Shloka 40
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
तस्मान्न राज्यभाङ्मूढ प्रजा ते वै भविष्यति / तुर्वसो प्रतिपद्यस्व पाप्मानं जरया सह
Transliteration
tasmānna rājyabhāṅmūḍha prajā te vai bhaviṣyati / turvaso pratipadyasva pāpmānaṃ jarayā saha
Translation
پس اے نادان، تو سلطنت کا حصہ دار نہ ہوگا، نہ تیری رعایا ہوگی۔ تُروَسو، بڑھاپے کے ساتھ گناہ بھی قبول کر۔
Word by Word
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (हेतु/Reason)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात्-इति हेत्वर्थक-अव्ययप्रयोग (ablatival adverb: ‘therefore/from that’)
नnot
न:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
राज्यभाक्one who shares/gets the kingdom
राज्यभाक्:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootराज्य + भाज् (प्रातिपदिक; भाक्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष ‘राज्यं भजते/भागी’
मूढO deluded one
मूढ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमूढ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
प्रजाoffspring; progeny
प्रजा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेyour
ते:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन; enclitic
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन; parasmaipada
तुर्वसोO Turvasu
तुर्वसो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतुर्वसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
प्रतिपद्यस्वaccept; take upon yourself
प्रतिपद्यस्व:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + पद् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
पाप्मानम्sin/evil; (here) the burden of old age
पाप्मानम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootपाप्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
जरयाwith old age
जरया:
Sahakāraka (सहकारक/Instrument-accompaniment)
TypeNoun
Rootजरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case/Instrumental), एकवचन
सहtogether with
सह:
Saha (सह/Accompaniment)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसहार्थक-अव्यय (preposition-like indeclinable)