Previous Verse
Next Verse

Shloka 55

Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga

Genealogical Continuation

कार्या कार्यं च वै विप्र गम्यगम्यं तथैव च / न पाप्मानो वयं विप्र धर्मो ह्येष गवां श्रुतः

kāryā kāryaṃ ca vai vipra gamyagamyaṃ tathaiva ca / na pāpmāno vayaṃ vipra dharmo hyeṣa gavāṃ śrutaḥ

اے وِپر! کیا کرنا ہے کیا نہیں، کہاں جانا ہے کہاں نہیں—یہ بھی؛ اے وِپر! ہم گنہگار نہیں، کیونکہ یہ گایوں کا سُنتا ہوا (شروت) دھرم ہے۔

kāryāḥ(are) to be done
kāryāḥ:
Karta (कर्ता/Predicate nominal)
TypeAdjective
Rootkārya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण—‘to be done/obligatory’ (context: ‘(these) are to be done’)
kāryamduty
kāryam:
Karma (कर्म/Thing concerned)
TypeNoun
Rootkārya (प्रातिपदik)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘duty/what is to be done’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
vipraO brāhmaṇa
vipra:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
gamya-agamyamwhat is to be gone to and not to be gone to
gamya-agamyam:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootgamya (प्रातिपदिक) + agamyam (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास: गम्यं च अगम्यं च; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (समाहार)
tathāso/likewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/Adverbial)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb)
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-निपात
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध/negation)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय
pāpmānaḥsinners
pāpmānaḥ:
Karta (कर्ता/Predicate nominal)
TypeNoun
Rootpāpmān (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘sinners/evil ones’
vayamwe
vayam:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, बहुवचन
vipraO brāhmaṇa
vipra:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
dharmaḥdharma / law
dharmaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
hifor/indeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (causal/emphatic particle)
eṣaḥthis
eṣaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootetad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
gavāmof cows
gavām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootgo (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (गो-शब्दः), षष्ठी, बहुवचन
śrutaḥis heard/known
śrutaḥ:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootśru (धातु) + kta (कृत्)
Formभूतकृत् (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘heard/known (as tradition)’