Adhyaya 187

Verse 1

सूत उवाच । चतुर्थे दिवसे प्राप्ते ततो यज्ञसमुद्भवे । ऋत्विग्भिर्याज्ञिकं कर्म प्रारब्धं तदनंतरम्

Sinabi ni Sūta: Nang dumating ang ikaapat na araw, sa handog-yajña na isinagawa, sinimulan agad ng mga pari (ṛtvik) ang mga gawaing ritwal pagkaraan noon.

Verse 2

सोमपानादिकं सर्वं पशोर्हिंसादिकं तथा । पशोर्गुदं समादाय प्रस्थाता च व्यधारयत्

Isinagawa ang lahat ng ritwal gaya ng pag-inom ng Soma, at gayundin ang mga gawaing may kinalaman sa hayop—ang pagkatay at iba pa; at ang Prasthātṛ, matapos kunin ang lamang-loob ng hayop, ay inihiwalay iyon para sa ritwal.

Verse 3

एकांते सदसो मध्ये होमार्थं द्विजसत्तमाः । तस्मिन्व्याकुलतां याते ब्राह्मणः कश्चिदागतः

Sa isang liblib na lugar, sa gitna ng bulwagan ng pag-aalay, ang pinakamahuhusay sa mga 'twice-born' ay naghahanda para sa homa. Sa sandaling iyon, nang magkaroon ng kaguluhan, isang brahmana ang dumating.

Verse 4

युवा तत्र प्रविष्टस्तु मांस भक्षणलालसः । ततो गुदं पशोर्दृष्ट्वा भक्षयामास चोत्सुकं

Isang binata ang pumasok doon, sabik na kumain ng karne. Pagkatapos, nang makita ang mga lamang-loob ng hayop, sabik niyang sinimulang lamunin ang mga ito.

Verse 5

एतस्मिन्नंतरे प्राप्तः प्रस्थाता तस्य संनिधौ । भक्षमाणं समालोक्य तं शशाप ततः परम्

Tamang-tama noon ay dumating ang punong pari malapit sa kanya; nang makita siyang kumakain, ang pari ay agad na nagbigkas ng sumpa sa kanya.

Verse 6

धिग्धिक्पापसमाचार होमार्थं यद्गुदं धृतम् । तत्त्वया दूषितं लौल्याद्यज्ञविघ्नकरं कृतम्

“Kahiya-hiya, kahiya-hiya—O gumagawa ng makasalanang pag-uugali! Ang asukal na nakalaan para sa pag-aalay sa apoy ay dinungisan mo dahil sa kasakiman, at ginawa mo itong hadlang sa sakripisyo.”

Verse 7

उच्छिष्टेन मया होमः कर्तव्यो नैव सांप्रतम् । राक्षसानामिदं कर्म यत्त्वया समनुष्ठितम्

“Ngayon ay hindi ko na maisasagawa ang pag-aalay sa apoy gamit ang bagay na nadungisan. Ito ay uri ng gawain ng mga rākṣasa—ang iyong isinagawa.”

Verse 8

तस्मात्त्वं मम वाक्येन राक्षसो भव मा चिरम्

Kaya nga, sa aking salita, maging isang rākṣasa ka agad, huwag mag-atubili.

Verse 9

एतस्मिन्नेव काले तु ह्यूर्ध्वकेशोऽभवद्धि सः । रक्ताक्षः शंकुकर्णश्च कृष्णदन्तोऽतिभैरवः

Sa mismong sandaling iyon, siya nga’y naging may buhok na nakatindig, mapulang mata, taingang tila tulis, ngiping maitim, at lubhang nakapanghihilakbot.

Verse 10

लम्बोष्ठो विकरालास्यो मांसमेदोविवर्जितः । त्वगस्थिस्नायुशेषश्च ।चामुण्डाकृतिरेव च

May nakalaylay na labi at nakanganga, kasindak-sindak na bibig; walang laman at taba, balat, buto at litid na lamang ang natira; at nag-anyong tila isang pagpapakita ni Cāmuṇḍā.

Verse 11

स च विश्वावसुर्नाम पुलस्त्यस्य सुतो मुनिः । मंत्रपूतस्य मांसस्य भक्षणार्थं समागतः

At siya’y ang pantas na si Viśvāvasu, anak ni Pulastya, na dumating upang kainin ang karne na pinabanal ng mga mantra.

Verse 12

वेदवेदांगतत्त्वजः पौत्रस्तु परमेष्ठिनः । तं दृष्ट्वा राक्षसाकारं वित्रेसुः सर्वतो द्विजाः

Siya’y batid ang tunay na diwa ng mga Veda at Vedāṅga, at apo ni Parameṣṭhin; ngunit nang makita siyang may anyong rākṣasa, ang mga brāhmaṇa sa lahat ng dako ay nanginig sa takot.

Verse 13

राक्षोघ्नानि च सूक्तानि जजपुश्चापरे तथा । केचिच्छरणमापन्ना विष्णो रुद्रस्य चापरे

May ilan ang bumigkas ng mga banal na himno upang puksain ang mga rākṣasa; ang iba nama’y gayundin ang pag-usal. May ilan ang sumilong kay Viṣṇu, at ang iba’y kay Rudra.

Verse 14

पितामहस्य चान्ये तु गायत्र्याः शरणं गताः । रक्षरक्षेति जल्पन्तो भयसंत्रस्तमानसाः

Ang iba’y sumilong kay Pitāmaha (Brahmā), at ang iba nama’y kay Gāyatrī. Sa isip na yumanig sa takot, paulit-ulit nilang isinigaw: “Iligtas kami, iligtas kami!”

Verse 15

सोऽपि दृष्ट्वा तदात्मानं गतं राक्षसतां द्विजाः । बाष्पपूर्णेक्षणो दीनः पितामहमुपाद्रवत्

Nang makita niyang siya mismo’y nahulog sa kalagayang rākṣasa, ang brāhmaṇa ay naging abang-aba; luhaan ang mga mata, tumakbo siya kay Pitāmaha upang sumilong.

Verse 16

स प्रणम्य ततो वाक्यं कृतांजलिरुवाच तम्

Pagkaraang yumukod at magbigay-galang, at nakapagdaupang-palad, saka niya sinabi sa Kanya ang mga salitang ito.

Verse 17

पौत्रोऽहं तव देवेश पुलस्त्यस्य सुतो द्विजः । नीतो राक्षसतामद्य प्रस्थात्रा कोपतो विभो

“O Panginoon ng mga deva, ako’y apo Mo—anak ni Pulastya, isang brāhmaṇa. Ngayon, dahil sa poot ni Prasthātṛ, itinulak ako sa kalagayang rākṣasa, O Makapangyarihan.”

Verse 18

जिह्वालौल्येन देवेश पशोर्गुदमजानता । भक्षितं तन्मया देव होमार्थं यत्प्रकल्पितम्

O Panginoon ng mga diyos, dahil sa kasakiman ng dila at di ko nalalamang iyon ay puwit ng hayop, nakain ko, O Panginoon, ang inihanda para sa layunin ng homa.

Verse 19

तस्मान्मानुषताप्राप्त्यै मम देहे दयां कुरु । राक्षसत्वं यथा याति तथा नीतिर्विधीयताम्

Kaya nga, mahabag Ka sa akin upang muling makamtan ko ang kalagayang tao. Ipag-utos ang paraan upang mapawi at lumisan ang likas na rākṣasa na ito.

Verse 20

तच्छ्रुत्वा जल्पितं तस्य दयां कृत्वा पितामहः । प्रतिप्रस्थातरं सामवाक्यमेतदुवाच ह

Nang marinig ang kanyang pagsusumamo, si Pitāmaha, na naantig sa habag, ay nagsalita kay Prasthātṛ sa mapagpayapang pananalita at sinabi ito:

Verse 21

बालोऽयं मम पौत्रस्तु कृत्याकृत्यं न वेत्ति च । तस्मात्त्वं राक्षसं भावं हरस्वास्य द्विजोत्तम

Ito ang aking apo, bata pa at hindi nalalaman ang dapat at di-dapat gawin. Kaya, O pinakadakilang brāhmaṇa, alisin mo sa kanya ang likas na rākṣasa na ito.

Verse 22

तच्छ्रुत्वा स मुनिः प्राह प्रायश्चित्तं मखे तव । अनेन जनितं देव गुदं दूषयता विभो

Pagkarinig nito, sinabi ng pantas: “Sa iyong paghahandog, O Panginoon, nagkaroon ng prāyaścitta, sapagkat dinungisan ng isang ito ang puwit ng hayop—ang bahaging itinakda para sa ritwal—O Makapangyarihan.”

Verse 23

तस्मादेष मया शप्तो यज्ञविघ्नकरो मम । नाहमस्य हरिष्यामि राक्षसत्वं कथंचन

Kaya nga isinumpa ko siya bilang humahadlang sa aking yajña; at hindi ko aalisin sa anumang paraan ang kanyang kalagayang rākṣasa.

Verse 24

नर्मणापि मया प्रोक्तं कदाचिन्नानृतं वचः

Kahit sa pagbibiro, kailanman ay hindi ako nagsalita ng kasinungalingan.

Verse 25

ब्रह्मोवाच । प्रायश्चित्तं करिष्येऽहं यज्ञस्यास्य प्रसिद्धये । दक्षिणा गौर्यथोक्ता च कृत्वा होमं विधानतः । त्वमस्य राक्षसं भावं हरस्व मम वाक्यतः

Wika ni Brahmā: “Upang maging ganap at tanyag ang yajña na ito, isasagawa ko ang itinakdang prāyaścitta (pagbabayad-sala). At matapos maihandog ang dakṣiṇā kay Gaurī ayon sa itinuro, at matapos maisagawa ang homa ayon sa wastong ritwal, ikaw—sa aking utos—ay dapat mag-alis sa kanya ng likas na rākṣasa.”

Verse 26

सोऽब्रवीच्छीतलो वह्निर्यदि स्यादुष्णगुः शशी । तन्मे स्यादन्यथा वाक्यं व्याहृतं प्रपितामह

Sumagot siya: “Kung ang apoy ay maging malamig at ang buwan ay magbigay-init, saka lamang magiging iba ang aking binigkas na salita, O Dakilang Ninuno.”

Verse 27

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा ज्ञात्वा चैव तु निश्चितम् । विश्वावसुं विधिः प्राह ततो राक्षसरूपिणम्

Nang marinig ang kanyang mga salita at maunawaan nang tiyak ang bagay, si Brahmā, ang Tagapag-ayos, ay nagsalita kay Viśvāvasu na nasa anyong rākṣasa.

Verse 28

त्वं वत्सानेन रूपेण तिष्ठ तावद्वचो मम । कुरुष्व ते प्रयच्छामि येन स्थानमनुत्तमम्

“Manatili ka muna sa anyong may mukha ng guya, ayon sa aking salita. Gawin mo ang aking ipinag-uutos; at dahil doon, ipagkakaloob ko sa iyo ang walang kapantay na kalagayan.”

Verse 29

चमत्कारपुरस्यास्य पश्चिमस्थानमाश्रिताः । सन्त्यन्ये राक्षसास्तत्र मर्यादायां व्यवस्थिताः

“Sa kanlurang panig ng Camatkārapura na ito naninirahan ang iba pang mga rākṣasa; doon sila nananatiling nakapuwesto sa loob ng hangganan ng kaayusan.”

Verse 31

तत्र प्रभुत्वमातिष्ठ नागराणां हिते स्थितः । राक्षसा बहवः संति कूष्मांडाश्च पिशाचकाः

“Doon, akuin mo ang pamumuno, na nakatuon sa kapakanan ng mga mamamayan. Maraming rākṣasa ang naroon, gayundin ang mga kūṣmāṇḍa at piśāca.”

Verse 32

ये चान्ये राक्षसाः केचिद्दुष्टभावसमाश्रिताः । तत्र गच्छंति ये सर्वे निगृह्णंति च तत्क्षणात्

“At sinumang iba pang rākṣasa, kung mayroon, na kumakapit sa masamang hangarin—ang lahat ng pumaparoon ay agad na napapasuko sa sandaling iyon.”

Verse 33

भूताः प्रेताः पिशाचाश्च कूष्मांडाश्च विशेषतः । नागरं तु पुरो दृष्ट्वा तद्भयाद्यांति दूरतः

“Ang mga bhūta, preta, piśāca, at lalo na ang mga kūṣmāṇḍa—pagkakita sa Nāgara sa harapan, dahil sa takot ay tumatakas sila nang malayo.”

Verse 34

तद्गच्छ पुत्र तत्र त्वं सर्वेषामधिपो भव । राक्षसानां मया दत्तं तव राज्यं च सांप्रतम्

Kaya humayo ka, anak ko. Doon ay magiging panginoon ka ng lahat. Ngayon ay ipinagkakaloob ko sa iyo ang paghahari at kaharian sa mga rākṣasa.

Verse 35

राक्षस उवाच । आधिपत्ये स्थितस्यैवं राक्षसानां पितामह । किं मया तत्र भोक्तव्यं तेभ्यो देयं च किं वद

Wika ng rākṣasa: “O Pitāmaha, kapag ako’y naitatag na sa ganitong kapangyarihan sa mga rākṣasa, ano ang maaari kong kainin o tamasahin doon, at ano ang dapat kong ipagkaloob sa kanila? Sabihin mo sa akin.”

Verse 36

राज्ञा चैव यतो देयं भृत्यानां भोजनं विभो । तन्ममाचक्ष्व देवेश दयां कृत्वा ममोपरि

O Panginoon, yamang tungkulin ng isang hari na maglaan ng pagkain sa kanyang mga lingkod at mga umaasa sa kanya, ipaliwanag mo ito sa akin nang malinaw, O Panginoon ng mga diyos, mahabag ka sa akin.

Verse 37

न करोति च यो राजा ।भृत्यवर्गस्य पोषणम् । रौरवं नरकं याति स एवं हि श्रुतं मया

Ang haring hindi nagkakaloob ng ikabubuhay at pagkain sa kanyang mga lingkod ay mapupunta sa impiyernong tinatawag na Raurava—ganyan ang aking narinig.

Verse 38

ब्रह्मोवाच । यच्छ्राद्धं दक्षिणाहीनं तिलैर्दर्भैर्विवर्जितम् । तत्सर्वं ते मया दत्तं यद्यपि स्यात्सुतीर्थगम्

Wika ni Brahmā: “Anumang śrāddha na isinagawa nang walang dakṣiṇā, at walang linga (sesame) at damong darbha—ang buong bunga ng lahat ng iyon ay ipinagkaloob ko sa iyo, kahit pa ginawa sa isang dakilang banal na tawiran (sutīrtha).”

Verse 39

यच्छ्राद्धं सूकरः पश्येन्नारी वाथ रजस्वला । कौलेयकोऽथ वालेयस्तत्सर्वं ते भविष्यति

Anumang śrāddha na makita ng baboy-ramo, o ng babaeng may buwanang dalaw, o ng aso (mababang lahi man o asong gala)—ang lahat ng kapintasan ay mapapasa sa iyong śrāddha.

Verse 40

विधिहीनं तु यच्छ्राद्धं दर्भेर्वा मूलवर्जितैः । वितस्तेरधिकैर्वापि तत्सर्वं ते भविष्यति

Ngunit ang śrāddha na ginawa nang walang wastong tuntunin, o gamit ang damong darbha na walang ugat, o may pag-aayos na lumalampas sa itinakdang sukat (vitasti)—ang lahat ng kapintasan ay kakapit sa iyong śrāddha.

Verse 41

तिलं वा तैलपक्वं वा शूकधान्यमथापि वा । न यत्र दीयते श्राद्धे तत्ते श्राद्धं भविष्यति

Kung sa śrāddha ay walang handog na linga (tila), o pagkaing niluto sa langis, o kahit butil na may ipa (śūkadhānya), ang śrāddha na iyon ay nagiging may kapintasan para sa iyo.

Verse 42

अस्नातैर्यत्कृतं श्राद्धं यच्चाधौतांबरैः कृतम् । तैलाभ्यंगयुतैश्चैव तत्ते सर्वं भविष्यति

Ang śrāddha na ginawa ng mga hindi pa naliligo, o ginawa habang suot ang damit na hindi nalabhan, at ginawa rin na may langis pa sa katawan mula sa pagmamasahe—ang lahat ng kapintasan ay mapapasa sa iyong ritwal.

Verse 43

यद्वा माहिषिको भुंक्ते श्वित्री वा कुनखोऽपि वा । कुष्ठी वाथ द्विजो भुंक्ते तत्ते श्राद्धं भविष्यति

O kung ang isang māhiṣika, o may puting batik (leucoderma), o may sakit sa mga kuko, o ketongin—kahit isang dvija man—ang kumain ng handog na pagkain sa śrāddha, ang kapintasan ay kakapit sa iyong śrāddha.

Verse 44

हीनांगो वाऽथ यद्भुंक्तेऽधिकांगो वाथ निंदितः । महाव्याधिगृहीतो वा चौरो वार्द्धुषिकोऽपि वा । यत्र भुंक्तेऽथवा श्राद्धे तत्ते श्राद्धं भविष्यति

Kung ang taong may kulang na bahagi ng katawan, o may sobrang bahagi, o pinupuna, o dinapuan ng malubhang karamdaman, o magnanakaw, o kahit nagpapautang na may tubo—kapag siya’y kumain sa śrāddha, ang kapintasan na iyon ay kakapit sa iyong śrāddha.

Verse 45

श्यावदन्तस्तु यद्भुंक्ते यद्भुंक्ते वृषलीपतिः । विनग्नो वाथ यद्भुंक्ते तत्ते श्राद्धं भविष्यति

Kung kumain sa śrāddha ang may nangingitim na ngipin, o ang asawa ng babaeng śūdra (vṛṣalī), o ang kumakain na hindi nararapat ang pananamit—ang kapintasan na iyon ay kakapit sa iyong śrāddha.

Verse 46

यो यज्ञो दक्षिणाहीनो यश्चाशौचयुतैः कृतः । ब्रह्मचर्यविहीनस्तु तत्फलं ते भविष्यति

Ang anumang yajña na ginawa nang walang itinakdang dakṣiṇā, o isinagawa ng mga may aśauca (dungis na ritwal), o ginawa nang walang disiplina ng brahmacarya—ang bunga nito mismo ay mapapasa iyo.

Verse 47

यस्मिन्नैवातिथिः पूज्यः श्राद्धे वा यज्ञकर्मणि । संप्राप्ते वैश्वदेवांते तत्ते सर्वं भविष्यति

Sa alinmang śrāddha o gawaing yajña na hindi pinararangalan ang dumarating na panauhin (atithi)—lalo na sa pagdating sa pangwakas na handog para sa Viśvedevas—ang lahat ng iyon ay mapapasaiyo.

Verse 48

आवाहनात्परं यत्र मौनं न श्राद्धदश्चरेत् । ब्राह्मणो वाऽथ भोक्ता च तत्ते श्राद्धं भविष्यति

Kung saan, matapos ang āvāhana (pormal na pag-anyaya), hindi sinusunod ang itinakdang katahimikan ng śrāddha—maging ng brāhmaṇa na tagapagpaganap o ng kumakain—ang śrāddha na iyon ay mapapasaiyo.

Verse 49

मृन्मयेषु च पात्रेषु यः श्राद्धं कुरुते नरः । भिन्नपात्रेषु वा यच्च तत्ते सर्वं भविष्यति

Anumang śrāddha na isinasagawa ng tao gamit ang sisidlang luwad, o gamit ang sisidlang may bitak o basag—ang lahat ng iyon ay mapapasa iyo.

Verse 50

प्रत्यक्षलवणं यत्र तक्रं वा विकृतं भवेत् । जातीपुष्पप्रदानं च तत्ते सर्वं भविष्यति

Kung saan ang asin ay inihahain nang lantaran sa di-wastong paraan, o ang buttermilk ay iniaalay na panis o nagbago, at kung saan ang bulaklak ng sampaguita (jasmine) ay ibinibigay nang di-angkop—ang lahat ng iyon ay mapapasaiyo.

Verse 51

यजमानो द्विजो वाथ ब्रह्मचर्यविवर्जितः । तच्छ्राद्धं ते मया दत्तं त्रिपात्रेण विवर्जितम्

Kung ang yajamāna (tagapagtaguyod ng handog)—maging dvija man o iba pa—ay salat sa disiplina ng brahmacarya, ang śrāddha na yaon, na walang wastong ayos ng “tatlong sisidlan,” ay itinuturing kong naipagkaloob ko na sa iyo.

Verse 52

आयसेन तु पात्रेण यत्रान्नं च प्रदीयते । तच्छ्राद्धं ते मया दत्तं तथान्यदपि हीयते

Kung saan inihahain ang pagkain sa sisidlang bakal, ang śrāddha na iyon ay itinuturing kong naipagkaloob ko na sa iyo; at sa gayong paraan, ang iba pang mga gantimpala ay nababawasan din.

Verse 53

मंत्रक्रियाभ्यां यत्किचिद्रात्रौ दत्तं हुतं तथा । सक्रांतिसोमपर्वभ्यां व्यति रिक्तं तु कुत्सितम्

Anumang ibinibigay o inihahandog sa apoy sa gabi—kahit may mantra at ritwal—kung ginagawa sa labas ng mga panahon ng Saṅkrānti at Soma-parvan, tunay na ito’y kapintasan at dapat punahin.

Verse 54

इत्युक्त्वा विररामाशु ब्रह्मा लोकपितामहः । राक्षसः सोऽपि तत्रापि लेभे स्थानं तु राक्षसम्

Pagkasabi nito, si Brahmā, ang Dakilang Ninuno ng mga daigdig, ay agad na tumahimik; at ang rākṣasa ring iyon, doon mismo, ay nagkamit ng katayuang ukol sa rākṣasa.

Verse 187

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठ नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये राक्षसप्राप्यश्राद्धवर्णनंनाम सप्ताशीत्युत्तरशततमोऽध्यायः

Sa ganito nagtatapos sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa Saṃhitā na may walumpu’t isang libong taludtod, sa ikaanim na aklat, ang Nāgara Khaṇḍa—sa Māhātmya ng banal na pook ng Hāṭakeśvara, ang ika-187 kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Śrāddha na natamo ng isang Rākṣasa.”