Adhyaya 215
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 215

Adhyaya 215

Inilalahad ng kabanatang ito ang masinsing aral tungkol sa śrāddha-kalpa—ang wastong paraan at dahilan ng pagganap ng Śrāddha upang magbunga ng di-naluluma at di-nawawalang gantimpala. Hiniling ng mga ṛṣi kay Sūta na ipaliwanag ang pamamaraang nagbibigay ng walang-hanggang bunga: tamang panahon, angkop na mga brāhmaṇa, at nararapat na mga handog. Isinalaysay ni Sūta ang naunang pangyayari: dumating si Mārkaṇḍeya sa tagpuan ng Ilog Sarayū at pumasok sa Ayodhyā, kung saan siya’y sinalubong ni Haring Rohitāśva. Sinubok ng pantas ang pagyabong ng dharma ng hari sa pamamagitan ng mga tanong tungkol sa “pagiging mabunga” ng Veda, pag-aaral, pag-aasawa, at kayamanan, at ipinaliwanag sa paraang praktikal: ang Veda ay natutupad sa agnihotra; ang yaman ay natutupad sa pagbibigay at wastong paggamit. Nang magtanong ang hari tungkol sa iba’t ibang anyo ng śrāddha, ipinakilala ni Mārkaṇḍeya ang isang huwarang diskurso kung saan tinuruan ni Bhartṛyajña ang pinuno ng Ānarta. Ang pangunahing turo ay ang śrāddha sa darśa/amāvāsyā (bagong buwan) ay lalo nang dapat gampanan: inilalarawan ang mga pitṛ (mga ninuno) na dumarating sa may pintuan ng tahanan at naghihintay ng alay hanggang sa paglubog ng araw, at nalulumbay kapag napabayaan. Ipinapaliwanag din ang etikal na dahilan ng kahalagahan ng mga inapo: ang mga nilalang ay tumatanggap ng bunga ng karma sa iba’t ibang daigdig, ngunit sa ilang kalagayan ay may gutom at uhaw; ang pagpapatuloy ng angkan ay pumipigil sa “pagkahulog” dahil sa pagkawala ng suporta. Kung walang anak na lalaki, itinatakda ang pagtatanim at pag-aalaga ng punong aśvattha (pipal) bilang pamalit na nagpapatatag. Sa wakas, iginigiit ang palagiang pag-aalay ng anna (pagkain) at udaka (tubig) sa pitṛ; ang pagpapabaya ay tinutuligsa bilang pitṛ-droha, samantalang ang wastong tarpaṇa at śrāddha ay nagdudulot ng ninanais at sumusuporta sa trivarga (dharma, artha, kāma) sa loob ng disiplinadong kaayusang ritwal.

Shlokas

Verse 1

ऋषय ऊचुः । सांप्रतं वद नः सूत श्राद्धकल्पस्य यो विधिः । विस्तरेण महाभाग यथा तच्चाक्षयं भवेत्

Sinabi ng mga ṛṣi: Ngayon, O Sūta, ipahayag mo sa amin ang paraan ng ritong śrāddha. Ipaliwanag mo nang masinsinan, O mapalad, upang ang gantimpala at bunga nito ay maging di-nasisira.

Verse 2

कस्मिन्काले प्रकर्तव्यं श्राद्धं पितृपरायणैः । कीदृशैर्ब्राह्मणैस्तच्च तथा द्रव्यैर्महामते

O marunong, sa anong panahon dapat isagawa ng mga deboto ng mga Pitṛ ang śrāddha? At sa anong uri ng mga Brāhmaṇa ito dapat ganapin, at sa anong mga handog na bagay, O dakilang pantas?

Verse 3

सूत उवाच । एतदर्थं पुरा पृष्टो मार्कंडेयो महामुनिः । रोहिताश्वेन विप्रेंद्रा हरिश्चन्द्र सुतेन सः

Sinabi ni Sūta: Tungkol sa bagay na ito, noong unang panahon ay tinanong ang dakilang muni na si Mārkaṇḍeya, O pinakamainam sa mga Brāhmaṇa, ni Rohitāśva, anak ni Hariścandra.

Verse 4

हरिश्चन्द्रे गते स्वर्गं रोहिताश्वे नृपे स्थिते । तीर्थयात्राप्रसंगेन मार्कण्डो मुनिसत्तमः

Nang si Hariścandra ay pumanaw na sa langit at si Rohitāśva ay matatag na nakaluklok bilang hari, sa pagkakataon ng paglalakbay-pananampalataya sa mga tīrtha, dumating doon ang pinakadakilang muni na si Mārkaṇḍa (Mārkaṇḍeya).

Verse 5

सरय्वाः संगमे पुण्ये स्नानार्थं समुपस्थितः । तत्र स्नात्वा पितॄन्देवान्संतर्प्य विधिपूर्वकम्

Dumating siya sa banal na tagpuan ng ilog Sarayū upang maligo. Pagkaligo roon, ayon sa wastong ritwal, naghandog siya ng tarpaṇa at pinasiyahan ang mga Pitṛ at ang mga Deva.

Verse 6

प्रविष्टस्तां पुरीं रम्यामयोध्यां सत्यनामिकाम् । रोहिताश्वोऽपि तं श्रुत्वा समायातं मुनीश्वरम् । पदातिः प्रययौ तूर्णं दूरदेशं तु सम्मुखम्

Pagkaraan, pumasok siya sa marikit na lungsod—Ayodhyā, na tanyag sa katotohanan. Nang marinig ni Rohitāśva na dumating ang dakilang muni, dali-dali rin siyang naglakad palabas nang may kalayuan upang salubungin siya nang harapan.

Verse 7

ततः प्रणम्य तं मूर्ध्ना कृतांजलिपुटः स्थितः । प्रोवाच मधुरं वाक्यं विनयेन समन्वि तः

Pagkatapos, yumukod siya nang ulo at tumayong magkadikit ang mga palad sa paggalang. At nagsalita siya ng matatamis na salita, puspos ng kababaang-loob.

Verse 8

स्वागतं ते मुनिश्रेष्ठ भूयः सुस्वागतं मुने । धन्योऽहं कृतपुण्योऽहं संप्राप्तः परमां गतिम् । यत्ते पादरजोभिर्मे मूर्द्धजा विमलीकृताः

Maligayang pagdating sa iyo, pinakadakila sa mga pantas—muli, lubos na maligayang pagdating, O muni. Mapalad ako, hitik ako sa kabutihang-loob; narating ko ang pinakamataas na kabutihan, sapagkat ang alikabok ng iyong mga paa ang nagpadalisay sa aking ulo.

Verse 9

एवमुक्त्वा गृहीत्वा तं स्वहस्तालंबनं तदा । ययौ तत्र सभास्थानं बृहत्सिंहासनाश्रयम्

Pagkasabi nito, hinawakan niya ang kamay ng muni bilang sandigan gamit ang sarili niyang kamay. Pagkaraan, nagtungo sila sa bulwagan ng kapulungan na may malaking trono.

Verse 10

सिंहासने निवेश्याथ तं मुनिं पार्थिवोत्तमः । उपविष्टो धरापृष्ठे कृतांजलिपुटः स्थितः

Pagkaupo niya sa pantas na muni sa trono, ang hari na pinakadakila ay umupo sa lupa, nanatiling magkasalikop ang mga palad sa taimtim na paggalang.

Verse 11

ततः प्रोवाच मधुरं विनयावनतः स्थितः । निःस्पृहस्यापि विप्रेंद्र कि वाऽगमनकारणम्

Pagkatapos, nakayukong may kababaang-loob, marahang nagsalita siya: “O pinakadakilang Brāhmaṇa, kahit ikaw ay walang pagnanasa, ano nga ba ang dahilan ng iyong pagparito?”

Verse 12

तद्ब्रवीहि यथातथ्यं करोमि तव सांप्रतम् । अदेयमपि दास्यामि गृहायातस्य ते विभो

Kaya sabihin mo ang katotohanan ayon sa tunay na kalagayan. Agad kong gagawin ang iyong sinabi. Maging ang karaniwang di dapat ipagkaloob ay ipagkakaloob ko—sapagkat ikaw, O makapangyarihan, ay dumating sa aking tahanan.

Verse 13

मार्कंडेय उवाच । तीर्थयात्राप्रसंगेन वयमत्र समागताः । सरय्वाः संगमे पुण्ये कल्ये यास्याम्यहे पुनः

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: “Sa paglalakbay ng pagdalaw sa mga tīrtha, kami’y nagkatipon dito. Sa susunod na mapalad na araw, muli akong tutungo sa banal na tagpuan ng Ilog Sarayū.”

Verse 14

निःस्पृहैरपि द्रष्टव्या धर्मवन्तो द्विजोत्तमाः । ततः प्रोक्तं पुराण ज्ञैर्ब्राह्मणैः शास्त्रदृष्टिभिः

Kahit yaong walang pagnanasa ay nararapat maghanap at masilayan ang mga matuwid na pinakadakilang dvija. Pagkaraan, ito’y ipinahayag ng mga Brāhmaṇa na batid ang Purāṇa at tumitingin ayon sa śāstra.

Verse 15

धर्मवन्तं नृपं दृष्ट्वा लिंगं स्वायंभुवं तथा । नदीं सागरगां चैव मुच्येत्पापाद्दिनोद्भवात्

Sa pagtanaw sa haring matuwid, gayundin sa Liṅga na kusang nagpakita (svayambhū), at sa ilog na umaagos patungo sa dagat, ang tao’y napapalaya sa mga kasalanang umuusbong araw-araw.

Verse 16

एवमुक्त्वा ततश्चक्रे पृच्छां स मुनिसत्तमः । तं दृष्ट्वा नृपशार्दूलं पुरःस्थं विनयान्वितम्

Pagkasabi nang gayon, ang pinakadakilang muni ay nagsimulang magtanong; nang makita niya ang “tigre sa mga hari” na nakatayo sa harap, puspos ng kababaang-loob.

Verse 17

कच्चित्ते सफला वेदाः कच्चित्ते सफलं श्रुतम् । कच्चित्ते सफला दाराः कच्चित्ते सफलं धनम्

“Namumunga ba ang iyong mga Veda? Namumunga ba ang iyong pagkatuto (śruta)? Namumunga ba ang iyong maybahay at buhay-pamilya? Namumunga ba ang iyong kayamanan?”

Verse 18

रोहिताश्व उवाच । कथं स्युः सफला वेदाः कथं स्यात्सफलं श्रुतम् । कथं स्युः सफला दाराः कथं स्यात्सफलं धनम्

Sinabi ni Rohitāśva: “Paano nagiging mabunga ang mga Veda? Paano nagiging mabunga ang pagkatuto? Paano nagiging mabunga ang buhay-pamilya? Paano nagiging mabunga ang kayamanan?”

Verse 19

मार्कंडेय उवाच । अग्निहोत्रफला वेदाः शीलवृत्तफलं श्रुतम् । रतिपुत्रफला दारा दत्तभुक्तफलं धनम्

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: “Namumunga ang mga Veda kapag nauuwi sa Agnihotra (handog sa apoy). Namumunga ang pagkatuto kapag nauuwi sa mabuting asal at wastong gawi. Namumunga ang buhay-pamilya sa pag-ibig at sa marangal na supling. Namumunga ang kayamanan kapag tinatamasa nang ayon sa dharma at ibinibigay din bilang kawanggawa.”

Verse 20

एवं ज्ञात्वा महाराज नान्यथा कर्तुमर्हसि

Yamang nalalaman ito, O dakilang hari, huwag kang kumilos nang iba pa.

Verse 21

चत्वार्येतानि कृत्यानि मयोक्तानि च तानि ते । यथा तानि प्रकृत्यानि लोकद्वयमभीप्सता

Ang apat na tungkuling ito ay sinabi ko na sa iyo—mga tungkuling dapat isagawa na parang likas na gawi ng taong naghahangad ng kabutihan sa dalawang daigdig (dito at sa kabilang-buhay).

Verse 22

एवमुक्त्वा ततश्चक्रे कथाश्चित्राश्च तत्पुरः । राजर्षीणां पुराणानां देवर्षीणां विशेषतः

Pagkasabi nito, isinalaysay niya sa harap nila ang maraming kahanga-hangang salaysay—lalo na ang mga sinaunang tradisyon tungkol sa mga rajarsi, at higit sa lahat yaong hinggil sa mga devarsi.

Verse 23

ततः कथावसाने च कस्मिंश्चिद्द्विजसत्तमाः । पप्रच्छ तं मुनिश्रेष्ठं रोहिताश्वो महीपतिः

Pagkaraan, nang matapos ang salaysay, O pinakamainam sa mga dalawang-beses-na-ipinanganak, tinanong ni Haring Rohitāśva ang pinakadakilang muni.

Verse 24

भगवञ्छ्रोतुमिच्छामि श्राद्धकल्पमहं यतः । दृश्यंते बहवो भेदा द्विजानां श्राद्धकर्मणि

O Mapalad na Panginoon, nais kong marinig ang wastong paraan ng śrāddha; sapagkat sa mga dalawang-beses-na-ipinanganak, maraming pagkakaiba ang nakikita sa pagsasagawa ng mga ritong śrāddha.

Verse 25

मार्कंडेय उवाच । सत्यमेतन्महाभाग यत्पृष्टोऽस्मि नृपोत्तम । श्राद्धस्य बहवो भेदाः शाखाभेदैर्व्यवस्थिताः

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: Tunay nga, O mapalad, O pinakadakilang hari, wasto ang iyong pagtatanong sa akin—sapagkat ang ritwal na śrāddha ay may maraming anyo, na itinatakda ayon sa pagkakaiba-iba ng mga śākhā ng Veda.

Verse 26

तस्मात्ते निर्णयं वच्मि भर्तृयज्ञेन यत्पुरा । आनर्त्ताधिपतेः प्रोक्तं सम्यक्छ्राद्धस्य लक्षणम्

Kaya sasabihin ko sa iyo ang tiyak na pasya—ang mga tanda ng wastong śrāddha—gaya ng itinuro noon ni Bhartṛyajña sa panginoon ng Ānarta.

Verse 27

भर्तृयज्ञं सुखासीनं निजाश्रमपदे नृपः । आनर्ताधिपतिर्गत्वा प्रणिपत्य ततोऽब्रवीत्

Ang hari, ang panginoon ng Ānarta, ay nagtungo kay Bhartṛyajña na nakaupo nang payapa sa sarili niyang ashram; matapos magpatirapa, saka siya nagsalita.

Verse 28

आनर्त उवाच । सांप्रतं वद मे ब्रह्मञ्छ्राद्धकल्पं पित्रीप्सितम् । येन मे तुष्टिमायांति पितरः श्राद्धतर्पिताः

Sinabi ni Ānarta: Ipagpahayag mo sa akin ngayon, O Brahmin, ang paraan ng śrāddha na ninanais ng mga Pitṛ—upang ang aking mga ninuno, na napalulugod sa mga handog ng śrāddha, ay magtamo ng ganap na kapanatagan.

Verse 29

कः कालो विहितः श्राद्धे कानि द्रव्याणि मे वद । श्राद्धार्हाणि तथान्यानि मेध्यानि द्वि जसत्तम । यानि योज्यानि वांछद्भिः पितृणां तृप्तिमुत्तमाम्

Anong panahon ang itinakda para sa śrāddha? Ipagbigay-alam mo sa akin ang mga bagay na dapat gamitin—yaong nararapat sa śrāddha at iba pang dalisay (medhya), O pinakadakila sa mga dwija—na sa pamamagitan nito, ang mga nagnanais ay makakamit ang pinakamataas na kasiyahan ng mga Pitṛ.

Verse 30

कीदृशा ब्राह्मणा ब्रह्मञ्छ्राद्धार्हाः परिकीर्तिताः । कीदृशा वर्जनीयाश्च सर्वं मे विस्तराद्वद

O Brahmana, anong uri ng mga Brāhmaṇa ang ipinahayag na karapat-dapat tumanggap ng śrāddha? At anong uri ang dapat iwasan? Isalaysay mo sa akin ang lahat nang masinsinan.

Verse 31

भर्तृयज्ञ उवाच । अहं ते कीर्तयिष्यामि श्राद्धकल्पमनुत्तमम् । यं श्रुत्वाऽपि महाराज लभेच्छ्राद्धफलं नरः

Wika ni Bhartṛyajña: Ipapahayag ko sa iyo ang walang kapantay na pamamaraan ng śrāddha; O dakilang hari, sa pagdinig pa lamang nito, nakakamtan ng tao ang bunga ng śrāddha.

Verse 32

श्राद्धमिदुक्षयेऽवश्यं सदा कार्यं विपश्चिता । यदि ज्येष्ठतमः सर्गः सन्तानं च तथा नृप

Sa paghupa ng Buwan (araw ng bagong buwan), ang marurunong ay dapat magsagawa ng śrāddha nang tiyak at palagi. O hari, ito ang pinakadakilang tuntunin para sa angkan at sa mga supling din.

Verse 33

शीतार्ता यद्वदिच्छंति वह्निं प्रावरणानि च । पितरस्तद्वदिच्छंति क्षुत्सामाश्चन्द्रसंक्षयम्

Kung paanong ang mga giniginaw ay naghahangad ng apoy at mga pantakip, gayon din ang mga Pitṛ (mga ninuno), na nanghihina sa gutom at pagod, ay naghahangad sa pagdidilim ng Buwan (panahon ng bagong buwan).

Verse 34

दरिद्रोपहता यद्वद्धनं वांछंति मानवाः । पितरस्तद्वदिच्छंति क्षुत्क्षामाश्चन्द्रसं क्षयम्

Kung paanong ang taong dinadaganan ng karalitaan ay naghahangad ng yaman, gayon din ang mga Pitṛ (mga ninuno), na nanghihina sa gutom at kakapusan, ay naghahangad sa paghupa ng Buwan (panahon ng bagong buwan).

Verse 35

यथा वृष्टिं प्रवांछन्ति कर्षुकाः सस्यवृद्धये । तथात्मप्रीतये तेऽपि प्रवांछन्तींदुसंक्षयम्

Kung paanong ang mga magsasaka ay nananabik sa ulan upang lumago ang ani, gayon din ang mga Pitṛ (mga ninunong banal) ay naghahangad ng pagliit ng Buwan—ang amāvāsyā—bilang wastong panahon ng pag-aalay.

Verse 36

यथोषश्चक्रवाक्यश्च वांछन्ति रवि दर्शनम् । पितरस्तद्वदिच्छंति श्राद्धं दर्शसमुद्भवम्

Kung paanong ang bukang-liwayway at ang ibong cakravāka ay nananabik masilayan ang Araw, gayon din ang mga Pitṛ ay naghahangad ng Śrāddha na kaugnay ng Darśa (pagdiriwang ng bagong buwan).

Verse 37

जलेनापि च यः श्राद्धं शाकेनापि करोति वाः । दर्शस्य पितरस्तृप्तिं यांति पापं प्रण श्यति

Kahit ang Śrāddha ay gawin lamang sa tubig, o sa payak na gulay, sa araw ng Darśa (bagong buwan) ang mga Pitṛ ay nasisiyahan at ang kasalanan ay napapawi.

Verse 38

अमावास्यादिने प्राप्ते गृहद्वारं समाश्रिता । वायुभूताः प्रवांछन्ति श्राद्धं पितृगणा नृणाम् । यावदस्तमयं भानोः क्षुत्पिपासास माकुलाः

Pagdating ng araw ng amāvāsyā, ang mga pangkat ng Pitṛ—banayad na gaya ng hangin—ay pumupuwesto sa pintuan ng mga tahanan, nananabik sa Śrāddha; at nananatili roon hanggang lumubog ang Araw, balisa sa gutom at uhaw.

Verse 39

ततश्चास्तं गते भानौ निराशा दुःखसंयुताः । निःश्वस्य सुचिरं यांति गर्हयंति स्ववंशजम्

Pagkatapos, nang lumubog na ang Araw, sila’y umaalis na walang pag-asa at nababalot ng dalamhati; malalim ang buntong-hininga, lumalayo sila at sinisisi ang sariling kaapu-apuhan na nagkulang sa kanila.

Verse 40

आनर्त उवाच । किमर्थं क्रियते श्राद्धममावास्यादिने द्विज । विशेषेण ममाचक्ष्य विस्तरेण यथातथम्

Wika ni Ānarta: O brāhmaṇa, sa anong layunin isinasagawa ang Śrāddha sa araw ng Amāvāsyā (bagong buwan)? Ipaliwanag mo sa akin nang natatangi—nang ganap at ayon sa wastong pagkakasunod-sunod.

Verse 41

मृताश्च पुरुषा विप्र स्वकर्मजनितां गतिम् । गच्छन्ति ते कथं तस्य सुतस्याश्रयमाययुः

At, O brāhmaṇa, yamang ang mga yumao ay napupunta sa kapalarang bunga ng sarili nilang mga gawa—paano sila kung gayon napapasa-ilalim sa pag-asa sa tulong ng kanilang anak (sa pamamagitan ng mga ritong isinasagawa niya)?

Verse 42

एष नः संशयो विप्र सुमहान्हृदि संस्थितः

O brāhmaṇa, ang napakalaking pag-aalinlangang ito ay sumibol at nanahan sa aming puso.

Verse 43

भर्तृयज्ञ उवाच । सत्यमेतन्महाभाग यत्त्वया व्याहृतं वचः । स्वकर्मार्हां गतिं यांति मृताः सर्वत्र मानवाः

Sinabi ni Bhartṛyajña: O marangal na tao, tunay ang iyong sinabi. Saanman, kapag namatay ang mga tao, tinatamo nila ang landas ng pag-iral na nararapat sa sarili nilang mga gawa.

Verse 44

परं यथा समायांति वंशजस्याश्रयं प्रति । तथा तेऽहं प्रव क्ष्यामि न तथा संशयो भवेत्

Ngunit kung paano sila napapasa-ilalim sa pag-asa sa tulong ng kanilang mga salinlahi, iyon ang ipaliliwanag ko sa iyo, upang wala nang matirang pag-aalinlangan.

Verse 45

मृता यांति तथा राजन्येऽत्र केचिन्महीतले । ते जायंते न मर्त्येऽत्र यावद्वंशस्य संस्थितिः

O hari, may ilan na namamatay dito sa lupa ay napapasa gayon; at hangga’t nananatili ang kanilang angkan, hindi na sila muling isinisilang dito sa daigdig ng mga mortal.

Verse 46

परं शुभात्मका ये च ते तिष्ठंति सुरालये । पापात्मानो नरा ये च वैवस्वतनिवासिनः

Bukod dito, ang mga may mapalad at dalisay na likas ay nananahan sa tahanan ng mga deva; ngunit ang mga taong makasalanan ay nagiging naninirahan sa kaharian ni Vaivasvata, ang daigdig ni Yama.

Verse 47

अन्यदेहं समाश्रित्य भुंजानाः कर्मणः फलम् । शुभं वा यदि वा पापं स्वयं विहितमात्मनः

Sa pag-ako ng ibang katawan, kanilang tinatamasa ang bunga ng karma—mabuti man o masama—na sila rin ang gumawa.

Verse 48

यमलोके स्थितानां हि स्वर्गस्थानामपि क्षुधा । पिपासा च तथा राजंस्तेषां संजायतेऽधिका

Sapagkat sa mga nasa daigdig ni Yama—at maging sa mga nananahan sa langit—sumisibol ang gutom at uhaw; O hari, ito’y nagiging matindi sa kanila.

Verse 49

यावन्नरत्रयं राजन्मातृतः पितृतस्तथा । तेषां च परतो ये च ते स्वकर्म शुभाशुभम् । भुंजते क्षुत्पिपासा च न तेषां जायते क्व् चित्

O hari, hangga’t nananatili bilang sandigan ang ‘tatlong tao’ sa panig ng ina at gayundin sa panig ng ama, at pati yaong mga lampas sa kanila, kanilang tinatamasa ang sariling karma—mabuti at masama—ngunit ang gutom at uhaw ay hindi sumisibol sa kanila saanman.

Verse 50

तत्रापि पतनं तस्मात्स्थानाद्भवति भूमिप । वंशोच्छेदान्पुनः सर्वे निपतंति महीतले । त्रुटद्रज्जुनिबद्धं हि भांडं यद्वन्निराश्रयम्

Kahit mula sa kalagayang iyon ay may pagbagsak mula sa gayong katayuan, O tagapangalaga ng lupa. Kapag naputol ang angkan, silang lahat ay muling nahuhulog sa daigdig—gaya ng sisidlang nakatali sa lubid na napigtal, naiwang walang sandigan.

Verse 51

एतस्मात्कारणाद्यत्नः सन्तानाय विचक्षणैः । प्रकर्तव्यो मनुष्येंद्र वंशस्य स्थितये सदा

Dahil dito, O panginoon ng mga tao, ang marurunong ay dapat laging magsikap nang taimtim para sa supling, upang manatiling matatag ang pagpapatuloy ng angkan.

Verse 52

अपि द्वादशधा राजन्नौरसादिसमु द्भवाः । तेषामेकतमोऽप्यत्र न दैवाज्जायते सुतः

O Hari, bagama’t sinasabing may labindalawang paraan ng paglitaw ng mga anak na lalaki—mula sa likás na anak (aurasa)—dito, ni isa sa kanila ay hindi nakakamit dahil lamang sa kapalaran (daiva).

Verse 53

पितॄणां गुप्तये तेन स्थाप्योऽश्वत्थः समाधिना । पुत्रवत्परिपाल्यश्च निर्विशेषं नराधिप

Kaya nga, para sa pag-iingat at kapakanan ng mga Pitṛ (mga ninuno), itatag ang punong aśvattha nang may matatag na pagninilay; at, O pinuno ng mga tao, alagaan ito na parang sariling anak, nang walang pagtatangi.

Verse 54

यावत्संधारयेद्भूमिस्तमश्वत्थं नराधिप । कृतोद्वाहं समं शम्या तावद्वंशोऽपि तिष्ठति

O Hari, habang sinasandigan pa ng lupa ang punong aśvattha na iyon, gayon din tatagal ang angkan—matatag na wari’y naitatag sa wastong mga ritwal at matibay na saligan.

Verse 55

अश्वत्थजनका मर्त्या निपत्य जगती तले । पापामुक्ताः समायांति योनिं श्रेष्ठां शुभान्विताः

Ang mga mortal na nagtatanim ng sagradong punong Aśvattha sa lupa ay napapalaya sa mga kasalanan at nagkakamit ng mainam at mapalad na muling pagkabuhay.

Verse 56

एतस्मात्कारणादन्नं नित्यं देयं तथोदकम् । समुद्दिश्य पितॄन्राजन्यतस्ते तन्मयाः स्मृताः

Dahil dito, O hari, nararapat na mag-alay ng pagkain at tubig araw-araw para sa mga Ninuno (Pitṛs), sapagkat sila ay binubuhay sa pamamagitan ng alay na iyon.

Verse 57

अदत्त्वा सलिलं सस्यं पितॄणां यो नराधिप । स्वयमश्नाति वा तोयं पिवेत्स स्यात्पितृद्रुहः । स्वर्गेऽपि च न ते तोयं लभंते नान्नमेव च

O hari, ang sinumang kumain o uminom nang hindi muna nag-aalay ng tubig at pagkain sa mga Ninuno ay nagiging taksil sa mga ninuno. Kahit sa langit, ang mga taong iyon ay walang makukuhang tubig o pagkain.

Verse 58

न दत्तं वंशजैर्मर्त्यैश्चेद्व्यथां यांति दारुणाम् । क्षुत्पिपासासमुद्भूतां तस्मात्संतर्पयेत्पितॄन्

Kung hindi mag-aalay ang mga mortal na inapo, ang mga Ninuno ay mahuhulog sa matinding pagdurusa dahil sa gutom at uhaw; kaya nararapat na bigyang-kasiyahan ang mga ninuno.

Verse 59

नित्यं शक्त्या नरो राजन्पयोऽन्नैश्च पृथग्विधैः । तथान्यैर्वस्त्रनैवेद्यैः पुष्पगन्धानुलेपनैः

O hari, ang isang tao ay dapat mag-alay araw-araw, ayon sa kanyang kakayahan, ng gatas at iba't ibang uri ng pagkain, pati na rin ng mga damit, naivedya, bulaklak, pabango, at pamahid para sa mga Ninuno.

Verse 60

पितृमेधादिभिः पुण्यैः श्राद्धैरुच्चावचैरपि । तर्पितास्ते प्रयच्छंति कामानिष्टान्हृदि स्थितान् । त्रिवर्गं च महाराज पितरः श्राद्धतर्पिताः

Kapag ang mga Pitṛ (mga ninuno) ay nasiyahan sa mga banal na ritong may kabutihang-loob—gaya ng pitṛ-medha at iba’t ibang anyo ng śrāddha, maging payak o maringal—ipinagkakaloob nila ang mga minimithing nasa puso. At, O dakilang hari, ang mga ninunong nalugod sa śrāddha ay nagbibigay rin ng trivarga: Dharma, Artha, at Kāma.

Verse 61

तर्पयंति न ये पापाः स्वपितॄन्नित्यशो नृप । पशवस्ते सदा ज्ञेया द्विपदाः शृंगवर्जिताः

O hari, yaong mga makasalanang hindi palagiang nagbibigay ng tārpaṇa upang masiyahan ang sarili nilang mga ninuno ay dapat laging ituring na parang hayop—mga nilalang na may dalawang paa ngunit walang sungay.

Verse 215

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे श्राद्धावश्यकताकारणवर्णनंनाम पञ्चदशोत्तरद्विशततमो ऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos, sa kagalang-galang na Skanda Mahāpurāṇa—sa kalipunang may walumpu’t isang libong taludtod—sa ikaanim na aklat, ang Nāgara-khaṇḍa, sa pagpupuri sa banal na pook ng Hāṭakeśvara, sa bahagi ng ritong Śrāddha, ang kabanatang pinamagatang “Paglalarawan ng mga Dahilan ng Pangangailangan ng Śrāddha,” na siyang ika-215 kabanata.