Shloka 2
Aśauca-vidhi (Rules of Impurity) within Śrāddha-kalpa — Chapter on Testing/Selecting Brahmanas and Honoring the Atithi
Devanagari script
अतीव विस्तरो ह्यस्य विशेषेण तु कीर्त्तितः / देवाशेषं महाप्राज्ञ ऋषेस्तस्य मतं यथा
Transliteration
atīva vistaro hyasya viśeṣeṇa tu kīrttitaḥ / devāśeṣaṃ mahāprājña ṛṣestasya mataṃ yathā
Translation
یہ بات نہایت تفصیل سے، خاص طور پر بیان کی گئی ہے؛ اے نہایت دانا! دیوتاؤں سے متعلق باقی امور سمیت، اُس رِشی کا مت جیسا ہے ویسا ہی بتائیے۔
Word by Word
अतीवvery
अतीव:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootअतीव (अव्यय)
Formअव्यय; अतिशयार्थ (excessively/very)
विस्तरःextent/detail
विस्तरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (indeed/for)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; करणविभक्त्या अव्ययीभावार्थे (especially/in particular)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थ
कीर्तितःhas been described
कीर्तितः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootकीर्त् (धातु) → कीर्तित (कृदन्त)
Formक्त-कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; कर्मणि (has been described)
देवO sir/noble one
देव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
अशेषम्completely
अशेषम्:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootअशेष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (entirely/without remainder)
महाप्राज्ञO greatly wise one
महाप्राज्ञ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहाप्राज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; समासः—महान् प्राज्ञः
ऋषेःof the sage
ऋषेः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
तस्यof that (sage)
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
मतम्opinion/view
मतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
यथाas
यथा:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपमानार्थ (as/according as)