Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 24
गान्धर्वमूर्छनालक्षणवर्णनम्
Description of Gandharva Mūrchanā Characteristics
Devanagari script
वर्ममेवाप्यलङ्कर्त्तुं विषमाह्यात्मसंभवाः / नानाभरणसंयोगा यथा नार्या विभूषणम्
Transliteration
varmamevāpyalaṅkarttuṃ viṣamāhyātmasaṃbhavāḥ / nānābharaṇasaṃyogā yathā nāryā vibhūṣaṇam
Translation
زرہ کو بھی آراستہ کرنے کے لیے نفس سے پیدا ہونے والی طرح طرح کی ناہمواریاں ہوتی ہیں؛ جیسے عورت کی زینت مختلف زیورات کے ملاپ سے بنتی ہے۔
Word by Word
वर्मarmor / covering
वर्म:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootवर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
एवindeed / only
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण (particle of emphasis)
अपिalso / even
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कार (also/even)
अलङ्कर्तुम्to adorn
अलङ्कर्तुम्:
Prayojana (प्रयोजन/Purpose)
TypeVerb
Rootअलङ्कृ (धातु)
Formकृदन्त, तुमुन्-प्रत्यय (infinitive), अव्ययभाव (indeclinable infinitive)
विषमाःuneven / irregular
विषमाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootविषम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
आत्म-सम्भवाःself-arisen / arising from oneself
आत्म-सम्भवाः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootआत्मन् + सम्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); षष्ठी-तत्पुरुष (arising from oneself)
नाना-आभरण-संयोगाःvarious combinations of ornaments
नाना-आभरण-संयोगाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootनाना (अव्यय) + आभरण + संयोग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन (Plural); बहुपद-तत्पुरुष (combinations of various ornaments)
यथाas / just as
यथा:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction/adverb), उपमान/प्रकार (as/just as)
नार्याःof a woman
नार्याः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootनारी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
विभूषणम्adornment / ornament
विभूषणम्:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootविभूषण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन (Singular)