Shloka 17
Pitṛgaṇa-Vibhāga (Classification of the Pitṛs) and the Śrāddha–Soma Nourishment Cycle
Devanagari script
उमा तासां वरिष्ठा च श्रेष्ठा च वरवर्णिनी / महायोगबलोपेता महादेवमुपस्थिता
Transliteration
umā tāsāṃ variṣṭhā ca śreṣṭhā ca varavarṇinī / mahāyogabalopetā mahādevamupasthitā
Translation
ان سب میں اُما ہی سب سے برتر اور افضل، نہایت خوش رنگ تھیں؛ وہ مہایوگ کے بل سے یکت ہو کر مہادیو کی خدمت میں حاضر رہیں۔
Word by Word
उमाUmā
उमा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootउमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तासाम्of them
तासाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
वरिष्ठाthe most excellent
वरिष्ठा:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of उमा)
TypeAdjective
Rootवरिष्ठ (प्रातिपदिक; श्रेष्ठतम-तुल्य)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; अतिशय-तुलना (superlative sense)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
श्रेष्ठाbest, foremost
श्रेष्ठा:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of उमा)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
वरवर्णिनीof excellent complexion
वरवर्णिनी:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of उमा)
TypeAdjective
Rootवर + वर्णिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारय-समास (वरः वर्णः यस्याः सा)
महायोगबलोपेताendowed with great yogic power
महायोगबलोपेता:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of उमा)
TypeAdjective
Rootमहायोगबल + उपेता (प्रातिपदिक; उप-इ (धातु) क्त-प्रत्ययान्त/कृदन्त-आधारित विशेषण)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष (महायोगबलेन उपेता = endowed with great yogic power)
महादेवम्Mahādeva (Śiva)
महादेवम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मधारय-समास
उपस्थिताhaving attended/standing near
उपस्थिता:
Karta (कर्ता/Subject; predicate adjective)
TypeAdjective
Rootउप-स्था (धातु) क्त-प्रत्यय (कृदन्त) → उपस्थित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतकृत् (past participle)