Shloka 12
The City Equal to Amarāvatī: Creation of Households, Women, and Civic Splendor
Arjunopākhyāna Context
Devanagari script
अनेक रत्नोज्ज्वलितैर्विचित्रैः प्रासादसंघैरतुलैरसंख्यैः / रथाश्वमातङ्गखरोष्ट्रगोजायोग्यैरनेकैरपि मन्दिरैश्च
Transliteration
aneka ratnojjvalitairvicitraiḥ prāsādasaṃghairatulairasaṃkhyaiḥ / rathāśvamātaṅgakharoṣṭragojāyogyairanekairapi mandiraiśca
Translation
وہ شہر بےشمار، عجیب و غریب اور بےمثال محلوں کے جھرمٹ سے آراستہ تھا جو طرح طرح کے جواہرات سے جگمگا رہے تھے؛ اور رتھوں، گھوڑوں، ہاتھیوں، گدھوں، اونٹوں، گایوں اور بکریوں کے لیے موزوں بہت سے اصطبل و آشیانوں سے بھی مزین تھا۔
Word by Word
अनेकmany
अनेक:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअनेक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन (as part of phrase with following instrumentals); qualifying prāsādasaṃghaiḥ/mandiraiḥ
रत्न-उज्ज्वलितैःbright with jewels
रत्न-उज्ज्वलितैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootरत्न + उज्ज्वलित (कृदन्त, क्त)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; qualifying प्रासादसंघैः/मन्दिरैः
विचित्रैःvariegated/wondrous
विचित्रैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootविचित्र (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; qualifying प्रासादसंघैः
प्रासाद-संघैःby groups of palaces
प्रासाद-संघैः:
करण (Instrument)
TypeNoun
Rootप्रासाद + संघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; Instrumental plural
अतुलैःincomparable
अतुलैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअतुल (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; qualifying प्रासादसंघैः
असंख्यैःcountless
असंख्यैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअसंख्य (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; qualifying प्रासादसंघैः
रथ-अश्व-मातङ्ग-खर-उष्ट्र-गो-जायोग्यैःsuitable for chariots, horses, elephants, donkeys, camels, cows, and women
रथ-अश्व-मातङ्ग-खर-उष्ट्र-गो-जायोग्यैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootरथ + अश्व + मातङ्ग + खर + उष्ट्र + गो + जाया + योग्य (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; समुच्चय-द्वन्द्व + ‘योग्य’ = suitable; qualifying मन्दिरैः
अनेकैःmany
अनेकैः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअनेक (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; qualifying मन्दिरैः
अपिalso
अपि:
सम्बन्धसूचक (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (also/even)
मन्दिरैःby/with houses/dwellings
मन्दिरैः:
करण (Instrument)
TypeNoun
Rootमन्दिर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; Instrumental plural
चand
च:
समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)