Shloka 56
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
तिथीनां नामधेयानि विद्वद्भिः संज्ञितानि वै / दर्शयेतामथात्मानं सूर्याचन्द्रमसावुभौ
Transliteration
tithīnāṃ nāmadheyāni vidvadbhiḥ saṃjñitāni vai / darśayetāmathātmānaṃ sūryācandramasāvubhau
Translation
تِتھیوں کے نام اہلِ علم نے مقرر کیے ہیں۔ پھر سورج اور چاند—یہ دونوں—اپنا اپنا سوروپ ظاہر کرتے ہیں۔
Word by Word
तिथीनाम्of the lunar days
तिथीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootतिथि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
नामधेयानिnames/appellations
नामधेयानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनामधेय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन
विद्वद्भिःby the learned
विद्वद्भिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootविद्वस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
संज्ञितानि(have been) designated
संज्ञितानि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + ज्ञा (धातु) + क्त (कृत्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचन; ‘designated/named’
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle), निश्चयार्थ
दर्शयेताम्let (them) show
दर्शयेताम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + णिच्
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd person), द्विवचन; परस्मैपद
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/now)
आत्मानम्themselves
आत्मानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
सूर्यsun
सूर्य:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-पूर्वपद)
चन्द्रमसौthe two moons? (here: sun and moon as a pair; form used for dual)
चन्द्रमसौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्रमस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन (चन्द्रमसौ)
उभौboth
उभौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; विशेषण (qualifies the pair)