Adhyaya 45

Verse 1

। सूत उवाच । तत्रैवास्ति द्विजश्रेष्ठाः सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा

Sinabi ni Sūta: O mga pinakadakila sa mga dvija, naroon din ang lubhang mapagpalang tatlong lawa ng Puṣkara, kung saan noong una ang hari ng Ānarta ay nagsagawa ng tapas (pagpapakasakit-ascetiko).

Verse 2

यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे । मध्याह्ने कुरुते स्नानं स गच्छति परां गतिम्

Sinumang naroon, sa buwan ng Kārttika, kapag ang buwan ay nasa Kṛttikā, at maligo sa katanghaliang-tapat—makakamit niya ang kataas-taasang kalagayan.

Verse 3

ऋषय ऊचुः । कथं तत्र समायातं सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । कस्मिन्स्थाने च विज्ञेयं कैश्चिह्नैर्वद सूतज

Wika ng mga rishi: “Paano naparito roon ang lubhang banal na tatluhang lawa ng Puṣkara? Saang pook ito dapat makilala, at sa anong mga palatandaan? Ipagpaliwanag mo sa amin, O anak ni Sūta.”

Verse 4

सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि यैश्चिह्नैः पुष्करत्रयम् । प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता

Sinabi ni Sūta: “Ipahahayag ko sa inyo ang mga palatandaang makikilala ang tatluhang lawa ng Puṣkara. Noong unang panahon, nakita iyon doon ng marunong na muni na si Viśvāmitra.”

Verse 5

पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः । संप्राप्ता कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता

Noong una, habang nananahan doon ang marangal na rishi na si Viśvāmitra, dumating ang banal na panahon ng Kārttikī, na may mapalad na pagsasanib ng Kṛttikā.

Verse 6

सर्वतीर्थमयं क्षेत्रं तद्विज्ञाय तपोनिधिः । ततश्च चिन्तयामास स्वचित्ते गाधिनन्दनः

Nang malaman niyang ang banal na pook na ito ay hitik sa diwa ng lahat ng tīrtha, ang kayamanan ng pag-aayuno at tapa—ang anak ni Gādhi—ay nagmuni-muni sa sariling puso.

Verse 7

अद्येयं कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता । यस्यां स्नाने नरैः श्रेयः प्राप्यते पुष्करोदके । आद्यं तु पुष्करं दूरे न गन्तुं शक्यतेऽधुना

Ngayon ay ang banal na Kārttikī, na kaisa ng pagsasanib na Kṛttikā; sa pagligo sa mga tubig ng Puṣkara sa araw na ito, nakakamit ng mga tao ang kabutihang espirituwal. Ngunit ang sinaunang Puṣkara ay malayo, at hindi na maaaring puntahan ngayon.

Verse 8

तस्मादत्र स्थितं यच्च तस्मिन्स्नानं करोम्यहम् । स एवं निश्चयं कृत्वा श्रद्धापूतेन चेतसा

Kaya nga, maliligo ako sa kung ano ang naririto sa lugar na ito. Sa gayong pasiya, ginawa niya iyon na may isip na nilinis ng pananampalataya.

Verse 9

ततश्चान्वेषयामास पुष्कराणि समंततः । बहुत्वात्तत्र तीर्थानां निश्चयं नान्वपद्यत

Pagkaraan, sinimulan niyang hanapin ang mga Puṣkara sa lahat ng dako. Ngunit dahil napakarami ng mga banal na pook-paliguang naroon, hindi siya makapagpasya nang tiyak.

Verse 10

दृष्ट्वादृष्ट्वा जलस्थानं स्नानं चक्रे ततः परम् । स तदा श्रममापन्नो भ्रममाण इतस्ततः

Sa pagtanaw ng iba’t ibang pook-tubig, paulit-ulit siyang naligo. Pagkaraan, sa paglalagalag dito at doon, siya’y napanaig ng matinding pagod.

Verse 12

वृक्षमूलं समाश्रित्य निविष्टश्च क्षितौ ततः । तुष्टावाथ शुचिर्भूत्वा श्रद्धया च त्रिपुष्करम् । मध्यमाद्योजनं स्वर्गः कनिष्ठादर्ध योजनम् । ज्येष्ठकुण्डात्पुनः ख्यातो हस्तप्रायः शुभात्मभिः

Pagkaraan, sumilong siya sa ugat ng isang puno at umupo sa lupa. Nang maging dalisay, pinuri niya nang may pananampalataya ang Tatluhang Puṣkara. Mula sa Gitnang Puṣkara, ang daan patungong langit ay sinasabing isang yojana; mula sa Munting Puṣkara, kalahating yojana; at mula sa Nakatatandang Lawa, bantog sa mga banal ang layo na wari’y isang dangkal lamang.

Verse 13

पावयंति हि तीर्थानि स्नानदानादसंशयम् । पुष्करालोकनादेव नरः पापात्प्रमु च्यते

Tunay nga, ang mga tīrtha ay nagpapadalisay nang walang pag-aalinlangan sa pamamagitan ng banal na pagligo at pagkakaloob ng dāna; ngunit sa pagtanaw lamang sa Puṣkara, ang tao’y napapalaya mula sa kasalanan.

Verse 14

पुष्करारण्यमाश्रित्य शाकमूलफलैरपि । एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता

Sa pagkanlong sa gubat ng Puṣkara, kahit gulay, ugat, at bunga lamang ang ipapakain sa isang brāhmaṇa—kapag isang brāhmaṇa ang napakain doon, para bang isang krore ang napakain.

Verse 15

पुष्करे दुष्करं स्नानं पुष्करे दुष्करं तपः । पुष्करे दुष्करो वासः सर्वं पुष्करदुष्करम्

Sa Puṣkara, mahirap ang banal na pagligo; sa Puṣkara, mahirap ang tapas (pagpapakasakit/ascetismo); sa Puṣkara, maging ang paninirahan ay mahirap—lahat sa Puṣkara ay mahirap (kaya’t dakila ang bunga ng kabutihan).

Verse 16

कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करे स्नाति यो नरः । स क्षणान्मुच्यते पापादाजन्ममरणोद्भवात्

Sinumang maligo sa Puṣkara sa buwan ng Kārttika kapag naganap ang pagsasanib ng Kṛttikā—siya’y napapalaya sa isang iglap mula sa mga kasalanang naipon sa pag-ikot ng kapanganakan at kamatayan.

Verse 17

ज्येष्ठे प्रातश्च मध्याह्ने मध्यमे स्नाति यो नरः । कनिष्ठेऽस्तमिते भानौ सकृत्स्वर्गमवाप्नुयात्

Kung ang isang tao’y maligo sa Nakatatandang Puṣkara sa umaga, sa Gitnang Puṣkara sa tanghali, at sa Munting Puṣkara kapag lumubog na ang araw—sa isang beses pa lamang ay makakamtan niya ang langit.

Verse 18

तावत्तिष्ठति देहेषु पातकं सर्वदेहिनाम् । यावन्न पौष्करैस्तोयैः स्नानं वै कुर्वते नराः

Hangga’t hindi tunay na naliligo ang mga tao sa banal na tubig ng Puṣkara, nananatili ang kasalanan sa katawan ng lahat ng may katawan.

Verse 19

दिवाकरकरैः स्पृष्टं तमो यद्वत्प्रणश्यति । पुष्करोदकसंस्पर्शाच्छीघ्रं गच्छति पातकम्

Gaya ng dilim na naglalaho kapag nahipo ng sinag ng araw, gayon din ang kasalanan na mabilis na lumilisan sa pagdampi sa tubig ng Puṣkara.

Verse 20

ब्रह्महत्यादिकं पापं कृत्वापि पुरुषो भुवि । कार्तिक्यां पुष्करे स्नात्वा निर्दोषत्वं प्रपद्यते

Kahit ang isang lalaki sa lupa na nakagawa ng mga kasalanang gaya ng pagpatay sa Brahmana, sa pagligo sa Puṣkara sa buwan ng Kārttika ay nakakamtan niya ang pagiging walang sala.

Verse 21

किं दानैः किं व्रतैर्होमैः किं यज्ञैर्वहुविस्तरैः । कार्तिक्यां पुष्करे स्नानैः सर्वेषां लभ्यते फलम्

Ano pa ang kailangan sa mga handog, panata, paghahandog sa apoy, o malalawak na sakripisyo? Sa pagligo sa Puṣkara sa buwan ng Kārttika, nakakamtan ang bunga ng lahat ng iyon.

Verse 22

यद्येषा भारती सत्या मया सम्यमुदीरिता । तन्मे स्याद्दर्शनं शीघ्रं सद्यः पुष्करसंभवम्

Kung ang mga salitang ito ng aking Bharati, na binigkas nang may pagpipigil, ay tunay—nawa’y agad kong matamo ang darśana ng yaong isinilang mula sa Puṣkara, sa araw ding ito.

Verse 23

एवं तस्य ब्रुवाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । अशरीराऽभवद्वाणी गगनाद्द्विजसत्तमाः

Nang magsalita nang gayon ang marunong na si Viśvāmitra, sumibol mula sa langit ang isang tinig na walang katawan—O pinakamainam sa mga dwija, ang dalawang-ulit na isinilang.

Verse 24

विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ सदा मे गगने स्थितिः । मुक्त्वैकां कार्तिकीं चैव कृत्तिकायोगसंयुताम्

“O Viśvāmitra, pinakadakila sa mga pantas, ang aking tahanan ay laging nasa kalangitan—maliban lamang sa iisang pagkakataong Kārttikī, na kaugnay ng bituing Kṛttikā.”

Verse 25

तदत्र दिवसे वासो मम भूमितले ध्रुवम् । अस्मिन्नेव वने पुण्ये तत्त्वं स्नानं समाचर

“Kaya sa araw na iyon, tiyak ang aking pananatili sa ibabaw ng lupa. Sa banal na gubat na ito mismo, isagawa mo ang wastong paliligo ayon sa tunay na ritwal.”

Verse 26

विश्वामित्र उवाच । सर्वेषामेव तीर्थानां श्रूयते च समाश्रयः । तत्कथं वेद्मि तीर्थेश त्वामत्रैव व्यवस्थितम्

Wika ni Viśvāmitra: “Naririnig na Ikaw ang pangkalahatang kanlungan ng lahat ng tīrtha. Kung gayon, paano ko malalaman, O Panginoon ng mga Tīrtha, na Ikaw ay naririto at nakatatag mismo rito?”

Verse 27

तदोत्थिता पुनर्वाणी तारा गगनगोचरा । विश्वामित्रं मुनिश्रेष्ठं हर्षयंती द्विजोत्तमाः

Pagkaraan, muling umalingawngaw ang tinig—tila bituin na gumagalaw sa kalangitan—na nagdulot ng galak kay Viśvāmitra, pinakadakila sa mga pantas, O pinakapanguna sa mga dwija.

Verse 28

नातिदूरे वनादस्मादत्र संति जलाशयाः । तेषामेकतमे पद्मं विद्यतेऽधोमुखं स्थितम्

Hindi malayo sa gubat na ito ay may mga anyong-tubig. Sa isa sa mga iyon, may isang lotus na nakatindig na ang mukha ay nakaharap pababa.

Verse 29

ऊर्ध्ववक्त्रं द्वितीये च तिर्यग्वक्त्रं तृतीयके । तत्रोर्ध्वास्यैः सरोजैश्च विज्ञेयं ज्येष्ठपुष्करम्

Sa ikalawang anyong-tubig, ang lotus ay nakaharap paitaas; sa ikatlo, nakaharap pahilis sa gilid. Doon, sa pamamagitan ng mga lotus na nakaharap paitaas, makikilala ang Jyeṣṭha Puṣkara (ang Nakatatanda).

Verse 30

पार्श्ववक्त्रैर्द्विजश्रेष्ठ मध्यमं परिकीर्तितम् । अधोवक्त्रैस्तथा ज्ञेयं कनिष्ठं पुष्करं क्षितौ

O pinakamainam sa mga dwija, ang Puṣkara na nakikilala sa mga lotus na nakaharap sa gilid ay ipinahahayag na Madhyama Puṣkara. At yaong may mga lotus na nakaharap pababa ay dapat makilala sa daigdig bilang Kaniṣṭha Puṣkara, ang Mas Munti.

Verse 31

एतैश्चिह्नैर्मुनिश्रेष्ठ ज्ञात्वा स्नानं समाचर । तच्छ्रुत्वा स मुनिस्तूर्णं समुत्थाय ययौ ततः

O pinakamahusay sa mga pantas, kapag nakilala mo ang (tīrtha) sa pamamagitan ng mga tandang ito, isagawa ang banal na paliligo. Nang marinig iyon, ang pantas ay agad na tumindig at nagtungo roon.

Verse 32

तादृशैः कमलैस्तत्र संस्थितास्ते जलाशयाः । तान्दृष्ट्वा श्रद्धयोपेतः कृत्वा स्नानं यथाक्रमम्

Doon, ang mga anyong-tubig ay napapalamutian ng mga lotus na gayon ang anyo. Nang makita niya ang mga iyon, taglay ang pananampalataya, isinagawa niya ang paliligo ayon sa wastong pagkakasunod-sunod.

Verse 33

ततश्च विधिना सम्यक्चकारपितृतर्पणम्

Pagkaraan nito, ayon sa wastong ritwal, maayos niyang isinagawa ang pitṛ-tarpaṇa, ang pag-aalay ng tubig upang bigyang-kasiyahan ang mga ninuno.

Verse 34

ततः शाकैश्च मूलैश्च नीवारैः फलसंयुतैः । चकार विधिना श्राद्धं तत्रैव द्विजसत्तमाः

Pagkatapos, gamit ang mga gulay na dahon, mga ugat, nīvāra na ligaw na bigas, at mga prutas, isinagawa ng pinakamahuhusay na dwija ang Śrāddha roon din ayon sa itinakdang ritwal.

Verse 35

तत्र तस्यैव तीरस्थो वीक्षांचक्रे समाहितः । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे चिह्नदर्शनलालसः

Doon, nakatayo sa mismong pampang, nagbantay siya nang may natipong isip—sabik na masilayan ang banal na tanda kapag dumating ang buwan ng Kārttika at ang pagsasanib ng Kṛttikā.

Verse 36

ब्राह्मणा ऊचुः । कीदृशं जायते चिह्नं कार्तिक्यां ज्येष्ठपुष्करे । संप्राप्ते कृत्तिकायोगे सर्वं तत्र वदाशु नः

Nagsalita ang mga Brahmana: “Anong uri ng banal na tanda ang lumilitaw sa Jyeṣṭha Puṣkara sa buwan ng Kārttika? Kapag dumating ang pagsasanib ng Kṛttikā, sabihin mo agad sa amin ang lahat ng nagaganap doon.”

Verse 37

सूत उवाच । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यदा गच्छति चंद्रमाः । तदा निष्क्रामति श्रेष्ठं कमलं जलमध्यतः

Sinabi ni Sūta: “Sa buwan ng Kārttika, kapag naganap ang pagsasanib ng Kṛttikā at pumasok ang Buwan sa gayong ayos, saka lilitaw mula sa gitna ng tubig ang isang napakahusay na lotus.”

Verse 38

तन्मध्येंऽगुष्ठमात्रस्तु पुरुषो दृश्यते जनैः । सुस्नातैः श्रद्धयोपेतैस्ततस्तीर्थफलं लभेत्

Sa pinakagitna nito, nasisilayan ng mga tao ang isang banal na Purusha na kasinlaki ng hinlalaki. Kaya yaong mga nakapaligo nang ganap at puspos ng pananampalataya ay tumatamo ng ganap na bunga ng banal na tirtha.

Verse 39

एतस्मात्कारणात्स्नात्वा विश्वामित्रो महामुनिः । तच्चिह्नं वीक्षयामास महद्यत्नं समाश्रितः

Dahil sa dahilang ito, ang dakilang muni na si Viśvāmitra, matapos maligo, ay nagsumikap nang buong lakas upang masilayan ang banal na tanda.

Verse 40

तस्यैवं वीक्षमाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । आनर्ताधिपतिस्तत्र प्राप्तो राजा बृहद्बलः

Habang ang marunong na si Viśvāmitra ay nakatitig nang gayon, dumating doon si Haring Bṛhadbala, ang pinuno ng Ānarta.

Verse 41

अत्यंतं मृगयाश्रांतो हत्वा मृगगणान्बहून् । ऋक्षांश्चैव वराहांश्च सारंगानथ संबरान्

Lubhang napagod ang hari sa pangangaso, matapos pumatay ng maraming kawan ng usa, pati mga oso, mga baboy-damo, mga sāraṅga na antilope, at mga śambara na usa.

Verse 42

सिंहान्व्याघ्रान्वृकांश्चैव हिंसानारण्यचारिणः । तथान्यानपि मध्याह्ने तेन मार्गेण संगतः

Sa rutang iyon pagsapit ng katanghalian, nasalubong niya ang mga leon, tigre, at lobo—mga mababangis na hayop na gumagala sa gubat—at iba pang nilalang din.

Verse 43

अथापश्यद्द्रुमोपांते विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । उपविष्टं कृतस्नानं वीक्षमाणं जलाशयम्

Pagkaraan, sa paanan ng isang puno, nakita niya si Viśvāmitra—panginoon sa mga pantas—na nakaupo matapos maligo, at nakatanaw sa banal na imbakan ng tubig.

Verse 44

ततस्तं प्रणिपत्योच्चैरवतीर्य तुरंगमात् । श्रमार्त्तः सलिले तस्मिन्प्रविवेश नृपोत्तमः

Pagkatapos, siya’y yumukod nang malalim sa kanya at bumaba sa kabayo. Ang pinakadakilang hari—lugmok sa pagod—ay pumasok sa tubig na iyon.

Verse 45

एतस्मिन्नंतरे तोयात्कमलं तद्विनिर्गतम् । सहस्रपत्रसंजुष्टं द्वादशार्कसमप्रभम्

Sa sandaling iyon, mula sa tubig ay umusbong ang isang lotus—may isang libong talulot, at nagniningning na parang labindalawang araw.

Verse 46

तद्दृष्ट्वा स महीपालः पद्ममत्यद्भुतं महत् । जग्राह कौतुकाविष्टः स्वयं सव्येन पाणिना

Nang makita ng hari ang napakalaki at lubhang kamangha-manghang lotus na iyon, siya—dinagit ng pag-uusisa—ay kinuha ito mismo sa kanyang kaliwang kamay.

Verse 47

स्पृष्टमात्रे ततस्तस्मिन्कमले द्विजसत्तमाः । उत्थितः सुमहाञ्छब्दो विश्वं येन प्रपूरितम्

O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang! Sa sandaling mahawakan lamang ang lotus na iyon, isang napakalakas na tunog ang sumiklab, at pinuno ang buong daigdig.

Verse 48

तं शब्दं स महीपालः श्रुत्वा मूर्छामुपाविशत् । पतितश्च जले तस्मिन्पद्मं चादर्शनं गतम्

Nang marinig ng hari na si Mahīpāla ang tunog na iyon, siya’y nawalan ng malay; at nang bumagsak siya sa tubig na yaon, ang lotus ay naglaho sa paningin.

Verse 49

ततः कृच्छ्रेण महता कर्षितः सलिलाद्बहिः । सेवकैर्दुःखशोकार्त्तैर्हाहेति प्रतिजल्पकैः

Pagkaraan, sa matinding hirap, hinila siya palabas ng tubig ng mga alalay—lugmok sa dalamhati at pighati—na sumisigaw, “Ay! Ay!”

Verse 50

ततस्तीरं समासाद्य कृच्छ्रात्प्राप्याथ चेतनाम् । यावद्वीक्षयति स्वांगं तावत्कुष्ठं समागतम्

Pagkatapos, sa hirap ay narating niya ang pampang at unti-unting nagkamalay. Ngunit nang masdan niya ang sarili niyang mga sangkap, ang ketong ay dumating na sa kanya.

Verse 51

ततो विषादमापन्नो दृष्ट्वा तादृङ्निजं वपुः । शीर्णघ्राणांघ्रिहस्तं च घर्घरस्वरसंयुतम्

Nang makita niyang naging gayon ang sarili niyang katawan, siya’y nalugmok sa panglaw; ang ilong, mga paa at mga kamay ay nangayayat at nangabulok, at ang tinig ay naging magaspang at paos.

Verse 52

अथ गत्वा मुनेः पार्श्वे विश्वामित्रस्य भूमिपः । उवाच वचनं दीनं बाष्पगद्गदया गिरा

Pagkaraan, nagtungo ang hari sa tabi ng pantas na si Viśvāmitra at nagsalita ng mga salitang kaawa-awa, ang tinig ay nauutal at nanginginig sa luha.

Verse 53

भगवन्पश्य मे जातं यादृशं वपुरेव हि । अकस्मादेव मग्नस्य सलिलेऽत्र विगर्हितम्

O Pinagpala, tingnan mo kung ano ang nangyari sa aking katawan! Sapagkat ako, na lumusong lamang sa tubig na ito, ay biglang naging kapangitan at kasuklam-suklam.

Verse 54

तत्किं पानीयदोषो वा किं वा भूमेर्मुनी श्वर । येनेदृक्सहसा यातं विकृतिं मे शरीरकम्

Ito ba ay dahil sa depekto ng tubig o sa mismong lupa, O panginoon ng mga pantas, kung kaya't ang aking katawan ay biglang nagkaganito ang anyo?

Verse 55

विश्वामित्र उवाच । सावित्रं पद्ममेवैतद्यत्स्पृष्टं भूपते त्वया । उच्छिष्टेन रविर्मध्ये स्वयं यस्य व्यवस्थितः

Sinabi ni Viśvāmitra: 'O hari, ang iyong hinawakan ay ang Sāvitra lotus. Nanahan dito ang Araw tuwing tanghali; ngunit hinawakan mo ito habang ikaw ay marumi.'

Verse 56

यदा स्यात्कृत्तिकायोगः कार्तिके मासि पार्थिव । शशांकस्य तदा चैतज्जायते पौष्करे जले

O hari, kapag naganap ang pagtatagpo ng Kṛttikā sa buwan ng Kārtika, sa oras na konektado sa Buwan, ang lotus na ito ay lumilitaw sa tubig ng Puṣkara.

Verse 57

तदिदं पुष्करं ज्येष्ठं भवान्यत्र श्रमातुरः । प्रविष्टः कार्तिकी चाद्य कृत्तिकायोगसंयुता

Ito ang Puṣkara na pinakamahalaga; at ikaw, na pagod sa pagsisikap, ay pumasok dito. Ngayon ay Kārtikī, at ito ay kasabay ng pagtatagpo ng Kṛttikā.

Verse 58

एतद्वीक्ष्य नरो ह्यत्र स्नानं कुर्याज्जलाशये । श्रद्धया परया युक्तः स गच्छति परां गतिम्

Pagkakita nito, ang tao ay nararapat maligo rito sa imbakan ng tubig. Taglay ang sukdulang pananampalataya, mararating niya ang pinakamataas na kalagayan.

Verse 59

उच्छिष्टेन त्वया राजन्हरणाय हि केवलम् । एतत्सरोरुहं स्पृष्टं तेनेदृक्संस्थितं फलम्

O hari, hinipo mo ang lotus na ito habang nasa kalagayang marumi, at tanging upang kunin at dalhin. Kaya naganap ang ganitong bunga.

Verse 60

बृहद्बल उवाच । कथं मे स्यान्मुनिश्रेष्ठ कुष्ठव्याधिपरिक्षयः । तपसा नियमेनापि व्रतेनापि कृतेन वै

Wika ni Bṛhadbala: “O pinakadakilang muni, paano tuluyang mapapawi ang aking ketong at karamdaman—sa pamamagitan ba ng tapas, ng mga disiplina, o ng wastong pagtupad sa banal na panata?”

Verse 61

विश्वामित्र उवाच । आराधय सहस्रांशुमस्मिन्क्षेत्रे महीपते । ततः प्राप्स्यसि संसिद्धिं कुष्ठनाशसमुद्भवाम्

Wika ni Viśvāmitra: “O hari, sambahin mo si Sahasrāṃśu, ang Sūrya na may sanlibong sinag, sa banal na pook na ito; at saka mo makakamtan ang tiyak na katuparan na nagmumula sa paglipol ng ketong.”

Verse 62

तच्छ्रुत्वा स मुनेर्वाक्यं भूमिपालो बृहद्बलः । तत्क्षणात्स्थापयामास सूर्यस्य प्रतिमां तदा

Nang marinig ang mga salita ng muni, si Haring Bṛhadbala ay agad na nagtatag noon din ng isang larawan ng Sūrya.

Verse 63

अर्चयामास विधिवत्पुष्पधूपानुलेपनैः । श्रद्धया परया युक्तो रविवारे विशेषतः

Sinamba niya ang Panginoong Araw ayon sa wastong ritwal, na may mga bulaklak, insenso, at pagpapahid ng pabango—taglay ang sukdulang pananampalataya, lalo na tuwing Linggo.

Verse 64

उपवासपरो भूत्वा रक्तचन्दनसंयुतैः । पूजयन्रक्तपुष्पैश्च श्रद्धया परया युतः

Namuhay siya sa pag-aayuno (upavāsa), gumamit ng pulang sandalwood na pahid, at sumamba rin gamit ang mga pulang bulaklak—matatag sa sukdulang pananampalataya.

Verse 65

ततः संवत्सरस्यांते स बभूव महीपतिः । कुष्ठ व्याधि विनिर्मुक्तो द्वादशार्कसमप्रभः

Pagkaraan, sa pagtatapos ng isang taon, ang haring iyon ay napalaya sa ketong at sa mga karamdaman, at nagningning na tila labindalawang araw.

Verse 66

ततः स्वं राज्यमासाद्य भुक्त्वा भोगाननेकशः । देहांते दिननाथस्य संप्राप्तो मंदिरं तथा

Pagkaraan, nabawi niya ang sariling kaharian at tinamasa ang maraming ligayang panghari; sa wakas ng buhay, narating niya ang banal na tahanan ng Dinnanātha, ang Panginoong Araw.

Verse 67

सूत उवाच । एवं तत्र द्विजश्रेष्ठा विश्वामित्रेण धीमता । प्रकटं सर्वलोकस्य विहितं पुष्करत्रयम्

Sinabi ni Sūta: “Ganyan nga, O pinakadakilang mga Brahmin; doon, sa pamamagitan ng marunong na si Viśvāmitra, ang Puṣkara-traya (tatlong Puṣkara) ay hayagang ipinamalas at itinatag upang makilala ng lahat ng daigdig.”

Verse 68

यस्तत्र कार्तिके मासे कार्त्तिक्यां कृत्तिकासु च । प्रकरोति नरः स्नानं ब्रह्मलोकं स गच्छति

Sinumang maligo roon sa buwan ng Kārttika—sa kabilugan ng buwan na Kārttikī at sa ilalim ng Kṛttikā—yaon ay tutungo sa Brahmaloka.

Verse 69

तथा यो भास्करं पश्येद्बृहद्वलप्रतिष्ठितम् । वत्सरं रविवारेण यावत्कृत्वा क्षणं नरः । स मुच्यते नरो रोगैर्यदि स्याद्रोगसंयुतः

Gayundin, sinumang tumingin kay Bhāskara (ang Araw) na itinatag ni Bṛhadbala—kung sa loob ng isang taon, tuwing Linggo, kahit saglit—siya’y mapapalaya sa mga karamdaman, kung siya man ay may sakit.

Verse 70

नीरोगो वा नरः सद्यो लभते मनसेप्सितम् । निष्कामो मोक्षमाप्नोति प्रसादात्तीक्ष्णदीधितेः

Sa biyaya ng Panginoong may matatalim na sinag (Tīkṣṇadīdhiti) ng tīrtha na ito, ang tao’y nagiging walang sakit at agad nakakamit ang minimithi ng puso; at ang walang pagnanasa ay umaabot sa mokṣa.

Verse 71

कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे वृषोत्सर्गं करोति यः । पुष्करेषु सुपुण्येषु सोऽश्वमेधफलं लभेत्

Sinumang magsagawa ng vṛṣotsarga (pagpapalaya ng toro) sa mga Puṣkara na lubhang banal, sa buwan ng Kārttika kapag umiiral ang ugnayang Kṛttikā, ay tatanggap ng bunga ng handog na Aśvamedha.

Verse 72

एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोपि गयां व्रजेत् । यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्

Marapat na hangarin ang maraming anak na lalaki—sapagkat kung kahit isa sa kanila’y makarating sa Gayā; o kung isa’y magsagawa ng Aśvamedha; o kung isa’y magpalaya ng torong bughaw (vṛṣotsarga).

Verse 73

एकतः सर्वतीर्थानि सर्वदानानि चैकतः । एकतस्तु वृषोत्सर्गः कार्तिक्यां पुष्करेषु च

Sa isang panig naroon ang lahat ng banal na tīrtha at sa isang panig ang lahat ng pagkakaloob; ngunit sa kabilang panig ay ang iisang gawaing vṛṣotsarga—ang pagpapalaya ng toro—kapag ginawa sa Kārttika sa Puṣkara.

Verse 74

यश्चैतच्छुणुयान्नित्यं पठेद्वा श्रद्धयान्वितः । संप्राप्य सर्वकामान्वै ब्रह्मलोके महीयते

Sinumang palaging nakikinig nito, o bumibigkas na may pananampalataya, ay makakamtan ang lahat ng ninanais at pararangalan sa daigdig ni Brahmā.