Shloka 19
Nimivaṃśānukīrtana (Genealogical Recitation of the Nimi Line) — with Atri–Soma Origin Motif
Devanagari script
ततस्तस्मै ददौ राज्यं ब्रह्मा ब्रह्मविदां वरः / बीजौषधीनां विप्राणामपां च द्विजसत्तमाः
Transliteration
tatastasmai dadau rājyaṃ brahmā brahmavidāṃ varaḥ / bījauṣadhīnāṃ viprāṇāmapāṃ ca dvijasattamāḥ
Translation
پھر برہما، جو برہما-وِدوں میں افضل ہے، نے اسے بیجوں، جڑی بوٹیوں، برہمنوں اور پانیوں کی سلطنت عطا کی؛ اے دْوِج سَتّم!
Word by Word
ततःthen
ततः:
कालाधिकरण (Temporal/काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; काल/अनन्तरार्थ (then/thereafter)
तस्मैto him
तस्मै:
सम्प्रदान (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, चतुर्थी (सम्प्रदान), एकवचन
ददौgave
ददौ:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
राज्यम्kingdom/sovereignty
राज्यम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ब्रह्म-विदाम्of the knowers of Brahman
ब्रह्म-विदाम्:
सम्बन्ध (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + विद् (धातु) → विद्/विद् (प्रातिपदिक ‘विद्’ as knower)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन; तत्पुरुषः—‘ब्रह्मणो विदः’ (knowers of Brahman)
वरःthe best
वरः:
सम्बन्ध (Apposition/विशेष्य)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘best/excellent’ (apposition to Brahmā)
बीज-औषधीनाम्of seeds and herbs
बीज-औषधीनाम्:
सम्बन्ध (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootबीज (प्रातिपदिक) + औषधी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन; द्वन्द्वः (इतरेतर) ‘बीजानि च औषधयः च’
विप्राणाम्of Brahmins
विप्राणाम्:
सम्बन्ध (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन
अपाम्of waters
अपाम्:
सम्बन्ध (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध), बहुवचन
चand
च:
समुच्चय (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
द्विज-सत्तमाःO best of the twice-born
द्विज-सत्तमाः:
सम्बोधन (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः (‘सत्तमाः द्विजाः’)—vocative-sense possible