Previous Verse
Next Verse

Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 51

अमावसुवंशानुकीर्तनम् (Amāvasu-vaṃśānukīrtanam) — Recitation of the Amāvasu Lineage; Dhanvantari’s Origin

भूतं त्विदं मंहद्द्वारि नागराणां प्रयच्छति / प्रीत्या वरांश्च शतशो न किञ्चिन्नः प्रयच्छति

bhūtaṃ tvidaṃ maṃhaddvāri nāgarāṇāṃ prayacchati / prītyā varāṃśca śataśo na kiñcinnaḥ prayacchati

یہ بھوت بڑے دروازے پر شہر والوں کو عطا کرتا ہے؛ خوش ہو کر سینکڑوں ور دیتا ہے، مگر ہمیں کچھ بھی نہیں دیتا۔

भूतम्the being/spirit
भूतम्:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध/निपात
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
इदम्this
इदम्:
विशेषण (कर्तृ-विशेषणम्)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
महत्-द्वारिat the great gate
महत्-द्वारि:
अधिकरण (स्थानाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootमहत् + द्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन; कर्मधारय-समासः (महत् द्वारम्)
नागराणाम्of the townspeople/citizens
नागराणाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootनागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन
प्रयच्छतिgrants
प्रयच्छति:
क्रिया (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + यम्/यच्छ् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
प्रीत्याout of affection
प्रीत्या:
हेतु/करण (भावकरणम्)
TypeNoun
Rootप्रीति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
वरान्boons
वरान्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
and
:
सम्बन्ध/समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
शतशःby the hundreds
शतशः:
क्रियाविशेषण
TypeIndeclinable
Rootशतशः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (by hundreds/very many)
not
:
निषेध
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात
किञ्चित्anything
किञ्चित्:
कर्म (कर्म)
TypeNoun
Rootकिञ्चित् (सर्वनाम/अव्ययवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अनिश्चित-प्रमाणवाचक
नःto us
नः:
सम्प्रदान (सम्प्रदानम्)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (सम्बन्ध) बहुवचन; एन्क्लिटिक रूप ‘नः’ = our/to us (contextually dative/ genitive; here recipient sense)
प्रयच्छतिgives
प्रयच्छति:
क्रिया (मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + यम्/यच्छ् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन