Previous Verse
Next Verse

Shloka 118

Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment

ततो व्यतीते कल्पे तु समाप्ते सहसैनिके / नृपेष्वथ विनिष्टेषु तदा त्वप्रग्रहाः प्रजाः

tato vyatīte kalpe tu samāpte sahasainike / nṛpeṣvatha viniṣṭeṣu tadā tvapragrahāḥ prajāḥ

پھر جب وہ کَلپ گزر جائے اور عظیم لشکروں سمیت سب کچھ ختم ہو جائے، اور بادشاہ مٹ جائیں، تب رعایا بے لگام ہو جائے گی۔

ततःthereafter
ततः:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
Formअव्यय, अपादान/कालवाचक (from then/thereafter)
व्यतीतेwhen (it) had passed
व्यतीते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootव्यतीत (कृदन्त-प्रातिपदिक; वि+अि/इ धातु)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग/नपुं, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषण (of कल्पे)
कल्पेin the aeon (kalpa)
कल्पे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
तुand/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
समाप्तेwhen completed
समाप्ते:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसमाप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; सम्+आप् धातु)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग/नपुं, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषण (of कल्पे)
सह-सैनिकेtogether with the army
सह-सैनिके:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसह (अव्यय) + सैनिक (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव (with the army), पुंलिङ्ग/नपुं, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषण (of कल्पे/समाप्ते)
नृपेषुwhen the kings (were...)
नृपेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formनिपात (then/now)
विनिष्टेषुwhen destroyed/perished
विनिष्टेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootविनिष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; वि+नश् धातु)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; विशेषण (of नृपेषु)
तदाat that time
तदा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (then)
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
अप्रग्रहाःunrestrained/without control
अप्रग्रहाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootअ-प्रग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (of प्रजाः)
प्रजाःthe people/subjects
प्रजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), बहुवचन