Previous Verse
Next Verse

Shloka 98

Pitṛ-Śrāddha Vidhi: Rājata-dāna, Kṛṣṇājina, and Vedi/Garta Construction

Ancestral Rite Protocols

अश्वमेधफलं चैतत्समिद्धे यत्कृतं द्विजैः / क्रिया सर्वा यथोद्दिष्टाः प्रयत्नेन समाचरेत्

aśvamedhaphalaṃ caitatsamiddhe yatkṛtaṃ dvijaiḥ / kriyā sarvā yathoddiṣṭāḥ prayatnena samācaret

بھڑکتی ہوئی (سمِدھ) آگ میں دوِجوں کا کیا ہوا یہ عمل اشومیدھ کا پھل دیتا ہے؛ اس لیے جیسی ہدایت ہے ویسی تمام کریائیں پوری کوشش سے ادا کرو۔

अश्वमेधफलम्the fruit (merit) of the Aśvamedha
अश्वमेधफलम्:
कर्ता/विषय (Topic/कर्ता-स्थानी)
TypeNoun
Rootअश्वमेध-फल (प्रातिपदिक; अश्वमेध + फल)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अश्वमेधस्य फलम्)
and
:
वाक्यसम्बन्ध (Conjunction/वाक्यसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
एतत्this
एतत्:
कर्ता/विषय (Topic/कर्ता-स्थानी)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
समिद्धेwhen (the fire is) kindled
समिद्धे:
अधिकरण (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसमिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘समिद्धे (अग्नौ)’ इति सापेक्ष
यत्which
यत्:
सम्बन्ध (Relative link/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; सम्बन्धसूचक
कृतम्done; performed
कृतम्:
कर्मणि-भाव (Result state/कर्मणि)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
द्विजैःby the twice-born (Brahmins)
द्विजैः:
कर्ता (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
क्रियाःrites; actions
क्रियाः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्रिया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
सर्वाःall
सर्वाः:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; क्रियाः इति विशेषणम्
यथाas
यथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), प्रकारवाचक
उद्दिष्टाःprescribed; indicated
उद्दिष्टाः:
विशेषण (Predicate adjective/विशेषण)
TypeVerb
Rootउद्-दिश् (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; क्रियाः इति विशेष्येण सह
प्रयत्नेनwith effort; carefully
प्रयत्नेन:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रयत्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
समाचरेत्should perform; should practice
समाचरेत्:
विधेय (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-चर् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन