Adhyaya 197

Verse 1

सूत उवाच । एतस्मिन्नेव काले तु नागरो द्विजसत्तमाः । विश्वावसुरिति ख्यातो वेदवेदांगपारगः

Sinabi ni Sūta: Sa mismong panahong iyon, O pinakamainam sa mga dwija, may isang Nāgara na Brahmana na tanyag sa pangalang Viśvāvāsu, dalubhasa sa mga Veda at sa mga Vedāṅga.

Verse 2

पश्चिमे वयसि प्राप्ते तस्य पुत्रो बभूव ह । परावसुरिति ख्यातस्तस्य प्राणसमः सदा

Nang siya’y dumating sa huling yugto ng buhay, nagkaroon siya ng isang anak na lalaki na kilala bilang Parāvasu—laging kasinghalaga sa kanya ng sariling hininga.

Verse 3

स वेदाध्ययनं चक्रे यौवने समुपस्थिते । वयस्यैः संमतैः सार्धं सदा हास्य परायणैः

Nang dumating ang kabataan sa kanya, sinimulan niya ang pag-aaral ng Veda, kasama ang mga kaibigang kaedad na kasundo, laging nahuhumaling sa tawanan at gaan ng loob.

Verse 4

कस्यचित्त्वथ कालस्य माघमास उपस्थिते । रात्रौ सोऽध्ययनं चक्र उपाध्यायगृहं गतः

Pagkaraan, sa isang pagkakataon nang dumating ang buwan ng Māgha, nagtungo siya sa bahay ng guro (upādhyāya) at nag-aral sa gabi.

Verse 5

निशीथे स समुत्थाय सर्वैर्मि त्रैश्च रक्षितः । वेश्यागृहं समासाद्य प्रसुप्तो वेश्यया सह

Sa hatinggabi siya’y bumangon, binabantayan ng lahat ng kanyang mga kasama; pagdating sa bahay ng bayarang babae, siya’y nahiga at nakatulog na kasama niya.

Verse 6

जलपूर्णं समाधाय जलपात्रं समीपगम् । निजाचमनयोग्यं च जलपानार्थमेव च

Naglagay siya sa tabi ng sisidlang punô ng tubig—angkop sa kanyang ācamanam (banal na paghigop at paghuhugas), at para lamang sa pag-inom ng tubig.

Verse 7

निशाशेषे तु संप्राप्ते स पिपासासमाकुलः । निद्रालस्यसमोपेतः शय्यां त्यक्त्वा समुत्थितः

Nang halos magwakas ang gabi, siya’y pinahirapan ng uhaw at mabigat pa sa antok at katamaran; kaya iniwan niya ang higaan at tumindig.

Verse 8

वेश्याया मद्यपात्रं तु ह्यधस्तात्सं व्यवस्थितम् । तदादाय पपौ मद्यं जलभ्रांत्या यदैव सः

Ngunit sa ibaba ay nakalagay ang sisidlan ng alak ng isang bayarang babae; inangat niya iyon at uminom ng alak, inakalang tubig.

Verse 9

तदा मद्यं परिज्ञाय पात्रं त्यक्त्वा सुदुःखितः । वैराग्यं परमं गत्वा प्रलापानकरो द्बहून्

Nang sandaling malaman niyang alak iyon, itinapon niya ang sisidlan sa matinding dalamhati; napuspos ng dakilang paglayo sa pagnanasa, nagbitaw siya ng maraming panaghoy.

Verse 10

अहो निद्रान्वितेनाद्य किं मया विकृतं कृतम् । यदद्य मद्यमापीतं जलभ्रांत्या विगर्हितम्

“Ay! Ngayon, dahil sa antok, anong kasuklam-suklam na gawa ang nagawa ko? Uminom ako ng alak—isang gawang sinisisi—dahil inakala kong tubig!”

Verse 11

किं करोमि क्व गच्छामि कथं शुद्धिर्भवेन्मम । प्रायश्चित्तं करिष्यामि यद्यपि स्यात्सुदुष्करम्

“Ano ang gagawin ko, at saan ako tutungo? Paano ako muling magiging dalisay? Gagawin ko ang prāyaścitta, kahit napakahirap.”

Verse 12

एवं निश्चित्य मनसा प्रभाते समुपस्थिते । शंखतीर्थं समासाद्य कृत्वा स्नानं तथा परम्

Matapos magpasya nang gayon sa puso, nang sumapit ang umaga ay narating niya ang Śaṃkhatīrtha at nagsagawa ng isang dakilang paliligo ng paglilinis.

Verse 13

सशिखं वपनं पश्चात्कारयित्वा त्वरावितः । गतश्च तिष्ठते यत्र ब्रह्मघोषपरायणः

Pagkaraan, matapos magpahit habang iniiwan ang śikhā, nagmadali siyang tumungo sa pook na tinutuluyan ng taong deboto sa pagbigkas ng Veda (brahmaghoṣa).

Verse 14

उपाध्यायः सशिष्यश्च ब्रह्मस्थानं समाश्रितः । स गत्वा दूरतः स्थित्वा संनिविष्टो यथान्त्यजः

Ang guro, kasama ang alagad, ay naninirahan sa Brahmasthāna. Pagdating niya roon, tumigil siya sa malayo at naupo, na wari’y isang itinakwil—dahil sa sariling pagkakamali ay nagpakumbaba.

Verse 15

श्मश्रुमूर्धजहीनस्तु यदा मित्रैर्विलोकितः । तदा हास्याद्धतो मूर्ध्नि हस्ताग्रैश्च मुहुर्मुहुः

Nang makita siya ng mga kaibigan na wala nang balbas at buhok sa ulo, sila’y humalakhak at paulit-ulit na tinapik ang tuktok ng kanyang ulo ng mga dulo ng daliri bilang panlilibak.

Verse 16

उपाध्यायस्तु तं दृष्ट्वा दीनं बाष्पपरिप्लुतम् । श्मश्रुमूर्धजसंत्यक्तं ततः प्रोवाच सादरम्

Nang makita siya ng guro na lugmok, basang-basa sa luha, at nag-alis ng balbas at buhok, saka siya kinausap nang may paglingap.

Verse 17

किमद्य वत्स दूरे त्वमुपविष्टस्तु दैन्यधृक् । एहि मे संनिधौ ब्रूहि पराभूतोऽसि केन वा

“Ano ang nangyari ngayon, anak? Bakit ka nakaupo sa malayo na may gayong panghihina ng loob? Lumapit ka sa akin at sabihin—sino ang nanghamak sa iyo?”

Verse 18

परावसुरुवाच । अयोग्योऽहं गुरो जातः सेवायास्तव सांप्रतम् । वेश्याया मंदिरस्थेन ज्ञात्वा निजकमंडलुम्

Wika ni Parāvasu: “O Gurong kagalang-galang, ngayon ay hindi na ako karapat-dapat sa iyong paglilingkod; sapagkat habang nasa bahay ng isang bayarang babae, may nalaman ako hinggil sa sarili kong banga ng tubig (kamaṇḍalu).”

Verse 19

वेश्याया मद्यपात्रं तु मद्यपूर्णं प्रगृह्य च । तस्माद्देहि विभो मह्यं प्रायश्चित्तं विशुद्धये

“Kinuha ko ang sisidlang alak ng bayarang babae, na punô ng alak. Kaya, O kagalang-galang, ipagkaloob mo sa akin ang prāyaścitta, ang pagtubos-sala, upang ako’y luminis.”

Verse 20

धर्मद्रोणेषु यत्प्रोक्तं तत्करिष्याम्यसंशयम्

“Anuman ang itinakda sa mga kasulatang Dharma, iyon ay gagawin ko—walang pag-aalinlangan.”

Verse 21

अथ तं बटवः प्रोचुर्वयस्यास्तस्य ये स्थिताः । हास्यं कृत्वा प्रकामाश्च वेश्या या गुरुसंनिधौ

Pagkaraan, ang mga batang lalaki—mga kasabayan niyang nakatayo roon—ay nagsalita sa kanya; matapos siyang gawing katatawanan nang husto, pinag-usapan nila ang bayarang babae na nasa malapit sa kinaroroonan ng guro.

Verse 22

या एषा नृपतेः कन्या ख्याता रत्नावती जने । अस्याः स्तनौ गृहीत्वा त्वमधरं पिबसि द्रुतम् । ततस्ते स्याद्विशुद्धिश्च नान्यथा प्रभविष्यति

“Ang babaeng ito ay anak na dalaga ng hari, tanyag sa bayan bilang Ratnāvatī. Kung hahawakan mo ang kanyang mga dibdib at agad mong iinumin ang kanyang mga labi, makakamtan mo ang paglilinis; walang ibang paraan upang mangyari iyon.”

Verse 23

परावसुरुवाच । न वयस्या नर्मकालो विषमे मम संस्थिते । ममोपरि यदि स्नेहो वालमित्रत्वसंभवः । तदानीय द्विजानन्यान्वदध्वं निष्कृतिं मम

Sinabi ni Parāvasu: “Mga kaibigan, hindi ito panahon ng pagbibiro, sapagkat ako’y nasa mabigat na kagipitan. Kung tunay ang inyong paglingap sa akin na isinilang mula sa pagkakaibigang mula pagkabata, dalhin ninyo ang iba pang mga brāhmaṇa at ipahayag sa akin ang wastong prāyaścitta, ang paraan ng pagtubos, upang ako’y makaligtas.”

Verse 24

अथ ते नर्ममुत्सृज्य तद्दुःखेन च दुःखिताः । विश्वावसुं समासाद्य तद्वृत्तांतमथाब्रुवन्

Pagkaraan, iniwan nila ang pagbibiro at, dahil sa dalamhati niya, sila man ay nalungkot; lumapit sila kay Viśvāvasu at isinalaysay ang buong pangyayari.

Verse 25

सोऽपि तेषां समाकर्ण्य तत्कर्णकटुकं वचः । सभार्यः प्रययौ तत्र यत्र पुत्रो व्यवस्थितः

Nang marinig niya ang kanilang mga salita—mapait at masakit sa pandinig—si Viśvāvasu man ay umalis, kasama ang kanyang asawa, patungo sa kinaroroonan ng kanyang anak.

Verse 26

दुःखेन महता युक्तः स्खलमानः पदेपदे । वृद्धभावात्तथा शोकात्पुत्राकृत्यसमुद्भवात्

Nababalot siya ng matinding dalamhati, natitisod sa bawat hakbang—dahil sa katandaan at sa pighating sumibol mula sa kasalanan ng kanyang anak.

Verse 27

ततस्तौ प्रोचतुः पुत्रं बाष्पगद्गदया गिरा । दंपती बहुशोकार्तौ हा पुत्र किमिदं कृतम् । सोऽपि सर्वं समाचख्यौ ताभ्यां वृतांतमात्मनः

Pagkatapos, ang mag-asawa na labis na pinahihirapan ng dalamhati ay nagsalita sa kanilang anak sa tinig na nabubulol sa luha: “Ay, anak ko, ano itong ginawa mo?” At siya nama’y nagsalaysay sa kanilang dalawa ng lahat—ang buong pangyayari tungkol sa kanyang sarili.

Verse 28

प्रायश्चित्तं करिष्यामि तस्मादात्मविशुद्धये । ततो विश्वावसुर्विप्रान्स्मार्ताञ्छ्रुतिसमन्वितान् । तदर्थमानयामास वेदविद्याविचक्षणान्

“Kaya nga, upang luminis ang aking sariling kaluluwa, isasagawa ko ang prāyaścitta (pagbabayad-sala).” Pagkaraan, dinala ni Viśvāvasu ang mga pantas na brāhmaṇa—mga dalubhasa sa Smṛti at nakaugat sa Śruti—mga bihasa sa kaalamang Veda, para sa layuning iyon.

Verse 29

ततः परावसुस्तेषां पुरः स्थित्वा कृतांजलिः । प्रोवाच स्वादितं मद्यं मया रात्रावजानता । वेश्या भांडं समादाय ज्ञात्वा निजकमंडलुम्

Pagkatapos, si Parāvasu ay tumayo sa harap nila na nakatiklop ang mga kamay, at nagsabi: “Sa gabi, nang hindi ko nalalaman, natikman ko ang nakalalasing na alak. Isang kurtisan ang kumuha ng isang sisidlan—nakilala niyang iyon ang aking kamaṇḍalu (banga ng tubig)….”

Verse 31

एवमुक्तास्ततस्तेन विप्रास्ते स्मृतिवादिनः । धर्मशास्त्रं समालोक्य ततः प्रोचुश्च तं द्विजाः

Nang masabi niya iyon, ang mga brāhmaṇa—mga tagapagpaliwanag ng Smṛti—ay sumangguni sa Dharmaśāstra, at saka nagsalita sa kanya ang mga dwija (dalawang ulit na isinilang).

Verse 32

अतिमानादतिक्रोधात्स्नेहाद्वा यदि वा भयात् । प्रायश्चित्तमनर्हं तु ददत्तत्पापमश्नुते

Dahil sa labis na pagmamataas, labis na galit, dahil sa pagkiling ng pagmamahal, o kahit dahil sa takot—kung may magtakda ng prāyaścitta sa taong hindi karapat-dapat, ang nagtakda ang siyang tatanggap ng gayong kasalanan.

Verse 33

प्रायश्चित्तं प्रदास्यामस्तस्माद्युक्तं वयं तव । यदि शक्नोषि तत्कर्तुं तत्कुरुष्व समाहितः

“Kaya nga, itatakda namin para sa iyo ang nararapat na prāyaścitta. Kung kaya mo itong isagawa, gawin mo—na may matatag at payapang kalooban.”

Verse 34

परावसुरुवाच । करोमि वो न चेद्वाक्यं तत्पृच्छामि कुतो द्विजाः । नाहं केनापि संदृष्टो मद्यपानं समाचरन्

Wika ni Parāvasu: “Gagawin ko ang ayon sa inyong sinabi; datapwat itinatanong ko ito, O mga dalawang-ulit na isinilang—paano ito nalalaman? Walang sinumang nakakita sa akin habang ako’y umiinom ng alak.”

Verse 35

तस्माद्ब्रूत यथार्हं मे प्रायश्चित्तं विशुद्धये । अपि प्राणहरं रौद्रं नो चेत्पापमवाप्स्यथ

“Kaya nga, sabihin ninyo sa akin ang nararapat na pag-aayuno at pagtubos-sala para sa aking paglilinis—kahit ito’y mabagsik at makapag-aalis-buhay; kung hindi, kayo’y magkakamit ng kasalanan.”

Verse 36

ब्राह्मणा ऊचुः । बुध्यमानो द्विजो यस्तु मद्यपानं समाचरेत् । तावन्मात्रं हिरण्यं च तप्तं पीत्वा विशुध्यति

Sinabi ng mga brāhmaṇa: “Kung ang isang dalawang-ulit na isinilang, na ganap na may malay, ay gumawa ng pag-inom ng alak, siya’y luminis sa pag-inom ng tunaw na ginto, sa gayunding sukat.”

Verse 37

अज्ञानतो यदा पीतं मद्यं विप्रेण कर्हिचित् । अग्नितुल्यं घृतं पीत्वा तावन्मात्रं विशुध्यति

“Ngunit kung ang isang brāhmaṇa ay minsang uminom ng alak dahil sa kamangmangan, siya’y luminis sa pag-inom ng ghee (ghṛta) na mainit na gaya ng apoy, sa gayunding sukat.”

Verse 38

एवं ते सर्वमाख्यातं प्रायश्चित्तं विशुद्धये । यदि शक्तोषि चेत्कर्तुं कुरुष्व त्वं द्विजोत्तम

“Ganyan, ang buong pag-aayuno at pagtubos-sala para sa paglilinis ay naipaliwanag sa iyo. Kung kaya mo itong isagawa, gawin mo, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang.”

Verse 39

परावसुरुवाच । गंडूषमेकं मद्यस्य मया पीतं द्विजोत्तमाः । तावन्मात्रं पिबाम्येव घृतं वह्निसमं कृतम्

Wika ni Parāvasu: “O pinakamainam sa mga dalawahang-ipinanganak, isang subo lamang ng alak ang nainom ko. Kaya iinumin ko rin ang ghee na pinainit na parang apoy, sa gayon ding sukat.”

Verse 40

युष्मदादेशतोऽद्यैव स्वशरीरविशुद्धये । विश्वावसुश्च तच्छ्रुत्वा वज्रपातोपमं वचः

“Sa utos ninyo, ngayong araw na ito, upang luminis ang sarili kong katawan…” At si Viśvāvasu, nang marinig ang mga salitang iyon—na wari’y hampas ng kulog—

Verse 41

विप्राणां चाथ पुत्रस्य तदोवाच सुदुःखितः । कृत्वाश्रुमोक्षणं भूरि बाष्पगद्गदया गिरा

Pagkaraan, labis ang kanyang dalamhati, nagsalita siya sa mga brāhmaṇa at sa kanyang anak; maraming luha ang pumatak, at ang tinig niya’y nabibiyak sa paghikbi.

Verse 42

सर्वस्वमपि दास्यामि पुत्रस्यास्य विशुद्धये । प्रायश्चित्तं समाचर्तुं न दास्यामि कथंचन

“Para sa pagdadalisay ng anak na ito, ibibigay ko kahit ang lahat ng aking ari-arian. Ngunit hinding-hindi ko siya pahihintulutang isagawa ang pag-ako ng pagtubos (prāyaścitta) na iyon.”

Verse 43

अश्राद्धेयो विपांक्तेयः सपुत्रो वा भवाम्यहम् । स्थानं वा संत्यजाम्येतत्पुत्र मैवं समाचर

“Maaaring maging hindi karapat-dapat ako sa mga ritong śrāddha at hindi karapat-dapat umupo sa hanay ng mga brāhmaṇa—kasama ang aking anak; o iiwan ko ang pook na ito. O anak, huwag mong gawin ito.”

Verse 44

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य पितुर्विघ्नकरं परम् । प्रायश्चित्तस्य सस्नेहं पुत्रो वचनमब्रवीत्

Nang marinig ang mga salita ng kanyang ama—na lubhang nagiging hadlang sa prāyaścitta (pagbabayad-sala)—ang anak ay nagsalita nang may pag-ibig tungkol sa prāyaścitta.

Verse 45

त्यज तात मम स्नेहं मा विघ्नं मे समाचर । प्रायश्चित्तं करिष्यामि निश्चयोऽयं मया कृतः

Sinabi ng anak: “Ama, isantabi mo muna ang iyong pag-ibig sa akin; huwag kang maging hadlang sa akin. Isasagawa ko ang prāyaścitta; ito ang pasyang ginawa ko.”

Verse 46

मातोवाच । यदि पुत्र त्वया कार्यं प्रायश्चित्तं विशुद्धये । तदहं पतिना सार्धं प्रवेक्ष्यामि पुरोऽनलम्

Sinabi ng ina: “Kung, anak ko, kailangan mong isagawa ang prāyaścitta para sa paglilinis, kung gayon ako, kasama ang iyong ama, ay papasok sa naglalagablab na apoy bago ka.”

Verse 47

त्वां द्रष्टुं नैव शक्रोमि पिबंतमग्निवद्घृतम् । पश्चात्प्राणपरित्यक्तं सत्येना त्मानमालभे

“Hindi ko kayang makita kang umiinom ng ghee na wari’y apoy. Pagkaraan mong iwan ang buhay, ako man, sa kapangyarihan ng katotohanan, ay isusuko rin ang aking sarili.”

Verse 48

पितोवाच । युक्तं पुत्रानया प्रोक्तं मात्रा तव हितं तथा । ममापि संमतं ह्येतत्करिष्यामि न संशयः

Sinabi ng ama: “Anak, ang sinabi ng iyong ina ay nararapat at tunay na para sa iyong kapakanan. Ako man ay sumasang-ayon; gagawin ko ito—walang pag-aalinlangan.”

Verse 49

तच्छ्रुत्वा तं समायाता वृत्तांतं दुःखसंयुताः

Nang marinig ang salaysay na iyon, sila’y nagtipon doon, nababalot ng matinding dalamhati.

Verse 51

पुत्रं प्रबोधयामासुः प्रायश्चित्तनिवृत्तये । तदा न शक्नुवंति स्म निवर्तयितुमं जसा

Sinikap nilang payuhan ang anak upang tumigil sa pagtubos-sala; ngunit kahit noon, hindi pa rin nila siya madaling napabalik.

Verse 52

तावुभौ च पितापुत्रौ प्राणत्यागकृतादरौ

Kaya’t kapwa ama at anak ay nagpasiyang ialay ang kanilang buhay.

Verse 53

ततो वास्तुपदं जग्मुः सर्वज्ञो यत्र तिष्ठति । भर्तृयज्ञो महाभागः सर्वसंदेह वारकः

Pagkaraan, nagtungo sila sa Vāstupada, kung saan nananahan ang Nakaaalam ng Lahat—si Bhartṛyajña, ang lubhang mapalad, tagapag-alis ng lahat ng pag-aalinlangan.

Verse 54

तस्य सर्वं समाचख्युः परावसुसमुद्भवम् । वृत्तांतं मद्यपानोत्थं यन्मित्रैस्तस्य कीर्तितम्

Isinalaysay nila sa kanya ang lahat: ang buong pangyayari na nag-ugat kay Parāvasu—ang insidenteng bunga ng pag-inom ng alak, gaya ng iniulat ng kanyang mga kaibigan.

Verse 55

प्रायश्चित्तं तु हास्येन यच्च स्मार्तैः प्रकीर्तितम् । विश्वावसोश्च संकल्पं वह्निसाधनसंभवम्

Isinalaysay din nila ang prāyaścitta na binanggit ng mga Smārta—na sinambit pa nang may panlilibak—at ang panata ni Viśvāvasu na sumibol mula sa “paraan ng apoy.”

Verse 56

सपत्नीकस्य मित्राणां यच्च दुःखमुपस्थितम् । निवेद्य तत्तथा प्रोचुर्भू योऽपिविनयान्वितम्

Isinamo rin nila ang dalamhating dumating sa mga kaibigan kasama ang kanilang mga asawa; matapos ipabatid iyon, nagsalita silang muli nang may kababaang-loob.

Verse 57

अतीतं वर्तमानं च भविष्यद्वापि यद्भवेत् । न तेऽस्त्यविदितं किंचित्सर्वं जानीमहे वयम्

Ang nakaraan, ang kasalukuyan, at anumang lilitaw pa sa hinaharap—walang anumang lingid sa iyo. Tunay, kinikilala ka naming nakauunawa sa lahat.

Verse 58

एतच्च नगरं सर्वं विश्वावसुकृतेऽधुना । संशयं परमं प्राप्तं तेन प्राप्तास्तवांतिकम्

Dahil sa ginawa ni Viśvāvasu sa sandaling ito, ang buong lungsod ay nalugmok sa matinding pag-aalinlangan; kaya kami dumulog sa iyong harapan.

Verse 59

तस्माद्ब्रूहि महाभाग यद्यस्त्यपरमेव हि । प्रायश्चित्तं द्विजस्यास्य मद्यपानविशुद्धये

Kaya nga, O lubhang mapalad, sabihin mo sa amin—kung may tunay na pinakamataas na lunas—anong prāyaścitta ang makapaglilinis sa dwija na ito mula sa kasalanan ng pag-inom ng alak.

Verse 60

न ते ह्यविदितं किंचित्तव वेदसमुद्भवम् । भर्तृयज्ञो विहस्योच्चैस्ततो वचनमब्रवीत्

Walang anumang nagmula sa Veda na hindi mo nalalaman. Pagkaraan, si Bhartṛyajña, na tumawa nang malakas, ay nagsalita ng mga salitang ito.

Verse 61

ब्राह्मणस्यास्य शुद्ध्यर्थमप्ययुपायः सुखावहः । विद्यमानोऽपि नास्त्येव मतिरेषा स्थिता मम

Para sa paglilinis ng brāhmaṇa na ito, tunay na may isang paraan na nagdudulot ng kaginhawaan; ngunit kahit naroon, tila wala—ganito ang pag-iisip na matatag sa aking loob.

Verse 62

ब्राह्मणा ऊचुः पूर्वापरविरोधे नवाक्यमेतन्महामते । कथमस्ति कथं नास्ति तस्मात्त्वं वक्तुमर्हसि । विस्मयोऽयं महाञ्जातः सर्वेषां च द्विजन्मनाम्

Nagsabi ang mga brāhmaṇa: “O dakilang pag-iisip, bago ang pahayag na ito at wari’y salungat sa nauna at sa kasunod. Paano ito umiiral, at paano ito hindi umiiral? Kaya nararapat mong ipaliwanag. Isang malaking pagkamangha ang sumibol sa lahat ng mga dalawang-ulit na isinilang.”

Verse 63

भर्तृयज्ञ उवाच । जपच्छिद्रं तपश्छिद्रं यच्छिद्रं यज्ञकर्मणि । सर्वं भवति निश्छिद्रं यस्य चेच्छंति ब्राह्मणाः

Sinabi ni Bhartṛyajña: “Anumang kapintasan sa japa, kapintasan sa pag-aayuno at pagninilay (tapas), at anumang kapintasan sa mga gawaing yajña—lahat ng iyon ay nagiging walang dungis para sa taong sinasang-ayunan at ninanais ng mga brāhmaṇa (na maituwid).”

Verse 64

अच्छिद्रमिति यद्वाक्यं वदंति क्षितिदेवताः । विशेषान्नागरोद्भूतास्तत्तथैव न चान्यथा

Sinasabi ng mga “diyos ng lupa” (mga brāhmaṇa) ang kasabihang, “Ito’y walang kapintasan.” Ngunit ang mga nagmula sa tradisyong Nāgara ay isang natatanging kalagayan—kaya ganyan nga ito, at hindi iba.

Verse 65

तथा च ब्रह्मशालायां संस्थितैर्यदुदाहृतम् । नान्यथा तत्परिज्ञेयं हास्येनापि स्मृतिं विना

Bukod dito, anumang ipinahayag ng mga nagtipon sa bulwagan ni Brahmā ay dapat maunawaan nang tumpak ayon sa kahulugang iyon at hindi sa iba; kahit binigkas na pabiro, hindi ito dapat tanggapin nang walang pag-alaala at pag-angkla sa Smṛti, ang banal na tradisyon.

Verse 66

स एष हास्यभावेन प्रोक्तो मित्रैः परावसुः

Ang Parāvasu na ito ay binanggit ng kanyang mga kaibigan sa diwang pabiro at mapaglaro.

Verse 67

रत्नवत्याः स्तनौ गृह्य यद्यास्वादयतेऽधरम् । तद्भविष्यति मे शुद्धिर्मद्यपान समुद्भवा

“Kung hahawakan niya ang mga dibdib ni Ratnavatī at titikman ang kanyang ibabang labi, kung gayon ang karumihang sumibol sa akin dahil sa pag-inom ng alak ay malilinis at mapapawi.”

Verse 68

तदुपायो मया प्रोक्तो विप्रस्यास्य सुखावहः । पराशरमतेनैव करोति यदि शुध्यति

“Ang lunas na ito ay aking ipinahayag para sa brāhmaṇa na ito, at sinasabing nagdudulot ng kaginhawahan sa kanya. Kung isasagawa niya ito ayon sa turo ni Parāśara, siya ay magiging dalisay.”

Verse 69

ब्राह्मणा ऊचुः । यद्येतच्छुणुते राजा वाक्यमीर्ष्यापरायणः । तत्सर्वेषां वधं कुर्याद्विप्राणामन्यथा भवेत्

Sinabi ng mga brāhmaṇa: “Kung marinig ito ng hari—na alipin ng paninibugho—maaari niyang ipapatay kaming lahat na mga brāhmaṇa; kung hindi, ang kahihinatnan ay magiging iba (sa nilalayon).”

Verse 70

तस्मात्करोतु चाभीष्टमेष विप्रः परावसुः । मातापितृसमोपेतो वयं यास्यामहे गृहम्

Kaya nga, hayaang gawin ng brāhmaṇa na si Parāvasu ang ninanais niya. Kami, kasama ang aming ina at ama, ay uuwi sa tahanan.

Verse 71

भर्तृयज्ञ उवाच । स राजा नीतिमान्विज्ञः सर्वधर्मपरायणः । भक्तो देवद्विजानां च सर्वशास्त्र विचक्षणः

Sinabi ni Bhartṛyajña: “Ang haring iyon ay matuwid sa pamamahala, may malinaw na pag-unawa, at nakatuon sa lahat ng dharma—deboto rin sa mga diyos at sa mga dwija—at bihasa sa pag-unawa sa lahat ng śāstra.”

Verse 72

तस्मान्मया समं सर्वे नागरायांतु तद्ग्रहे

Kaya nga, nawa’y sumama sa akin ang lahat ng taga-lungsod at magtungo sa kanyang bahay sa loob ng lungsod.

Verse 73

मध्यगं पुरतः कृत्वा तद्वक्त्रेण च तत्पुरः । कथयंतु च वृत्तांतं मद्यपान समुद्भवम्

Ilagay siya sa gitna at dalhin sa unahan; sa harap ng hari, nawa’y sa sarili niyang bibig ay isalaysay ang pangyayaring nagmula sa pag-inom ng alak.

Verse 74

परावसोश्च यत्प्रोक्तं वयस्यैर्हास्यमाश्रितैः । पराशरसमुत्थं च यद्वाक्यं तत्स्मृतेः परम्

At ang sinabi kay Parāvasu ng kanyang mga kasamahan sa pagbibiro—kasama ang pahayag na nagmula kay Parāśara—ay may bigat na higit kaysa sa simpleng pag-alaala lamang.

Verse 75

तच्छ्रुत्वा यदि भूपाल ईर्ष्या लोभसमन्वितः । भविष्यति ततोऽहं तं धारयिष्यामि सत्पथे

Kung sa pagkarinig nito ang hari ay mapuspos ng inggit at kasakiman, pipigilan ko siya at iingatan siyang manatili sa matuwid na landas ng dharma.

Verse 76

सूतौवाच । ततस्ते नागराः सर्वे सन्तोषं परमं गताः । साधुवादैः समभ्यर्च्य भर्तृयज्ञं पृथग्विधैः

Sinabi ni Sūta: “Pagkaraan nito, ang lahat ng mamamayan ng lungsod ay nakamtan ang sukdulang kasiyahan; at sa iba’t ibang pagpapala at sigaw na ‘Mabuti!’ ay pinarangalan nila si Bhartṛyajña at nagbigay-galang.”

Verse 77

तेनैव सहितं तूर्णं मध्ये कृत्वा च मध्यगम् । गर्त्तातीर्थसमुद्भूतं वेदवेदांगपारगम्

Mabilis nilang isinama siya at inilagay sa gitna; at iniharap nila ang isang lumitaw kaugnay ng Garttā-tīrtha—isang dalubhasang nakaabot na sa malayong pampang ng mga Veda at Vedāṅga.

Verse 78

स्मृतिज्ञं लक्षणज्ञं तमाहिताग्निं यशस्विनम् । यष्टारं बहुयज्ञानां भर्तृयज्ञमते स्थितम्

Siya’y nakaaalam ng Smṛti at ng mga mapalad na palatandaan, tanyag na tagapagpanatili ng sagradong apoy (āhita-agni), tagaganap ng maraming yajña, at matatag sa disiplina ng paghahandog ni Bhartṛyajña.

Verse 79

आनर्तेनापि भूपेन स्वर्गभ्रष्टेन वै पुरा । कर्णोत्पलाजनित्रेण यश्च पूर्वं चिरन्तनः

Noong unang panahon, maging ang hari ng Ānarta—na nahulog mula sa langit—ay minsang nagparangal/nagtatag sa kagalang-galang na ito, na bantog mula pa noong sinauna at nagmula sa angkang Karṇotpalājanitrā.

Verse 80

चमत्कारपुरे न्यस्तः स्थानेऽस्मिन्विप्रगौरवात् । येन सिध्यंति कार्याणि सर्वेषां च द्विजन्मनाम्

Dahil sa paggalang sa mga Brāhmaṇa, Siya’y iniluklok sa mismong pook na ito sa Camatkārapura; sa pamamagitan Niya, natutupad ang mga gawain ng lahat ng mga “dalawang ulit na isinilang.”

Verse 81

तथा चैव तु चान्यानि चमत्कारपुरस्य च । हरिभद्राभिधानं तं भर्तृयज्ञसमन्वितम्

Gayundin, sa iba pang salaysay na may kaugnayan sa Camatkārapura, Siya’y tinatawag sa pangalang Haribhadra—na pinagkalooban ng (pagpapatupad ng) Bhartṛyajña.

Verse 82

कृत्वा ते नागराः सर्वे राजद्वारमुपागताः । परावसुं समादाय मातापितृसमन्वितम्

Pagkatapos gawin iyon, ang lahat ng mamamayan ay nagtungo sa tarangkahan ng palasyo, dala si Parāvasu kasama ang kanyang ina at ama.

Verse 83

अथ द्वाःस्थो द्रुतं गत्वा भूपतेस्तान्न्यवेदयत् । ब्राह्मणान्भर्तृयज्ञेन हरिभद्रेण संयुतान्

Pagkaraan, ang bantay-pinto ay nagmadaling pumunta at nagbalita sa hari: “Dumating na ang mga Brāhmaṇa, kasama si Haribhadra na kaugnay ng Bhartṛyajña.”

Verse 84

आनर्तोऽपि च ताञ्छ्रुत्वा राजद्वारसमागतान् । पुरोधसा समायुक्तः संमुखं प्रययौ तदा

Nang marinig na sila’y dumating sa tarangkahan ng palasyo, si Haring Ānarta man—kasama ang punong pari ng kaharian—ay lumabas noon upang salubungin sila nang harapan.

Verse 85

दत्त्वार्घं मधुपर्कं च विष्टरं गां तथा नृपः । प्रथमं भर्तृयज्ञाय हरिभद्राय वै ततः

Inihandog ng hari ang arghya, madhuparka, isang upuan, at isang baka—una sa lahat kay Haribhadra, ang nagsasagawa ng Bhartṛ-yajña, at saka pa sa iba.

Verse 86

चतुर्णां मुद्गहस्तानां तथान्येषां द्विजन्मनाम् । आद्यऋग्यजुःसाम्नां च प्रगृह्याशीर्वचः परम्

At mula sa apat na Brahmanang “mudga-hasta,” gayundin sa iba pang mga dwija—na nangunguna sa mga tradisyon ng Ṛg, Yajur, at Sāma Veda—tinanggap niya ang pinakadakilang mga salita ng pagpapala.

Verse 88

तथा तेषूपविष्टेषु सर्वेषु पृथिवीपतिः । उपविश्य धरापृष्ठे कृतांजलिर भाषत

Nang makaupo na silang lahat, ang panginoon ng lupa, ang hari, ay umupo sa mismong lupa; at nakapagdaupang-palad sa paggalang, siya’y nagsalita.

Verse 89

धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यन्मे गृहमुपागतः । सर्वोऽयं नागरो लोको भर्तृयज्ञसमन्वितः

“Mapalad ako; pinagpala ako—sapagkat kayo’y dumating sa aking tahanan. Ang buong pamayanang Nāgara ay nagkakaisa sa pagsasagawa ng Bhartṛ-yajña.”

Verse 90

तदादिशतु मां लोको यत्कृत्यं प्रकरोमि वः । अदेयमपि यच्छामि गृहायातस्य सांप्रतम्

“Nawa’y ituro sa akin ng kapulungan kung ano ang nararapat kong gawin para sa inyo. Kahit yaong hindi dapat ipagkaloob, ipagkakaloob ko ngayon—sapagkat kayo’y dumating sa aking tahanan.”

Verse 91

अगम्यमपि यास्यामि करिष्येऽकृत्यमेव च । तच्छ्रुत्वा हरिभद्रः स समुत्थाय त्वरान्वितः

“Kahit sa pook na mahirap marating, paroroon ako; at gagawin ko maging ang di nararapat.” Pagkarinig nito, si Haribhadra ay agad tumindig, puspos ng pagmamadali.

Verse 92

पप्रच्छाद्यांस्तदर्थं च बह्वृचांस्तदनंतरम् । अध्वर्यूंश्चैव छांदोग्याननुज्ञातश्च तैस्तदा

Pagkaraan, tinanong niya ang mga pangunahing Bahvṛca tungkol sa bagay na iyon; saka niya kinonsulta ang mga Adhvaryu at ang mga Chāndogya—at nang mapahintulutan nila, siya’y nagpatuloy.

Verse 93

प्राणरुद्रान्वदंत्वाद्या जीवसूक्तं च बह्वृचाः । एषां चैव पृथिव्यादिसवनं यत्पुरा कृतम्

“Hayaan ang mga pangunahing pari ang bumigkas ng Prāṇa-Rudra, at ang mga Bahvṛca ang bumigkas ng Jīva-sūkta. At isagawa ang savana na ‘Pṛthivī at iba pa,’ gaya ng ginawa noon para sa mga ritong ito.”

Verse 94

पठन्त्वध्वर्यवः सर्वे छांदोग्याश्च पृथक्पृथक् । मधुच्युतेन संयुक्तं प्रपठन्तु च सिद्धये

“Hayaan ang lahat ng Adhvaryu at ang mga Chāndogya ay bumigkas, bawat isa ayon sa sariling paraan. At bigkasin nila na kalakip ang ‘Madhucyuta,’ upang maganap nang ganap ang pagsasagawa.”

Verse 95

भर्तृयज्ञमतेनैवं तेन प्रोक्ता द्विजोत्तमाः । पप्रच्छुश्चैव तत्सर्वं यत्प्रोक्तं तेन धीमता

Kaya nga, ayon sa aral ng Bhartṛ-yajña, tinuruan ng marunong na iyon ang pinakamahuhusay sa mga dvija; at sila nama’y nagtanong tungkol sa lahat ng kanyang ipinahayag.

Verse 96

ततः पाठावसाने तु मध्यगः प्राह सादरम् । परावसुसमुद्भूतं वृत्तांतं तस्य भूपतेः

Pagkatapos magwakas ang pagbigkas, ang nakaupo sa gitna ay nagsalita nang may paggalang, isinalaysay ang pangyayaring nagmula kay Parāvasu tungkol sa haring iyon.

Verse 97

सभामंडपमासाद्य सर्वान्समुपवेशयत् । वरासनेषु हैमेषु यथावदनुपूर्वशः

Pagdating sa bulwagan ng kapulungan, pinaupo niya ang lahat nang wasto, ayon sa nararapat na pagkakasunod-sunod, sa mahuhusay na upuang ginto.

Verse 98

भर्तृयज्ञेन चानीता यथा सर्वे द्विजातयः । तच्छ्रुत्वा पार्थिवो हृष्टः कृतांजलिपुटोऽब्रवीत्

Nang dalhin siya ni Bhartṛyajña nang gayon, kasama ang lahat ng mga dwija, ang hari—pagkarinig nito—ay nagalak, at nagsalita na nakatiklop ang mga kamay.

Verse 99

धन्योहं कृतपुण्योऽस्मि यस्य मे नागरैर्द्विजैः । विप्रत्रयप्ररक्षार्थं प्रसादोऽयं महान्कृतः

“Mapalad ako; tunay na may kabutihan akong natipon—sapagkat sa pamamagitan ng mga dwija ng Nāgara, ang dakilang biyayang ito ay ginawa para sa akin, upang pangalagaan ang tatlong brāhmaṇa.”

Verse 100

धन्या मे कन्यका चेयं रक्षयिष्यति च स्वयम् । ब्राह्मणत्रितयं ह्येतन्मरणे कृतनिश्चयम्

“Mapalad din ang anak kong dalaga; siya mismo ang magtatanggol sa tatlong brāhmaṇa na ito, na nagpasya na sa kamatayan.”

Verse 101

अथाऽसावानयामास तां कन्यां तत्क्षणाद्द्विजाः । उपविष्टं सभामध्ये ब्राह्मणेभ्यो न्यवेदयत्

Pagkaraan, agad niyang dinala ang dalaga; at nang siya’y nakaupo sa gitna ng kapulungan, iniharap niya ang bagay na iyon sa mga brāhmaṇa.

Verse 102

एषा कन्या मयानीता युष्मद्वाक्याद्द्विजोत्तमाः । भर्तृयज्ञेन यत्प्रोक्तं तत्करोतु च स द्विजः

“O pinakamainam sa mga dalawang-beses-isinilang, ayon sa inyong salita ay dinala ko ang dalagang ito. Nawa’y gawin ng brāhmaṇa ang mismong ipinahayag ni Bhartṛyajña.”

Verse 103

ततस्तत्र समानीय ब्राह्मण तं परावसुम् । भर्तृयज्ञ इदं वाक्यं कन्यायाः पुरतोऽब्रवीत्

Pagkatapos, dinala roon ang brāhmaṇa na si Parāvasu; at sinabi ni Bhartṛyajña ang mga salitang ito sa harap ng dalaga.

Verse 104

इमां त्वं कन्यकां चित्ते जननीं यदि मन्यसे । अधरास्वादनं कुर्वंस्ततः सिद्धिमवाप्स्यसि

“Kung sa iyong puso ay itinuturing mo ang dalagang ito bilang iyong ina, kung gayon sa pagtikim sa kanyang mga labi ay matatamo mo ang tagumpay (ang patunay ay maitatatag).”

Verse 105

अनुरागपरो भूत्वा यद्यास्वादनतत्परः । भविष्यति ततो रक्तं तव वक्त्रे परावसो

“Ngunit kung gagawin mo ito dahil sa pita—nakatuon sa paglasap ng pagnanasa—magkakaroon ng dugo sa iyong bibig, O Parāvasu.”

Verse 106

शुद्धस्य त्वथ दुग्धं च भविष्यति न संशयः

Ngunit para sa taong dalisay, lilitaw ang gatas—walang alinlangan dito.

Verse 107

स्तनाभ्यां तव हस्ताभ्यां स्पर्शात्क्षीरं भवेद्यदि । तत्ते शुद्धिः परिज्ञेया रक्तं वा न भविष्यति

Kung sa paghipo ng iyong mga kamay sa kanyang mga dibdib ay umagos ang gatas, makikilala ang iyong kadalisayan; at hindi lilitaw ang dugo.

Verse 108

एवमुक्त्वाथ तं कन्यां ततः प्रोवाच स द्विजः । एनं त्वं पुत्रवत्पश्य पुत्रि ब्राह्मणसत्तमम्

Pagkasabi nito sa dalaga, sinabi ng brahmana: “Anak na babae, ituring mo ang dakilang brahmana na ito na parang isang anak na lalaki.”

Verse 109

येन शुद्धिमवाप्नोति त्वदोष्ठास्वादने कृते । स्पर्शिताभ्यां स्तनाभ्यां च प्रायश्चित्तं यतः स्मृतम्

“Sa pamamagitan nito ay makakamtan niya ang paglilinis—sapagkat matapos tikman ang iyong mga labi at hipuin ang iyong mga dibdib, tunay na iniuutos ang pagsisisi at pagtubos (prāyaścitta).”

Verse 110

एतदस्य द्विजेंद्रस्य वयस्यैर्हास्यसंयुतैः । येन शुद्धिमवाप्नोति नो चेन्मृत्युमवाप्स्यति

“Ito ang itinakda ng kanyang mga kasama, na may halakhak, sa pinuno ng mga brahmana: sa pamamagitan nito maaari siyang muling luminis; kung hindi, haharap siya sa kamatayan.”

Verse 111

सूत उवाच । सा तथेति प्रतिज्ञाय सव्रीडं तमुवाच ह । एहि वत्स कुरुष्व त्वं प्रायश्चित्तं विशुद्धये

Wika ni Sūta: Siya’y pumayag, “Gayon nga,” at sa mahinhing hiya ay nagsalita sa kanya: “Halika, minamahal na anak; isagawa mo ang prāyaścitta, ang pagtubos-sala, upang ganap na luminis.”

Verse 112

मातृभावं समाधाय मया त्वं कल्पितः सुतः । सोऽपि तां मातृवन्मत्वा तस्याः सांनिध्यमागतः

“Taglay ang damdaming ina, itinakda kitang maging anak; at siya man, itinuring siyang ina, kaya lumapit sa kanyang kinaroroonan.”

Verse 113

स्पृष्टवांश्च स्तनौ तस्याः सर्वलोकस्य पश्यतः । स्पृष्टाभ्यां च स्तनाभ्यां च तत्क्षणाद्द्विजसत्तमाः

At hinipo niya ang dalawang dibdib ng babae sa harap ng lahat ng tao; at sa mismong sandaling iyon na nahipo ang mga dibdib na yaon, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa—

Verse 114

क्षीरधारे विनिष्क्रांते कुन्देंदुहिमसंनिभे

Bumukal ang agos ng gatas, kaputian ay tulad ng bulaklak na kunda, ng buwan, at ng niyebe.

Verse 115

अथौष्ठास्वादनं यावत्तस्याः स कुरुते द्विजः । तावत्क्षीरं विनिष्क्रांतं तादृग्रूपं तदाननात्

Pagkaraan, habang tinitikman ng brāhmaṇa ang kanyang mga labi, gayundin katagal dumadaloy ang gatas na yaon, na may gayong kaputian, mula sa kanyang bibig.

Verse 116

एतस्मिन्नंतरे सर्वैस्ताला दत्ता द्विजातिभिः । राज्ञाऽयं ब्राह्मणः शुद्धो वदमानैर्मुहुर्मुहुः

Samantala, ang lahat ng mga dwija ay pumalakpak nang paulit-ulit at nagpahayag: “Sa kapangyarihan ng hari, ang brahmanang ito ay nalinis at naging dalisay!”

Verse 117

सोऽपि प्रदक्षिणीकृत्य तां च कन्यां मुहुर्मुहुः । नमस्कृत्य क्षमस्वेति त्वं मातः पुत्रवत्सले

Siya man ay umikot nang pradakṣiṇā sa dalaga nang paulit-ulit; saka yumukod at nagsabi: “Ina, mahabagin at mapagmahal sa anak—patawarin mo ako.”

Verse 118

तद्दृष्ट्वा महदाश्चर्यमानर्तो विस्मयान्वितः । शशंस भतृयज्ञं तं प्रायश्चित्तप्रदायकम्

Nang makita ang dakilang kababalaghan, si Ānarta na punô ng pagkamangha ay nagpuri sa Bhatṛ-yajña bilang ritwal na nagkakaloob ng prāyaścitta—pagbabayad-sala na naglilinis ng kasalanan.

Verse 119

अहोऽतीव सुभा ग्योऽहं यस्य मे गृहमागताः । ईदृशा ब्राह्मणाः सर्वे चमत्कारपुरोद्भवाः

“Ah! Napakalaking pagpapala sa akin, sapagkat ang gayong mga brahmana—tila isinilang mula sa himala at kahanga-hanga sa kanilang pagdatal—ay dumating sa aking bahay.”

Verse 120

तथा चैतादृशी कन्या ह्यसामान्यप्रवर्तिनी । रत्नावती महाभागा सत्यशौचसमन्विता

“At gayundin ang dalagang ito—si Ratnāvatī—ay kumikilos nang di pangkaraniwan: isang lubhang pinagpala, puspos ng katotohanan at kadalisayan.”

Verse 121

तथाऽयं नैव सामान्यो ब्राह्मणश्च परावसुः । यश्चेदृशीं समासाद्य कन्यां नो विकृतः स्थितः

Gayon din, ang brāhmaṇa na si Parāvasu ay tunay na hindi pangkaraniwan; sapagkat nang masalubong niya ang gayong dalaga, nanatili pa rin siyang di-nalilihis at matatag.

Verse 122

एवमुक्त्वा विसृज्याथ तान्विप्रान्पार्थिवोत्तमाः । तां च कन्यां समादाय ततश्चांतःपुरं ययौ

Pagkasabi nito, pinalisan ng pinakamainam na hari ang mga brāhmaṇa; at kinuha ang dalaga, saka siya pumasok sa looban ng palasyo.

Verse 123

अथ ते नागराः सर्वे मर्यादां चक्रिरे ततः । अद्यप्रभृति या वेश्या स्थानेऽस्मिन्वासमेष्यति

Pagkaraan, itinakda ng lahat ng taga-lungsod ang isang kautusang-bayan: “Mula sa araw na ito, sinumang bayarang babae na maninirahan sa pook na ito—”

Verse 124

तया नैव गृहे धार्यं सुरामांसं कथंचन । दूषयंति सदा दुष्टा नागराणां सुतानिह

“Dahil sa kanya, huwag kailanman magtago ng alak at karne sa bahay sa anumang paraan; sapagkat ang gayong masasamang babae ay laging sumisira sa mga anak na lalaki ng mga taga-lungsod dito.”

Verse 125

अथ व्यवस्थामुत्क्रम्य या हि तद्धारयिष्यति । सा दण्ड्यास्माच्च निर्वास्या प्रेत्य स्यात्पापभागिनी

“At kung sinumang babae ang lumabag sa tuntuning ito at magtago ng mga iyon, siya’y paparusahan at palalayasin mula sa amin; at pagkamatay, magiging kabahagi siya sa kasalanan.”

Verse 126

औदुम्बर्या मध्यगेन दत्तं तालत्रयं तदा

Noon, itinalaga at ipinagkaloob ang isang pangkat ng tatlong punong tāla, na may punong udumbara (banal na igos) na nakatindig sa gitna.

Verse 197

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये परावसुप्रायश्चित्तविधानवृत्तांतवर्णनंनाम सप्तनवत्युत्तरशततमोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa loob ng Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā, sa ikaanim na Nāgara-khaṇḍa, sa Māhātmya ng banal na pook ng Hāṭakeśvara—ang kabanatang pinamagatang “Paglalahad ng paraan ng pagtubos-sala ni Parāvasu,” na siyang Kabanata 197.