Shloka 42
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala-nirdeśa
Gifts in Śrāddha and Their Fruits
Devanagari script
स्निग्धप्रायाश्च यो दद्यादग्निष्टोमफलं लभेत् / दधिगव्यमसंसृष्टं भक्ष्यान्नानाविधांस्तथा
Transliteration
snigdhaprāyāśca yo dadyādagniṣṭomaphalaṃ labhet / dadhigavyamasaṃsṛṣṭaṃ bhakṣyānnānāvidhāṃstathā
Translation
جو گھی وغیرہ جیسے چکنے نذرانے زیادہ دے کر دان کرے، وہ اگنِشٹوم یَجْن کا پھل پاتا ہے؛ نیز بے آمیزہ دہی، گائے کے دودھ سے بنی پاک چیزیں اور طرح طرح کے کھانے بھی۔
Word by Word
स्निग्धप्रायाःmostly rich/unctuous
स्निग्धप्रायाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्निग्ध-प्राय (प्रातिपदिक; स्निग्ध + प्राय)
Formपुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; कर्मधारय-समास ‘स्निग्धाः प्रायः’ (mostly unctuous)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
यःwho (he who)
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम (relative pronoun)
दद्यात्should give
दद्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष? actually 3rd person singular परस्मैपद; एकवचन; ‘should give’
अग्निष्टोमफलम्the fruit of the Agniṣṭoma (sacrifice)
अग्निष्टोमफलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअग्निष्टोम-फल (प्रातिपदिक; अग्निष्टोम + फल)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (अग्निष्टोमस्य फलम्)
लभेत्would obtain
लभेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष? 3rd person singular आत्मनेपद; एकवचन; ‘would obtain/should obtain’
दधिगव्यम्curd and milk-products
दधिगव्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदधि-गव्य (प्रातिपदिक; दधि + गव्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (दधि च गव्यं च)
असंसृष्टम्unmixed
असंसृष्टम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-संसृष्ट (प्रातिपदिक; संसृज् धातु-निष्पन्न)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; नञ्-समास/नकारान्त-निषेध ‘unmixed’
भक्ष्यान्eatables
भक्ष्यान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
नानाविधान्of many kinds
नानाविधान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनाना-विध (प्रातिपदिक; नाना + विध)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; तत्पुरुष (नानाप्रकाराः)
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारवाचक (adverb) ‘thus/likewise’