Adhyaya 247

Verse 1

पैजवन उवाच । श्रीः कथं तुलसीरूपा बिल्ववृक्षे च पार्वती । एतच्च विस्तरेण त्वं मुने तत्त्वं वद प्रभो

Wika ni Paijavana: “Paano nananahan si Śrī sa anyong tulasī, at paano naman nananahan si Pārvatī sa punong bilva? O muni, O kagalang-galang na panginoon, ipaliwanag mo sa akin nang masinsinan ang katotohanang ito.”

Verse 2

गालव उवाच । पुरा दैवासुरे युद्धे दानवा बलदर्पिताः । देवान्निजघ्नुः संग्रामे घोररूपाः सुदारुणाः

Wika ni Gālava: Noong unang panahon, sa digmaan ng mga deva at mga asura, ang mga Dānava—lasing sa lakas at pagmamataas—ay nagpabagsak sa mga deva sa labanan, kakila-kilabot ang anyo at lubhang mabangis.

Verse 3

देवाश्च भय संविग्ना ब्रह्माणं शरणं ययुः । ते स्तुत्वा पितरं नत्वा वृहस्पतिपुरःसराः

At ang mga deva, nanginginig sa takot, ay nagtungo kay Brahmā bilang kanlungan. Sa pangunguna ni Bṛhaspati, pinuri nila ang kanilang Ama at yumukod na may paggalang.

Verse 4

तस्थुः प्रांजलयः सर्वे तानुवाच पितामहः । किमर्थं म्लानवदना अस्मद्गेहमुपागताः

Tumayo silang lahat na nakatiklop ang mga kamay. Pagkaraan, nagsalita ang Pitāmaha (Brahmā) sa kanila: “Bakit kayo dumating sa aking tahanan na lupaypay ang mukha at panghihina ang loob?”

Verse 6

वयं सर्वे पराक्रांता अतस्त्वां शरणं गताः । त्राह्यस्मान्देवदेवेश शरणं समुपागतान्

“Kami ay napanaig at napasuko; kaya kami lumapit sa iyo bilang kanlungan. O Panginoon ng mga deva, iligtas at ingatan mo kami na dumulog upang magkubli.”

Verse 7

तच्छ्रुत्वा भगवान्प्राह ब्रह्मा लोकपितामहः । मया न शक्यते कर्त्तुं पक्षः कस्य जनस्य च

Nang marinig iyon, ang Mapalad na si Brahmā, ang Pitāmaha ng mga daigdig, ay sumagot: “Hindi ko magagawa ang pumapanig para sa alinmang panig.”

Verse 9

कारणं कथ्यतामाशु वह्नीन्द्रवसुभिर्युताः । देवा ऊचुः । दैत्यैः पराजितास्तात संगरेऽद्भुतकारिभिः

“Sabihin agad ang dahilan,” wika (ni Brahmā), habang ang mga deva—kasama sina Agni, Indra, at ang mga Vasu—ay nakatayo sa harap niya. Sumagot ang mga deva: “O kagalang-galang na Ama, kami’y natalo sa labanan ng mga Dānava na gumagawa ng mga kababalaghan.”

Verse 10

ऐक्यं विष्णुगणैः कुर्वन्दध्रे रूपं महाद्भुतम् । तदा हरिहराख्यं च देहार्द्धाभ्यां दधार सः

Sa pakikiisa sa mga pangkat ni Viṣṇu, siya’y nag-anyong lubhang kamangha-mangha; at noon, sa dalawang kalahati ng kanyang katawan, dinala niya ang anyong kilala bilang Harihara.

Verse 11

हरश्चैवार्द्धदेहेन विष्णुरर्द्धेन चाभवत् । एकतो विष्णुचिह्नानि हरचिह्नानि चैकतः

Sa isang kalahati ng katawan, siya’y naging Hara (Śiva), at sa kabilang kalahati, siya’y naging Viṣṇu. Sa isang panig ay mga tanda ni Viṣṇu, at sa kabila ay mga tanda ni Hara.

Verse 12

एकतो वैनतेयश्च वृषभश्चान्यतोऽभवत् । वामतो मेघवर्णाभो देहोऽश्मनिचयोपमः

Sa isang panig ay si Vainateya (Garuḍa), at sa kabila ay lumitaw ang Toro (Nandin). Sa kaliwa, ang katawan ay kumikislap na kulay-ulap, na wari’y bunton ng bato.

Verse 13

कर्पूरगौरः सव्ये तु समजायत वै तदा । द्वयोरैक्यसमं विश्वं विश्वमैक्यमवर्त्तत

Sa kanan, siya’y nagmistulang puti na gaya ng kamper. Ang sansinukob ay wari’y tumutugma sa pagkakaisa ng dalawa; tunay nga, ang daigdig ay kumilos tungo sa pagiging iisa.

Verse 14

विभेदमतयो नष्टाः श्रुतिस्मृत्यर्थबाधकाः । पाखंडिनो हैतुकाश्च सर्वे विस्मयमागमन्

Yaong ang isip ay kumapit sa pagkakabahagi—na humahadlang sa diwa ng Śruti at Smṛti—kasama ang mga erehe at mga palasagot na puro pagtatalo, silang lahat ay napasakamangha, nang gumuho ang kanilang mga pagtutol.

Verse 15

स्वंस्वं मार्गं परित्यज्य ययुर्निर्वाणपद्धतिम् । मंदरे पवतश्रेष्ठे सा मूर्तिर्नित्यसंस्तुता

Tinalikuran nila ang kani-kanilang makitid na landas at lumakad sa daan ng Nirvāṇa, ang landas ng paglaya. Sa Mandara, ang pinakadakila sa mga bundok, ang banal na anyong iyon ay pinupuri magpakailanman.

Verse 16

प्रमथाद्यैर्गणैश्चैव वर्त्ततेऽद्यापि निश्चला । सृष्टिस्थित्यंतकर्त्री सा विश्वबीजमनंतका

Hanggang ngayon, Siya’y nananatiling di matinag, na sinasaklawan ng mga Pramatha at iba pang banal na pangkat. Siya ang kapangyarihang nagdudulot ng paglikha, pag-iingat, at pagkalusaw—walang hanggan, at siyang binhi ng sansinukob.

Verse 17

महेशविष्णसंयुक्ता सा स्मृता पापनाशिनी । योगिध्येया सदापूज्य सत्त्वाधारगुणातिगा

Kaisa-isa ni Maheśa at Viṣṇu, Siya’y inaalala bilang tagapuksa ng kasalanan. Siya ang pinagninilayan ng mga yogin, laging karapat-dapat sambahin—sandigan ng lahat ng nilalang, at lampas sa mga guṇa.

Verse 18

मुमुक्षवोऽपि तां ध्यात्वा प्रयांति परमं पदम् । चातुर्मास्ये विशेषेण ध्यात्वा मर्त्यो ह्यमानुषः

Kahit ang mga naghahangad ng mokṣa, sa pagninilay sa Kanya, ay nakaaabot sa sukdulang kalagayan. At lalo na sa panahon ng Cāturmāsya, sa gayong pagninilay, ang isang mortal ay nagiging lampas sa karaniwang hangganan ng tao.

Verse 19

तत्र गच्छंति ये तेषां स देवः संविधास्यति । इत्युक्त्वा भगवांस्तेषां तत्रैवांतरधीयत

“Sinumang pumaroon doon—ang Panginoon ding yaon ang maglalaan ng lahat ng nararapat para sa kanila.” Pagkasabi nito sa kanila, ang Mapalad na Panginoon ay naglaho roon din.

Verse 20

तेऽपि वह्निमुखा देवाः प्रजग्मुर्मंदराचलम् । बभ्रमुस्तत्र तत्रैव विचिन्वाना महेश्वरम्

Ang mga diyos na iyon din—na pinangungunahan ni Agni—ay naglakbay patungong Bundok Mandara. Doon sila gumala-gala, paulit-ulit na hinahanap si Maheśvara.

Verse 21

पार्वतीं बिल्ववृक्षस्थां लक्ष्मीं च तुलसीगताम् । आदौ सर्वं वृक्षमयं पूर्वं विश्वमजायत

Nakita nila si Pārvatī na nananahan sa punong Bilva, at si Lakṣmī na naninirahan sa Tulasī. Sa pasimula, ang sinaunang sansinukob ay unang sumibol na waring ganap na binubuo ng mga puno.

Verse 22

एते वृक्षा महाश्रेष्ठाः सर्वे देवांशसंभवाः । एतेषां स्पर्शनादेव सर्वपापैः प्रमुच्यते

Ang mga punong ito ay pinakadakila—bawat isa’y isinilang mula sa bahagi ng mga diyos. Sa paghipo pa lamang sa kanila, napapalaya na sa lahat ng kasalanan.

Verse 23

चातुर्मास्ये विशेषेण महापापौघहारिणः । यदा तेनैव ददृशुर्देवास्त्रिभुवनेश्वरम्

Lalo na sa panahon ng Cāturmāsya, nagiging tagapag-alis sila ng malalaking agos ng kasalanan. At noon, sa pamamagitan ding iyon, namasdan ng mga diyos ang Panginoon ng tatlong daigdig.

Verse 24

तदाकाशभवा वाणीं प्राह देवान्यथार्थतः । ईश्वरः सर्वभूतानां कृपया वृक्षमाश्रितः

Pagkaraan, isang tinig na nagmula sa kalangitan ang nagsalita sa mga diyos nang ayon sa katotohanan: “Si Īśvara, dahil sa habag sa lahat ng nilalang, ay nanahan at sumilong sa isang punò.”

Verse 25

चातुर्मास्येऽथ संप्राप्ते सर्वभूतदयाकरः । अश्वत्थोऽतः सदा सेव्यो मंदवारे विशेषतः

Kapag dumating ang Cāturmāsya, naroon ang Panginoong mahabagin sa lahat ng nilalang; kaya ang Aśvattha (banal na punò ng pippala) ay dapat laging parangalan, lalo na tuwing Lunes.

Verse 26

नित्यमश्वत्थसंस्पर्शात्पापं याति सहस्रधा । दुग्धेन तर्पणं ये वै तिलमिश्रेण भक्तितः

Sa araw-araw na paghipo sa banal na punò ng Aśvattha (pippala), ang kasalanan ay nadudurog nang sanlibo. At yaong may debosyon na nag-aalay ng tarpaṇa gamit ang gatas na hinaluan ng linga ay nagkakamit ng paglilinis na biyaya.

Verse 27

सेचनं वा करिष्यंति तृप्तिस्तत्पूर्वजेषु च । दर्शनादेव वृक्षस्य पातकं तु विनश्यति

O kung didiligan nila ito, nasisiyahan din ang kanilang mga ninuno. Tunay, sa pagtanaw pa lamang sa punò na iyon, ang kasalanan ay napapawi.

Verse 28

पिप्पलः पूजितो ध्यातो दृष्टः सेवित एव वा । पापरोगविनाशाय चातुर्मास्ये विशेषतः । अश्वत्थं पूजितं सिक्तं सर्वभूतसुखावहम्

Maging ang pippala ay sinasamba, pinagninilayan, tinitingnan, o pinaglilingkuran—lalo na sa Cāturmāsya—ito’y nagwawasak ng kasalanan at karamdaman. Ang Aśvattha, kapag pinararangalan at dinidiligan, ay nagiging tagapagkaloob ng ligaya sa lahat ng nilalang.

Verse 29

सर्वामयहरं चैव सर्वपापौघहारिणम् । ये नराः कीर्तयिष्यंति नामाप्यश्वत्थवृक्षजम्

Inaalis nito ang lahat ng karamdaman at tinatangay ang rumaragasang bunton ng kasalanan. Yaong mga taong umaawit o bumibigkas kahit ang mismong Pangalan na isinilang mula sa punong Aśvattha (ang pangalan ng Aśvattha) ay nagkakamit ng dalisay na gantimpala.

Verse 30

न तेषां यमलोकस्य भयं मार्गे प्रजायते । कुंकुमैश्चंदनैश्चैव सुलिप्तं यश्च कारयेत

Para sa kanila, sa paglalakbay sa kabila, hindi sumisibol ang takot sa kaharian ni Yama. At sinumang magpagawa na (ang banal na puno) ay mapahiran nang mainam ng kuṅkuma at paste ng sandal—

Verse 31

तस्य तापत्रयाभावो वैकुंठे गणता भवेत् । दुःस्वप्नं दुष्टचिंताञ्च दुष्टज्वरपराभवान्

Para sa kanya, humihinto ang tatlong uri ng pagdurusa, at nakakamit niya ang kalagayang maging banal na tagapaglingkod sa Vaikuṇṭha. Ang masasamang panaginip, masasamang pag-iisip, at pagdaig ng mapaminsalang lagnat ay napapawi rin.

Verse 32

विलयं नय पापानि पिप्पल त्वं हरिप्रिय । मंत्रेणानेन ये देवाः पूजयिष्यंति पिप्पलम्

“Dalhin mo sa pagkalusaw ang aking mga kasalanan, O Pippala—minamahal ni Hari.” Yaong mga deboto na sasamba sa punong pippala sa pamamagitan ng mantrang ito—

Verse 34

श्रुतो हरति पापं च जन्मादि मरणावधि । अश्वत्थसेवनं पुण्यं चातुर्मास्ये विशेषतः

Kahit marinig lamang, inaalis nito ang kasalanan—mula kapanganakan hanggang kamatayan. Ang paglilingkod sa Aśvattha ay may dakilang bisa ng kabutihan, lalo na sa panahon ng Cāturmāsya.

Verse 35

सुप्ते देवे वृक्षमध्यमास्थाय भगवान्प्रभुः । जलं पृथ्वीगतं सर्वं प्रपिबन्निव सेवते

Kapag ang Deva (Viṣṇu) ay nasa Kaniyang kosmik na pag-idlip, ang Pinagpalang Panginoon ay nananahan sa gitna ng punò, na wari’y iniinom ang lahat ng tubig na pumasok sa lupa, at sa gayon ay pinananatili ang daigdig.

Verse 36

जलं विष्णुर्जलत्वेन विष्णुरेव रसो महान् । तस्माद्वृक्षगतो विष्णुश्चातुर्मास्येऽघनाशनः

Ang tubig ay si Viṣṇu sa anyo ng tubig; at si Viṣṇu rin ang dakilang diwa (rasa). Kaya kapag si Viṣṇu ay nasa punò, Siya’y nagiging tagapuksa ng kasalanan—lalo na sa panahon ng Cāturmāsya.

Verse 37

सर्वभूतगतो विष्णुराप्याययति वै जगत् । तथाश्वत्थगतं विष्णुं यो नमस्येन्न नारकी

Si Viṣṇu, na lumalaganap sa lahat ng nilalang, ay tunay na nagpapalusog sa daigdig. Gayundin, ang sinumang yumuyuko at sumasamba kay Viṣṇu na nananahan sa punòng Aśvattha ay hindi magiging karapat-dapat sa impiyerno.

Verse 38

अश्वत्थं रोपयेद्यस्तु पृथिव्यां प्रयतो नरः । तस्य पापसहस्राणि विलयं यांति तत्क्षणात्

Ngunit ang taong may pagpipigil at taimtim, na magtanim ng punòng Aśvattha sa lupa, ang libo-libong kasalanan niya’y naglalaho sa mismong sandaling iyon.

Verse 39

अश्वत्थः सर्ववृक्षाणां पवित्रो मंगलान्वितः । मुक्तिदो रोपितो ध्यातश्चातुर्मास्येऽघनाशनः

Sa lahat ng punò, ang Aśvattha ang dalisay at puspos ng pagpapala. Kapag itinanim at pinagninilayan—lalo na sa Cāturmāsya—ito’y nagbibigay ng kalayaan (mokṣa) at pumupuksa ng kasalanan.

Verse 40

अश्वत्थे चरणं दत्त्वा ब्रह्महत्या प्रजायते । निष्कारणं संकुथित्वा नरके पच्यते ध्रुवम्

Ang sinumang tumapak sa punong Aśvattha ay nagkakamit ng kasalanang tulad ng brahma-hatyā. At ang walang dahilan na nananakit o sumisira rito ay tiyak na magdurusa sa impiyerno.

Verse 41

मूले विष्णुः स्थितो नित्यं स्कंधे केशव एव च । नारायणस्तु शाखासु पत्रेषु भगवान्हरिः

Sa ugat nito ay laging nananahan si Viṣṇu; sa punò (trunk) ay naroon si Keśava. Sa mga sanga ay si Nārāyaṇa, at sa mga dahon ay si Bhagavān Hari.

Verse 42

फलेऽच्युतो न संदेहः सर्वदेवैः समन्वितः । चातुर्मास्ये विशेषेण द्रुमपूजी स मुक्तिभाक्

Sa bunga nito ay naroon si Acyuta—walang pag-aalinlangan—kasama ang lahat ng mga deva. Lalo na sa panahon ng Cāturmāsya, ang sumasamba sa punò ay nagkakamit ng kalayaan (mokṣa).

Verse 43

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन सदैवाश्वत्थसेवनम् । यः करोति नरो भक्त्या पापं याति दिनोद्भवम्

Kaya nga, sa lahat ng pagsisikap ay dapat laging maglingkod at mag-alay sa Aśvattha. Ang taong gumagawa nito nang may debosyon (bhakti), ang kanyang kasalanan ay umaalis araw-araw.

Verse 44

स एव विष्णुर्द्रुम एव मूर्तो महात्मभिः सेवितपुण्यमूलः । यस्याश्रयः पापसहस्रहंता भवेन्नृणां कामदुघो गुणाढ्यः

Ang punò ring iyon ay si Viṣṇu na nagkatawang-anyô; ang ugat nito’y bukal ng kabutihan, pinaglilingkuran ng mga dakilang kaluluwa. Ang sumisilong at kumakalinga rito’y nakapupuksa ng libo-libong kasalanan; nagiging tagapagkaloob ng ninanais, hitik sa mga birtud.

Verse 133

ततस्तेषां धर्मराजो जायते वाक्यकारकः । अश्वत्थो वचनेनापि प्रोक्तो ज्ञानप्रदो नृणाम्

Pagkaraan nito, para sa kanila ay lumilitaw si Dharma-rāja bilang tagapagpahayag ng hatol. Ang punong Aśvattha ay sinasabing tagapagkaloob ng kaalaman sa mga tao—kahit sa simpleng pagbigkas o pagpupuri sa pangalan nito.

Verse 247

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शेषशाय्युपाख्याने ब्रह्मनारदसंवादे चातुर्मास्यमाहात्म्ये पैजवनोपाख्यान अश्वत्थमहिमवर्णनंनाम सप्तचत्वारिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-247 kabanata, na tinatawag na “Paglalarawan ng Kaluwalhatian ng Aśvattha,” sa loob ng Cāturmāsya Māhātmya, sa salaysay ni Paijavana, sa pag-uusap nina Brahmā at Nārada, sa kuwentong Śeṣaśāyī, sa Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya, sa ikaanim na Nāgara-khaṇḍa ng Śrī Skanda Mahāpurāṇa, sa Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā.