Adhyaya 23
Isinalaysay ni Pulastya sa isang hari ang katanyagan ng isang walang kapantay na banal na pook na tinatawag na Śukla Tīrtha. Isang tagalaba (rajaka) na nagngangalang Śamilākṣa ang natakot nang masira ang mga kasuotang inilagay sa tina ng indigo, kaya naisip niyang tumakas kasama ang pamilya. Ang kaniyang anak na babae, sa matinding dalamhati, ay nagtiwala sa isang dalagang mula sa pamayanang mangingisda (dāśa-kanyā). Nagbigay ang dalaga ng praktikal na lunas: sa Arbuda ay may bukal (nirjhara) na ang anumang ihagis at ilubog sa tubig nito ay nagiging “puti” (śukla). Ipinaliwanag niyang alam ito ng mga mangingisda at ng kaniyang mga kapatid; kung doon huhugasan ang mga damit, mabilis itong babalik sa maliwanag at makinang na kaputian, at mawawala ang sanhi ng takot. Sinunod ng tagalaba ang payo, nakita ang mga damit na pumuti at kumintab, at iniulat ito sa hari. Sinubok ng hari ang bukal sa pamamagitan ng paghahagis ng iba pang tininaang tela at nasaksihan ang gayunding pagbabago; pagkatapos ay naligo siya roon at nagsagawa ng mga ritwal “ayon sa itinakda.” Kalaunan, tinalikuran niya ang paghahari, nagsagawa ng austeridad sa tīrtha, at nakamit ang higit na dakilang katuparan dahil sa kapangyarihan ng lugar. Idinagdag ng pahayag ng bunga na ang pagganap ng śrāddha roon sa Ekādaśī ay nag-aangat sa angkan at humahantong sa langit, at ang pagligo ay nagbibigay ng agarang paglaya mula sa kasalanan sa pananaw ng banal na salaysay.
Shlokas
Verse 1
पुलस्त्य उवाच । ततो गच्छेन्नृपश्रेष्ठ शुक्लतीर्थमनुत्तमम् । यत्ख्यातिमगमत्पूर्वं सकाशाद्दाशवर्गतः
Sinabi ni Pulastya: Pagkaraan nito, O pinakamainam sa mga hari, dapat magtungo sa walang kapantay na Śukla Tīrtha—na ang kasikatan noon ay sumibol dahil sa ugnay sa isang lalaking mula sa angkan ng mangingisda.
Verse 2
पुराऽसीद्रजको नाम्ना शमिलाक्षो महीपते । नीलीमध्ये तु वस्त्राणि प्रक्षिप्तानि महीपते
Noong unang panahon, O Hari, may isang tagalaba na nagngangalang Śamilākṣa; at O Hari, ang mga kasuotan ay naihagis sa sisidlang tina ng indigo.
Verse 3
अथासौ भयमापन्नो ज्ञात्वा वस्त्रविडंबनम् । देशांतरं प्रस्थितोऽसौ स्वकुटुम्बसमावृतः
Pagkaraan, nang maunawaan niya ang pagkasira ng mga kasuotan, siya’y sinakmal ng takot; kaya siya’y lumisan patungo sa ibang lupain, kasama ang kanyang sariling mag-anak.
Verse 4
अथ तस्य सुता राजन्दाशकन्यासखी शुभा । दुःखेन महताविष्टा दाश्यंतिकमुपाद्रवत्
Pagkaraan, O Hari, ang kanyang anak na babae—isang mapalad na dalaga at matalik na kaibigan ng dalagang mangingisda—ay nabalot ng matinding dalamhati at nagmadaling tumungo sa tahanan ng dalagang mangingisda.
Verse 5
तस्यै निवेदयामास भयं वस्त्रसमुद्भवम् । विदेशचलनं चैव बाष्पगद्गदया गिरा
Ipinagtapat niya sa kanya ang takot na sumibol dahil sa mga kasuotan, at pati ang nalalapit na pag-alis patungo sa banyagang lupain—sa tinig na nabubulunan ng luha.
Verse 6
दाशकन्यापि दुःखेन तस्या दुःखसमन्विता । अब्रवीद्वाष्संक्लिन्नां निश्वसंती मुहुर्मुहुः
Ang dalagang mangingisda man ay nalugmok sa lungkot, nakikibahagi sa dalamhati ng kaibigan; at siya’y nagsalita, basang-basa ng luha ang mga mata at mukha, habang paulit-ulit na bumubuntong-hininga.
Verse 7
दाशकन्योवाच । अस्त्युपायो महानत्र विदितो मम शोभने । ध्रुवं तेन कृतेनैव निर्भयं ते च ते पितुः
Wika ng dalagang mangingisda: “May dakilang lunas dito, O marikit, na batid ko. Kapag iyon ay nagawa, tiyak na ikaw at ang iyong ama ay magiging ligtas at walang pangamba.”
Verse 8
अत्रास्ति निर्झरं सुभ्रूरर्बुदे वरवर्णिनि । तत्र मे भ्रातरश्चैव तथान्ये मत्स्यजीविनः
“Dito sa Arbuda, O may magandang kilay, O marilag ang ningning, may isang bukal. Doon naninirahan ang aking mga kapatid na lalaki, at iba pang mga taong nabubuhay sa pangingisda.”
Verse 9
यच्चान्यदपि तत्रैव क्षिप्यते सलिले शुभे । तत्सर्वं शुक्लतामेति पश्य मे वपुरीदृशम्
“At anumang bagay na ihagis doon sa mapalad na tubig, lahat ay nagiging puti. Masdan—ganyan ang aking sariling katawan.”
Verse 10
सर्वेषामेव दाशानां तस्य तोयस्य मज्जनात् । तानि वस्त्राणि तत्रैव तातस्तव सुमध्यमे । जले प्रक्षालयेत्क्षिप्रं प्रयास्यंति सुशुक्लताम्
“Sa paglusong lamang sa tubig na iyon, para sa lahat ng mangingisda, ang mga bagay ay nagiging maputi. O may baywang na marikit, ang mga kasuotan ng iyong ama ay dapat labhan doon mismo sa tubig; agad silang magiging maningning na puti.”
Verse 11
त्वयाऽत्र न भयं कार्यं गत्वा तातं निवारय । प्रस्थितं परदेशाय नात्र कार्या विचारणा
“Huwag kang matakot dito. Humayo ka at pigilan ang iyong ama—na nagbabalak umalis patungong ibang lupain. Sa bagay na ito, hindi na dapat mag-alinlangan.”
Verse 12
पुलस्त्य उवाच । सा तस्या वचनं श्रुत्वा गत्वा सर्वं न्यवेदयत् । जनकाय सुता तूर्णं ततोऽसौ तुष्टिमाप्तवान्
Wika ni Pulastya: Nang marinig ang kanyang mga salita, siya’y umalis at agad na iniulat ang lahat sa kanyang ama; at pagkaraan, ang ama ay nasiyahan.
Verse 13
प्रातरुत्थाय तूर्णं स निर्झरं तमुपाद्रवत् । क्षिप्तमात्राणि राजेन्द्र तानि वस्त्राणि तेन वै
Pagsapit ng madaling-araw, siya’y bumangon at nagmadaling tumakbo sa bukal na iyon. O panginoon ng mga hari, sa sandaling ihagis niya roon ang mga kasuutan…
Verse 14
तस्मिंस्तोयेतिशुक्लत्वं गतानि बहुलां ततः । कांतिमापुश्च परमां तथा दृष्ट्वांबराणि च
Sa tubig na iyon, ang mga kasuutan ay naging lubhang maputi, at pagkaraan ay nagkamit ng saganang, sukdulang liwanag; nang makita ang mga damit na nagbago, siya’y namangha.
Verse 15
अथासौ विस्मयाविष्टस्तानि चादाय सत्वरः । राज्ञे निवेदयामास वृत्तांतं च तदुद्भवम्
Pagkaraan, nabalot siya ng pagkamangha at dali-daling kinuha ang mga kasuutan. Isinalaysay niya sa hari ang buong pangyayari at kung paano ito naganap.
Verse 16
ततो विस्मयमापन्नः स राजा तत्र निर्झरे । अन्यानि नीलीरक्तानि वस्त्राणि चाक्षिपज्जले
Pagkaraan, ang hari, puspos ng pagkamangha, doon sa talon ay inihagis sa tubig ang iba pang kasuutan—bughaw at pula.
Verse 17
सर्वाणि शुक्लतां यांति विशिष्टानि भवंति च । ज्ञात्वा ततः परं तीर्थं स्नानं चक्रे यथाविधि
Lahat ay naging maputi at naging bukod-tangi. Nang maunawaan niya ang kataas-taasang kabanalan ng tīrtha, nagsagawa siya ng banal na paliligo roon ayon sa wastong ritwal.
Verse 18
त्यक्त्वा राज्यं स तत्रैव तपस्तेपे महीपतिः । ततः सिद्धिं परां प्राप्तस्तीर्थस्यास्य प्रभावतः
Tinalikuran ng panginoon ng lupa ang kanyang kaharian at doon mismo nagsagawa ng matinding tapas. Pagkaraan, sa bisa ng tīrtha na ito, natamo niya ang pinakamataas na siddhi.
Verse 19
एकादश्यां नरस्तत्र यः श्राद्धं कुरुते नृप । स कुलानि समुद्धृत्य दश याति दिवं ततः । स्नानेनव विपापत्वं तत्क्षणादेव जायते
O hari, ang sinumang magsagawa ng śrāddha roon sa araw ng Ekādaśī ay mag-aangat sa sampung salinlahi ng kanyang angkan, at pagkaraan ay tutungo sila sa langit. At sa pagligo roon, ang pagkapawi ng kasalanan ay sumisilang agad sa mismong sandaling iyon.
Verse 23
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे शुक्लतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनाम त्रयोविंशोऽध्यायः
Sa gayon nagtatapos ang ikadalawampu’t ikatlong kabanata, na tinatawag na “Paglalarawan ng Kadakilaan ng Śuklatīrtha,” sa Arbuda Khaṇḍa (ikatlong bahagi) ng Prabhāsa Khaṇḍa, sa loob ng Skanda Mahāpurāṇa na kalipunan ng walumpu’t isang libong taludtod.