Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

Asamañjasa-tyāga (Abandoning Asamañjasa) — Sagara-carita Continuation

देवा ऊचुः प्रसीद नो मुनिश्रेष्ठ वयं त्वां शरणं गताः / उपद्रुतं जगत्सर्वंसागरैः संप्रणश्यति

devā ūcuḥ prasīda no muniśreṣṭha vayaṃ tvāṃ śaraṇaṃ gatāḥ / upadrutaṃ jagatsarvaṃsāgaraiḥ saṃpraṇaśyati

دیوتاؤں نے کہا— اے بہترین مُنی! ہم پر مہربان ہو؛ ہم تیری پناہ میں آئے ہیں۔ سمندروں کے فتنہ سے سارا جگت تباہ ہو رہا ہے۔

devāḥthe gods
devāḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana
ūcuḥsaid
ūcuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
FormLiṭ-lakāra (Perfect), Prathama-puruṣa, Bahuvacana; parasmaipada
prasīdabe gracious; be pleased
prasīda:
Kriyā (क्रिया/Request)
TypeVerb
Rootpra-sad (धातु)
FormLoṭ-lakāra (Imperative), Madhyama-puruṣa (2nd), Ekavacana; parasmaipada
naḥto us
naḥ:
Sampradāna (सम्प्रदान/Beneficiary)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
FormSarvanāma, Ṣaṣṭhī (Genitive) / Dvitīyā (Accusative) Bahuvacana; here in sense of Dative/beneficiary 'to us' (asmābhyaḥ)
muni-śreṣṭhaO best of sages
muni-śreṣṭha:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक) + śreṣṭha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Sambodhana (Vocative), Ekavacana; ṣaṣṭhī-tatpuruṣa (मुनीनाम् श्रेष्ठ)
vayamwe
vayam:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
FormSarvanāma, Prathamā, Bahuvacana
tvāmyou
tvām:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootyuṣmad (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
FormSarvanāma, Dvitīyā, Ekavacana
śaraṇamrefuge
śaraṇam:
Gati/Karma (गति-कर्म/Goal as object)
TypeNoun
Rootśaraṇa (प्रातिपदिक)
FormNapuṃsakaliṅga (Neuter), Dvitīyā, Ekavacana; used adverbially with gam
gatāḥhave gone; have taken (refuge)
gatāḥ:
Kriyā (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
FormKṛdanta: Kta (past active/passive participle in usage), Puṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; agrees with vayam/devāḥ
upadrutamafflicted; distressed
upadrutam:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootupadruta (प्रातिपदिक; from upa-drav)
FormNapuṃsakaliṅga, Prathamā/Dvitīyā, Ekavacana; here Prathamā agreeing with jagat
jagatthe world
jagat:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootjagat (प्रातिपदिक)
FormNapuṃsakaliṅga, Prathamā, Ekavacana
sarvamentire; all
sarvam:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormNapuṃsakaliṅga, Prathamā, Ekavacana; agrees with jagat
sāgaraiḥby the oceans
sāgaraiḥ:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootsāgara (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Tṛtīyā, Bahuvacana
saṃpraṇaśyatiis perishing; is being destroyed
saṃpraṇaśyati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootsaṃ-pra-naś (धातु)
FormLaṭ-lakāra (Present), Prathama-puruṣa, Ekavacana; parasmaipada