Shloka 59
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
योगी योगेन वह्निं च शमयामास वारिणा / निरस्यन्तं महाकायं बलेनोदकराक्षसम्
Transliteration
yogī yogena vahniṃ ca śamayāmāsa vāriṇā / nirasyantaṃ mahākāyaṃ balenodakarākṣasam
Translation
یوگی نے یوگ کے زور سے پانی کے ذریعے آگ کو بجھا دیا؛ اور قوت سے اُس عظیم الجثہ آبی راکشس کو پرے دھکیل دیا۔
Word by Word
योगीthe yogi
योगी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयोगिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
योगेनby yoga (power)
योगेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
वह्निम्fire
वह्निम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
शमयामासextinguished/quelled
शमयामास:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootशम् (धातु)
Formलिट् (Perfect) causative (णिच्) sense, परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘caused to be pacified/extinguished’
वारिणाwith water
वारिणा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवारि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
निरस्यन्तम्repelling/expelling
निरस्यन्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर् + अस् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘driving out/repelling’
महा-कायम्huge-bodied
महा-कायम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक) + काय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारयः ‘महान् कायः यस्य’
बलेनby strength
बलेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
उदक-राक्षसम्the water-demon
उदक-राक्षसम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootउदक (प्रातिपदिक) + राक्षस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः ‘उदके (वा उदकसम्बन्धि) राक्षसः’