Shloka 39
अश्वमोचनम् (Aśvamocanam) — “The Release/Recovery of the Sacrificial Horse”
Devanagari script
एवं क्रोधाग्निना तेन सागराः पापचेतसः / जज्वलुः सहसा दावे तरवो नीरसा इव
Transliteration
evaṃ krodhāgninā tena sāgarāḥ pāpacetasaḥ / jajvaluḥ sahasā dāve taravo nīrasā iva
Translation
یوں اُس غضب کی آگ سے بدکردار دل والے ساگر کے بیٹے اچانک ایسے بھڑک اٹھے جیسے جنگل کی آگ میں بے رس درخت۔
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक अव्यय (thus)
क्रोध-अग्निनाby the fire of wrath
क्रोध-अग्निना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः; पुंलिङ्ग, तृतीया एकवचन
तेनby that
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया एकवचन
सागराःthe Sāgaras
सागराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
पाप-चेतसःevil-minded
पाप-चेतसः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक) + चेतस् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (पापं चेतः येषाम्/पापचेतसः); पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; सागराः इत्यस्य विशेषणम्
जज्वलुःblazed
जज्वलुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√ज्वल् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
सहसाsuddenly
सहसा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहसा (अव्यय)
Formअकस्मात्/शीघ्रवाचक अव्यय (suddenly)
दावेin a forest-fire
दावे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी एकवचन
तरवःtrees
तरवः:
Upamana (उपमान)
TypeNoun
Rootतरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
नीरसाḥsapless, dry
नीरसाḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनीरस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; तरवः इत्यस्य विशेषणम्
इवlike
इव:
Upamana-dyotaka (उपमानद्योतक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमावाचक निपात