Shloka 45
राज्याभिषेक-विभागः
Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords
Devanagari script
कुबेरः कुशरीरत्वान्नाम्ना वै तेन सोंऽकितः / यस्माद्विश्रवसो ऽपत्यं सादृश्याद्विश्रवा इव
Transliteration
kuberaḥ kuśarīratvānnāmnā vai tena soṃ'kitaḥ / yasmādviśravaso 'patyaṃ sādṛśyādviśravā iva
Translation
کُشریرتا (بدشکل جسم) کے سبب وہ اسی نام سے ‘کوبیر’ کہلا کر معروف ہوا۔ کیونکہ وہ وِشروَس کا بیٹا تھا، مشابہت سے گویا وِشروَا ہی۔
Word by Word
कुबेरःKubera
कुबेरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकुबेर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
कुशरीरत्वात्because of having a bad body
कुशरीरत्वात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootकु- (उपसर्ग/पूर्वपद) + शरीरत्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; हेतौ (ablative of cause)
नाम्नाby name
नाम्ना:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/साधन (instrumental)
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/निपातार्थ)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
तेनby that/therefore
तेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (3rd), एकवचन
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अङ्कितःwas marked/was designated
अङ्कितः:
Kriyā (क्रिया/विधेय)
TypeVerb
Rootअङ्क् (धातु)
Formक्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि भाव
यस्मात्because/from which
यस्मात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (5th), एकवचन; कारणार्थ
विश्रवसःof Viśravas
विश्रवसः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootविश्रवस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
अपत्यम्offspring
अपत्यम्:
Pratijñā/Predicate (विशेष्य-निर्देश)
TypeNoun
Rootअपत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
सादृश्यात्due to resemblance
सादृश्यात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootसादृश्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेतौ
विश्रवाViśravā
विश्रवा:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootविश्रवा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
इवlike/as
इव:
Upamā (उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक अव्यय (particle of comparison)