Shloka 7
पितृसर्ग-श्राद्धप्रश्नाः
Pitri-Origins and Shraddha Queries
Devanagari script
एवं वेदितुमिच्छामि पितॄणां सर्गमुत्तममा / यथा च दत्तमस्माभिः सार्द्धं प्रीणाति वै पितॄन्
Transliteration
evaṃ veditumicchāmi pitṝṇāṃ sargamuttamamā / yathā ca dattamasmābhiḥ sārddhaṃ prīṇāti vai pitṝn
Translation
میں پِتروں کی بہترین پیدائش (سَرگ) اس طرح جاننا چاہتا ہوں، اور یہ بھی کہ ہماری طرف سے عقیدت کے ساتھ دیا گیا دان پِتروں کو کیسے خوش و سیراب کرتا ہے۔
Word by Word
एवम्thus, in this manner
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
वेदितुम्to know
वेदितुम्:
Karma (कर्म; इच्छायाः विषयः)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive); अर्थः—‘to know’
इच्छामिI wish/desire
इच्छामि:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootइष्/इच्छ् (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular); परस्मैपदम्
पितॄणाम्of the ancestors (pitṛs)
पितॄणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/genitive), बहुवचन (plural)
सर्गम्creation/origin, account
सर्गम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/accusative), एकवचन
उत्तमम्excellent, supreme
उत्तमम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying सर्गम्)
यथाhow, in what manner
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/प्रकार/प्रश्नार्थक-सम्बन्ध (how/in what way)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
दत्तम्given
दत्तम्:
Karma (कर्म; दानवस्तु)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (contextually ‘given [by us]’)
अस्माभिःby us
अस्माभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; त्रितीया (3rd/instrumental), बहुवचन
सार्द्धम्together (with)
सार्द्धम्:
Sahartha (सहार्थ/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसार्द्धम् (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक (with/together)
प्रीणातिpleases, satisfies
प्रीणाति:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootप्री (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/खलु-अर्थे (emphatic particle)
पितॄन्the ancestors (pitṛs)
पितॄन्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/accusative), बहुवचन