Shloka 57
पितृसर्ग-श्राद्धप्रश्नाः
Pitri-Origins and Shraddha Queries
Devanagari script
ततो देवास्ततो भूमिरेषा लोकपरंपरा / लोके वर्षन्ति ते ह्यस्मिंस्तेभ्यः पर्जन्यसंभवः
Transliteration
tato devāstato bhūmireṣā lokaparaṃparā / loke varṣanti te hyasmiṃstebhyaḥ parjanyasaṃbhavaḥ
Translation
پھر ان سے دیوتا پیدا ہوئے، پھر یہ زمین—یہی لوکوں کی پرمپرا ہے۔ وہ اسی لوک میں بارش برساتے ہیں؛ اور انہی سے پرجنیہ (بارش کا دیوتا) کا ظہور ہوتا ہے۔
Word by Word
tataḥthereupon/from that
tataḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/हेतुवाचक (from that/thereupon)
devāḥgods
devāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
tataḥthen
tataḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then/thereafter)
bhūmiḥearth
bhūmiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
eṣāthis
eṣā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम-विशेषण (of bhūmiḥ)
loka-paraṃparāsuccession/lineage of worlds
loka-paraṃparā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक) + paraṃparā (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (लोकानां परंपरा); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
lokein the world
loke:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
varṣantirain down
varṣanti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛṣ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
hiindeed/for
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/हेतु (indeed/for)
asminin this (world)
asmin:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
tebhyaḥfrom them
tebhyaḥ:
Apādāna (अपादान)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), बहुवचन; सर्वनाम
parjanya-saṃbhavaḥorigin/production of rain-clouds
parjanya-saṃbhavaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootparjanya (प्रातिपदिक) + saṃbhava (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पर्जन्यस्य सम्भवः); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन