Adhyaya 212
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 212

Adhyaya 212

Nagsisimula ang kabanata sa paghingi ng mga pantas kay Sūta na isalaysay ang kaluwalhatian ng isang tīrtha na may kaugnayan kay Viśvāmitra sa loob ng balangkas ng Hāṭakeśvara-kṣetra. Inilarawan ni Sūta ang pambihirang kadakilaan ni Viśvāmitra, at ang kuṇḍa na nilikha niya, pati ang pagdating ng dalisay na tubig na kinikilalang Jāhnavī (Gaṅgā), na may kapangyarihang magwasak ng kasalanan. Binanggit din ang paglalagak ng diyos na Araw, si Bhāskara, bilang banal na presensiya ng pook. Itinatakda ang ritwal ayon sa panahon: sa buwan ng Māgha, sa maliwanag na kalahati, kapag ang Saptamī ay tumapat sa Linggo, dapat maligo sa tīrtha at sumamba sa Araw nang may paggalang; sinasabing inaalis nito ang kuṣṭha (malubhang sakit sa balat) at mga dungis ng asal. Ipinakikilala rin ang isang vāpī na nakapagpapagaling sa gawing kanluran–hilagang-kanluran, na iniuugnay kay Dhanvantari; dahil sa kanyang tapas, pinagkalooban ni Bhāskara ng biyaya na ang sinumang maliligo sa tamang oras ay agad giginhawa sa karamdaman. Bilang halimbawa, si Haring Ratnākṣa ng Ayodhyā na may kuṣṭha na di magamot ay ginabayan ng isang kārpaṭika (naglalakbay na pulubi-asceta) patungo sa tīrtha; matapos ang itinakdang pagligo, siya’y gumaling kaagad at nagtatag ng diyos na Araw na tinawag na Ratnāditya. Isa pang halimbawa ang matandang pastol na may kuṣṭha na gumaling nang hindi sinasadya nang pumasok sa tubig habang inililigtas ang isang hayop; kalaunan ay nagsagawa siya ng disiplinadong pagsamba at nakamit ang bihirang tagumpay na espirituwal. Nagtatapos ang kabanata sa mga tagubilin (snāna, pūjā, maraming ulit na Gāyatrī japa) at mga pangakong phalaśruti: kalusugan, katuparan ng ninanais, at para sa walang pagkapit, kalayaan; pati ang kawanggawa gaya ng pag-aalay ng baka nang may pananampalataya ay sinasabing nagpoprotekta sa mga salinlahi laban sa sakit.

Shlokas

Verse 1

ऋषय ऊचुः । श्रुतं तीर्थत्रयं पुण्यं हाटकेश्वरसंज्ञिते । क्षेत्रेऽत्र यत्त्वया प्रोक्तमस्माकं सूतनंदन

Wika ng mga rishi: Narinig na namin mula sa iyo ang tatlong banal na tīrtha sa sagradong pook na ito na tinatawag na Hāṭakeśvara—gaya ng iyong isinalaysay sa amin, O anak ni Sūta.

Verse 2

विश्वामित्रीयमाहात्म्यं श्रोतुमिच्छामहे वयम् । सांप्रतं तत्समाचक्ष्व परं कौतूहलं हि नः

Nais naming marinig ang Māhātmya na may kaugnayan kay Viśvāmitra. Ngayon, isalaysay mo ito sa amin—sapagkat napakalaki ng aming pananabik na malaman.

Verse 3

सूत उवाच । समुद्रस्यापि पारोऽत्र लक्ष्यते च क्षितेरपि । तारकाणां मुनेस्तस्य न गुणानां द्विजोत्तमाः

Sinabi ni Sūta: “O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, dito’y wari’y matatanaw maging ang malayong pampang ng dagat at ang hangganan ng daigdig; ngunit ang mga kabutihan ng banal na muni—na higit pa sa mga bituin—ay hindi masukat.”

Verse 4

लक्ष्यते केनचित्पारो गाधेः पुत्रस्य धीमतः । क्षत्रियोऽपि द्विजत्वं यः संप्राप्तो द्विजसत्तमाः

“May ilan na magsasabing natatanaw ang ‘hangganan’ ng marunong na anak ni Gādhi; subalit siya—bagaman isinilang na kṣatriya—ay umabot sa kalagayang brāhmaṇa, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang.”

Verse 5

अंत्यजत्वं गतस्यापि त्रिशंकोः पृथिवीपतेः । यज्ञभागभुजो देवाः प्रत्यक्षेण विनिर्मिताः

“Maging para kay Triśaṅku, ang panginoon ng lupa na nahulog sa kalagayan ng itinakwil, ang mga deva—tagatanggap ng bahagi ng yajña—ay nahayag nang lantaran sa harap ng mga mata.”

Verse 6

ब्रह्मणः स्पर्धया येन पुरा सृष्टिर्द्विजोत्तमाः । प्रारब्धा च ततो देवैः प्रणिपत्य निवारितः

Dahil sa pakikipagpaligsahan kay Brahmā, minsan noong una ay sinimulan niya ang isang paglikha, O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang; saka ang mga diyos, yumukod na sumamba, ay pumigil sa gawaing iyon.

Verse 7

तस्य तीर्थस्य माहात्म्यं साप्रतं वदतो मम । श्रूयतां ब्राह्मणश्रेष्ठाः सर्वपातकनाश नम्

Ngayon ay pakinggan ninyo mula sa akin ang kadakilaan ng banal na tīrtha na iyon, O mga pinakadakilang brāhmaṇa—isang pook na pumupuksa sa lahat ng kasalanan.

Verse 8

तेन तत्र कृतं कुण्डं स्वहस्तेन महात्मना । शस्त्रं विनापि भूपृष्ठं प्रविदार्य समंततः

Doon, ang dakilang kaluluwa ay gumawa ng isang banal na kuṇḍa sa pamamagitan ng sariling kamay—binuksan at hinati ang ibabaw ng lupa sa lahat ng panig, kahit walang sandata.

Verse 9

तत्र ध्यात्वा समानीता पातालाज्जाह्नवी नदी । मर्त्यलोके समायातं यस्यास्तोयं सुनिर्मलम्

Doon, sa pamamagitan ng pagninilay, ang Ilog Jāhnavī (Gaṅgā) ay iniahon mula sa Pātāla; at sa daigdig ng mga mortal, ang kaniyang tubig—lubhang dalisay—ay napasa-rito.

Verse 10

सुस्वादु च तथा स्नानात्सर्वपातकनाशनम् । तेनापि स्थापितस्तत्र भास्करो वारितस्करः

Matamis ang tubig nito, at ang pagligo roon ay pumupuksa sa lahat ng kasalanan. Doon din itinatag niya si Bhāskara (ang Araw) bilang “Vāritaskara”, ang tagapagtaboy sa magnanakaw at kasamaan.

Verse 11

यः सप्तम्यां सूर्यवारे स्नात्वा तस्य हृदे शुभे । माघमासे सिते पक्षे नमस्यति दिवाकरम् । स कुष्ठैर्मुच्यते सर्वैस्तथा पापैर्द्विजो त्तमाः

Sinumang sa ikapitong araw ng buwan (Saptamī) na tumapat sa Linggo, matapos maligo sa mapalad na “puso” ng tīrtha, at sa maliwanag na kalahati ng buwang Māgha ay yumukod sa Araw (Divākara)—siya’y pinalalaya sa lahat ng ketong at gayundin sa mga kasalanan, O pinakamainam sa mga dwija.

Verse 12

पश्चिमोत्तरदिग्भागे तस्यास्ति जलसंभवा । धन्वंतरिकृता वापी सर्वरोगविनाशिनी

Sa bahaging hilagang-kanluran nito ay may bukal ng tubig—isang balon/lawa na nilikha ni Dhanvantari—na pumupuksa sa lahat ng karamdaman.

Verse 13

तत्र पूर्वं तपस्तेपे धन्वं तरिरुदारधीः । ववन्दे तपसा युक्तो ध्यायमानः समाहितः

Doon, noong unang panahon, ang marangal ang loob na si Dhanvantari ay nagsagawa ng tapas (mahigpit na pag-austeridad). Pinanday ng tapas, nakalubog sa pagninilay at ganap na payapa, siya’y naghandog ng mapitagang pagpupugay.

Verse 14

ततः कालेन महता संतुष्टस्तस्य भास्करः । उवाच वरदोऽस्मीति प्रार्थयस्व महामते

Pagkaraan ng mahabang panahon, nalugod si Bhāskara (ang Araw) sa kanya at nagsabi: “Ako’y tagapagkaloob ng biyaya—O dakila ang loob, hingin mo ang iyong ninanais.”

Verse 15

धन्वंतरिरुवाच । अत्र कुण्डे नरो भक्त्या यः स्नानं कुरुते विभो । तस्य स्यात्सर्वरोगाणां संक्षयः सुरसत्तम

Wika ni Dhanvantari: “O Panginoon, pinakamainam sa mga deva, sinumang maligo sa kuṇḍa na ito nang may debosyon ay magkakamit ng pagkalipol ng lahat ng karamdaman.”

Verse 16

श्रीभगवानुवाच । अद्य शस्ते दिने योऽत्र सप्तम्यां रविवासरे । सूर्योदये नरः स्नानं करिष्यति समाहितः । व्याधिग्रस्तः स नीरोगस्तत्क्षणात्संभविष्यति

Wika ng Panginoong Mapalad: “Sa mapalad na araw na ito—sa ikapitong tithi (saptamī) at sa Linggo—sinumang maligo rito sa pagsikat ng araw na may matatag na pagninilay, kahit may karamdaman, ay agad na gagaling sa sandaling iyon.”

Verse 18

एवमुक्त्वा सुरश्रे ष्ठोंऽतर्धानं स गतो रविः । धन्वन्तरिः प्रहृष्टात्मा स्वस्थानं च गतस्ततः

Pagkasabi nito, si Ravi (ang Araw), ang pinakadakila sa mga diyos, ay naglaho sa paningin. Pagkaraan, si Dhanvantari, na puspos ng galak, ay nagbalik sa sarili niyang tahanan.

Verse 19

कस्यचित्त्वथ कालस्य रत्नाक्षोऽथ महीपतिः । अयोध्याधि पतिः ख्यातः सूर्यवंशसमुद्भवः

Pagkaraan ng ilang panahon, lumitaw ang isang haring nagngangalang Ratnākṣa—kilala bilang pinuno ng Ayodhyā, na nagmula sa angkan ng Araw (Sūryavaṃśa).

Verse 20

कृतज्ञश्च वदान्यश्च स्वदारनिरतः सदा । शूरः परमतेजस्वी सर्वशत्रुनिषूदनः

Siya’y marunong tumanaw ng utang na loob at mapagbigay, laging tapat sa kanyang marangal na asawa; isang bayani na nagliliwanag ang dangal, tagapaglipol ng lahat ng kaaway.

Verse 21

पूर्वकर्मविपाकेन तस्य भूमिपतेर्द्विजाः । कुष्ठव्याधिरभूद्रौद्रो दुश्चिकित्स्यो जगत्त्रये

O mga dwija (dalawang ulit na isinilang), dahil sa paghinog ng dating karma, ang haring iyon ay tinamaan ng mabagsik na ketong—isang sakit na mahirap pagalingin sa tatlong daigdig.

Verse 22

तदस्ति नौषधं लोके यत्तेन न कृतं द्विजाः । कुष्ठग्रस्तेन वा दानं यत्र दत्तं महात्मना

O mga brāhmaṇa, walang gamot sa daigdig na hindi niya sinubukan; at wala ring kawanggawang hindi ibinigay ng dakilang-loob na iyon, kahit siya’y pinahihirapan ng ketong.

Verse 23

यथायथौषधान्येव स करोति ददाति च । तथातथा तस्य कायो व्याधिना क्षामितो भृशम्

Anumang gamot ang kanyang ginamit at anumang handog ang kanyang ibinigay, gayon din, paulit-ulit, ang kanyang katawan ay labis na nangayayat dahil sa karamdaman.

Verse 24

ततो वैराग्यमापन्नः स नृपो द्विजसत्तमाः । पुत्रं राज्येऽथ संस्थाप्य वांछयामास पावकम् । निषिद्धोऽपि हि तैः सर्वैः कलत्रैराप्तसेवकैः

Pagkaraan, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit-na-isinilang, ang haring iyon ay napasailalim sa vairāgya, ang paglayo sa pagnanasa. Itinalaga niya ang anak sa trono at nagnasang pumasok sa apoy. Bagaman pinigilan ng lahat—ng kanyang mga asawa at tapat na mga lingkod—nanatili pa rin ang pananabik niya roon.

Verse 25

दत्त्वा दानानि विप्रेभ्यः पूजयित्वा सुरोत्तमान् । संभाष्य च सुहृद्वर्गं शासयित्वा निजं सुतम्

Matapos magbigay ng mga handog sa mga brāhmaṇa, sumamba sa mga pinakadakilang diyos, at makipag-usap sa lupon ng mga kaibigan, itinuro niya sa sariling anak ang mga tungkulin ng pamamahala.

Verse 26

एतस्मिन्नेव काले तु भ्रममाणे यदृच्छया । कश्चित्कार्पटिकः प्राप्तो दिव्यरूपवपुर्धरः

Sa mismong panahong iyon, habang siya’y naglalakad nang nagkataon, dumating ang isang kārpaṭika (pulubing-asceta), na ang katawan ay may anyong tila makalangit.

Verse 27

अथासौ व्याकुलं दृष्ट्वा तत्सर्वं नृपतेः पुरम् । अपृच्छद्विस्मयाविष्टो दृष्ट्वा कञ्चिन्नरं द्विजाः

Pagkaraan, nang makita niya ang buong lungsod ng hari na nasa kaguluhan, nagtanong siya na puno ng pagkamangha matapos makita ang isang lalaki roon, O mga Brahmana.

Verse 28

कार्पटिक उवाच । किमेषा व्याकुला भद्रे सर्वा जाता महापुरी । निरानन्दाऽश्रुपूर्णाक्षैर्बालवृद्धैर्निषेविता

Wika ng kārpaṭika: “Ginang na marangal, bakit ang dakilang lungsod na ito ay lubos na nababalisa—walang galak, at siksik ng mga bata at matatanda na may mga matang punô ng luha?”

Verse 29

सोऽब्रवीन्नृपतिश्चायं कुष्ठव्याधिसमन्वितः । साधयिष्यति सन्दीप्तं सुनिर्विण्णो हुताशनम्

Sumagot siya: “Ang haring ito ay dinapuan ng ketong. Sa matinding panghihina ng loob, nais niyang pumasok sa naglalagablab na apoy.”

Verse 30

तेनेयं नगरी कृत्स्ना परं दुःखमुपागता । गुणैरस्य समाविष्टा नूनं मृत्युं प्रयास्यति

Dahil sa kanya, ang buong lungsod ay napasailalim sa matinding dalamhati. Nakagapos sa kanyang mga kabutihan, wari’y tiyak na susunod sila sa kanya hanggang kamatayan.

Verse 31

तच्छ्रुत्वा सत्वरं गत्वा नृपं कार्पटिकोऽब्रवीत्

Nang marinig iyon, dali-daling nagtungo ang kārpaṭika sa hari at nagsalita sa kanya.

Verse 32

सर्वं जनं नरेन्द्रस्य मृतं जीवापयन्निव । मा नृपानेन दुःखेन व्याधिजेन हुताशनम् । प्रविश त्वं स्थिते तीर्थे सर्वव्याधिक्षयावहे

O hari, para bang binubuhay mong muli ang lahat ng iyong mga tao na tila patay na. Huwag, dahil sa dalamhating dulot ng sakit, pumasok sa apoy. Sa halip, pumasok sa itinatag na tīrtha na pumupuksa sa lahat ng karamdaman.

Verse 33

मदीयो भूपते देह ईदृगासीद्यथा तव । तत्र स्नातस्य सद्योऽथ जात ईदृक्पुनः प्रभो

O hari, ang aking katawan noon ay naging tulad ng sa iyo. Ngunit nang maligo ako roon, agad akong naibalik sa ganitong kalagayan, O panginoon.

Verse 34

सप्तम्यां सूर्यवारेण भास्करस्योदयं प्रति । यस्तत्र कुरुते स्नानं व्याधिग्रस्तो नरो भुवि

Sa ikapitong araw ng buwan (saptamī), kapag Linggo, sa oras ng pagsikat ng Araw—sinumang maligo roon, kahit taong pinahihirapan ng karamdaman sa mundong ito,

Verse 35

स व्याधिना विनि र्मुक्तस्तत्क्षणात्कल्पतां व्रजेत् । तथा पापविनिर्मुक्तो यथाहं नृपसत्तम

siya’y agad na mapapalaya sa sakit at makakamtan ang kagalingan at kaginhawahan. Gayundin, mapapalaya siya sa kasalanan, O pinakamainam sa mga hari—gaya ko mismo.

Verse 36

राजोवाच । कस्मिन्देशे महातीर्थं तादृशं वद मे द्रुतम्

Wika ng hari: “Saang lupain naroroon ang gayong dakilang tīrtha? Sabihin mo sa akin nang madali.”

Verse 37

कार्पटिकौवाच । अस्ति भूमितले ख्यातं नागरं क्षेत्रमुत्तमम् । कुष्ठव्याधिसमाक्रांतो गतोऽहं तत्र भूपते

Wika ni Kārpaṭika: “Sa ibabaw ng daigdig ay may bantog at dakilang banal na pook na tinatawag na Nāgara. Ako’y tinamaan ng ketong, kaya nagtungo ako roon, O hari.”

Verse 38

तस्य सन्दर्शनार्थाय तीर्थयात्रापरायणः । तत्र मां दीनमालोक्य व्याधिग्रस्तं सुदुःखितम् । कश्चित्तत्राश्रयः प्राह तपस्वी कृपयान्वितः

Nang may taimtim na pagnanais na magtīrtha-yātrā upang masilayan ang banal na pook na iyon, dumating ako roon. Nang makita akong abang—pinahihirapan ng karamdaman at labis na nagdurusa—isang mahabaging asceta na naninirahan doon ang nagsalita sa akin.

Verse 39

पश्चिमोत्तरदिग्भागे देवस्य जलशायिनः । तीर्थमस्ति महापुण्यं विश्वामित्रजलावहम्

Sa bahaging hilagang-kanluran, malapit sa diyos na tinatawag na Jalaśāyin, may isang tīrtha na lubhang mapagpala, na tinatawag na Viśvāmitra-jalāvaha.

Verse 40

तत्र गत्वा कुरु स्नानं सप्तम्यां रविवासरे । माघमासे तु संप्राप्ते शुक्लपक्षे विशेषतः

Pumaroon ka roon at magsagawa ng banal na paliligo (snāna) sa Saptamī na tumatapat sa Linggo—lalo na kapag dumarating ang buwang Māgha, at higit sa lahat sa maliwanag na kalahati (śukla-pakṣa).

Verse 41

येन निर्याति ते कुष्ठो भास्करस्योदयं प्रति । तच्छ्रुत्वाऽहं च तत्प्राप्तः सप्तम्यां सूर्यसंयुजि । ततश्च कृतवान्स्नानं निर्झरे तत्र शांभवे

“Sa pamamagitan nito, lilisan ang iyong ketong—sa oras ng pagsikat ng Araw.” Nang marinig ko iyon, narating ko ang pook sa Saptamī na kaugnay ng Araw (Linggo), at saka ako nagsagawa ng snāna sa bukal-batis na Śāmbhava roon.

Verse 42

ततस्तस्माद्विनिष्क्रांतो यावत्पश्याम्यहं तनुम् । तावन्नृपेदृशी जाता सत्यमेतत्तवोदितम्

Pagkaraan, nang ako’y lumabas mula sa tubig na iyon at minasdan ang aking katawan, sa mismong sandaling iyon ay naging ganito ito, O hari. Tunay nga ang sinabi sa iyo.

Verse 43

तस्मात्त्वमपि राजेंद्र तत्र स्नानं समाचर । सप्तम्यां सूर्यवारेण भास्करस्योदयं प्रति

Kaya ikaw man, O panginoon ng mga hari, ay magsagawa ng banal na pagligo roon—sa Saptamī, kapag Linggo, sa oras ng pagsikat ng Araw.

Verse 44

येन ते नश्यति व्याधिर्विशेषमपि पातकम् । तच्छ्रुत्वा स नृपस्तूर्णं तेनैव सहितो ययौ

Nang marinig niya ang paraan na makapapawi sa kanyang karamdaman—maging sa mabigat na kasalanan—ang hari ay agad na naglakbay, kasama ang mismong taong iyon.

Verse 45

चकार स तथा स्नानं सप्तम्यां सूर्यवासरे । माघमासे तु संप्राप्ते विश्वामित्रजले शुभे

Kaya nga, isinagawa niya ang ritwal ng banal na pagligo sa Saptamī, sa araw ng Linggo; nang dumating ang buwang Māgha, sa mapalad na tubig ni Viśvāmitra.

Verse 46

ततः कुष्ठविनिर्मुक्तस्तत्क्षणात्समपद्यत । दिव्यरूपवपुर्द्धारी कामदेव इवापरः

Pagkaraan, napalaya siya sa ketong sa mismong sandali; at agad siyang nagbagong-anyo—taglay ang maningning na banal na katawan, na wari’y isa pang Kāma-deva.

Verse 47

अथ तुष्टो नरेंद्रस्तु तस्मै कार्पटिकाय च । ददौ कोटित्रयं हेम्नः प्रोवाच स ततो वचः

Pagkaraan, ang hari, na lubhang nalugod, ay nagkaloob sa pulubing banal ng tatlong krore ng ginto; at pagkaraan nito ay nagsalita siya ng mga salitang ito.

Verse 48

त्वत्प्रसादाद्विमुक्तोऽस्मि रोगादस्मात्सुदारुणात् । तस्मात्त्वं गच्छ गेहं स्वं स्थास्येऽहं चात्र निर्भरम्

“Sa biyaya mo, ako’y napalaya mula sa napakasindak na karamdaman na ito. Kaya’t umuwi ka sa sarili mong tahanan; mananatili ako rito nang walang pangamba.”

Verse 49

करिष्यामि तपो नित्यं स्वकलत्रसम न्वितः । राज्ये संस्थापितः पुत्रः समर्थो राज्यकर्मणि

“Araw-araw akong magsasagawa ng pag-aayuno at pagninilay, kasama ang aking reyna. Itinalaga ko na ang aking anak sa kaharian; siya’y may kakayahan sa mga tungkulin ng pamamahala.”

Verse 50

इत्युक्त्वा प्रेरयामास तं तथान्यान्समागतान् । सेवकास्वगृहायैव स्वयं तत्रैव संस्थितः

Pagkasabi nito, pinauwi niya ang taong iyon, gayundin ang iba pang nagtipon—kasama ang mga tagapaglingkod—sa kani-kanilang tahanan; siya naman ay nanatili roon.

Verse 51

कृत्वाऽश्रमपदं रम्यं स्वकलत्रसमन्वितः । संप्राप्तश्च परां सिद्धिं कालेन द्विजसत्तमाः

O pinakamainam sa mga dalawang-beses-na-ipinanganak, matapos magtatag ng isang marikit na ashram kasama ang kanyang reyna, sa paglipas ng panahon ay natamo niya ang pinakamataas na ganap na katuparang espirituwal.

Verse 52

तस्य नाम्ना ततः ख्यातं तीर्थ मेतत्त्रिविष्टपे । सर्वव्याधिहरं रम्यं सर्वपातकनाशनम्

Pagkaraan, ang banal na tawiran na ito ay sumikat sa tatlong daigdig sa kanyang pangalan—kaaya-aya, nag-aalis ng lahat ng karamdaman, at pumupuksa sa lahat ng kasalanan.

Verse 53

तेन संस्थापितस्तत्र देवदेवो दिवाकरः । रत्नादित्य इति ख्यातो निजनाम्ना महा त्मना

Doon, itinindig at itinalaga niya ang Araw—ang Diyos ng mga diyos; at ang dakilang kaluluwang iyon ay nakilala sa sariling pangalan bilang Ratnāditya.

Verse 54

सप्तम्यां सूर्यवारेण तत्र स्नात्वा प्रपश्यति । यस्तु पापविनिर्मुक्तः सूर्यलोकं स गच्छति

Sinumang maligo roon sa ikapitong araw ng buwan (Saptamī) na tumapat sa Linggo, ay mapapalaya sa kasalanan at makararating sa daigdig ng Araw (Sūryaloka).

Verse 55

यदन्यत्तत्र संवृत्तं क्षेत्रजातं द्विजो त्तमाः । तदहं कीर्तयिष्यामि शृणुध्वं सुसमाहिताः

O pinakamainam sa mga dwija, isasalaysay ko ngayon ang iba pang naganap doon—isang pangyayaring isinilang mula sa banal na kṣetra. Makinig kayo nang buong pagninilay.

Verse 56

आसीत्तत्र पुमान्कश्चिद्देशे ग्राम्यो जरात्मकः । कुष्ठी तथापि नित्यं स करोति पशु रक्षणम्

Sa pook na iyon ay may isang lalaking tagabaryo, matanda at marupok. Bagaman may ketong, araw-araw pa rin niyang inaalagaan at binabantayan ang mga baka.

Verse 57

एकदा रक्षतस्तस्य पशूंस्तत्र गिरेरधः । एकः पशुर्विनिष्क्रांतः सत्पथात्तृणलोभतः

Minsan, habang binabantayan niya ang mga alagang hayop sa paanan ng burol, may isang hayop na naligaw sa tamang landas dahil sa pagnanasa sa damo.

Verse 58

सप्तम्यां रविवारेण पतितस्तस्य निर्झरे । न च संलक्षितस्तेन गच्छमानः कथंचन

Sa Saptamī, na tumapat sa Linggo, nahulog ang hayop sa batis ng bundok (o lawa sa ilalim ng talon); at habang siya’y naglalakad, hindi niya ito napansin kailanman.

Verse 59

अथ यावद्गृहे सोऽथ भोजनाथं समुद्यतः । तावत्तस्य पशोः स्वामी भर्त्सयन्समुपागतः

Pagkaraan, nang siya’y magtungo na sana sa bahay upang kumain, dumating ang may-ari ng hayop at siya’y pinagalitan.

Verse 60

नायातः स पशुः कस्मान्मदीयो मामके गृहे । तस्मादानय तं शीघ्रं नो चेत्प्राणान्हरामि ते

“Bakit hindi pa nakababalik sa aking bahay ang hayop ko? Kaya dalhin mo siya agad—kung hindi, kukunin ko ang iyong buhay!”

Verse 61

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा भय संत्रस्तः स कुष्ठी सत्वरं ययौ । तेन मार्गेण येनैव दिवा भ्रांतो महीतले

Sabi ni Sūta: Nang marinig iyon, ang ketongin ay nanginig sa takot at nagmadaling umalis—sa mismong landas na nilakaran niyang pagala-gala sa lupa noong araw.

Verse 62

अथ दूरात्स शुश्राव तस्य रावं पशोस्तदा । पतितस्य महागर्ते निशांते तमसि स्थिते

Pagkaraan, mula sa malayo, narinig niya ang daing ng hayop na iyon—nahulog sa isang malaking hukay—sa dulo ng gabi, habang nananatili pa ang dilim.

Verse 63

ततो गत्वाऽथ तं गर्तं प्रविश्य जलमध्यतः । चकर्ष तं पशुं कृच्छ्रात्पंकमध्यात्सुदारुणात् । समादायाथ तं हर्म्यं प्रजगाम शनैःशनैः

Pagkatapos ay nagtungo siya sa hukay; lumusong sa gitna ng tubig, at sa matinding hirap ay hinila niya ang hayop mula sa nakapanghihilakbot na gitna ng putik. Karga ito, dahan-dahan siyang nagbalik sa bahay.

Verse 64

अर्पयित्वाथ तं तस्य स्वकीयं त्वाश्रमं गतः

Nang maipagkatiwala na niya ang hayop sa taong iyon, siya’y bumalik sa sarili niyang ashram.

Verse 65

ततः सुप्तो महाभागाः स प्रबुद्धः पुनर्यदा । प्रभाते वीक्षते गात्रं यावत्कुष्ठविवर्जितम्

Pagkaraan, ang mapalad na lalaki ay nakatulog; at nang magising siyang muli sa bukang-liwayway, minasdan niya ang kanyang katawan at natagpuang ganap na wala na ang ketong.

Verse 66

शोभया परया युक्तं विस्मयोत्फुल्ललोचनः । चिंतयामास किं ह्येतदकस्माद्रोगसंक्षयः

Nabihisan siya ng pambihirang liwanag; lumaki ang kanyang mga mata sa pagkamangha, at nagmuni-muni: “Paano naglaho nang biglaan ang sakit na ito?”

Verse 67

नूनं तस्य प्रभावोऽयं तीर्थस्याद्य निशागमे । मयावगाहितं यच्च पशोरर्थं सुकर्द्दमम्

Tunay nga, ito ang kapangyarihan ng banal na tīrtha na nahayag ngayong gabi; sapagkat pumasok ako maging sa kaaya-ayang putikang tubig na iyon alang-alang sa isang hayop.

Verse 68

ततश्च वीक्षयामास तेन गत्वा सुकौतुकात् । यावत्कंडूविनिर्मुक्तस्तेजसा परिवारितः

Pagkaraan, dahil sa masidhing pag-uusisa, nagtungo siya roon at siniyasat; at natagpuan niyang siya’y napalaya sa kati, na wari’y napalilibutan ng maningning na liwanag.

Verse 69

तत्र स्थाने स्वयं गत्वा ज्ञात्वा च तीर्थमुत्तमम् । तपस्तेपे स तत्रैव ध्यायमानो दिवाकरम्

Pagpunta niya mismo sa pook na iyon at pagkakilalang ito’y isang dakilang tīrtha, nagsagawa siya roon ng mga pag-aayuno at pagninilay, habang nagmumuni kay Divākara, ang Araw.

Verse 70

अरण्यवासिनं सम्यग्दिवारात्रमतंद्रितः । गतश्च परमां सिद्धिं दुर्लभां त्रिदशैरपि

Namuhay siyang wasto bilang naninirahan sa gubat, walang kapaguran araw at gabi, at natamo niya ang sukdulang siddhi—na mahirap makamtan maging ng mga diyos.

Verse 71

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्र स्नानं समाचरेत्

Kaya nga, sa buong pagsisikap, nararapat na magsagawa ng banal na pagligo sa sagradong pook na iyon.

Verse 72

पूजयेच्चापि तं देवं भास्करं वारितस्करम् । अद्यापि कलिकालेऽपि तत्र स्नातो नरः शुचिः

At dapat ding sambahin ang diyos na si Bhāskara (Araw), ang nag-aalis ng “magnanakaw ng tubig,” samakatuwid ay mga kasalanan at pagdurusa; hanggang ngayon, kahit sa Panahon ng Kali, ang taong naliligo roon ay nagiging dalisay.

Verse 73

तत्र पुण्यजले कुण्डे सप्तम्यां सूर्यवासरे । यस्तं पूजयते भक्त्या सोऽपि पापैः प्रमुच्यते

Doon, sa sagradong lawa na puno ng banal na tubig, sa ikapitong araw ng buwan na tumatapat sa Linggo, sinumang sumamba sa Kanya nang may debosyon ay napapalaya rin sa mga kasalanan.

Verse 74

गायत्र्यष्टसहस्रं यो जपेत्तत्पुरतः स्थितः । सोऽपि रोगविनिर्मुक्तो मुच्यते सर्वपातकैः

Sinumang tumayo sa harap ng banal na presensiya at bigkasin ang Gāyatrī nang walong libong ulit, siya man ay napapalaya sa karamdaman at naliligtas sa lahat ng mabibigat na kasalanan.

Verse 76

एतद्वः सर्वमाख्यातं मयादित्यस्य संभवम् । माहात्म्यं श्रवणाद्यस्य नरः पापाद्विमुच्यते

Sa gayon, naisalaysay ko sa inyo nang buo ang pinagmulan ni Āditya (Araw). Sa pakikinig at iba pang gawain (pagbigkas, pag-alaala) sa kadakilaang ito, ang tao ay napapalaya sa kasalanan.

Verse 117

नीरोगश्चेप्सितान्कामान्निष्कामो मोक्षमेष्यति

Kung naghahangad ng bunga sa daigdig, siya’y magiging walang sakit at matatamo ang ninanais na kaligayahan; ngunit kung walang pagnanasa, makakamit niya ang mokṣa, ang paglaya.

Verse 212

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्र माहात्म्ये रत्नादित्यमाहात्म्यवर्णनंनाम द्वादशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-212 kabanata, na tinatawag na “Paglalarawan ng Kadakilaan ni Ratnāditya,” sa Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya ng ikaanim na Nāgarakhaṇḍa, sa loob ng Śrī Skanda Mahāpurāṇa, sa kalipunang walumpu’t isang libong (taludtod).

Verse 785

तस्योद्देशेन यो दद्याद्धेनुं श्रद्धासमन्वितः । न तस्यान्वयजातोऽपि व्याधिना परिगृह्यते

Sinumang may pananampalataya na maghandog ng isang baka sa kanyang pangalan (alang-alang sa banal na iyon)—kahit ang isinilang sa kanyang angkan ay hindi sasakmalin ng karamdaman.