Adhyaya 174

Verse 1

सूत उवाच । तथान्यदपि वो वच्मि लिंगं यत्तत्र संस्थितम् । स्थापितं पिप्पलादेन कंसारेश्वरमित्यहो

Wika ni Sūta: Isasalaysay ko rin sa inyo ang isa pang liṅga na nakatatag doon—na itinindig ni Pippalāda—na tunay ngang tinatawag na Kaṃsāreśvara.

Verse 3

यस्मिन्दृष्टे तु लोकानां पापं याति दिनोद्भवम् । नते षाण्मासिकं चैव पूजिते वर्षसंभवम् । ऋषय ऊचुः । पिप्पलादेन यल्लिंगं स्थापितं सूतनन्दन । कंसारेश्वरमित्युक्तं कस्मात्तच्च ब्रवीहि नः

Sa pagtanaw pa lamang dito, napapawi ang mga kasalanang sumisibol araw-araw sa mga tao; sa pagyukod dito, nalilinis ang mga kasalanang naipon sa loob ng anim na buwan; at sa pagsamba rito, nawawala ang mga kasalanang bunga ng isang buong taon. Wika ng mga ṛṣi: O anak ni Sūta, bakit ang liṅgang itinindig ni Pippalāda ay tinatawag na “Kaṃsāreśvara”? Ipaliwanag mo sa amin.

Verse 4

क एष पिप्पलादस्तु कस्य पुत्रो वदस्व नः । किमर्थं स्थापितं लिंगं क्षेत्रे तत्र महात्मना

Sino nga ba si Pippalāda, at kaninong anak siya? Sabihin mo sa amin. At sa anong dahilan itinindig ng dakilang kaluluwa ang liṅga roon sa banal na pook na iyon?

Verse 5

सूत उवाच । प्रश्नभारो महानेष भवद्भिः समुदाहृतः । तथापि कथयिष्यामि नमस्कृत्वा स्वयंभुवम्

Sinabi ni Sūta: Napakabigat ng mga katanungang inyong iniharap. Gayunpaman, isasalaysay ko ito pagkatapos kong magbigay-pugay sa Panginoong Kusang-Lumitaw (Svayambhū).

Verse 6

याज्ञवल्क्यस्यभगिनी कंसारीति च विश्रुता । कुमारब्रह्मचर्येण तप स्तेपे सुदारुणम्

Ang kapatid na babae ni Yājñavalkya, na kilala sa pangalang Kaṃsārī, ay nagsagawa ng napakatinding penitensya, na nagmamasid ng brahmacarya mula sa kanyang pagkadalaga.

Verse 7

याज्ञवल्क्याश्रमे पुण्ये बांधवेन समन्विता । कस्यचित्त्वथ कालस्य याज्ञवल्क्यस्य भो द्विजाः

O mga 'twice-born', pagkalipas ng ilang panahon, sa sagradong ermita ni Yājñavalkya, isang babae—na sinamahan ng isang kamag-anak—ang dumating kay Yājñavalkya.

Verse 8

चस्कन्द रेतः स्वप्नांते दृष्ट्वा कांचिद्वराप्सराम् । तारुण्यभावसंस्थस्य तपोयुक्तस्य सद्द्विजाः

O marangal na 'twice-born', nang makita niya ang isang napakagandang apsara sa pagtatapos ng isang panaginip, ang semilya ng asetiko na iyon—na nasa kabataan pa ngunit tapat sa penitensya—ay lumabas.

Verse 9

रेतसा तस्य महता परिधानं परिप्लुतम् । तच्च तेन परित्यक्तं प्रभाते समुपस्थिते

Ang kanyang kasuotan ay basang-basa ng masaganang semilya na iyon; at nang sumapit ang umaga, iniwan niya ang telang iyon.

Verse 10

कंसारिकाऽथ जग्राह स्नानार्थं वसनं च तत् । अमोघरेतसा क्लिन्नमजानन्ती द्विजोत्तमाः

Pagkaraan, kinuha ni Kaṃsārikā ang mismong telang iyon upang ipangligo, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, na di nalalamang nabasa iyon ng binhing di nagkukulang.

Verse 11

कुर्वन्त्या यजनं तस्या जलं वीर्यसमन्वितम् । प्रविष्टं भगमध्ये तु ऋतुकाल उपस्थिते

Habang isinasagawa niya ang kanyang ritwal, ang tubig na may taglay na binhi ay pumasok sa kanyang sinapupunan, at naganap ito nang dumating ang panahon ng pagkamayabong.

Verse 12

ततो गर्भः समभवत्तस्यास्तूदरमध्यगः । वृद्धिं चाप्यगमन्नित्यं शुक्लपक्षे यथोडुराट्

Pagkaraan, nagkaroon ng pagdadalang-tao sa kanya, nakalagak sa gitna ng kanyang tiyan; at ito’y lumaki araw-araw, gaya ng buwan na lumalaki sa maliwanag na kalahati ng buwan.

Verse 13

साऽपि तं गर्भमादाय स्वोदरस्थं तपस्विनी । दुःखेन महता युक्ता लज्जयाऽथ तदाऽवृता

Ang babaeng asceta ay dinala rin ang sanggol sa sarili niyang sinapupunan, nabibigatan ng matinding dalamhati, at saka natakpan ng hiya.

Verse 14

चिन्तयामास सुचिरं विस्मयेन समन्विता । गोपायन्ती तदाऽत्मानं दर्शनं याति नो नृणाम्

Matagal siyang nagmuni-muni na may pagkamangha; iniingatan ang sarili, hindi siya noon nagpakita sa paningin ng mga tao.

Verse 15

व्रतचर्यामिषं कृत्वा सदा रहसि संस्थिता । संप्राप्ते दशमे मासि निशीथे समुपस्थिते । तस्याः कुमारको जातो वालार्कसदृशद्युतिः

Sa pagtupad niya sa mga disiplina ng kanyang panata at sa palagiang pananatiling lihim, nang dumating ang ikasampung buwan at sumapit ang hatinggabi, nagsilang siya ng isang batang lalaki na ang ningning ay tulad ng sumisikat na araw.

Verse 16

अथ सा तं समा दाय सूक्ष्मवस्त्रेण वेष्टितम् । कृत्वा जगाम चारण्यं मनुष्यपरिवर्जितम् । अश्रुपूर्णेक्षणा दीना रुदन्ती गुप्तमेव च

Pagkatapos, kinuha niya ang sanggol, binalot sa pinong tela, at nagtungo sa gubat na walang tao—dukha at lupaypay, luhaan ang mga mata, umiiyak, at itinatago ang lahat sa lihim.

Verse 17

ततो गत्वा च साऽश्वत्थं विजने सुमहत्तरम् । तस्याधस्ताद्विमुच्याथ वाक्यमेतदुवाच ह

Pagkaraan, nagtungo siya sa isang napakalaking Aśvattha (banal na punong igos) na nakatindig sa isang liblib na pook. Inilapag niya (ang sanggol) sa ilalim nito at sinabi ang mga salitang ito.

Verse 18

अश्वत्थ विष्णुरूपोऽसि त्वं देवेषु प्रतिष्ठितः । तस्माद्रक्षस्व मे पुत्रं सर्वतस्त्वं वनस्पते

O Aśvattha, ikaw ay anyo ni Viṣṇu at itinatag sa gitna ng mga diyos. Kaya, O panginoon ng mga punò, ingatan mo ang aking anak sa lahat ng dako.

Verse 19

एष ते शरणं प्राप्तो मम पुत्रस्तु बालकः । पापाया निर्दयायाश्च तस्माद्रक्षां समाचर

Ang munting batang ito—ang aking anak—ay dumulog sa iyo bilang kanlungan. Kaya, ipagkaloob mo ang pag-iingat sa kanya laban sa makasalanan at walang-awang panganib.

Verse 20

एवमुक्त्वा रुदित्वा च सुचिरं सा तपस्विनी । जगाम स्वाश्रमं पश्चाद्वाष्पव्याकुललोचना

Pagkasabi niya nang gayon at matapos umiyak nang matagal, ang babaeng mapag-asceta ay bumalik pagkaraan sa sarili niyang ashram, ang mga mata’y nababalisa sa luha.

Verse 21

यावद्रोदिति सा माता तस्याधस्ताद्वनस्पतेः । तावदाकाशजा वाणी संजाता मेघनिःस्वना

Habang umiiyak ang ina sa ilalim ng maringal na punò, may tinig na nagmula sa kalangitan na sumilang—umuugong na parang kulog sa ulap.

Verse 22

मा त्वं शोकं कुरुष्वास्य बालकस्य कृते शुभे । एष शापादुतथ्यस्य ज्येष्ठभ्रातुर्बृहस्पतिः । अवतीर्णो धरापृष्ठे योग्यतां समवाप्स्यति

O mapalad na babae, huwag kang magdalamhati para sa batang ito. Siya si Bṛhaspati, ang nakatatandang kapatid ni Utathya; dahil sa isang sumpa siya’y bumaba sa ibabaw ng lupa, at dito niya matatamo ang itinakdang kahusayan at karapat-dapat na kadakilaan.

Verse 23

एष चाथर्वणं वेदं शतकल्पं सुविस्तरम् । शतभेदं च नवधा पंचकल्पं करिष्यति

Aayusin din niya ang Atharva-Veda, na palalawakin nang malawak hanggang sa sandaang kalpa; hahatiin sa sandaang sangay, at aayusin sa siyam at limang uri ng pag-uuri.

Verse 24

पिप्पलस्य तरोरेष रसं संभक्षयिष्यति । पिप्पलाद इति ख्यातस्ततो लोके भविष्यति

Kakainin niya ang katas/diwa ng punòng pippala; kaya sa daigdig siya’y makikilala sa pangalang “Pippalāda”.

Verse 25

या त्वं विस्मयमापन्ना पुरुषेण विना शिशुः । संजातोऽयं मम प्रांशुस्ततस्तत्कारणं शृणु

Yamang ikaw ay namamangha na ang batang ito ay isinilang nang walang lalaki, pakinggan mo ang dahilan nito.

Verse 26

स्नानवस्त्रं च ते भ्रातू रेतसा यत्परिप्लुतम् । तत्त्वया ऋतुकाले तु परिधानं कृतं शुभे

Ang damit pampaligo ng iyong kapatid, na nabasa ng kanyang binhi, ay isinuot mo sa panahon ng iyong paglilihi, O mapalad na babae.

Verse 27

स्नानकाले तु तोयानि रेतोदकमथास्पृशन् । अमोघरेतसा तेन पुत्रोऽयं तव संस्थितः

Sa oras ng pagligo, ang tubig ay dumampi sa binhi; sa pamamagitan ng walang-humpay na lakas na iyon, ang iyong anak na ito ay nabuo.

Verse 28

एवं ज्ञात्वा महाभागे यद्युक्तं तत्समाचर

Sa pagkaalam nito, O babaeng lubos na pinagpala, gawin mo ang nararapat.

Verse 29

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा देवलोकस्यवज्रपातोपमं वचः । हाहाकारपरा भूत्वा निपपात धरातले

Sinabi ni Suta: Pagkarinig sa mga salitang iyon, na tulad ng kidlat na tumama sa mundo ng mga diyos, siya ay napuno ng pagtangis at bumagsak sa lupa.

Verse 30

छिन्नवृक्षलता यद्वत्पतिता सा तपस्विनी

Bumagsak ang babaeng asetiko, na wari’y baging na naputol mula sa punò.

Verse 31

चिरायन्त्यां तु तस्यां स याज्ञवल्क्यो महामुनिः । शून्यं तमाश्रमं दृष्ट्वा पप्रच्छान्यान्मुनीश्वरान्

Nang siya’y matagal na naantala, ang dakilang muni na si Yājñavalkya, pagkakitang walang laman ang ashram, ay nagtanong sa iba pang mararangal na rishi.

Verse 32

क्व च मे भगिनी याता कंसारी सुतपस्विनी । तया विनाऽद्य मे सर्वं शून्यमाश्रममंडलम्

“Saan naparoon ang aking kapatid na babae—si Kaṃsārī, ang marangal na asetika? Kung wala siya, ngayo’y tila hungkag ang buong bakuran ng ashram ko.”

Verse 33

आचख्यौ तापसः कश्चिद्भगिनी ते यवीयसी । निश्चेष्टा पतिता भूमावश्वत्थस्य समीपतः

May isang asetiko ang nagbalita: “Ang iyong nakababatang kapatid ay bumagsak sa lupa, walang kibo, malapit sa punong aśvattha.”

Verse 34

मया दृष्टा मुनिश्रेष्ठ तां त्वं भावय मा चिरम् । अथासौ त्वरया युक्तः संभ्रांतस्तु प्रधावितः

“Nakita ko siya, O pinakadakilang rishi—dalawin mo siya agad, huwag magtagal.” Pagkaraan, siya’y nagmadali, nabalisa, at tumakbong mabilis.

Verse 35

यत्र सा कथिता तेन तापसेन तपस्विनी । वीक्षते यावत्तत्रस्था श्वसमाना व्यवस्थिता

Sa pook na sinabi ng ermitanyong iyon na naroon siya, nanatili roon ang babaeng mapag-asceta—nakikitang humihinga pa habang nakahandusay.

Verse 36

अथ तोयेन शीतेन सेचयित्वा मुहुर्मुहुः । दत्त्वा भूयोऽपि वातं च यावच्चक्रे सचेतनाम् । तावत्कात्यायनी प्राप्ता मैत्रेयी च ससंभ्रमम्

Pagkatapos, paulit-ulit niya siyang winisikan ng malamig na tubig at muli siyang pinaypayan ng hangin hanggang sa magbalik ang ulirat. Noon din, dumating si Kātyāyanī, at si Maitreyī man ay sumapit na lubhang balisa.

Verse 37

किमिदं किमिदं जातं ननांदर्वद मा चिरम्

“Ano ito—ano ang nangyari? Sabihin mo agad; huwag magpatumpik-tumpik.”

Verse 38

किं वा भूतगृहीताऽसि माहेंद्रेण ज्वरेण वा

“O ano ba—sinapian ka ba ng espiritu, o dinapuan ng lagnat na Māhendra?”

Verse 39

अथ सा चेतनां लब्ध्वा याज्ञ वल्क्यं पुरः स्थितम् । भार्यया सहितं दृष्ट्वा व्रीडयाऽसून्मुमोच ह

Pagkaraan, nagbalik ang kanyang ulirat at nakita niya si Yājñavalkya na nakatayo sa harap niya kasama ang kanyang asawa. Sa tindi ng hiya, binitiwan niya ang hininga ng buhay.

Verse 40

अथ तां च मृतां दृष्ट्वा रुदित्वा च चिरं द्विजाः । याज्ञवल्क्यः सभार्यस्तु दत्त्वा वह्निं च शोकधृक् । जगाम स्वाश्रमं पश्चाद्दत्त्वा च सलिलाञ्जलिम्

Nang makita nilang patay na siya, ang mga dwija ay umiyak nang matagal. Pagkaraan, si Yājñavalkya, kasama ang kanyang asawa at puspos ng dalamhati, ay nagsagawa ng huling ritwal sa pamamagitan ng pag-aalay sa kanya sa apoy; at matapos maghandog ng anjalī na tubig, siya’y nagbalik sa sarili niyang ashram.

Verse 41

सोऽपि बालोऽथ ववृधे पिप्पलास्वादपुष्टिधृक् । अश्वत्थस्य तले तस्य वृद्धिं याति शनैःशनैः

Ang batang iyon ay lumaki rin, pinatibay ng pagkain at pagtikim ng mga bunga ng pippala. Sa ilalim ng punong aśvattha na iyon, siya’y unti-unting tumangkad, dahan-dahan, paunti-unti.

Verse 42

कस्यचित्त्वथ कालस्य नारदो मुनिसत्तमः । तीर्थयात्राप्रसंगेन तेन मार्गेण चागतः

Pagkaraan ng ilang panahon, si Nārada—ang pinakadakila sa mga muni—ay dumaan sa landas na iyon, sapagkat siya’y nasa paglalakbay-pananampalataya sa mga banal na tīrtha.

Verse 43

स दृष्ट्वा बालकं तत्र द्वादशार्कसमप्रभम् । एकाकिनं वने शून्ये पिप्पलास्वादतत्परम् । पप्रच्छ विस्मयाविष्ट एकाकी को भवानिह

Nakita niya roon ang isang batang nagniningning na tila labindalawang araw, nag-iisa sa isang gubat na walang tao at abala sa pagtikim ng bunga ng pippala. Sa pagkamangha, nagtanong siya: “Sino ka, na nag-iisa rito?”

Verse 44

वने शून्ये महारौद्रे सिंहव्याघ्रसमाकुले । क्व ते माता पिता चैव किमर्थं चेह तिष्ठसि

“Sa gubat na ito na walang tao at lubhang nakapanghihilakbot, na puno ng mga leon at tigre—nasaan ang iyong ina at ama? At bakit ka nananatili rito?”

Verse 45

निवससि कथं चैव सर्वं मे विस्तराद्वद

“Paano ka naninirahan dito? Isalaysay mo sa akin ang lahat nang may ganap na detalye.”

Verse 46

पिप्पलाद उवाच । नाहं जानामि पितरं मातरं न च बांधवम् । नापि त्वां कोऽत्र चा यातो मम पार्श्वे तु सांप्रतम्

Wika ni Pippalāda: “Hindi ko kilala ang aking ama, ang aking ina, ni sinumang kamag-anak. Hindi rin kita kilala—sino ka ba na ngayo’y biglang lumapit sa aking tabi?”

Verse 47

सूत उवाच । तस्य तद्वचनं श्रुत्वा चिरं ध्यात्वा मुनीश्वरः । ततस्तं प्रहसन्प्राह ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा

Sabi ni Sūta: Nang marinig ang kanyang mga salita, ang dakilang muni ay nagmuni-muni nang matagal. Pagkaraan, ngumiti siya—at sa pamamagitan ng banal na paningin ay naunawaan ang bagay—at nagsalita sa kanya.

Verse 48

नारद उवाच । मया ज्ञातोऽसि वत्स त्वं याज्ञवल्क्यस्य रेतसा । दैवयोगात्समुत्पन्नो भगिन्या उदरे ह्यृतौ

Sinabi ni Nārada: “Mahal kong anak, nakilala na kita—isinilang ka mula sa binhi ni Yājñavalkya. Sa bisa ng banal na pagtatagpo ng kapalaran, sa takdang panahon, ikaw ay lumitaw sa sinapupunan ng kanyang kapatid na babae.”

Verse 49

उतथ्यशापदोषेण देवाचार्यो बृहस्पतिः । देवकार्यस्य सिद्ध्यर्थं तस्मात्तच्छृणु कारणम्

Dahil sa kapinsalaang nagmula sa sumpa ni Utathya, si Bṛhaspati—ang guro ng mga deva—ay napigil. Kaya, upang maganap ang layunin ng mga deva, pakinggan mo ang dahilan nito.

Verse 51

नवशाखः पंचकल्पस्त्वया कार्यः सुखावहः

Dapat mong isagawa ang disiplinang tinatawag na "Siyam na Sangay" at ang "Limang Kalpa" - ito ay magbibigay ng kagalingan.

Verse 52

तव मात्रा महाभाग रेतसा च परिप्लुतम् । यद्वस्त्रं याज्ञवल्क्यस्य परिधानं कृतं च यत्

O mapalad, ang damit na kinuha ng iyong ina bilang kasuotan ni Yājñavalkya ay basang-basa ng kanyang binhi.

Verse 53

भगिन्या सुतपस्विन्या स्नानार्थं न च काम्यया । तद्रेतो जलमिश्रं तु भगमध्ये विनिर्गतम्

Sa pamamagitan ng kapatid na babae—na may mahusay na pagpapakasakit—ito ay ginawa para sa paliligo, hindi dahil sa pagnanasa. Ang binhing iyon, na hinaluan ng tubig, ay pumasok sa sinapupunan.

Verse 54

अमोघं तेन संभूतस्त्वमत्र जगतीतले । माता वै मृत्युमापन्ना ज्ञात्वैवं लज्जया तया

Sa gayon ikaw ay ipinanganak—ang iyong pagdating ay hindi walang saysay—dito sa lupa. Ngunit ang iyong ina, nang mapagtanto ang nangyari, ay nadaig ng kahihiyan at namatay.

Verse 55

चमत्कारपुरे तुभ्यं मातुलो जनकस्तथा । संतिष्ठते महाभाग तत्पार्श्वे त्वमितो वज

Sa Camatkārapura nakatira ang iyong tiyuhin sa ina—si Janaka. O mapalad, umalis ka rito at manatili sa kanyang tabi.

Verse 56

सांप्रतं व्रतकालस्ते वर्षं चैवाष्टमं स्थितम् । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य लज्जयाऽधोमुखः स्थितः

Ngayon ay dumating na ang panahon ng iyong vrata (banal na panata); sumapit na rin ang ikawalong taon mo. Nang marinig ang kanyang mga salita, tumayo siyang nakayuko ang mukha, nilamon ng hiya.

Verse 57

ततश्चिरेण दीनं स वाक्यमेतदुवाच तम् । किं मया पापमाख्याहि पूर्वदेहांतरे कृतम्

Pagkaraan ng mahabang sandali, malungkot niyang sinabi sa kanya: “Sabihin mo sa akin—anong kasalanan ang nagawa ko sa isang naunang katawan?”

Verse 58

येनेदं गर्हितं जन्म वियोगो मातृसंभवः । परित्यक्ष्यामि जीवं स्वं दुःखेनानेन सन्मुने

“Dahil sa anong dahilan dumating ang kapanganakang ito na kinapopootan—isinilang na hiwalay sa aking ina? O banal na muni, iiwan ko na ang aking buhay, sapagkat pinahihirapan ako ng dalamhating ito.”

Verse 59

नारद उवाच । न त्वया दुष्कृतं किंचित्पूर्वदेहांतरे कृतम् । परं येन सुसंजातं तवेदं व्यसनं शृणु

Sinabi ni Nārada: “Wala kang nagawang masama sa alinmang naunang katawan. Sa halip, pakinggan mo ang tunay na dahilan kung bakit sumapit sa iyo ang kapahamakan na ito.”

Verse 60

जन्मस्थेन भवाञ्जातः शनिना नाऽत्र संशयः । तेनावस्थामिमां प्राप्तो नान्यदस्ति हि कारणम्

“Si Śani, ang Saturno na nakapuwesto sa oras ng iyong kapanganakan, ang nagdala sa iyo sa kalagayang ito—walang alinlangan. Dahil doon lamang, narating mo ang ganitong kalagayan; wala nang ibang sanhi.”

Verse 61

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य कोपसंरक्तलोचनः । ऊर्ध्वमालोकयामास समुद्दिश्य शनैश्चरम्

Nang marinig ang kanyang mga salita, namula sa galit ang kanyang mga mata; tumingala siya—itinutok ang titig kay Śanaiścara (Saturno).

Verse 62

तस्य दृष्टिनिपातेन न्यपतत्स तु तत्क्षणात् । विमानात्स्वाद्रवेः पुत्रो ययातिरिव नाहुषः

Sa bagsak lamang ng kanyang titig, si Śani ay nalaglag agad mula sa kanyang sasakyang makalangit—gaya ni Yayāti, anak ni Nāhuṣa, na bumagsak.

Verse 63

अधोवक्त्रो द्विजश्रेष्ठाः पितुरादेशमाश्रितः । बालभावेऽपि तेनैव दग्धौ पादौ तदा रवेः

“O pinakamainam sa mga dalawang-ulit-isinilang, nakayuko ang kanyang mukha, sumusunod sa utos ng ama; gayunman, kahit sa pagkabata, dahil sa gawang iyon din, ang mga paa ni Ravi (Araw) noon ay napaso.”

Verse 64

अथ तं नारदः प्राह पतमानमधोमुखम् । बाल्यभावादनेन त्वं पातितोऽसि शनैश्चर

Pagkaraan, nagsalita si Nārada sa kanya habang siya’y bumabagsak na nakadapa ang mukha: “O Śanaiścara, dahil sa gawang ito ng kabataan, ikaw ay naibagsak.”

Verse 65

तस्मान्मा वीक्षयस्वैनं भविष्यति प्रकोपभाक् । मा पतस्व तथा भूमौ बलान्मद्वाक्यसंभवात्

“Kaya huwag mo siyang titigan; siya’y masasaklot ng poot. At huwag kang bumagsak nang ganyan sa lupa—sapagkat pinipigil ka ng lakas na isinilang mula sa aking mga salita.”

Verse 66

स्तंभयित्वा तथाप्येवं गगनस्थं शनैश्चरम् । ततः प्रोवाच तं बालं पिप्पलादं मुनीश्वरः

Gayunman, matapos pigilan si Śanaiścara na nananatili sa kalangitan, ang dakilang muni ay nagsalita sa batang si Pippalāda.

Verse 67

मा कोपं कुरु बाल त्वमेष सूर्यसुतो ग्रहः । देवानामपि पीडां च कुरुतेऽष्टमराशिगः

“Huwag kang magalit, anak. Ito ang diyos na planeta, anak ng Araw. Kapag nasa ikawalong tanda, nagdudulot siya ng pighati kahit sa mga deva.”

Verse 68

जन्मस्थस्तु विशेषेण द्वितीयस्तु तथापरः । यद्येष कुपितस्त्वां तु वीक्षयिष्यति कर्हिचित्

Ang isa’y nakatalaga lalo na sa pook ng kapanganakan, at ang isa pa’y gayundin sa ibang dako. Kung ang isang ito, sa galit, ay minsang tumingin sa iyo—

Verse 69

करिष्यति न संदेहो भस्मराशिं ममाग्रतः । अनेन वीक्षितौ पादौ जातमात्रेण सूर्यकौ

Walang alinlangan, gagawin niya akong bunton ng abo sa harap ng iyong mga mata. Sa sulyap niya, maging ang dalawang paa ay naging tila araw sa sandaling siya’y isilang.

Verse 70

आयातस्य तु तुष्टस्य पुत्रदर्शनवाञ्छया । अन्तर्धानीकृते वस्त्रे ज्ञात्वा तं रौद्रचक्षुषम्

Nang siya’y dumating na nalulugod at sabik makita ang anak, at nang ang tela’y ipinalaho, nakilala niya siya bilang may mabangis na mga mata.

Verse 71

ततो दग्धावुभौ चापि तिष्ठतश्चर्म वेष्टितौ । दृश्येतेऽद्यापि मूर्त्तौ तौ घटितायां धरातले

Pagkatapos ay pareho silang sinunog, habang nakatayo, na nakabalot sa balat. Kahit ngayon ay nakikita ang dalawang anyong iyon, na nakapako sa ibabaw ng lupa.

Verse 72

सूत उवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य नारदस्य स बालकः । भयेन महता युक्तस्ततः पप्रच्छ तं मुनिम्

Sinabi ni Sūta: Pagkarinig sa mga salitang iyon ni Nārada, ang bata—na nadaig ng matinding takot—ay nagtanong sa pantas na iyon.

Verse 73

कथं यास्यति मे तुष्टिं वदैष मम सन्मुने । अज्ञानात्पातितो व्योम्नः शक्तिं चास्याविजानता

Sabihin mo sa akin, O marangal na pantas—paano siya masisiyahan sa akin? Dahil sa kamangmangan ay ibinagsak ko siya mula sa langit, hindi alam ang kanyang kapangyarihan.

Verse 74

नारद उवाच । ग्रहा गावो नरेंद्राश्च ब्राह्मणाश्च विशेषतः । पूजिताः प्रतिपूज्यंते निर्दहंत्यपमानिताः

Sinabi ni Nārada: Ang mga planeta, mga baka, mga hari, at—lalo na—ang mga brāhmaṇa: kapag pinarangalan, sila ay gumaganti ng parangal; kapag ininsulto, sinusunog nila ang nagkasala.

Verse 75

तस्मात्कुरु स्तुतिं चास्य स्वशक्त्या भास्करेः प्रभो । प्रसादं गच्छते येन कोपं त्यजति पातजम्

Kaya, O panginoon, mag-alay ka ng himno ng papuri kay Bhāskara nang buong lakas mo; sa pamamagitan nito ay magiging maawain siya at aalisin ang galit na dulot ng pagkakasala.

Verse 76

ततः कृतांजलिर्भूत्वा स्तुतिं चक्रे स बालकः । भयेन महता युक्तस्ततः संपृच्छ्य तं मुनिम्

Pagkaraan, ang batang iyon ay nag-anjali, at bumigkas ng himno ng papuri; taglay ang matinding pangamba, saka muling nagtanong sa banal na muni.

Verse 77

पिप्पलादो द्विजश्रेष्ठाः प्रणिपत्य मुहुर्मुहुः । नमस्ते क्रोधसंस्थाय पिंगलाय नमोऽस्तु ते

Wika ni Pippalāda, “O pinakadakila sa mga dwija,” habang paulit-ulit na nagpapatirapa: “Pagpupugay sa Iyo na nananahan sa poot; pagpupugay sa Iyo, O may kulay na mapusyaw na ginto.”

Verse 78

नमस्ते वसुरूपाय कृष्णाय च नमोऽस्तु ते । नमस्ते रौद्रदेहाय नमस्ते चांतकाय च

Pagpupugay sa Iyo na may anyo ng mga Vasu; pagpupugay sa Iyo, si Kṛṣṇa, ang Maitim. Pagpupugay sa Iyo na ang katawan ay mabagsik na tulad ni Rudra; pagpupugay din sa Iyo, Antaka, ang Tagapagwakas (Kamatayan).

Verse 79

नमस्ते यमसंज्ञाय नमस्ते सौरये विभो । नमस्ते मन्दसंज्ञाय शनैश्चर नमोऽस्तु ते

Pagpupugay sa Iyo na kilala bilang Yama; pagpupugay sa Iyo, O makapangyarihan, anak ni Sūrya. Pagpupugay sa Iyo na tinatawag na Manda; O Śanaiścara, pagpupugay sa Iyo.

Verse 81

शनैश्चर उवाच । परितुष्टोऽस्मि ते वत्स स्तोत्रेणानेन सांप्रतम् । वरं वरय भद्रं ते येन यच्छामि सांप्रतम्

Wika ni Śanaiścara: “Mahal kong anak, ngayon ay nalulugod Ako sa iyo dahil sa himnong ito. Humiling ka ng isang biyaya—nawa’y mapasa iyo ang pagpapala—upang ipagkaloob Ko ito sa iyo kaagad.”

Verse 82

पिप्पलाद उवाच । अद्यप्रभृति नो पीडा बालानां सूर्यनन्दन । त्वया कार्या महाभाग स्वकीया च कथंचन

Wika ni Pippalāda: “Mula sa araw na ito, O anak ni Sūrya, huwag kang magdulot ng pagdurusa sa mga bata—maging sa aking mga anak o sa sinuman—sa anumang paraan, O dakila at mapalad.”

Verse 83

यावद्वर्षाष्टमं जातं मम वाक्येन सूर्यज । स्तोत्रेणानेन योऽत्र त्वां स्तूयात्प्रातः समुत्थितः

O anak ni Sūrya, ayon sa aking salita: hanggang sa matapos ang ikawalong taon (ng gulang), sinumang narito na bumabangon sa umaga at pumupuri sa iyo sa pamamagitan ng himnong ito—

Verse 84

तस्य पीडा न कर्तव्या त्वया भास्करनन्दन । तव वारे च संजाते तैलाभ्यंगं करोति यः

—ikaw, O anak ni Bhāskara, ay huwag magpahirap sa taong iyon. At kapag dumating ang iyong araw (Sabado), sinumang magsagawa ng pagpapahid ng langis sa katawan—

Verse 85

दिनाष्टकं न कर्तव्या तस्य पीडा कथंचन । यस्त्वां लोहमयं कृत्वा तैलमध्ये ह्यधोमुखम्

Sa taong iyon, sa loob ng walong araw ay huwag magdulot ng anumang pagdurusa sa kahit anong paraan. At sinumang gumawa ng anyong bakal mo at inilagay itong nakadapa sa gitna ng langis—

Verse 88

स्वशक्त्या राति नो तस्य पीडा कार्या त्वया विभो । कृष्णां गां यस्तु विप्राय तवोद्देशेन यच्छति

O Panginoon, ang sinumang nagbibigay ayon sa kanyang kakayahan—huwag mo siyang pahirapan. At sinumang, alang-alang sa iyo, ay nagkakaloob ng isang itim na baka sa isang brāhmaṇa—

Verse 90

तथा कृष्णतिलैश्चैव कृष्णपुष्पानुलेपनैः । पूजां करोति यस्तुभ्यं धूपं वै गुग्गुलं दहेत् । कृष्णवस्त्रेण संवेष्ट्य त्याज्या तस्य व्यथा त्वया

Gayundin, sinumang sumasamba sa Iyo gamit ang itim na linga at pahid na pabango mula sa itim na mga bulaklak, at nagsusunog ng guggulu bilang insenso; at nakabalot sa itim na tela—ang kanyang pagdurusa ay nararapat Mong bitawan at pawiin.

Verse 91

सूत उवाच । एवमुक्तः शनिस्तेन बाढमित्येव जल्प्य च । नारदं समनुज्ञाप्य जगाम निजसं श्रयम्

Wika ni Sūta: Nang masabihan siya nang gayon, sumagot si Śani, “Gayon nga,” at matapos magpaalam kay Nārada, nagtungo sa sarili niyang tahanan.

Verse 92

नारदोऽपि तमादाय वालकं कृपयान्वितः । चमत्कारपुरं गत्वा याज्ञवल्क्याय चार्पयत्

Dahil sa habag, isinama ni Nārada ang batang lalaki; pagdating sa Camatkārapura, ipinagkatiwala niya ito kay Yājñavalkya.

Verse 93

कथयामास वृत्तांतं तस्य संभूति संभवम् । यद्दृष्टं ज्ञानदीपेन तस्मै सर्वं न्यवेदयत्

Pagkaraan, isinalaysay niya ang buong pangyayari tungkol sa pinagmulan at kalagayan ng bata; at ang lahat ng kanyang nakita sa liwanag ng espirituwal na kaalaman ay ibinunyag niya nang lubos sa kanya.

Verse 94

एष ते वीर्यसंभूतो बालको भगिनीसुतः । मयाऽश्वत्थतले लब्धः काननेऽश्वत्थसंनिधौ

“Ang batang ito ay isinilang mula sa sarili mong kapangyarihan; siya ang anak na lalaki ng iyong kapatid na babae. Natagpuan ko siya sa ilalim ng punong aśvattha, sa gubat, malapit sa mismong punong aśvattha na iyon.”

Verse 95

व्रतबंध कुरुष्वास्य सांप्रतं चाष्टवार्षिकः । नात्र दोषोस्ति विप्रेंद्र न भगिन्यास्तथा तव । तस्माद्गृहाण पुत्रं स्वं भागिनेयं विशेषतः

“Isagawa mo na ngayon ang kanyang seremonyang pagsisimula (vrata-bandha), sapagkat siya’y walong taong gulang na. Walang kasalanan dito, O pinakadakila sa mga brāhmaṇa—hindi sa iyo, ni sa iyong kapatid na babae. Kaya tanggapin mo siya bilang sarili mong anak, lalo na bilang iyong pamangkin.”

Verse 96

धारयेत्तेन तैलेन ततः स्नानं समाचरेत् । तस्य पीडा न कर्तव्या देयो लाभो महीभुजः

“Pahiran siya ng langis na iyon at pagkatapos ay magsagawa ng paliligo ayon sa wastong ritwal. Huwag siyang pahirapan o guluhin; sa halip, O hari, ipagkaloob sa kanya ang nararapat na pakinabang at suporta.”

Verse 97

अध्यर्द्धाष्टमिकायोगे तावके संस्थिते नरः । तववारे तु संप्राप्ते यस्तिलांल्लोहसंयुतान्

“Kapag naganap ang banal na pagsasanib na tinatawag na Adhyarddhāṣṭamikā sa panahon ng iyong pagtalima, at kapag dumating ang iyong sariling araw sa linggo, ang sinumang mag-aalay ng mga butil ng linga na hinaluan ng bakal…”

Verse 99

अध्यर्द्धाष्टमजा पीडा नाऽस्य कार्या त्वया विभो । शमी समिद्भिर्यो होमं तवोद्देशेन यच्छति

“O Panginoon, huwag mong ipataw sa kanya ang pagdurusang nagmumula sa Adhyarddhāṣṭamī. Sapagkat ang sinumang nagsasagawa ng homa, ang handog sa apoy, gamit ang panggatong na śamī at iniaalay ito sa iyong pangalan…”

Verse 174

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्या संहितायां षष्ठे नागरखंडे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये पिप्पलादोत्पत्तिव र्णनंनाम चतुःसप्तत्युत्तरशततमोऽध्यायः

“Sa gayon, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa, sa Saṃhitā na may walumpu’t isang libong taludtod, sa ikaanim na bahagi, ang Nāgara-khaṇḍa—sa Māhātmya ng banal na pook na Hāṭakeśvara—nagtatapos ang kabanatang pinamagatang ‘Paglalarawan ng Pinagmulan ni Pippalāda,’ ang ika-174 na kabanata.”