Shloka 110
प्लक्षद्वीपवर्णनम्
Description of Plakṣa-dvīpa
Devanagari script
चित्रैर्मणिमयैः शृङ्गैः शिलाजालैः समुच्छ्रितः / द्वीपस्य तस्य पूर्वर्द्धे चित्रसानुः स्थितो महान्
Transliteration
citrairmaṇimayaiḥ śṛṅgaiḥ śilājālaiḥ samucchritaḥ / dvīpasya tasya pūrvarddhe citrasānuḥ sthito mahān
Translation
رنگا رنگ جواہرمئی چوٹیوں اور سنگی جالوں سے بلند، اُس جزیرے کے مشرقی حصے میں ‘چترسانو’ نامی عظیم پہاڑ قائم ہے۔
Word by Word
चित्रैःwith variegated/bright
चित्रैः:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootचित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; instrumental plural; विशेषण
मणिमयैःgem-made
मणिमयैः:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootमणि + मय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; instrumental plural; ‘made of gems’
शृङ्गैःpeaks/horns
शृङ्गैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootशृङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; instrumental plural
शिला-जालैःwith rock-networks/masses
शिला-जालैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootशिला + जाल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया बहुवचन; instrumental plural; ‘network/mass of rocks’
समुच्छ्रितःlofty/raised
समुच्छ्रितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम् + उत् + श्रि (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘raised/elevated’
द्वीपस्यof the island
द्वीपस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootद्वीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध) एकवचन; genitive singular
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी एकवचन; pronoun genitive singular
पूर्व-अर्धेin the eastern half
पूर्व-अर्धे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपूर्व + अर्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण) एकवचन; locative singular; ‘in the eastern half’
चित्र-सानुःCitra-sānu (the variegated-peaked one)
चित्र-सानुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचित्र + सानु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; nominative singular; proper name/epithet
स्थितःis situated
स्थितः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle used predicatively); पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘standing/located’
महान्great
महान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; nominative singular; विशेषण