Shloka 2
Bhārgava-Stuti and Kṛṣṇa’s Vara
Devotional Hymn and Boon to the Bhargava
Devanagari script
तुष्टाव प्रयतो भूत्वा निर्विशेष विशेषवत् / अद्वयं द्वैतमापन्नं निर्गुणं सगुणात्मकम्
Transliteration
tuṣṭāva prayato bhūtvā nirviśeṣa viśeṣavat / advayaṃ dvaitamāpannaṃ nirguṇaṃ saguṇātmakam
Translation
اس نے ضبط کے ساتھ حمد کی—جو بے صفت ہو کر بھی صفتوں والا ہے؛ جو اَدْوَیَ ہو کر بھی دُوئی کی صورت میں ظاہر ہے؛ جو نِرگُن ہو کر بھی سَگُن سوروپ ہے۔
Word by Word
तुष्टावpraised
तुष्टाव:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्तु (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
प्रयतःdevout; self-controlled
प्रयतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रयत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of the praiser) ‘restrained/devout’
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त (Gerund), ‘having become’; अव्यय
निर्विशेषम्undifferentiated
निर्विशेषम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनिर्-विशेष (प्रातिपदिक)
Formउपपद-तत्पुरुष/नञ्-प्राय ‘without distinctions’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (object of praise)
विशेषवत्as if possessing distinctions
विशेषवत्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootविशेषवत् (प्रातिपदिक)
Formवतुप्-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (paired with previous)
अद्वयम्non-dual
अद्वयम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअ-द्वय (प्रातिपदिक)
Formनञ्-तत्पुरुष ‘non-dual’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
द्वैतम्duality
द्वैतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्वैत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आपन्नम्having assumed; attained
आपन्नम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootआ-पद् (धातु)
Formक्त (Past passive participle/कृत), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifies dvaitam)
निर्गुणम्without attributes
निर्गुणम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootनिर्-गुण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ‘without qualities’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
सगुण-आत्मकम्having an attributed nature
सगुण-आत्मकम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस-गुण (प्रातिपदिक) + आत्मक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ‘having the nature of being with qualities’; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण