Adhyaya 194
Nagara KhandaTirtha MahatmyaAdhyaya 194

Adhyaya 194

Isinasalaysay ni Sūta ang kabanatang ito sa anyong diyalogo at paliwanag na pang-teolohiya. Nagsisimula ito sa pagpapatibay ng mga banal at mga ṛṣi na ang mortal na unang sumasamba kay Brahmā at saka sa Diyosa (Devī) ay makaaabot sa pinakamataas na kalagayan; binabanggit din ang mga biyayang pang-mundo, lalo na para sa mga babaeng gumagawa ng mapitagang gawain, kabilang ang pagyukod kay Gāyatrī, upang maging mapalad ang pag-aasawa at tahanan. Pagkaraan, tinanong ng mga ṛṣi ang tungkol sa pagkakasunod ng panahon at sa haba ng buhay nina Brahmā, Viṣṇu, at Śaṅkara. Tumugon si Sūta sa pamamagitan ng masusing hagdan ng mga yunit ng oras mula truṭi at lava pataas, hanggang sa ayos ng araw–buwan–panahon–taon, at sa tagal ng mga yuga ayon sa bilang ng taon ng tao. Ipinaliwanag niya ang “araw” at “taon” ng mga diyos, pati ang pagsukat sa pamamagitan ng bilang ng hininga (niśvāsa/ucchvāsa), at inihayag si Sadāśiva bilang “di-nasisira” (akṣaya). Ibinangon ng mga pantas ang suliranin ng kaligtasan: kung ang malalaking diyos ay may wakas ayon sa sukat ng panahon, paano makapagsasalita ang maikling-buhay na tao tungkol sa mokṣa? Itinuro ni Sūta ang doktrina ng Kāla na walang simula at lampas sa bilang, at sinabi niyang di-mabilang na nilalang, kabilang ang mga diyos, ang nakamit ang paglaya sa pamamagitan ng brahmajñāna na nakaugat sa pananampalataya at pagsasanay. Ipinagkaiba niya ang mga yajña na nagbibigay-langit ngunit nauulit, sa brahmajñāna na pumapatid sa muling pagsilang, at binigyang-diin ang unti-unting pag-iipon ng kaalaman sa maraming kapanganakan. Sa huli, ibinahagi ni Sūta ang upadeśa na natanggap niya sa ama: sa Hāṭakeśvara-kṣetra ay may dalawang mapalad na tīrtha na itinatag ng dalawang kumārī (isang brāhmaṇī at isang śūdrī). Ang sinumang maligo roon sa Aṣṭamī at Caturdaśī at sumamba sa tanyag ngunit nakatagong Siddhi-Pādukā na nasa loob ng isang hukay, ay magkakaroon ng pag-usbong ng brahmajñāna matapos ang isang taong pagtalima sa panata. Tinanggap ito ng mga ṛṣi at nagpasiyang isagawa ang itinakdang pagtalima.

Shlokas

Verse 1

सूत उवाच । एवं सा तान्वरान्दत्त्वा सर्वेषां शापभागिनाम् । मौनव्रतपरा भूत्वा निविष्टाऽथ धरातले

Sinabi ni Sūta: Sa gayon, matapos ipagkaloob ang mga biyaya sa lahat ng nabibigatan ng sumpa, siya’y nagtuon sa panatang katahimikan at saka umupo sa ibabaw ng lupa.

Verse 2

ततो देवगणाः सर्वे तापसाश्च महर्षयः । साधुसाध्विति तां प्रोच्य ततः प्रोचुरिदं वचः

Pagkaraan, ang lahat ng pangkat ng mga diyos, kasama ang mga asceta at dakilang rishi, ay pumuri sa kanya, “Napakabuti, napakabuti,” at pagkatapos ay nagsalita ng ganitong mga salita.

Verse 3

एतां देवीप्रसादेन ब्राह्मणानां विशेषतः । पूजयिष्यंति मर्त्येऽत्र सर्वे लोकाः समाहिताः

Sa biyaya ng Diyosa, ang lahat ng tao sa daigdig ng mga mortal—lalo na ang mga brāhmaṇa—ay sasamba sa kanya rito nang may pusong nakatuon at taimtim.

Verse 4

ब्रह्माणं पूजयित्वा तु पश्चादेनां सुरेश्वरीम् । पूजयिष्यंति ये मर्त्यास्ते तु यांति परां गतिम्

Ang mga mortal na unang sasamba kay Brahmā at pagkaraan ay sasamba sa Reyna ng mga diyos na ito, sila’y makararating sa kataas-taasang kalagayan.

Verse 5

या कन्या पतिसंयोगं संप्राप्यात्र समाहिता । ततः पादप्रणामं च गायत्र्याश्च करिष्यति । पतिं प्रजापतिं प्राप्य सा भविष्यत्यसंशयम्

Sinumang dalaga na, matapos makamtan ang pagsasama sa asawa, ay dumating dito nang matatag ang debosyon at saka yumukod sa mga paa ni Gāyatrī—walang alinlangan, magkakamit siya ng asawang tulad ni Prajāpati.

Verse 6

सर्वकामसुखोपेता धनधान्यसमन्विता । या नारी दुर्भगा वंध्या भविष्यति च शोभना

Ang babaeng kapus-palad at baog ay magiging marikit at mapalad—kalooban ng ligayang tumutupad sa lahat ng hangarin, at yayaman sa yaman at sa ani ng bigas at butil.

Verse 7

ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं गते पंचोत्तरे शते । पद्मजानां हरः प्रादादेतत्कथमनुत्त मम्

Wika ng mga rishi: Ang iyong ipinahayag tungkol sa paglipas ng isang daan at lima (na panahon)—na si Hara (Śiva) ay nagkaloob nito sa Isinilang sa Loto (Brahmā at ang kanyang angkan)—paano dapat maunawaan ang dakilang bagay na ito?

Verse 8

ब्राह्मणेभ्यः स संतुष्टः किंवाऽन्योऽस्ति महेश्वरः । एतं नः संशयं भूयो यथावद्वक्तुमर्हसि

Kung siya’y tunay na nalulugod sa mga brāhmaṇa, mayroon pa bang ibang Maheśvara (Panginoon) bukod sa kanya? Pawiin mo muli ang aming pag-aalinlangan at ipaliwanag nang wasto ayon sa katotohanan.

Verse 9

आयुष्यं शंकरस्यापि यत्प्रमाणं तथा हरेः । ब्रह्मणोऽपि समाचक्ष्व परं कौतूहलं हि नः

Ihayag sa amin ang sukat ng habang-buhay ni Śaṅkara (Śiva), gayundin ni Hari (Viṣṇu), at ni Brahmā—sapagkat kami’y puspos ng pinakamalalim na pag-uusisa.

Verse 10

सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि विस्तरेण द्विजोत्तमाः । त्रयाणामपि चायुष्यं यत्प्रमाणं व्यवस्थितम्

Sinabi ni Sūta: O pinakamainam sa mga dwija (dalawang ulit na isinilang), isasalaysay ko sa inyo nang malawakan ang itinakdang sukat ng habang-buhay ng tatlong (diyos) na yaon.

Verse 11

निमेषस्य चतुर्भागस्त्रुटिः स्यात्तद्द्वयं लवः । लवद्वयं कला प्रोक्ता काष्ठा तु दशपंचभिः

Ang truṭi ay sinasabing ikaapat na bahagi ng isang nimeṣa; ang dalawang truṭi ay nagiging isang lava. Ang dalawang lava ay tinatawag na kalā; at ang isang kāṣṭhā ay binubuo ng labinlimang kalā.

Verse 12

त्रिंशत्काष्ठां कलामाहुः क्षणस्त्रिंशत्कलो मतः । मुहूर्तमानं मौहूर्ता वदंति द्वादशक्षणम्

Sinasabi nilang ang tatlumpung kāṣṭhā ay nagiging isang kalā; ang isang kṣaṇa ay itinuturing na tatlumpung kalā. Ang mga bihasa sa pagtutuos ng muhūrta ay nagsasaad na ang isang muhūrta ay binubuo ng labindalawang kṣaṇa.

Verse 13

त्रिंशन्मुहूर्तमुद्दिष्टमहोरात्रं मनीषिभिः । मासस्त्रिंशदहोरात्रैर्द्वौ मासावृतुसंज्ञितः

Ipinahayag ng mga pantas na ang isang ahorātra—isang araw at isang gabi—ay binubuo ng tatlumpung muhūrta. Ang isang buwan ay may tatlumpung ahorātra; at ang dalawang buwan ay tinatawag na isang panahon (ṛtu).

Verse 14

ऋतुत्रयं चायनं च अयने द्वे तु वत्सरम् । दैविकं च भवेत्तच्च ह्यहोरात्रं द्विजोत्तमाः

Ang tatlong panahon ay bumubuo ng isang ayana; ang dalawang ayana ay nagiging isang taon. At ang taong iyon ay nagiging banal na araw at gabi, O pinakamainam sa mga dvija (dalawang ulit na isinilang).

Verse 15

उत्तरं चायनं तत्र दिनं रात्रिस्तथाऽपरम् । लक्षैः सप्तदशाख्यैस्तु मनुष्याणां च वत्सरैः

Doon, ang uttarāyaṇa ang “araw,” at ang isa pa (dakṣiṇāyaṇa) ang “gabi.” Ang banal na araw-gabing iyon ay nasusukat sa labimpitong lakṣa ng mga taon ng tao.

Verse 16

अष्टाविंशतिभिश्चैव सहस्रैस्तु तथा परैः । आद्यं कृतयुगं चैव तद्भ विष्यति सद्द्विजाः

Sa dalawampu’t walong libong taon, at may dagdag pang mga taon, ang unang panahon—Kṛtayuga—ay itinakda nang gayon, O mararangal na dalawang-beses-isinilang.

Verse 17

ततो द्वादशभिर्लक्षैः षोडशानां सहस्रकैः । त्रेतायुगं समादिष्टं द्वितीयं द्विजसत्तमाः

Pagkaraan, sa labindalawang lakṣa at labing-anim na libong taon, ipinahayag ang ikalawang panahon—Tretāyuga—O pinakamainam sa mga dalawang-beses-isinilang.

Verse 18

द्वापरं चाष्टभिर्लक्षैस्तृ तीयं परिकीर्तितम् । चतुःषष्टिसहस्रैस्तु यथावत्परिसंख्यया

Ang Dvāpara ay ipinahayag na ikatlong panahon, na may sukat na walong lakhs na taon; at sa wastong pagkakasunod, binibilang din kasama ang animnapu’t apat na libo bilang nararapat na dagdag.

Verse 19

चतुर्लक्षं समादिष्टं युगं कलिसमुद्भवम् । द्वात्रिंशता सहस्रैस्तु चतुर्थं तद्विदुर्बुधाः

Ang Kali-yuga, na umuusbong bilang yuga ni Kali, ay itinakda na apat na lakhs na taon; at kasama ang tatlumpu’t dalawang libo, nalalaman ng mga pantas na ito ang ikaapat sa pagkakasunod.

Verse 21

ब्रह्मा तेषां शतं यावत्स जीवति पितामहः । सांप्रतं चाष्टवर्षीयः षण्मासश्चैव संस्थितः

Sa mga sukat na iyon, si Brahmā—ang Pitāmaha—ay nabubuhay hanggang isang daan (ng gayong mga sukat). At sa kasalukuyan, ayon sa banal na pagtutuos, siya’y nananatiling nakalipas na ang walong taon at anim na buwan.

Verse 22

प्रतिपद्दिवसस्यास्य प्रथमस्य तथा गतम् । यामद्वयं शुक्रवारे वर्तमाने महात्मनः

Sa unang araw na Pratipad na ito, dalawang yāma na ang lumipas; ngayon ay Biyernes, O dakilang ginoo.

Verse 23

ब्रह्मणो वर्षमात्रेण दिनं वैष्णवमुच्यते

Ayon sa sukat na isang taon ni Brahmā, ito ang tinatawag na “araw na Vaiṣṇava.”

Verse 24

सोपि वर्षशतंयावदात्ममानेन जीवति । पंचपचाशदादिष्टास्तस्य जातस्य वत्सराः

Siya man ay nabubuhay nang sandaang taon ayon sa sariling sukat; at para sa isinilang, limampu’t limang taon ang ipinahayag na naitalaga na.

Verse 25

तिथयः पंच यामार्द्धं सोमवारेण संगतम् । वैष्णवेन तु वर्षेण दिनं माहेश्वरं भवेत्

Ang limang tithi, kasama ang kalahating yāma, kapag iniugnay sa Lunes—ayon sa sukat ng taong Vaiṣṇava—ay nagiging “araw na Māheśvara.”

Verse 26

शिवो वर्षशतं यावत्तेन रूपेण च स्थितः । यावदुच्छ्वसितं वक्त्रं सदाशिवसमुद्भवम्

Nanatili si Śiva sa anyong iyon sa loob ng sandaang taon—habang tumatagal ang pagbuga ng hininga mula sa mukhang nagmula kay Sadāśiva.

Verse 27

पश्चाच्छक्तिं समभ्येति यावन्निश्वसितं भवेत् । निश्वासोच्छ्वसितानां च सर्वेषामेव देहिनाम्

Pagkaraan nito, lumalapit siya kay Śakti habang nagpapatuloy ang paglanghap; sapagkat ang paglanghap at pagbuga ay taglay ng lahat ng nilalang na may katawan.

Verse 28

ब्रह्मविष्णुशिवानां च गन्धर्वोरगरक्षसाम् । एकविंशत्सहस्राणि शतैः षड्भिः शतानि च

Para kina Brahmā, Viṣṇu, at Śiva—gayundin sa mga Gandharva, Nāga, at Rākṣasa—(ang bilang) ay dalawampu’t isang libo, kasama ang anim na raan, at may iba pang mga daan ayon sa itinakdang pagbilang.

Verse 29

अहोरात्रेण चोक्तानि प्रमाणे द्विज सत्तमाः । षड्भिरुच्छ्वासनिश्वासैः पलमेकं प्रवर्तते

O pinakamainam sa mga dvija, ang mga sukat ng panahon ay ipinahahayag din ayon sa araw at gabi: sa anim na pagbuga at paglanghap, isang pala ang binibilang.

Verse 30

नाडी षष्टिपला प्रोक्ता तासां षष्ट्या दिनं निशा । निश्वासोच्छ्वसितानां च परिसंख्या न विद्यते । सदाशिवसमुत्थानामेतस्मात्सोऽक्षयः स्मृतः

Ang isang nāḍī ay ipinahayag na animnapung pala; at sa animnapung nāḍī, nabubuo ang isang araw at isang gabi. Ngunit ang kabuuang bilang ng paglanghap at pagbuga ay walang tiyak na hangganan. Kaya ang nagmumula kay Sadāśiva ay inaalala bilang “akṣaya”—di-nasisira.

Verse 31

अन्येऽपि ये प्रगच्छंति ब्रह्मज्ञानसमन्विताः । अक्षयास्तेऽपि जायंते सत्यमेतन्मयोदितम्

Ang iba pa na nagpapatuloy na taglay ang kaalaman sa Brahman—sila man ay nagiging “akṣaya,” di-nasisira. Ito ang katotohanan, gaya ng aking ipinahayag.

Verse 32

ऋषय ऊचुः । यद्येवं सूतपुत्रात्र ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः । आत्मवर्षशते पूर्णे यांति नाशमसंशयम्

Wika ng mga rishi: “Kung gayon nga, O anak ni Sūta, sina Brahmā, Viṣṇu, at Maheśvara—kapag natapos ang sarili nilang sandaang taon—tiyak na dumarating sa pagkalusaw, walang pag-aalinlangan.”

Verse 33

तत्कथं मानुषाणां च मर्त्यलोकेल्पजीविनाम् । कथयंति च ये मुक्तिं विद्वांसश्चैव सूतज

Kung gayon, O anak ni Sūta, paano nagsasalita ang mga pantas tungkol sa kalayaan (mokṣa) para sa mga tao—na maiikli ang buhay sa mundong mortal?

Verse 34

नूनं तेषां मृषा वादो मोक्षमार्गसमु द्भवः

Tunay nga, ang kanilang pananalitang umuusbong tungkol sa landas ng mokṣa ay marahil kasinungalingan.

Verse 35

सूत उवाच । अनादिनिधनः कालः संख्यया परिवर्जितः । असंख्याता गता मोक्षं ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः

Sinabi ni Sūta: “Ang Panahon ay walang simula at walang wakas, at lampas sa bilang. Di-mabilang na Brahmā, Viṣṇu, at Maheśvara ang nakarating na sa mokṣa.”

Verse 36

निजे वर्षशते पूर्णे वालुकारेणवो यथा । निजमानेन या श्रद्धा ब्रह्मज्ञानसमुद्भवा । तेषां चेन्मानुषाणां च तन्मुक्तिः स्यादसंशयम्

Gaya ng mga butil ng buhangin (na nabibilang) kapag natapos ang sariling sandaang taon, gayon din—ayon sa sariling sukat—ang pananampalatayang sumisibol mula sa kaalaman sa Brahman: kung ito’y nasa tao rin, ang kanilang paglaya ay magaganap, walang pag-aalinlangan.

Verse 37

यथैते दंशमशका मानुषाणां च कीटकाः । जायंते च म्रियंते च गण्यंते नैव कुत्रचित् । इन्द्रादीनां तथा मर्त्याः संभाव्या जगतीतले

Kung paanong ang mga niknik, lamok, at iba pang kulisap sa daigdig ng tao ay isinisilang at namamatay ngunit hindi kailanman tunay na nabibilang—gayon din sa ibabaw ng lupa, ang mga mortal kung ihahambing kay Indra at sa mga tulad niya ay dapat ituring na di-mabilang at hamak.

Verse 38

देवानां च यथा मर्त्याः कीटस्थाने च संस्थिताः । तथा देवा अपि ज्ञेया ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः

Kung paanong ang mga mortal, sa harap ng mga deva, ay nasa kalagayang gaya ng kulisap—gayon din, maging ang mga deva ay dapat makilalang nasa gayong kalagayan sa harap ni Brahman, na ang pinagmulan ay di-nahahayag.

Verse 39

ब्रह्मणस्तु यथा देवाः कीटस्थाने व्यवस्थिताः । तथा ब्रह्मापि विष्णोश्च कीटस्थाने व्यवस्थितः

Kung paanong ang mga deva, kaugnay ni Brahmā, ay nakatayo sa kalagayang gaya ng kulisap—gayon din si Brahmā mismo, kaugnay ni Viṣṇu, ay nasa gayon ding kalagayan.

Verse 40

पितामहो यथा विष्णोः कीटस्थाने व्यवस्थितः । तथा स शिवशक्तिभ्यां पीरज्ञेयो द्विजो त्तमाः

Kung paanong ang Pitāmaha (Brahmā), kaugnay ni Viṣṇu, ay inilalagay sa kalagayang gaya ng kulisap—gayon din, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, unawain na sa harap nina Śiva at Śakti siya’y nasa gayon ding mababang kalagayan.

Verse 41

यथा विष्णुः कृमिर्ज्ञेयस्ताभ्यामेव द्विजोत्तमाः । सदाशिवस्य विज्ञेयौ तथा तौ कृमिरूपकौ

Gayon din, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, maging si Viṣṇu ay dapat makilalang tila isang uod lamang sa harap ng dalawang iyon (Śiva at Śakti). At ang dalawang iyon naman, kaugnay ni Sadāśiva, ay dapat maunawaang may anyong-uod—ibig sabihin, di-masukat ang layo ng kanilang kababaan.

Verse 42

एवं च विविधैर्यज्ञैः श्रद्धा पूतेन चेतसा । ब्रह्मज्ञानात्परं यांति सदाशिवसमुद्भवम्

Kaya nga, sa iba’t ibang yajña na isinasagawa na may isip na nilinis ng pananampalataya, nalalampasan nila ang gantimpalang pang-ritwal; sa pamamagitan ng Brahma-jñāna, nararating nila ang kataas-taasang kalagayang nagmumula kay Sadāśiva.

Verse 43

अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैः कृतैः संपूर्णदक्षिणैः । तदर्थं ते दिवं यांति भुक्त्वा भोगान्पृथग्विधान्

Sa pamamagitan ng mga yajña gaya ng Agniṣṭoma at iba pa, na isinagawa na may ganap na dakṣiṇā (handog na kabayaran), sila’y napaparoon sa langit para sa layuning iyon, at doo’y tinatamasa ang sari-saring magkakaibang ligaya.

Verse 44

क्षये च पुनरायांति सुकृतस्य महीतले । ब्रह्मज्ञानात्परं प्राप्य पुनर्जन्म न विद्यते

Kapag naubos ang bisa ng kanilang kabutihang nagbunga, sila’y muling bumabalik sa lupa. Ngunit ang nakamit ang kataas-taasan sa pamamagitan ng Brahma-jñāna ay wala nang muling kapanganakan.

Verse 45

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्राभ्यासं समा चरेत् । जन्मभिर्बहुभिः पश्चाच्छनैर्मुक्तिमवाप्नुयात्

Kaya’t sa lahat ng pagsisikap, dapat isagawa nang matatag ang pagsasanay na iyon; matapos ang maraming kapanganakan, unti-unti, makakamtan ang mukti, ang paglaya.

Verse 46

एकजन्मनि संप्राप्तो लेशो ज्ञानस्य तस्य च । द्वितीये द्विगुणस्तस्य तृतीये त्रिगु णो भवेत्

Kung sa isang kapanganakan ay nakamtan lamang ang munting bahagi ng kaalamang iyon, sa ikalawa’y nagiging doble; sa ikatlo’y nagiging triple.

Verse 47

एकोत्तरो भवेदेवं सदा जन्मनिजन्मनि

Sa ganitong paraan, nadaragdagan ito ng isa sa bawat pagkakataon—lagi, mula kapanganakan hanggang kapanganakan.

Verse 48

ऋषय ऊचुः । ब्रह्मज्ञानस्य संप्राप्तिर्मर्त्यानां जायते कथम् । एतन्नः सर्वमाचक्ष्व यदि त्वं वेत्सि सूतज

Wika ng mga rishi: “Paano sumisibol sa mga mortal ang pag-abot sa Brahma-jñāna? Ihayag mo sa amin ang lahat ng ito, kung nalalaman mo, O anak ni Sūta.”

Verse 49

सूत उवाच । का शक्तिर्मम वक्तव्ये ज्ञाने मर्त्यसमुद्भवे । स्वयमेव न यो वेत्ति स परस्य वदेत्कथम्

Sinabi ni Sūta: “Anong kapangyarihan ang nasa akin upang magsalita tungkol sa kaalamang yaon na sumisibol sa mga mortal? Kung hindi ito nalalaman ng sarili, paano niya maipapaliwanag sa iba?”

Verse 50

उपदेशः परं यो मे पित्रा दत्तो द्विजोत्तमाः । तमहं वः प्रवक्ष्यामि ब्रह्मज्ञानसमुद्भवम्

O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, ipahahayag ko sa inyo ang kataas-taasang tagubilin na ibinigay sa akin ng aking ama—ang tagubiling pinagmumulan ng Brahma-jñāna.

Verse 51

हाटकेश्वरजे क्षेत्रे ह्यस्ति तीर्थद्वयं शुभम् । कुमारिकाभ्यां विहितं ब्रह्मज्ञानप्रदं नृणाम्

Tunay nga, sa banal na kṣetra ni Hāṭakeśvara ay may dalawang mapalad na tīrtha; itinatag ng dalawang dalaga, na nagkakaloob ng Brahma-jñāna sa mga tao.

Verse 52

ब्राह्मण्या चैव शूद्र्या च कुमारीभ्यां विनिर्मितम् । अष्टम्यां च चतुर्दश्यां यस्ताभ्यां स्नानमाचरेत्

Nilikha ng dalawang dalagang babae—ang isa’y Brāhmaṇī at ang isa’y Śūdrā—sinumang maligo roon sa ikawalong araw at sa ika-labing-apat na araw ng buwan ay tumutupad sa itinakdang panata.

Verse 53

पश्चात्पूजयते भक्त्त्या प्रसिद्धे सिद्धिपादुके । सुगुप्ते गर्तमध्यस्थे कुमार्या परिपूजिते

Pagkaraan, nang may debosyon, dapat sambahin ang bantog na ‘Siddhi-Pādukā’—maingat na nakatago, nasa loob ng isang guwang, at lubos na pinararangalan ng dalaga.

Verse 54

तस्य संवत्सरस्यान्ते ब्रह्मज्ञानं प्रजायते । शक्त्या विनिहिते ते च स्वदर्शनविवृद्धये

Sa pagtatapos ng taong iyon, sumisilang sa kanya ang kaalamang Brahman (Brahma-jñāna). At ang mga banal na sandigang iyon ay inilagak doon ni Śakti upang mapalago ang sarili niyang sagradong darśana at pagpapakita.

Verse 55

लोकानां मुक्तिकामानां ब्रह्मज्ञानसुखावहे । मम तातो गतस्तत्र ततश्च ज्ञानवान्स्थितः

Para sa mga taong naghahangad ng kalayaan (mokṣa), ito’y nagdadala ng ligaya ng kaalamang Brahman. Pumaroon ang aking ama, at mula noon ay nanatiling matatag bilang isang nakaaalam.

Verse 56

तस्यादेशादहं तत्र गतः संवत्सरं स्थितः । पादुके पूजयामास ततो ज्ञानं च संस्थितम्

Sa kanyang utos, nagtungo ako roon at nanatili nang isang taon. Sinamba ko ang mga Pādukā, at pagkaraan ay naging matatag sa akin ang kaalaman.

Verse 57

यत्किञ्चिद्वा श्रुतं लोके पुराणाग्र्यं व्यवस्थितम् । वर्तमानं भविष्यच्च तदहं वेद्मि भो द्विजाः

Anumang marinig sa daigdig, at anumang itinatag sa pinakadakilang Purāṇa—maging ukol sa kasalukuyan o sa darating—lahat ng iyon ay nalalaman ko, O mga dalawang-ulit na isinilang.

Verse 58

तत्प्रसादादसंदिग्धं प्रमाणं चात्र संस्थितम् । मुक्त्वैकं वेदपठनं सूतत्वं च यतो मयि

Sa biyaya niya, naitatag dito ang isang di-mapagdududahang kapangyarihan at patunay. Iisa lamang ang kulang sa akin—ang pagbigkas ng Veda—sapagkat taglay ko ang katayuan ng isang Sūta.

Verse 59

तस्यापि वेद्मि सर्वार्थं भर्तृयज्ञो यथा मुनिः । अस्मादत्रैव गच्छध्वं यदि मुक्तेः प्रयोजनम्

“Nalalaman ko rin ang buong diwa niyon, gaya ng pantas na si Bhartṛyajña. Kaya umalis kayo rito ngayon din—kung ang tunay ninyong layon ay paglaya.”

Verse 60

किमेतैः स्वर्गदैः सत्रैः पुनरावृत्तिकारकैः । आराधयध्वं ते गत्वा पादुके सिद्धिदे नृणाम् । येन संवत्सरस्यान्ते ब्रह्मज्ञानं प्रजायते

“Ano ang silbi ng mga sattrā na nagbibigay-langit ngunit nagbubunga ng muling pagbabalik sa kapanganakan? Humayo kayo at sambahin ang mga Pādukā na yaon, tagapagkaloob ng siddhi sa tao—sa pamamagitan nito, sa dulo ng isang taon, sisilang ang kaalaman sa Brahman.”

Verse 61

ऋषय ऊचुः । साधुसाधु महाभाग ह्युपदेशः कृतो महान् । तेन संतारिताः सर्वे वयं संसारसागरात्

Wika ng mga rishi: “Mabuti, mabuti, O marangal! Isang dakilang aral ang tunay na naibigay. Sa pamamagitan niyon, kaming lahat ay naitawid mula sa dagat ng samsara.”

Verse 62

यास्यामोऽपि वयं तत्र सत्रे द्वादशवार्षिके । समाप्तेऽस्मिन्न संदेहः सर्वे च कृतनिश्चयाः

Kami rin ay paroroon doon, sa labindalawang-taóng sagradong pagtitipong handog (satra). Kapag natapos ang pag-uusap na ito, walang alinlangan—tayong lahat ay matibay na nagpasya.

Verse 194

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये ब्रह्मज्ञानप्राप्त्यर्थं कुमारिकातीर्थद्वयगर्तक्षेत्रस्थपादुकामाहात्म्यवर्णनंनाम चतुर्णवत्युत्तरशततमोऽध्यायः

Kaya nito, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa, sa Ekāśīti-sāhasrī Saṃhitā, sa ikaanim na aklat na Nāgara-khaṇḍa, sa Māhātmya ng banal na pook ng Hāṭakeśvara—ito ang ika-194 na kabanata, na pinamagatang: “Paglalarawan ng kadakilaan ng mga Pādukā na nasa pook ng Dvaya-garta at ng pares ng Kumārikā-tīrtha, upang makamtan ang kaalamang Brahman.”