Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 40
सगरदिग्विजयः
Sagara’s World-Conquest / Digvijaya
Devanagari script
गायद्विद्याधरवधूगीतिकासुमनोहरम् / संचरत्किन्नरीद्वन्द्वविराजद्वनगह्वरम्
Transliteration
gāyadvidyādharavadhūgītikāsumanoharam / saṃcaratkinnarīdvandvavirājadvanagahvaram
Translation
وہ جنگلی درّہ گاتی ہوئی ودیادھر وधوؤں کی نغمگی سے نہایت دلکش تھا؛ اور چلتی پھرتی کنّری جوڑیوں کی رونق سے جگمگا رہا تھا۔
Word by Word
गायत्singing
गायत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Root√गै (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त; प्रथमा एकवचनं (नपुंसके समासपूर्वपदम्) ‘singing’
विद्याधरवधूगीतिकासुin the songs of Vidyādhara maidens
विद्याधरवधूगीतिकासु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootविद्याधर-वधू-गीतिक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम्; locative plural ‘in the songs of Vidyādhara maidens’
मनोहरम्charming
मनोहरम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘charming’
संचरत्moving about
संचरत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-√चर् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त; प्रथमा एकवचनं (नपुंसके समासपूर्वपदम्) ‘moving about’
किन्नरीद्वन्द्वविराजत्shining with pairs of Kinnarīs
किन्नरीद्वन्द्वविराजत्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकिन्नरी-द्वन्द्व-विराजत् (√राज् धातु + शतृ; प्रातिपदिकसमास)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त; प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (नपुंसके) ‘shining with pairs of Kinnarīs’
वनगह्वरम्forest-gorge, wooded ravine
वनगह्वरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवन-गह्वर (प्रातिपदिक; गह्वर=cave/gorge)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; nominative/accusative singular