Shloka 80
ध्रुवचर्याकीर्तनं / Dhruva-caryā-kīrtana
Account of Dhruva’s Course and Related Cosmological Ordering
Devanagari script
विशन्ति सर्वदेवास्तु स्थानान्येतानि सर्वशः / मन्वन्तरेषु सर्वेषु ऋक्षसूर्यग्रहाश्रयाः
Transliteration
viśanti sarvadevāstu sthānānyetāni sarvaśaḥ / manvantareṣu sarveṣu ṛkṣasūryagrahāśrayāḥ
Translation
تمام دیوتا ہر طرح سے ان مقامات میں داخل ہوتے ہیں؛ اور ہر منونتر میں وہ نक्षتر، سورج اور سیاروں کے سہارے قائم رہتے ہیں۔
Word by Word
विशन्तिenter
विशन्ति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootविश् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
सर्व-देवाःall the gods
सर्व-देवाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसर्व + देव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्मधारय (सर्वे देवाः)
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविशेषार्थक-निपात (emphatic/contrastive particle)
स्थानानिplaces/abodes
स्थानानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
एतानिthese
एतानि:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; सर्वनाम; विशेषण (of स्थानानि)
सर्वशःin every way; entirely
सर्वशः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण/Adverb)
TypeIndeclinable
Rootसर्वशः (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: in every way/entirely)
मन्वन्तरेषुin the manvantaras
मन्वन्तरेषु:
Adhikarana (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootमन्वन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; विशेषण (of मन्वन्तरेषु)
ऋक्ष-सूर्य-ग्रह-आश्रयाःthose dwelling in the stars, sun, and planets
ऋक्ष-सूर्य-ग्रह-आश्रयाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootऋक्ष + सूर्य + ग्रह + आश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुष (ऋक्षसूर्यग्रहाणाम् आश्रयाः = those who have the stars/sun/planets as their abode/support)