Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 17
अश्वमोचनम् (Aśvamocanam) — “The Release/Recovery of the Sacrificial Horse”
Devanagari script
ददृशुश्च महात्मानं कपिलं दीप्ततेजसम् / वृद्धं पद्मासनासीनं नासाग्रन्यस्तलोचनम्
Transliteration
dadṛśuśca mahātmānaṃ kapilaṃ dīptatejasam / vṛddhaṃ padmāsanāsīnaṃ nāsāgranyastalocanam
Translation
انہوں نے مہاتما کپل کو دیکھا—روشن تیز والے، عمر رسیدہ، پدم آسن میں بیٹھے ہوئے اور ناک کی نوک پر نگاہ جمائے ہوئے۔
Word by Word
dadṛśuḥthey saw
dadṛśuḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
mahātmānamthe great-souled one
mahātmānam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahā-ātman (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘mahān ātmā’); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
kapilamKapila
kapilam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkapila (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; proper name
dīpta-tejasamof blazing splendor
dīpta-tejasam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdīpta (कृदन्त) + tejas (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘dīptaṃ tejaḥ yasya/tejas’ as descriptive); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
vṛddhamaged, venerable
vṛddham:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvṛddha (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
padma-āsana-āsīnamseated on a lotus-seat
padma-āsana-āsīnam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpadma (प्रातिपदिक) + āsana (प्रातिपदिक) + āsīna (कृदन्त)
Formतत्पुरुष-समास (सप्तमी-तत्पुरुष: ‘padmāsane āsīnaḥ’); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘āsīna’ = क्त-प्रत्ययान्त/निष्ठा-रूप used adjectivally
nāsā-agra-nyasta-locanamwith eyes fixed on the tip of the nose
nāsā-agra-nyasta-locanam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnāsā (प्रातिपदिक) + agra (प्रातिपदिक) + nyasta (कृदन्त) + locana (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुष sense: ‘nāsāgre nyastaṃ locanaṃ yasya’); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन