Shloka 9
पितृसर्ग-श्राद्धप्रश्नाः
Pitri-Origins and Shraddha Queries
Devanagari script
अभिसंभाष्य पितरं पितुश्च पितरं तथा / प्रतितामहं तथा चैव त्रिषु पिण्डेषु नामतः
Transliteration
abhisaṃbhāṣya pitaraṃ pituśca pitaraṃ tathā / pratitāmahaṃ tathā caiva triṣu piṇḍeṣu nāmataḥ
Translation
باپ، دادا اور پردادا—ان تینوں کو تین پِنڈوں میں نام لے کر مخاطب (آواہن) کر کے نذر کیا جاتا ہے۔
Word by Word
अभिसंभाष्यhaving spoken to/addressed
अभिसंभाष्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्+भाष् (धातु)
Formल्यप्/क्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund); उपसर्गः—अभि, सम्; ‘having addressed/spoken to’
पितरम्father
पितरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
पितुःof the father
पितुः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
पितरम्father (i.e., grandfather)
पितरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/समुच्चयार्थे (likewise)
प्रतितामहम्great-grandfather
प्रतितामहम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रतितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; ‘also/likewise’
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis/only)
त्रिषुin three
त्रिषु:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग; सप्तमी, बहुवचन; संख्याविशेषणम् (qualifying पिण्डेषु)
पिण्डेषुin the rice-balls (piṇḍas)
पिण्डेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपिण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी, बहुवचन
नामतःby name, nominally
नामतः:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनामतः (अव्यय; नामन्+तस्)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb); ‘by name/according to name’