Adhyaya 246
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 246

Adhyaya 246

Ang kabanatang ito ay nasa anyong diyalogo kung saan sinasagot ni Galava ang tanong tungkol sa vrata-caryā, ang disiplinadong pagsasagawa ng panata. Ang mga deva, nababalisa at hindi makalapit kay Śiva nang tuwiran, ay lumikha ng isang anyong-ikon ni Śiva at nagsagawa ng austeridad na Śaiva: pagbigkas ng ṣaḍakṣara mantra at tuluy-tuloy na pagtalima sa cāturmāsya. Inilalarawan din ang mga palatandaan ng panatang ito—bhasma (banal na abo), mga sagisag ng bungo at tungkod, gasuklay na buwan, larawan ng pañcavaktra, at iba pang tanda ng asceta—bilang malinaw na pagkakakilanlang ritwal. Nalugod si Śiva sa kadalisayan at debosyon at nagkaloob ng śubhā mati (mapalad na pasiya). Sinasabing nasisiyahan Siya sa maayos na pamamaraan: wastong Śatarudrīya-japa, pagninilay, pag-aalay ng ilawan (dīpa-dāna), at ganap na pūjā na may labing-anim na bahagi, na kahawig ng kabuuan ng pagsamba sa Vaiṣṇava. Sa isang mahalagang pagliko ng salaysay, may banal na nilalang na nag-anyong ibon upang lumapit kay Śiva; dahil dito, nagalit si Pārvatī at isinumpa ang mga deva na maging tila bato at mawalan ng supling. Tumugon ang mga deva sa mahabang stuti, itinataas si Pārvatī bilang kosmikong saligan (prakṛti), binhi ng mantra, at walang hanggang pinagmumulan ng paglikha–pagpapanatili–paglaho. Itinatagubilin din ang pagsamba sa dahon ng bilva—lalo na sa panahon ng cāturmāsya—bilang napakabungang gawain. Sa kabuuan, pinagsasama ng kabanata ang aral tungkol sa kadakilaan at pag-uunahan ng Śiva–Śakti, mga gabay sa asal (disiplina, kababaang-loob, pakikipagkasundo), at mga tanda ng ritwal bilang praktikal na bunga ng salaysay sa tīrtha.

Shlokas

Verse 1

गालव उवाच । शक्रादयस्तु देवेशा दुःखसंतप्तमानसाः । ईश्वरादर्शनभ्रांतमनः कर्मेंद्रिया रतिम्

Sinabi ni Gālava: “Ngunit si Śakra (Indra) at ang iba pang mga panginoon ng mga deva, na ang isip ay sinusunog ng dalamhati; dahil sa kakulangan ng darśana ng Panginoon, nagulumihanan ang kanilang diwa at wala silang ligaya sa mga gawain ng mga pandama.”

Verse 2

न प्रापुर्लोकनाथं ते कृत्वा यः प्रतिमाकृतिम् । तपसाराधयामासुः सर्वभूतहृदिस्थितम्

Hindi nila natamo ang Panginoon ng mga daigdig sa pamamagitan lamang ng paglikha ng isang anyong larawan; sa halip, sa pamamagitan ng tapas (pagpapakasakit na banal) ay sinamba nila Siya na nananahan sa puso ng lahat ng nilalang.

Verse 3

कपर्दशिरसं देवं शूलहस्तं पिनाकिनम् । कपालखट्वांगधरं दशहस्तं किरीटिनम्

Ang Diyos na iyon ay dapat pagnilayan: may buhol-buhol na buhok (jaṭā) sa ulo, may hawak na trident; si Pinākin na may busog na Pināka; may dalang bungo at tungkod na khaṭvāṅga—sampung kamay at may korona.

Verse 4

उमासहितमीशानं पंचवक्त्रं महाभुजम् । कर्पूरगौरदेहाभं सितभूतिविभूषितम्

Siya ay si Īśāna, kasama si Umā—may limang mukha at makapangyarihang mga bisig; ang katawan ay puting nagniningning na tila kamper, at pinalamutian ng puting banal na abo (vibhūti).

Verse 5

नागयज्ञोपवीतेन गजचर्मसमन्वितम् । कृष्णसारत्वचा चापि कृतप्रावरणं विभुम्

Dapat pagnilayan ang Panginoong sumasaklaw sa lahat: may ahas bilang banal na sinulid, nakabalot sa balat ng elepante, at nakapulupot din sa balat ng itim na antelope.

Verse 6

कृतध्यानाः सुरास्तत्र वृक्षाधारे समाश्रिताः । व्रतचर्यां समाश्रित्य प्रचक्रुस्तप उत्तमम्

Doon, ang mga diyos—matapos itatag ang pagninilay—ay sumilong sa paanan ng isang puno; sa pagsunod sa disiplina ng panata, isinagawa nila ang pinakadakilang pagtitika.

Verse 7

षडक्षरेण मंत्रेण शैवेन विहिताः सुराः । शूद्र उवाच । व्रतचर्या त्वया या सा प्रोक्ता संजा यते कथम्

Ang mga diyos ay itinuro nang wasto sa anim-na-pantig na mantrang Śaiva. Sinabi ng Śūdra: “Ang disiplina ng panatang inilarawan mo, paano ito maisasagawa nang nararapat?”

Verse 8

ब्रह्मन्विस्तरतो ब्रूहि न तृप्येते वचोऽमृतैः

O kagalang-galang, magsalita ka nang masinsin; hindi nasisiyahan ang puso sa mga salitang tila amṛta na ito.

Verse 9

गालव उवाच । जपन्भस्म च खट्वांगं कपालं स्फाटिकं तथा । रुंडमालां पंचवक्त्रमर्द्धचंद्रं च मूर्द्धनि

Sinabi ni Gālava: “(Dapat niyang taglayin) ang japa at banal na abo, ang tungkod na khaṭvāṅga, at ang kapāla na malinaw na tila kristal; ang kuwintas na mula sa mga ulong putol; ang anyong may limang mukha; at ang gasuklay na buwan sa tuktok ng ulo.”

Verse 10

चित्रकृत्तिपरीधानं कौपीनकुण्डलद्वयम् । घंटायुग्मं त्रिशूलं च सूत्रं चर्यास्वरूपकम्

Nakasuot ng kasuotang balat na makulay, may bahag (kaupīna) at pares ng hikaw; may dalawang kampanilya at trident—ito ang panlabas na anyo ng panata at ang tuntuning gumagabay sa wastong asal.

Verse 11

अमीभिर्लक्षणैर्लक्ष्यं मयोक्तं तव शूद्रज । अनेन विधिना सर्वे देवा वह्निपुरोगमाः

Sa pamamagitan ng mga palatandaang ito, ipinahayag ko sa iyo ang wastong tanda ng panata, O isinilang sa Śūdra. Sa pamamaraang ito rin, ang lahat ng mga deva—na pinangungunahan ni Agni—ay nagsagawa ng pagsasanay.

Verse 12

सर्व आराधयामासुः सर्वोपायैर्वरप्रदम् । चातुर्मास्ये च संपूर्णे सपूर्णे कार्तिकेऽमले

Sa lahat ng wastong paraan ng pagsamba, silang lahat ay nagpalugod sa Tagapagkaloob ng mga biyaya. At nang ganap na matapos ang Cāturmāsya—oo, nang sumapit sa kaganapan ang dalisay na buwan ng Kārtika—naabot ang kasakdalan ng kanilang ritwal.

Verse 13

चीर्णव्रतान्सुरान्दृष्ट्वा विशुद्धांश्च महेश्वरः । मतिं तेषां ददौ तुष्टो जीवात्मा सर्वभूतदृक्

Nang makita ni Maheśvara ang mga deva na natupad ang kanilang mga panata at naging dalisay, siya—nalugod, ang nananahang Sarili na nakakikita sa lahat ng nilalang—ay nagkaloob sa kanila ng tamang pagkaunawa.

Verse 14

शतरुद्रीयजाप्येन विधानसहितेन च । ध्यानेन दीपदानेन चातुर्मास्ये तुतोष सः

Sa itinakdang pagbigkas-japa ng Śatarudrīya na may wastong alituntunin, at sa pagninilay at pag-aalay ng mga ilawan, sa panahon ng Cāturmāsya ay nalugod siya (Śiva).

Verse 15

पूजनैः षोडशविधैर्यथा विष्णोस्तथा हरे । कुर्वाणान्भक्तिभावेन ज्ञात्वा देवान्समागतान्

Nang makilalang nagtipon ang mga diyos, isinagawa nila ang pagsamba sa labing-anim na itinakdang paraan—gaya ng para kay Viṣṇu, gayon din para kay Hara—na may pusong debosyon.

Verse 16

प्रहृष्टो भगवान्रुद्रो ददौ तेषां शुभा मतिम् । ततः संमंत्र्य ते देवा वह्निं स्तुत्वा यथार्थतः

Sa galak, ipinagkaloob ng Panginoong Rudra sa kanila ang mapalad na pasiya. Pagkaraan, ang mga diyos ay nagpayuhan at nagpuri kay Agni nang tapat at ayon sa wastong ritwal.

Verse 17

प्रसन्नवदनं चक्रुः कार्यसाधनतत्परम् । कर्मसाक्षी महातेजाः कृत्वा पारावतं वपु

Pinangyari nilang maging payapa ang kanyang mukha at maging masigasig sa pagtupad ng gawain. Si Agni, ang Saksi ng mga gawa, ang makapangyarihang maningning, ay nag-anyong kalapati.

Verse 18

प्रविवेश ततो मध्ये द्रष्टुं देवं महेश्वरम् । चकार गतिविक्षेपं गुंठनैरवगुंठनैः

Pagkaraan, pumasok siya sa gitna upang masilayan ang diyos na si Maheśvara; at lumikha siya ng mapanlinlang na paglihis ng galaw, sa pamamagitan ng mga pagtatakip at panlaban na pagtatakip.

Verse 19

लुंठनैः सर्पणैश्चैव चारुरूपोऽद्भुतां गतिम् । तं दृष्ट्वा भगवांस्तत्र कारणं समबुद्ध्यत

Sa pag-ikot-ikot at paggapang, ang may anyong marikit ay nagpakita ng kahanga-hangang lakad. Nang makita siya roon, naunawaan ng Panginoon ang pinagmumulan ng dahilan.

Verse 20

ऊर्ध्वरेतास्ततस्तस्मिन्ससर्जादौ दधार तत् । वीर्यं वह्निमुखे चैव सोत्पपात गृहाद्बहिः

Pagkaraan, ang Panginoong may binhing paitaas ay nagpalabas nito; sa simula’y iningatan Niya, at ang kapangyarihang iyon ay inilagay sa bibig ni Agni. Pagdaka’y tumalon siya mula sa bahay patungo sa labas.

Verse 21

गते तस्मिन्पतंगेऽथ पार्वती विफलश्रमा । संक्रुद्धा सर्वदेवानां सा शशाप महेश्वरी

Nang makaalis na ang may pakpak na iyon, si Pārvatī—na nauwi sa wala ang kanyang pagsisikap—ay nag-alab sa galit; at ang Dakilang Diyosa ay nagsumpa sa lahat ng mga diyos.

Verse 22

यस्मान्ममेच्छा विहता भवद्भिर्दुष्टबुद्धिभिः । तस्मात्पाषाणतामाशु व्रजंतु त्रिदिवौकसः

Sapagkat ang aking kalooban ay napigil ninyo na may masamang pag-iisip, kaya kayo, mga nananahan sa langit, ay agad na maging bato.

Verse 23

निरपत्या निर्दयाश्च सर्वे देवा भविष्यथ । ततः प्रसादयामासुः प्रणताः शापयंत्रिताः

O mga diyos, kayong lahat ay magiging walang supling at mawawalan ng habag. Pagkaraan, dahil sa sumpang gumapos sa kanila, sila’y yumukod at nagsimulang humingi ng biyaya sa Kanya.

Verse 24

महद्दुःखं संप्रविष्टाः पुनः पुनरथाब्रुवन्

Nababalot ng matinding dalamhati, paulit-ulit silang nagsalita nang ganito.

Verse 25

। । देवा ऊचुः । त्वं माता सर्वदेवानां सर्वसाक्षी सनातनी । उत्पत्तिस्थितिसंहारकारणं जगतां सदा

Wika ng mga Deva: Ikaw ang Ina ng lahat ng mga diyos, ang walang-hanggang Saksi ng lahat; Ikaw magpakailanman ang sanhi ng paglikha, pag-iingat, at pagkalusaw ng sanlibutan.

Verse 26

भूतप्रकृतिरूपा त्वं महाभूतसमाश्रिता । अपर्णा तपसां धात्री भूतधात्री वसुन्धरा

Ikaw ang anyo ng likas na kalikasan ng mga nilalang, nakasalig sa mga dakilang elemento. Ikaw si Aparṇā, tagapagtaguyod ng pag-aayuno at pagninilay; tagapag-aruga ng mga nilalang; at ang Daigdig mismo, si Vasundharā.

Verse 27

मंत्राराध्या मन्त्रबीजं विश्वबीजलयस्थितिः । यज्ञादिफलदात्री च स्वाहारूपेण सर्वदा

Ikaw ang sinasamba sa pamamagitan ng mga mantra; Ikaw ang binhi ng mantra. Ikaw ang binhi ng daigdig—ang pag-iral at ang pagkalusaw nito. Ipinagkakaloob mo ang bunga ng yajña at iba pang ritwal, laging nananahan sa anyong Svāhā.

Verse 29

दोषत्रयसमाक्रान्त जननैः श्रेयसप्रदा । महालक्ष्मीर्महाकालीमहादेवी महेश्वरी

Sa mga nilalang na may katawan na isinilang sa pagkakahawak ng tatlong kapintasan, ipinagkakaloob mo ang tunay na kagalingan. Ikaw si Mahālakṣmī, Mahākālī, Mahādevī—si Maheśvarī, ang Dakilang Reyna.

Verse 30

विश्वेश्वरी महामाया मायाबीजवरप्रदा । वररूपा वरेण्या त्वं वरदात्री वरासुता

Ikaw ang Ginang ng sansinukob, ang Dakilang Māyā; ang nagbibigay ng biyaya sa pamamagitan ng binhi ng māyā. Ikaw ang anyo ng pagpapala, karapat-dapat piliin at sambahin—tagapagkaloob ng biyaya, marangal na anak na babae.

Verse 31

बिल्वपत्रैः शुभैर्ये त्वां पूजयन्ति नराः सदा । तेषां राज्यप्रदात्री च कामदा सिद्धिदा सदा

Yaong mga taong laging sumasamba sa Iyo gamit ang mapalad na mga dahon ng bilva—sa kanila Iyong ipinagkakaloob ang paghahari; tinutupad Mo ang mga hangarin at laging nagbibigay ng tagumpay at siddhi.

Verse 32

चातुर्मास्येऽर्चिता यैस्त्वं बिल्वपत्रैर्विशेषतः । तेषां वांछितसिद्ध्यर्थं जाता कामदुघा स्वयम्

Para sa mga sumasamba sa Iyo sa panahon ng Cāturmāsya, lalo na sa pag-aalay ng mga dahon ng bilva—Ikaw mismo ang nagiging Kāmadhenū, ang bakang tumutupad ng hiling, upang ipagkaloob ang ninanais nilang mga katuparan.

Verse 33

येऽर्चयंति सदा लोके महेश्वरसमन्विताम् । बिल्वपत्रैर्महाभक्त्या न तेषां दुःखदुष्कृती

Ang sinumang sa mundong ito ay patuloy na sumasamba sa (Diyosa) na kaisa ni Maheśvara, at nag-aalay ng mga dahon ng bilva nang may dakilang bhakti—sa kanila’y hindi nananatili ang dalamhati at ang kasalanang gawa.

Verse 34

चातुर्मास्ये विशेषेण तव पूजा महाफला । अद्यप्रभृति यैर्लोकैर्बिल्वपत्रैस्तु पूजिता

Lalo na sa panahon ng Cāturmāsya, ang pagsamba sa Iyo ay nagbubunga ng dakilang gantimpala. Mula sa araw na ito, para sa mga taong sumasamba (sa Iyo) gamit ang mga dahon ng bilva…

Verse 35

विधास्यसि महेशानि तेषां ज्ञानमनुत्तमम् । चातुर्मास्येऽधिकफलं बिल्वपत्रं वरानने

O Maheśānī, ipagkakaloob Mo sa kanila ang kaalamang walang kapantay. O marikit ang mukha, sa Cāturmāsya ang dahon ng bilva ay may higit na gantimpala.

Verse 36

उमामहेश्वरप्रीत्यै दत्तं विधिवदक्षयम् । यथा श्रीस्तुलसीवृक्षे तथा बिल्वे च पार्वती

Anumang inihahandog nang wasto ayon sa ritwal para sa kagalakan nina Umā at Maheśvara ay nagiging di-nasisira at di-nauubos. Kung paanong si Śrī ay nananahan sa halamang tulasī, gayon din si Pārvatī ay nananahan sa punong bilva.

Verse 37

त्वं मूर्त्या दृश्यसे विश्वं सकलाभीष्टदायिनी । चातुर्मास्ये विशेषेण सेवितौ द्वौ महाफलौ

Ikaw ay nakikita bilang mismong sansinukob sa anyong may katawan, ang tagapagkaloob ng lahat ng minimithing biyaya. Lalo na sa Cāturmāsya, kapag ang dalawang ito ay pinaglilingkuran at sinasamba, nagkakaloob sila ng dakilang bunga.

Verse 246

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये शेषशाय्युपाख्याने ब्रह्मनारदसंवादे चातुर्मास्य माहात्म्ये पैजवनोपाख्याने पार्वत्येन्द्रादीनां शापप्रदानवृत्तान्तवर्णनंनाम षट्चत्वारिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-146 na kabanata, na tinatawag na “Ang Salaysay ng Pagkakaloob ng mga Sumpa kay Pārvatī, Indra, at sa iba pa,” sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa kalipunang may 81,000 taludtod—na nasa ikaanim na Nāgara-khaṇḍa, sa Hāṭakeśvara-kṣetra-māhātmya, sa salaysay ng Śeṣaśāyī, sa diyalogo nina Brahmā at Nārada, sa Cāturmāsya-māhātmya, sa kuwentong Paijavana.

Verse 298

मन्त्रयन्त्रसमोपेता ब्रह्मविष्णुशिवादिषु । नित्यरूपा महारूपा सर्वरूपा निरञ्जना

Taglay ang mga mantra at yantra, at naroroon sa Brahmā, Viṣṇu, Śiva at sa iba pa—siya ay may anyong walang hanggan, may dakilang anyo, may lahat ng anyo, at dalisay na walang dungis.