Shloka 14
Agastyopadeśa: Viṣṇupada-stava-sādhanā and Paraśurāma’s Darśana of Hari
Devanagari script
तं दृष्ट्वा सहसोत्थाय जामदग्न्यो मुदान्वितः / प्रणम्य दण्डवद्भमौ तुष्टाव प्रयतो विभुम्
Transliteration
taṃ dṛṣṭvā sahasotthāya jāmadagnyo mudānvitaḥ / praṇamya daṇḍavadbhamau tuṣṭāva prayato vibhum
Translation
اُنہیں دیکھتے ہی جامدگنیہ (پرشورام) خوشی سے فوراً اٹھ کھڑے ہوئے؛ زمین پر دَندوت پرنام کر کے، یکسو ہو کر اس وِبھُو کی ستوتی کرنے لگے۔
Word by Word
तम्him
तम्:
Karma (कर्म/Object of दृष्ट्वा)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; सर्वनाम
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (पूर्वकाल/Prior action)
TypeIndeclinable
Rootदृश् (धातु) + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive)
सहसाsuddenly, quickly
सहसा:
Visheshana (विशेषण/Adverbial qualifier)
TypeIndeclinable
Rootसहसा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Purvakala (पूर्वकाल/Prior action)
TypeIndeclinable
Rootउत्-स्था (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); उपसर्गः उत्
जामदग्न्यःJāmadagnya (Paraśurāma)
जामदग्न्यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootजामदग्न्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; गोत्र/पैत्रिक-नाम
मुदान्वितःfilled with joy
मुदान्वितः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of जामदग्न्यः)
TypeAdjective
Rootमुदा + अन्वित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषः (मुदया अन्वितः)
प्रणम्यhaving bowed
प्रणम्य:
Purvakala (पूर्वकाल/Prior action)
TypeIndeclinable
Rootप्र-नम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यबन्त अव्यय (gerund); उपसर्गः प्र
दण्डवत्like a staff; prostrate
दण्डवत्:
Visheshana (विशेषण/Adverbial qualifier)
TypeIndeclinable
Rootदण्डवत् (अव्यय/तद्धितान्त)
Formअव्यय; उपमानार्थक क्रियाविशेषण (adverb of manner: ‘like a staff’)
भूमौon the ground
भूमौ:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootभूमि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन
तुष्टावpraised
तुष्टाव:
Kriya (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootस्तु (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
प्रयतःself-controlled, attentive
प्रयतः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of जामदग्न्यः)
TypeAdjective
Rootप्रयत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), एकवचन
विभुम्the all-pervading Lord
विभुम्:
Karma (कर्म/Object of तुष्टाव)
TypeNoun
Rootविभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन