Adhyaya 144

Verse 1

सूत उवाच । सा गत्वा त्रिदिवं पश्चात्सहस्राक्षं सुरैर्युतम् । प्रोवाच भगवन्दिष्ट्या क्षोभितोऽसौ महामुनिः

Sinabi ni Sūta: Pagkaraan, nagtungo siya sa Tridiva (langit) at nagsalita kay Sahasrākṣa (Indra), na kasama ang mga deva: “O Panginoon, ayon sa itinakda ng kapalaran, ang dakilang muni ay tunay na nayanig.”

Verse 2

तपस्तस्य हतं कृत्स्नं यत्कृच्छ्रेण समाचितम् । तथा निस्तेजसत्वं च नीतस्त्वं सुखभाग्भव

Ang buong pag-aayuno at pagninilay niya—na naipon sa matinding hirap—ay napuksa; at ikaw ay ibinaba sa kalagayang walang ningning. Ngayon, maging isa kang makikibahagi sa ginhawa at kapanatagan.

Verse 3

एवमुक्त्वाऽथ सा रंभा शंसिता निखिलैः सुरैः । अमोघरेतसस्तस्य दध्रे गर्भं निजोदरे

Pagkasabi niya nang gayon, si Rambhā—na pinupuri ng lahat ng mga diyos—ay naglihi sa sariling sinapupunan ng binhi ng banal na rishi na yaong ang binhi ay di nagkukulang sa bunga.

Verse 4

जाबालिरपि कृत्वा च पश्चात्तापमनेकधा । भूयस्तु तपसि स्थित्वा स्थितस्तत्रैव चाश्रमे

Si Jābāli man ay nagsisi sa maraming paraan; at muling nanatili sa pag-aayuno at pagninilay, at doon din sa kanyang ashram siya nanahan.

Verse 5

ततस्तु दशमे मासि संप्राप्ते सुषुवे शुभाम् । कन्यां सरोजपत्राक्षीं दिव्यलक्षणलक्षिताम्

Pagdating ng ikasampung buwan, siya’y nagsilang ng isang mapalad na dalaga—ang mga mata’y gaya ng talulot ng lotus, at ang katawan ay may mga banal na tanda.

Verse 6

अथ तां मानुषोद्भूतां मत्वा तस्यैव चाश्रमम् । गत्वा मुमोच प्रत्यक्षं तस्यर्षेश्चेदमब्रवीत्

Pagkaraan, sa pag-aakalang siya’y isinilang sa lahi ng tao, nagtungo siya sa mismong ashram na iyon, inilapag siya nang hayagan sa harap ng rishi, at nagsalita ng mga salitang ito.

Verse 7

तव वीर्यसमुद्भूतामेनां मज्जठरोषिताम् । कन्यकां मुनिशार्दूल तस्मात्पालय सांप्रतम्

Ang dalagang ito ay sumibol mula sa iyong kapangyarihan at nanahan sa aking sinapupunan. Kaya, O tigre sa mga pantas, ingatan at ipagtanggol mo siya ngayon.

Verse 8

न स्वर्गे विद्यते वासो मानुषाणां कथंचन । एतस्मात्कारणात्तुभ्यं मया ब्रह्मन्समर्पिता

Walang tahanan sa langit para sa mga tao sa anumang paraan. Dahil dito, O Brahmin, ipinagkatiwala ko siya sa iyo.

Verse 9

एवमुक्त्वा ययौ रंभा सत्वरं त्रिदशालयम् । जाबालिरपि तां दृष्ट्वा कन्यकां स्नेहमाविशत्

Pagkasabi nito, si Rambhā ay mabilis na nagtungo sa tahanan ng Tatlumpung mga diyos. Si Jābāli naman, nang makita ang dalaga, ay napuno ng marahang pag-ibig at pag-aaruga.

Verse 10

ततस्तां कन्यकां कृत्वा सुष्ठु गुप्ते लतागृहे । रसैर्मिष्टफलोद्भूतैः पुपोष च दिवानिशम्

Pagkaraan, inilagay niya ang dalaga sa isang kubong binalot ng mga baging at maingat na itinago, at pinakain siya araw at gabi ng katas mula sa matatamis na bunga.

Verse 11

सापि कन्या परां वृद्धिं शनैर्याति दिनेदिने । शुक्लपक्षं समासाद्य यथा चन्द्रकला दिवि

Ang dalaga ay unti-unting lumaki araw-araw—gaya ng sinag ng buwan sa langit na dumaragdag sa maliwanag na kalahati ng buwan.

Verse 12

यथायथाथ सा याति वृद्धिं कमललोचना । तथातथास्य सुस्नेहो जाबालेरप्यवर्धत

Habang ang dalagang may matang gaya ng lotus ay lalo pang lumalaki, gayon din ang banayad na pag-ibig ni Jābāli sa kanya ay lalo ring sumidhi.

Verse 13

सा शिशुत्वे मृगैः सार्द्धं पक्षिभिश्च सुशोभना । क्रीडां चक्रे सुविश्रब्धैर्वर्धयंती मुनेर्मुदम्

Noong siya’y bata pa, ang magandang dalaga ay nakipaglaro sa mga usa at mga ibon nang may payapang pagtitiwala, kaya’t lalo niyang pinasaya ang pantas.

Verse 14

ततो बाल्यं परित्यक्त्वा वल्कलावृतगात्रिका । तस्यर्षेः सर्वकृत्येषु साहाय्यं प्रकरोति च

Pagkaraan, iniwan niya ang pagkabata at binalutan ang katawan ng kasuotang mula sa balat ng puno, at sinimulan niyang tulungan ang rishi sa lahat ng gawain araw-araw.

Verse 15

समित्कुशादि यत्किंचित्फलपुष्पसमन्वितम् । वनात्तदानयामास तस्य प्रीतिमवर्धयत्

Anumang makaya niya—panggatong, damong kuśa at iba pa, kasama ang mga prutas at bulaklak—ay dinadala niya mula sa gubat, kaya’t lalo niyang pinatindi ang kasiyahan at pagmamahal ng pantas.

Verse 16

ततः कतिपयाहस्य फलार्थं सा मृगेक्षणा । निदाघसमये दूरं स्वाश्रमात्प्रजगाम ह

Pagkaraan ng ilang araw, ang dalagang may matang gaya ng usa, sa panahon ng matinding init, ay lumayo mula sa sariling ashram upang maghanap ng mga prutas.

Verse 17

एतस्मिन्नंतरे तत्र विमानवरमाश्रितः । प्राप्तश्चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम्

Samantala, sa mismong pook na iyon, dumating ang isang Gandharva ng makalangit na daigdig na nagngangalang Citrāṅgada, nakasakay sa isang maringal na vimāna.

Verse 18

तेन सा विजने बाला पूर्णचन्द्रनिभानना । दृष्टा चांद्रमसी लेखा पतितेव धरातले

Sa pook na yaong liblib, nakita niya ang dalagang ang mukha’y tulad ng kabilugan ng buwan—wari’y guhit ng liwanag ng buwan na bumagsak sa lupa.

Verse 19

ततः कामपरीतांगः सोवतीर्य धरातलम् । विमानान्मधुरैर्वाक्यैस्तामुवाच कृतांजलिः

Pagkaraan, nang madaig ang kanyang katawan ng pagnanasa, bumaba siya mula sa vimāna tungo sa lupa; at sa matatamis na salita’y kinausap niya siya, magkapatong ang mga palad sa paggalang.

Verse 20

का त्वं कमलगर्भाभा निर्जनेऽथ महावने । भ्रमस्येकाकिनी बाले वनमध्ये सुलोचने

Sino ka, na nagniningning na parang ubod ng lotus? Bakit naglalagalag kang mag-isa sa malawak at liblib na gubat na ito—O dalaga, O may magagandang mata—sa gitna ng kakahuyan?

Verse 21

कन्योवाच । अहं फलवतीनाम जाबालेर्दुहिता मुने । फलपुष्पार्थमायाता तदर्थमिह कानने

Wika ng dalaga: “O pantas, ako’y nagngangalang Phalavatī, anak na babae ni Jābāli. Pumarito ako sa gubat na ito alang-alang sa mga bunga at mga bulaklak.”

Verse 22

चित्रांगद उवाच । कुमारब्रह्मचारी स श्रूयते मुनिसत्तमः । तत्कथं तस्य वामोरु त्वं जाता भार्यया विना

Wika ni Citrāṅgada: “Ang dakilang muni ay bantog bilang brahmacārin, tagapangalaga ng banal na pagkamapagpigil. Kung gayon, O may marikit na hita, paano ka isinilang mula sa kanya nang walang asawa?”

Verse 23

कन्योवाच । सत्यमेतन्महाभाग नास्ति दारपरिग्रहः । तस्यर्षेः किं तु संजाता यथा तन्मेऽवधारय

Sumagot ang dalaga: “Totoo iyan, O marangal—hindi siya kumuha ng asawa. Ngunit tunay na ako’y isinilang mula sa rishi na iyon; pakinggan mo ako upang maunawaan kung paano nangyari.”

Verse 24

रंभा नामाप्सरास्तेन पुरा दृष्टा सुरांगना । ततः कामपरीतेन सेविता च यथासुखम्

“Noon, nakita niya ang isang apsaras na nagngangalang Rambhā, isang dalagang makalangit. Pagkaraan, nang madaig ng pagnanasa, nakipagniig siya sa kanya ayon sa kanyang kalooban.”

Verse 25

ततस्तदुदराज्जाता देवलोके महत्तरे । तयापि चेह तस्यर्षेर्भूय एव नियोजिता

“Pagkaraan, isinilang ako mula sa kanyang sinapupunan sa marangal na daigdig ng mga deva. At siya rin ang muling nagsugo sa akin dito, ipinagkatiwala ako sa rishi na iyon.”

Verse 26

एवं स मे पिता जातो जाबालिर्मुनिसत्तमः । पोषिताऽहं ततस्तेन नानाफलसमुद्रवैः

“Kaya si Jābāli, ang pinakadakilang muni, ang naging ama ko. Pagkaraan, inalagaan niya ako sa saganang mga bungang iba’t ibang uri.”

Verse 27

ततः फलवती नाम कृतं तेन महात्मना । ममानुरूपमेतद्धि यन्मां त्वं परिपृच्छसि

Kaya nga, ang dakilang may malawak na loob ay nagbigay sa akin ng pangalang “Phalavatī.” Tunay na ang pangalang ito’y angkop sa akin—kaya mo ako itinatanong.

Verse 28

चित्रांगद उवाच । तव रूपं समालोक्य कामस्याहं वशं गतः । तस्माद्भजस्व मां भीरु नो चेद्यास्यामि संक्षयम्

Wika ni Citrāṅgada: “Nang makita ko ang iyong kagandahan, napasailalim ako sa kapangyarihan ng pagnanasa. Kaya, O mahiyain, tanggapin mo ako—kung hindi, mapapahamak ako.”

Verse 29

अहं चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम् । तीर्थयात्राकृते प्राप्तः क्षेत्रेऽस्मिञ्छ्रद्धयाऽन्वितः

Ako’y si Citrāṅgada sa pangalan, isang Gandharva sa mga nananahan sa langit. Dahil sa paglalakbay-pananampalataya sa mga tirtha, dumating ako sa banal na kṣetra na ito na taglay ang matibay na pananampalataya.

Verse 30

कन्योवाच । कुमारधर्मिणी चाहमद्यापि वशगा पितुः । कामधर्मं न जानामि चित्रांगद कथंचन

Sinabi ng dalaga: “Hanggang ngayon, sinusunod ko pa ang disiplina ng isang dalaga at nasa ilalim pa ng kapangyarihan ng aking ama. Hindi ko nalalaman ang mga gawi ng pagnanasa, O Citrāṅgada.”

Verse 31

तस्मात्प्रार्थय मे तातं स मां तुभ्यं प्रदास्यति । अनुरूपाय योग्याय तरुणाय मनस्विनीम्

Kaya nga, hilingin mo sa aking ama; ibibigay niya ako sa iyo—sapagkat ikaw ay angkop, karapat-dapat, at isang kabataang lalaki—at ako’y isang babaeng may matatag na loob.

Verse 32

ममापि रुचितं चित्ते तव वाक्यमिदं शुभम् । धन्याहं यदि ते कण्ठमालिंगामि यथेच्छया

Ang iyong mapalad na mga salita ay nakalulugod maging sa aking puso. Tunay akong pinagpala kung mayakap ko ang iyong leeg ayon sa aking ninanais.

Verse 33

चित्रांगद उवाच । न शक्नोमि महाभागे तावत्कालं प्रतीक्षितुम् । मां दहत्येष गात्रोत्थः सुमहान्कामपावकः

Wika ni Citrāṅgada: “O mapalad na giliw, hindi ko kayang maghintay nang ganyan katagal. Ang napakalakas na apoy ng pagnanasa, na sumisiklab mula sa aking mga sangkap, ay sinusunog ako.”

Verse 34

तस्मात्कुरु प्रसादं मे रतिदानेन शोभने । को जानाति हि तच्चित्तं कीदृग्रूपं भविष्यति

Kaya nga, O marikit, maawa ka sa akin sa pamamagitan ng pagkakaloob ng ligaya ng pag-ibig. Sapagkat sino ang makaaalam kung anong anyo ang aabutin ng isip na iyon (kapag ipinagkait)?

Verse 35

कन्योवाच । एवं ते वर्तमानस्य मम तातः प्रकोपतः । दहिष्यति न संदेहः शापं दत्त्वा सुदारुणम्

Sinabi ng dalaga: “Kung kikilos ka nang ganyan, ang aking ama—sa galit—ay tiyak na susunog sa iyo, walang pag-aalinlangan, matapos magbigay ng isang napakabangis na sumpa.”

Verse 36

चित्रांगद उवाच । तव तातः स कालेन मां दहिष्यति मानदे । कामानलः पुनः सद्य एष भस्म करिष्यति

Wika ni Citrāṅgada: “Maaaring sunugin ako ng iyong ama sa takdang panahon, O ginagalang na binibini; ngunit ang apoy ng pagnanasa na ito ay ngayon din magpapaging abo sa akin.”

Verse 37

एवमुक्त्वाऽथ तां बालां वेपमानां त्रपावतीम् । गृहीत्वा दक्षिणे पाणौ प्रविवेश सुरालयम्

Pagkasabi nito, hinawakan niya ang kanang kamay ng dalagang nanginginig at punô ng hiya, at pumasok sa tahanang makalangit.

Verse 38

तत्र तां रमयामास तदा कामप्रपीडितः । तत्कालजातरागांधां निर्लज्जत्वमुपागताम्

Doon ay nakipaglaro siya sa kanya, sapagkat siya’y pinahihirapan ng pagnanasa; at ang dalaga, nabulag ng pag-ibig na biglang sumiklab noon, ay napasok sa kawalang-hiya.

Verse 39

एवं तस्याः समं तेन स्थिताया दिवसो गतः । निमेषवन्मुनिश्रेष्ठास्ततश्चास्तं गतो रविः

Kaya nito, habang siya’y nanatiling kasama niya, ang maghapon ay lumipas na tila isang kisap-mata, O pinakadakilang mga muni; at pagkaraan, lumubog ang Araw.

Verse 40

एतस्मिन्नंतरे विप्रो जाबालिर्दुःख संयुतः । अनायातां सुतां ज्ञात्वा परिबभ्राम सर्वतः

Samantala, ang brahmanang si Jābāli ay nababalot ng dalamhati; nang malaman niyang di pa dumarating ang kanyang anak na babae, naglibot siya sa lahat ng dako upang hanapin siya.

Verse 41

अहो सा दुहिता मह्यं किमु व्यालैः प्रभक्षिता । वृक्षं कंचित्समारूढा पतिता धरणी तले

“Ay! Ano na ang nangyari sa aking anak na babae? Nilamon ba siya ng mababangis na hayop? O umakyat siya sa isang puno at nahulog sa lupa?”

Verse 42

किं वा जलाशयं कंचित्प्राप्य गाधमजानती । निमग्ना तत्र सा बाला संप्रविष्टा जलार्थिनी

O marahil, sa paghahanap ng tubig, narating niya ang isang lawa na di niya alam ang lalim; at ang dalagang iyon ay lumubog doon, sapagkat pumasok siya upang kumuha ng tubig.

Verse 43

एवं स प्रलपन्विप्रो बभ्राम गहने वने । कुशकण्टकविद्धांगः क्षुत्पिपासासमाकुलः

Kaya nito, habang nananaghoy, ang brahmana ay gumala sa masukal na gubat; ang katawan niya’y tinusok ng damong kuśa at mga tinik, at pinahihirapan ng gutom at uhaw.

Verse 44

यंयं शृणोति शब्दं स मृगपक्षिसमुद्भवम् । रजन्यां तत्र निर्याति मत्वा फलवतीं च ताम्

Anumang tunog na marinig niya—mula sa usa o mga ibon—sa gabi’y tumatakbo siya roon, inaakalang siya iyon, at umaasang may mabuting bunga.

Verse 45

अथ क्रमात्समायातो हरहर्म्यं स सन्मुनिः । यत्र चित्रांगदोपेता सा संतिष्ठति कन्यका

Pagkaraan, sa takdang panahon, dumating ang banal na muni sa mansiyon ni Hara, kung saan nakatayo ang dalaga, pinalamutian ng maningning na alahas sa kanyang mga sangkap.

Verse 46

निःशंका जल्पमाना च रागवाक्यान्यनेकशः । अनर्हाणि कुमारीणां ब्रह्मजानां विशेषतः

Nagsalita siya nang walang pag-aalinlangan, paulit-ulit na bumibigkas ng mga salitang may pagnanasa—mga salitang di nararapat sa mga dalaga, lalo na sa mga isinilang sa angkan ng brahmana.

Verse 47

ततः स सुचिरं श्रुत्वा दूरस्थो विस्मयान्वितः । कुमार्याश्चेष्टितं दृष्ट्वा कोपसंरक्तलोचनः

Pagkaraan, matapos makinig nang matagal mula sa malayo na may pagkamangha, at makita ang kilos ng dalaga, namula sa galit ang kaniyang mga mata.

Verse 48

अथ दुद्राव वेगेन गृह्य काष्ठसमुच्चयम् । द्वाभ्यामेव विनाशाय भर्त्समानो मुहुर्मुहुः

Pagkatapos ay sumugod siya nang mabilis, tangan ang isang bungkos ng mga patpat; paulit-ulit niyang binalaan ng paglipol, habang walang tigil na pinapagalitan siya.

Verse 49

धिग्धिक्पापसमाचारे कौमार्यं दूषितं त्वया । लांछनं च समानीतं मम लोकत्रयेऽपि च

“Nakakahiya! Ikaw na hamak na gumagawa ng kasalanan! Dahil sa iyo, nadungisan ang aking kalinisan ng pagkadalaga, at dinalhan mo ako ng mantsa—maging sa tatlong daigdig.”

Verse 50

नितरां पतिमासाद्य कर्मणानेन चाधमे । तस्मादनेन पापेन युक्तां त्वां नाशयाम्यहम्

“Sa hamak na gawaing ito, lubos kang lumapit (tumanggap) ng isang asawa; kaya, sapagkat nakagapos ka sa kasalanang ito, wawasakin kita.”

Verse 51

एवमुक्त्वा प्रहारं स यावत्क्षिपति सन्मुनिः । तावच्चित्रांगदो नष्टो व्योममार्गेण सत्वरम्

Pagkasabi nito, nang ihahagis na sana ng banal na muni ang hampas, si Citrāṅgada ay biglang naglaho, mabilis na tumakas sa landas ng langit.

Verse 52

विवस्त्रा सापि तत्रैव खिन्नांगी कामसेवया । न शशाक क्वचिद्गंतुं समुत्थाय ततः क्षितौ

Siya rin, na naiwang walang saplot doon, ang kanyang katawan ay hapong-hapo sa sapilitang pagnanasa, ay hindi makabangon mula sa lupa upang pumunta saanman.

Verse 53

ततः काष्ठप्रहारोघैर्हत्वा तां पतितां क्षितौ । मृतामिति परिज्ञाय स क्रोधपरिवारितः

Pagkatapos, sa pamamagitan ng sunod-sunod na paghampas ng kahoy, pinatay niya ito habang nakahandusay sa lupa; nang mapagtanto niyang patay na ito, nanatili siyang balot ng galit.

Verse 54

ततश्चित्रांगदस्यापि ददौ शापं सुदारुणम् । स दृष्ट्वाऽकाशमार्गेण गच्छमानं भयातुरम्

Pagkatapos ay binigkas din niya ang isang pinakakila-kilabot na sumpa kay Citrāṅgada, nang makita siyang naglalakbay sa daanan ng langit, na takot na takot.

Verse 55

य एष कन्यकां मह्यं धर्षयित्वा समुत्पतेत् । स पतत्वचिरात्पापश्छिन्नपक्ष इवांडजः

"Ang makasalanang ito—na pagkatapos halayin ang aking dalaga, ay sumusubok na lumipad palayo—ay mabilis na babagsak, tulad ng isang ibon na pinutol ang mga pakpak."

Verse 56

कुष्ठव्याधिसमायुक्तश्चलितुं नैव च क्षमः । एतस्मिन्नन्तरे भूमौ स पपात नभस्तलात्

Dinapuan ng sakit na ketong at hindi man lang makagalaw, sa sandaling iyon ay nahulog siya mula sa langit patungo sa lupa.

Verse 57

कुष्ठव्याधिसमायुक्तः स च चित्रांगदो युवा । ततस्तं स मुनिः प्राह काष्ठोद्यतकरः क्रुधा

Ang binatang si Citrangada, na may ketong, ay kinausap ng pantas na may hawak na patpat at galit na nakataas ang kamay.

Verse 58

कस्त्वं पापसमाचार येन मे धर्षिता बलात् । कुमारी तन्नयाम्येष त्वामद्य यम शासनम्

“Sino ka, taong may makasalanang pag-uugali, na sapilitang lumapastangan sa aking dalaga? Ngayon ay ipapadala kita sa parusa ni Yama.”

Verse 59

चित्रांगद उवाच । अहं चित्रांगदोनाम गन्धर्वस्त्रिदिवौकसाम् । तीर्थयात्राप्रसंगेन क्षेत्रेऽस्मिन्समुपागतः

Sinabi ni Citrāṃgada: “Ako ay si Citrāṃgada sa pangalan, isang Gandharva sa mga naninirahan sa langit. Sa pagkakataon ng isang peregrinasyon, ako ay naparito sa banal na lugar na ito.”

Verse 60

ततस्तु कन्यकां दृष्ट्वा कामदेववशं गतः

Pagkatapos, nang makita ang dalaga, siya ay nahulog sa ilalim ng kapangyarihan ni Kāmadeva, ang diyos ng pagnanasa.

Verse 61

ततः सेवितवानत्र लताहर्म्ये जनच्युते । तस्मात्कुरु क्षमां मह्यं दीनस्य प्रणतस्य च

“Pagkatapos, sa liblib na lugar na ito na natatakpan ng baging, ako ay nakipagtalik sa kanya. Kaya, patawarin mo ako, sapagkat ako ay namimighati at yumuyuko sa pagsuko.”

Verse 62

यथा व्याधेर्भवेन्नाशो यथा स्याद्गगने गतिः । भूयोऽपि त्वत्प्रसादेन स्वल्पः कोपो हि साधुषु

Kung paanong ang sakit ay nalulunasan at ang paglalakbay sa himpapawid ay nakakamtan, nawa sa pamamagitan ng iyong biyaya, ang galit ng mga banal ay maging panandalian lamang.

Verse 63

जाबालिरुवाच । ईदृग्रूपधरस्त्वं हि मम वाक्याद्भविष्यसि । एषापि मत्सुता पापा वस्त्रहीना सदेदृशी

Sinabi ni Jābāli: "Tunay nga, sa aking salita ay aakuin mo ang ganitong anyo. At ang makasalanang anak kong babae ay mananatiling ganito, walang saplot magpakailanman."

Verse 64

भविष्यति न संदेहो जीवयिष्यति चेत्क्वचित् । यद्येषा धास्यति क्वापि वस्त्रं गात्रे निजे क्वचित्

"Mangyayari ito nang walang pag-aalinlangan, kung siya ay mabubuhay saanman. Kung sakaling maglagay siya ng damit sa kanyang sariling katawan..."

Verse 65

तन्नूनं च शिरोऽप्यस्याः फलिष्यति न संशयः । एवमुक्त्वा विकोपश्च स जगाम निजाश्रमम्

"Kung gayon ay tiyak na sasabog ang kanyang ulo; walang duda tungkol dito." Matapos magsalita ng ganito, at nanatiling galit, siya ay nagtungo sa kanyang ermita.

Verse 66

चित्रांगदोऽपि तत्रैव तया सार्धं तथा स्थितः । कस्यचित्त्वथ कालस्य तत्र क्षेत्रे समाययौ

Nanatili rin doon si Citrāṅgada, kasama niya, sa ganoong kalagayan. Pagkatapos, makalipas ang ilang panahon, isang banal na presensya ang dumating sa sagradong lugar na iyon.

Verse 67

चैत्रशुक्लचतुर्दश्यां भगवाञ्छशिशेखरः । गन्तुं चित्रेश्वरे पीठे गणै रौद्रैः समावृतः । योगिनीभिः प्रचण्डाभिः सार्धं प्राप्ते निशामुखे

Sa ikalabing-apat na araw ng maliwanag na kalahati ng buwan ng Caitra, ang Mapalad na Panginoon, ang May Koronang Buwan (Śiva), ay tumungo sa luklukan sa Citreśvara—napalilibutan ng mababangis na gaṇa at sinasamahan ng nakapanghihilakbot na mga Yoginī—nang magsimula na ang gabi.

Verse 68

अथ प्राप्ते निशार्धे तु योगिन्यस्ताः सुदारुणाः । महामांसं महामांसमित्यूचुर्भक्षणाय वै

Pagdating ng hatinggabi, ang mga Yoginī na lubhang mabangis ay sumigaw para sa pagkain, na nagsasabing, “Malaking laman! Malaking laman!”

Verse 69

नृत्यमानाः पुरस्तस्य देवदेवस्य शूलिनः । सस्पर्धा गणमुख्यैस्तैर्नर्तमानैः समंततः

Sumasayaw sa harap ng Diyos ng mga diyos, ang May Hawak ng Trisula (Śiva), ang mga pangunahing gaṇa ay sumayaw sa paligid sa lahat ng dako, nag-uunahan sa sigla ng kanilang pagtatanghal.

Verse 70

यस्तत्र समये तासां महामांसं प्रयच्छति । मंत्रपूतं स संसिद्धिं समवाप्नोति वांछिताम्

Sinumang sa sandaling iyon ay maghandog sa kanila ng “malaking alay na laman”—na pinadalisay ng mantra—ay makakamit nang ganap ang ninanais na katuparan.

Verse 71

मद्यं मांसं तथा चान्यन्नैवेद्यं वा फलादिकम् । तस्य सिद्धिः समादिष्टा यथा स्वहृदये स्थिता

Maging ito man ay alak, laman, o iba pang handog—naivedya gaya ng mga prutas at iba pa—ang kanyang tagumpay ay ipinahahayag na umaayon sa layuning iniingatan niya sa sariling puso.

Verse 72

एतस्मिन्नंतरे कन्या सा जाबालिसमुद्भवा । स च चित्रांगदस्तत्र गत्वा प्रोवाच सादरम्

Samantala, ang dalagang iyon—na isinilang kay Jābāli—ay lumitaw. At si Citraṅgada ay nagtungo roon at nagsalita nang may lubos na paggalang.

Verse 73

अस्मदीयमिदं मांसं योगिन्यो हर्षसंयुताः । भक्षयन्तु यथासौख्यं स्वयमेव प्रकल्पितम्

“Nawa’y kainin ng mga Yoginī—na puspos ng kagalakan—ang karneng ito na amin, ayon sa kanilang nais; kami mismo ang naghanda nito.”

Verse 74

अथ तं पुरुषं दृष्ट्वा कुष्ठव्याधिसमावृतम् । विवस्त्रां कन्यकां तां च सर्वास्ता विस्मयान्विताः

Pagkaraan, nang makita nila ang lalaking iyon na nababalot ng ketong, at ang dalagang iyon na walang kasuotan, silang lahat ay napuno ng pagkamangha.

Verse 75

ते च सर्वे गणा रौद्राः स च देवस्त्रिलोचनः । पप्रच्छ कौतुकाविष्टस्तत्र चित्रांगदं प्रभुः

At ang lahat ng mababangis na Gaṇa, pati ang Panginoong may tatlong mata—na napukaw ng pag-uusisa—ay tinanong ng Guro roon si Citraṅgada.

Verse 76

कस्त्वं धैर्यसमायुक्तो महत्सत्त्वे व्यवस्थितः । यः प्रयच्छसि जीवं त्वं कीटस्यापि सुवल्लभम्

“Sino ka—na may matatag na tapang, nakatindig sa dakilang kabutihan—na makapagbibigay ng buhay, na pinakamamahal, kahit sa isang munting insekto?”

Verse 77

केयं च वसनैंर्हीना त्वया सार्धं गतव्यथा । प्रयच्छति निजं देहं यद्देयं नैव कस्यचित्

“At sino ang babaeng ito, walang kasuotan, na sumama sa iyo nang walang pagdurusa—na inihahandog ang sarili niyang katawan, isang kaloob na hindi dapat ibigay kaninuman?”

Verse 78

सूत उवाच । ततः स कथयामास सर्वमात्मविचेष्टितम् । यथा कन्यासमं संगः कृतः शापश्च सन्मुनेः

Sinabi ni Sūta: Pagkaraan, isinalaysay niya ang lahat ng naganap dahil sa sariling ginawa—kung paanong nakipag-ugnay siya sa dalaga, at kung paanong nagkaroon siya ng sumpa mula sa isang marangal na rishi.

Verse 79

ततश्चित्रांगदं दृष्ट्वा स गन्धर्वं दिवौकसाम् । तथारूपं कृपाविष्टस्ततः प्रोवाच शंकरः

Pagkaraan, nang makita ni Śaṅkara ang Gandharva na si Citrāṅgada—isa sa mga nilalang sa langit—na nalugmok sa gayong kalagayan, napuspos siya ng habag at nagsalita.

Verse 80

मम संदर्शनं प्राप्य न मृत्युर्जायते क्वचित् । न वृथा दर्शनं चैतत्तस्मात्प्रार्थय सादरम्

“Kapag natamo mo ang Aking darśana, hindi sumisibol ang kamatayan sa sinuman kailanman. Hindi walang saysay ang pagtanaw na ito; kaya humiling ka nang may paggalang.”

Verse 81

चित्रांगद उवाच । व्याधिनाऽहं सुनिर्विण्णस्तेन देवात्र चागतः । येन व्याधिक्षयो भावी देहनाशेन शंकर

Sinabi ni Citrāṅgada: “Pinahihirapan ako ng karamdaman at lubos na nanghihina; kaya lumapit ako sa Iyo, O Diyos. O Śaṅkara, sa anong paraan magwawakas ang sakit na ito—kahit mangahulugan pa ng pagkapuksa ng katawang ito?”

Verse 82

तस्मात्कुरु क्षयं व्याधेर्यदि यच्छसि मे वरम् । खेचरत्वं पुनर्देहि येन स्वर्गं व्रजाम्यहम्

Kaya nga, kung ipagkakaloob mo sa akin ang isang biyaya, pawiin mo ang aking karamdaman. At ibalik mo sa akin ang kalagayang makapaglakbay sa himpapawid, upang ako’y makabalik sa langit.

Verse 83

श्रीशंकर उवाच । त्वं स्थापयात्र मल्लिंगं पीठे गन्धर्वसत्तम । ततश्चाराधय प्रीत्या यावद्वर्षमुपस्थितम्

Wika ni Śrī Śaṅkara: “O pinakamainam sa mga Gandharva, itindig mo rito ang isang liṅga na yari sa luwad sa ibabaw ng pedestal. Pagkaraan, sambahin mo ito nang may debosyon hanggang lumipas ang isang buong taon.”

Verse 84

यथायथा सुपूजां त्वं मल्लिंगस्य करिष्यसि । दिनेदिने तथा व्याधेस्तव नाशो भविष्यति

Sa anumang antas ng maringal na pagsamba na gagawin mo sa liṅga na luwad, sa gayon ding antas, araw-araw, mawawasak ang iyong karamdaman.

Verse 85

ततस्तु खे गतिं प्राप्य पुनः स्वर्गं प्रयास्यसि । मत्प्रसादान्न सन्देहः सत्यमेतन्मयोदितम्

Pagkaraan, makakamtan mo ang paglalakbay sa himpapawid at muli kang tutungo sa langit. Sa aking biyaya, walang pag-aalinlangan—ito ang katotohanang binigkas ko.

Verse 86

एषापि कन्यका यस्मात्प्रविष्टा पीठमध्यतः । तस्मात्फलवतीनाम योगिनी सम्भविष्यति

At yamang ang dalagang ito ay pumasok sa gitna ng pedestal, kaya rito ay lilitaw ang isang Yoginī na tatawaging Phalavatī.

Verse 87

अनेनैव तु रूपेण नग्नत्वेन व्यवस्थिता । मुख्यामवाप्स्यते पूजां वांछितं च प्रदास्यति । पूजकानां स्थितं चित्ते शतसंख्यगुणं तदा

Sa ganitong anyo rin—nananatiling walang saplot—siya ay itinatag; tatanggap siya ng pinakadakilang pagsamba at ipagkakaloob ang ninanais. Pagkaraan, ang hangaring nasa puso ng mga sumasamba ay matutupad nang sandaang ulit.

Verse 88

एतां संपूजयेन्मर्त्यः पीठमेतत्ततः परम् । पूजयिष्यति तस्येष्टा सिद्धिरेवं भविष्यति

Dapat sambahin ng tao nang wasto ang Diyosa; at pagkaraan ay sambahin ang luklukan na ito bilang mas mataas na salalayan. Sa sumasamba, ang minimithing katuparan ay lilitaw sa ganitong paraan.

Verse 89

एवमुक्त्वा ततः साऽथ हर्षेण महताऽन्विता । योगिनीवृंदमध्यस्था नृत्यं चक्रे ततः परम्

Pagkasabi niya nang gayon, siya’y napuspos ng dakilang galak; tumindig sa gitna ng pangkat ng mga Yoginī, at pagkaraan ay nagsagawa ng isang maringal na sayaw.

Verse 90

एवं बभूव सा तत्र योगिनी च वरांगना । तथा चक्रे परं नृत्यं यथा तुष्टो महेश्वरः

Kaya nga, doon siya’y nagpakita bilang isang Yoginī at bilang isang marilag na dalaga; at nagsayaw siya ng pinakadakilang sayaw, anupa’t nalugod si Maheśvara.

Verse 91

ततः प्रोवाच तां हृष्टः सर्वयोगिनिसंनिधौ । अनेन तव नृत्येन गीतेन च विशेषतः

Pagkaraan, sa galak, nagsalita siya sa kanya sa harap ng lahat ng Yoginī: “Dahil sa sayaw mong ito—at lalo na sa awit mong iyon—…”

Verse 92

परितुष्टोस्मि ते वत्से तस्माच्छृणु वचो मम । निशीथेऽद्य दिने प्राप्ते यस्ते पूजां करिष्यति

O mahal kong anak, lubos akong nalulugod sa iyo; kaya pakinggan mo ang aking mga salita. Kapag dumating ang hatinggabi sa araw na ito, sinumang magsasagawa ng iyong pagsamba…

Verse 93

सुरा मांसान्नसत्कारैर्मंत्रैरागमसंभवैः । स भविष्यति तत्कालं शापानुग्रहशक्तिमान्

Sa mga handog na alak, karne, at pagkain, kasama ang mga parangal at mga mantra na nagmula sa mga Āgama, ang sumasamba ay agad magkakamit ng kapangyarihang magsumpa at magbasbas.

Verse 94

बंधनं मोहनं चापि शत्रोरुच्चाटनं तथा । करिष्यति न सन्देहो वशीकरणमेव च

Magagawa niya ang pagbibigkis, ang pagpapalito, at ang pagpapaalis sa kaaway; walang pag-aalinlangan, magagawa rin niya ang pagpapasunod (vaśīkaraṇa).

Verse 95

त्रिकोणं कुण्डमास्थाय दिशां पालान्प्रपूजयेत् । क्षेत्रपालं च सर्वास्ता देवता गमनोद्भवाः

Sa pagtatatag ng isang tatsulok na hukay-apoy (kuṇḍa), dapat munang sambahin ang mga tagapagbantay ng mga direksiyon, at gayundin si Kṣetrapāla; at ang lahat ng mga diyos na lumilitaw bilang mga kasama sa pagpapatuloy ng ritwal.

Verse 96

तथा चत्वरपूजां च प्रकृत्वा विधिपूर्वकम् । पश्चात्त्वां पूजयित्वा च होमं यश्च करिष्यति

Gayundin, matapos isagawa nang ayon sa tuntunin ang catvara-pūjā (pagsamba sa apat na dako), at pagkatapos ay sambahin ka, sinumang magsasagawa ng homa (handog sa apoy)…

Verse 97

शत्रुवामपदोत्थेन स्पृष्टेन रजसाऽथवा । गुग्गुलेन सहस्रांतं स्तंभनं च करिष्यति

Sa pamamagitan ng alikabok na nadampian ng bakas ng kaliwang paa ng kaaway—o kaya’y sa guggulu—isasagawa niya ang stambhana (pagpaparalisa/pagpapahinto), na tinatapos sa isang libong pagbigkas o handog.

Verse 98

यश्च शत्रुं हृदि स्थाप्य शत्रूद्वर्तनसंभवम् । मलं धात्रीफलैः सार्धं मोहनं स करिष्यति

At sinumang maglagay sa kaaway sa kanyang puso (sa matinding pagtuon), at gumamit ng dumi na nalikha mula sa udvartana (pagkuskos/pagpapahid ng pulbos) na may kaugnayan sa kaaway, kasama ang bunga ng dhātrī (āmalakī), ay magsasagawa ng mohana (pagpapalito, pang-akit).

Verse 99

यः शत्रोः स्नानजं तोयं गृहीत्वा चाथ कर्दमम् । शिवनिर्माल्यसंयुक्तं जुह्वयिष्यति पावके

Sinumang kumuha ng tubig mula sa paliligo ng kaaway, kasama ang putik, at ihandog iyon sa banal na apoy na hinaluan ng nirmālya ni Śiva (banal na nalalabing handog), ay makapapailalim sa kaaway sa pamamagitan ng ritong ito.

Verse 100

तवाग्रे स नरो नूनं शत्रुमुच्चाटयिष्यति । एषोपि तव संगेन तव चित्रांगदः प्रियः । संप्राप्स्यति च सत्पूजामनुषंगात्त्वदुद्भवात्

Sa harap mo, ang taong iyon ay tiyak na magtataboy at mananaig sa kanyang kaaway. At ang mahal mong Citrāṅgada rin—sa pakikisama at paglapit sa iyo—ay magkakamit ng marangal na pagsamba, dahil sa mapalad na bunga ng nagmula sa iyo.

Verse 101

फलवत्युवाच । यदि देव प्रसन्नो मे तथान्यमपि सद्वरम्

Sinabi ni Phalavatī: “Kung, O Panginoon, ikaw ay nalulugod sa akin, ipagkaloob mo rin sa akin ang isa pang dakilang biyaya.”

Verse 102

हृदिस्थं देहि मे सौख्यं येन संजायतेऽखिलम् । पिता ममैष जाबालिर्निर्मुक्तो वसनैः सदा

Ipagkaloob Mo sa akin ang kapayapaang nananahan sa puso, na siyang pinagmumulan ng lahat ng kabutihan. At tungkol sa aking ama, si Jābāli—siya’y laging salat sa nararapat na kasuotan.

Verse 103

अहं यथा तथात्रैव संतिष्ठतु दिवानिशम् । येन संतापमायाति पश्यन्मम विरोधिनीम्

Manatili siya rito, araw at gabi, anuman ang kalagayan ko—upang sa pagtanaw sa aking karibal, siya’y lamunin ng nag-aapoy na dalamhati.

Verse 104

क्रीडां ब्राह्मणवंशस्य मद्यमांससमुद्भवाम् । मद्यगन्धं समाघ्राति मांसं पश्यति संस्कृतम् । मां स्वच्छंदरतां नित्यं दुःखं याति दिनेदिने

Masaksihan niya ang kahiya-hiyang ‘laro’ na nagdudulot ng dungis sa angkan ng brāhmaṇa, na nagmumula sa alak at karne. Malanghap niya ang amoy ng alak at makita ang karneng inihanda; at sa pagkakita niyang ako’y laging namumuhay nang malaya ayon sa sariling nais, malugmok siya sa pighati araw-araw.

Verse 105

श्रीभगवानुवाच । एवं भविष्यति प्रोक्तं संजातं चाधुना शुभे । अहं यास्यामि कैलासं त्वं तिष्ठात्र यथोदिता

Wika ng Mapalad na Panginoon: “Gayon nga ang mangyayari ayon sa iyong sinabi—at ngayon din, O mapalad, ito’y naganap na. Ako’y tutungo sa Kailāsa; ikaw nama’y manatili rito ayon sa aking ipinag-utos.”

Verse 106

सूत उवाच । एवं स भगवान्प्रोक्त्वा गतश्चादर्शनं हरः । योगिन्यश्चैव ताः सर्वाः स्वेस्वे स्थाने व्यवस्थिताः

Sabi ni Sūta: “Pagkasabi niya nang gayon, ang Panginoong Hara ay lumisan at naglaho sa paningin. At ang lahat ng yoginī ay nanatiling matatag, bawat isa sa kani-kaniyang kinalalagyan.”

Verse 107

चित्रांगदोपि तत्रैव कृत्वा प्रासादमुत्तमम् । लिंगं संस्थापयामास देवदेवस्य शूलिनः

Si Citrāṅgada rin, doon mismo, ay nagtayo ng isang napakainam na templo at nagluklok ng isang liṅga para kay Śiva, ang may hawak ng trishula, ang Diyos ng mga diyos.

Verse 108

ततश्चाराधयामास दिवारात्रमतंद्रितः

Pagkaraan, walang kapaguran at walang paglihis, siya’y sumamba araw at gabi.

Verse 109

ततः संवत्सरस्यांते व्याधिमुक्तः सुरूपधृक् । विमानवरमारूढो जगाम त्रिदशालयम् । सोऽपि जाबालिनामाथ विवस्त्र समपद्यत

Pagkaraan, sa pagtatapos ng isang taon, siya’y napalaya sa karamdaman at nagtaglay ng marikit na anyo. Sumakay sa isang dakilang sasakyang makalangit, nagtungo siya sa tahanan ng mga diyos. Ngunit si Jābāli naman, pagkaraan, ay napasailalim sa kalagayang hubad at kahiya-hiya, salat sa dangal at yaman.

Verse 110

जनहास्यकरो लोके स्थितस्तत्रैव सर्वदा । पश्यमानो विकारांस्तान्दुःखितः स्वसुतोद्भवान्

Naging tampulan ng panlilibak ng mga tao sa daigdig, nanatili siya roon palagi, nagdadalamhati habang minamasdan ang mga kapansanan at pagbabago na nagmula sa sarili niyang supling.

Verse 111

ततश्च गर्हयामास स्त्रीणां जन्म महामुनिः । तस्मिन्पीठे समासाद्य दुःखेन महताऽन्वितः

Pagkaraan, ang dakilang muni ay nagsimulang manisi maging ang pagsilang bilang babae. Pagdating niya sa banal na pīṭha, siya’y nabalot ng matinding dalamhati.

Verse 112

अहो पापात्मनां पुंसां संभविष्यंति योषितः । यासामीदृक्समाचारो द्विजवंशोद्भवास्वपि

Ay, sa aba! Ang mga babae’y isinisilang mula sa mga lalaking makasalanan; at kahit sa angkang Brahmin, ang asal ay maaari ring maging ganyan!

Verse 113

सकृदेव मया संगः कृतो नार्या समन्वितः । आजन्ममरणं यावत्पापं प्राप्तं यथेदृशम्

Minsan lamang akong nakihalubilo sa isang babae; ngunit mula pagsilang hanggang kamatayan, nagkamit ako ng kasalanang ganito rin.

Verse 114

ये पुनस्तासु संसक्ताः सदैव पुरुषाधमाः । का तेषां जायते लोके गतिर्वेद्मि न चिंतयन्

At yaong mga hamak na lalaking laging nabibihag sa kanila—anong kapalaran ang maaabot nila sa mundong ito? Hindi ko man lamang kayang isipin.

Verse 115

एवं तस्य ब्रुवाणस्य योगिन्यस्ताः क्रुधान्विताः । तमूचुर्ब्राह्मणं तत्र घृणया परिवारितम्

Nang magsalita siya nang gayon, ang mga Yoginī na nag-aalab sa galit ay nagsalita sa Brahmin doon, pinalilibutan siya ng mahigpit na pagsuway at pagbatikos.

Verse 116

योगिन्य ऊचुः । मा निंदां कुरु मूढात्मंस्त्वं स्त्रीणां योगमाश्रितः । एतच्चराचरं विश्वं स्त्रीभिः संधार्यते यतः

Sinabi ng mga Yoginī: “Huwag mong alipustain ang mga babae, O naliligaw ang diwa—sapagkat ikaw man ay umaasa sa yoga, sa kapangyarihan ng kababaihan. Ang buong sansinukob na ito, ang gumagalaw at di-gumagalaw, ay pinananatili ng mga lakas na pambabae.”

Verse 117

याभिः संजनितः शेषः कूर्मश्च तदनंतरम् । याभ्यां संधार्यते पृथ्वी यस्यां विश्वं प्रतिष्ठितम्

Sa Kanya isinilang si Śeṣa, at pagkaraan ay si Kūrma rin; sa Kanya iniaangat at sinasandigan ang daigdig—sa Kanya nakatatag ang buong sansinukob.

Verse 118

धन्येयं ते सुता मूढ या प्राप्ता योगमुत्तमम् । प्राप्ता च परमं स्थानं स्तोकैरेवात्र वासरैः

Mapalad nga tunay ang iyong anak na babae, O naliligaw—naabot niya ang pinakadakilang yoga; at sa iilang araw lamang dito, narating niya ang kataas-taasang kalagayan.

Verse 119

त्वं पुनर्मूर्खतां प्राप्तश्छांदसं मार्गमास्थितः । अविद्यया समायुक्तः संसारेऽत्र भ्रमिष्यसि

Ngunit ikaw, muling nahulog sa kamangmangan at tumahak sa landas na chāndasa, ay—nakagapos sa avidyā—magpapatuloy na magpagala rito sa ikot ng saṃsāra.

Verse 120

मुनिरुवाच । स्त्रियो निंद्यतमाः सर्वाः सर्वावस्थासु दुःखदाः । इहलोके परे चैव ताभ्यः सौख्यं न लभ्यते

Wika ng pantas: “Ang mga babae, lahat, ay lubhang kapintasan; sa bawat kalagayan sila’y nagdadala ng dalamhati. Sa mundong ito at sa susunod man, hindi nakakamtan ang ligaya sa pamamagitan nila.”

Verse 121

यदर्थं निहतः शुम्भो निशुम्भश्च महासुरः । रावणो दण्डभूपश्च तथान्येऽपि सहस्रशः

Dahil sa layuning iyon pinaslang sina Śumbha at Niśumbha—mga dakilang asura; at dahil din doon ibinagsak si Rāvaṇa at haring Daṇḍa, gayundin ang libo-libo pang iba—(ang banal na kapangyarihang ito’y ipinahahayag sa pagpupuri sa Tīrtha na ito).

Verse 122

प्राप्य तादृग्द्विजं कांतं गौतमं स्त्रीस्वभावतः । अहिल्या शक्रमासाद्य चकमे शीलवर्जिता

Nang makamtan niya ang gayong marangal at minamahal na dalawahang-ipinanganak na rishi—si Gautama—ngunit dahil sa pabagu-bagong likas na iniuugnay dito sa kanyang pagkababae, si Ahalyā, na nawalan ng kalinisan ng asal, ay lumapit kay Śakra (Indra) at nagnasang makipag-isa sa kanya.

Verse 123

कन्योवाच । यच्च निंदसि मूढात्मन्संति निंद्याश्च योषितः । तद्वदस्व मया सार्धं येन त्वां बोधयाम्यहम्

Sinabi ng dalaga: “O naliligaw ang isip, sinisisi mo ang mga babae at sinasabi mong may mga babaeng dapat sisihin. Iwika mo iyon nang buo, kasama ko, upang magising kita sa wastong pagkaunawa.”

Verse 124

न तेऽस्ति हृदये बुद्धिर्न लज्जा न दया मुने । किमंत्यजोऽपि तत्कर्म कुरुते यत्त्वया कृतम्

O pantas, sa iyong puso’y walang pag-unawa—walang hiya, walang habag. Ang ginawa mo’y yaong kahit ang isang itinuturing na mababa ay hindi gagawa.

Verse 125

अहं तावत्प्रहारेण त्वया व्यापादिताऽधम । स्त्रीहत्योद्भवपापस्य न चिन्ता विधृता हृदि

“Sa iyong hampas, tunay ngang napatay mo ako, o hamak. Ngunit sa aking puso’y wala akong kinimkim na pangamba sa kasalanang nagmumula sa pagpatay sa isang babae.”

Verse 126

विशेषेण सुतायाश्च कोपाविष्टेन चेतसा । गच्छंति पातकान्यत्र प्रायश्चित्तैः पृथग्विधैः

Dito, sa pamamagitan ng iba’t ibang uri ng prāyaścitta (pagsisisi at pagtubos), napapawi ang mga kasalanan—lalo na yaong nagawa habang sinasakmal ng galit ang isip, at maging yaong nagmumula sa bagay na may kinalaman sa sariling anak na babae.

Verse 127

स्त्रीवधोत्थं पुनर्याति यदि तत्त्वं प्रकीर्तय । एतन्मे न च दुःखं स्याद्यद्धतास्मि द्विजाधम

“Kung tunay mong ipahahayag ang tunay na simulain, ang kasalanang nagmula sa pagpatay sa isang babae ay babalik at sasapol sa iyo. Sa akin, walang dalamhati rito—na ako’y napatay ng isang hamak na brahman.”

Verse 128

यच्छप्ता नग्नसद्भावं नीता तत्पातकं च ते । कल्पांतेऽपि सुदुर्बुद्धे न संयास्यति कुत्रचित्

Dahil ikaw ay isinumpa, itinulak ka sa kalagayang hubad; at ang mismong kasalanang iyon ang dumapo sa iyo. O masamang-isip, kahit sa wakas ng isang kalpa, hindi iyon mapapawi para sa iyo saanman.

Verse 129

तस्माद्भुंक्ष्व सुदुःखार्तः स्थितोऽत्रैव मया सह । न भूयो निंदसि प्रायो न च व्यापादयिष्यसि

Kaya nga, O ikaw na pinahihirapan ng matinding dalamhati, manatili rito kasama ko at kumain. Hindi ka na muling manlalait gaya ng dati, ni muling gagawa ng karahasan o mananakit.

Verse 130

अनिंद्या योषितः सर्वा नैता दुष्यंति कर्हिचित् । मासिमासि रजो ह्यासां दुष्कृतान्यपकर्षति

Ang mga babae ay hindi dapat laitin; hindi sila nadudungisan kailanman. Sapagkat buwan-buwan, ang daloy ng kanilang regla ay tunay na nag-aalis ng kanilang mga kasalanan.

Verse 131

मुनि रुवाच । स्त्रियः पापसमाचारा नैताः शुध्यंति कर्हिचित् । परकांते रतिर्यासामंत्यजत्वं प्रयच्छति

Wika ng pantas: “Ang mga babaeng namumuhay sa kasalanan—ang gayong mga babae ay hindi kailanman luminis. At yaong ang ligaya ay nasa minamahal ng iba, ay itinutulak sa kalagayang itinakwil sa kasta.”

Verse 132

कन्योवाच । मा मैवं वद मूढात्मन्नमेध्या इति योषितः । अत्र श्लोकः पुरा गीतो मनुना तं निबोध मे

Wika ng dalaga: “Huwag kang magsalita nang ganyan, O naliligaw ang isip—huwag mong tawaging ‘marumi’ ang mga babae. Narito ang isang taludtod na minsang inawit ni Manu; pakinggan at unawain mo mula sa akin.”

Verse 133

ब्राह्मणाः पादतो मेध्या गावो मेध्यास्तु पृष्ठतः । अजाश्वा मुखतो मेध्या स्त्रियो मेध्याश्च सर्वतः

“Ang mga Brahmana ay dalisay mula sa paa; ang mga baka ay dalisay mula sa likod; ang mga kambing at kabayo ay dalisay mula sa bibig; at ang mga babae ay dalisay sa lahat ng paraan.”

Verse 134

मुनिरुवाच । ब्राह्मणाः सर्वतो मेध्या गावो मेध्याश्च सर्वतः । अजाश्वा मुखतो मेध्या न मेध्याश्च स्त्रियः क्वचित्

Sinabi ng pantas: “Ang mga Brahmana ay dalisay sa lahat ng paraan, at gayundin ang mga baka. Ang mga kambing at kabayo ay dalisay mula sa bibig; ngunit ang mga babae ay hindi dalisay kailanman.”

Verse 135

कन्योवाच । तस्य चिंतामणिर्हस्ते तस्य कल्पद्रुमो गृहे । कुबेरः किंकरस्तस्य यस्य स्यात्कामिनी गृहे

Wika ng dalaga: “Para sa kanya, ang batong Cintāmaṇi na tumutupad ng hangarin ay nasa kanyang kamay; ang punong Kalpadruma na nagbibigay ng biyaya ay nasa kanyang tahanan; at si Kubera ay nagiging lingkod—yaong may minamahal na babae sa kanyang bahay.”

Verse 136

मुनिरुवाच । तस्यापदोऽखिला दुःखं दुःखं तस्याखिलं गृहे । नरकः सर्वतस्तस्य यस्य स्यात्कामिनीगृहे

Sinabi ng pantas: “Para sa kanya, ang bawat kapahamakan ay nagiging pagdurusa; sa kanyang tahanan, ang lahat ay pagdurusa. Ang impiyerno ay pumapaligid sa kanya sa lahat ng dako—yaong may babaeng inuudyukan ng pita sa kanyang bahay.”

Verse 137

कन्योवाच । यानि कान्यत्र सौख्यानि भोगस्थानानि यानि च । धर्मार्थकामजातानि तानि स्त्रीभ्यो भवंति हि

Wika ng dalaga: “Anumang ligaya rito at anumang pook ng pagdiriwang ng pagnanasa—yaong isinilang mula sa dharma, artha, at kāma—tunay na sumisibol dahil sa kababaihan.”

Verse 138

मुनिरुवाच । यानि कानि सुदुःखानि क्लेशानि यानि देहिनाम् यानि कष्टान्यनिष्टानि स्त्रीभ्यस्तानि भवंति च

Wika ng pantas: “Anumang matinding pagdurusa at pighati ng mga may katawan, at anumang hirap at di-kanais-nais na suliranin—yaon man ay sumisibol din dahil sa kababaihan.”

Verse 139

कन्योवाच । धर्मार्थकाममोक्षान्स्त्री चतुरोऽपि चतसृभिः । वह्निप्रदक्षिणाभिस्तान्विवाहेऽपि प्रदर्शयेत्

Wika ng dalaga: “Ang babae, sa apat na pag-ikot sa banal na apoy, ay inihahayag kahit sa kasal ang apat na layon—dharma, artha, kāma, at mokṣa.”

Verse 140

मुनिरुवाच । संसारभ्रमणं नारी प्रथमेऽपि समागमे । वह्निप्रदक्षिणान्यायव्याजेनैव प्रदर्शयेत्

Wika ng pantas: “Sa unang pagsasama pa lamang, ipinakikita ng babae ang paglalagalag sa saṃsāra—sa ilalim ng dahilan ng tuntunin ng pag-ikot sa banal na apoy.”

Verse 141

कन्योवाच । के नाम न विरज्यंति ज्ञानाढ्या अपि मानवाः । कर्णांतलग्ननेत्रांतां दृष्ट्वा पीन पयोधराम्

Wika ng dalaga: “Sino ang hindi magigising ang pagnanasa—kahit yaong sagana sa kaalaman—kapag nakita ang babaeng hitik ang dibdib, at ang mga mata’y wari’y umaabot sa gilid ng tainga?”

Verse 142

मुनिरुवाच । के नाम न विनश्यंति मूढज्ञाना नितंबिनीम् । रम्यबुद्ध्योपसर्पंति ये ज्वालाः शलभा इव

Wika ng pantas: “Sino ang hindi mapapahamak—yaong ang ‘kaalaman’ ay kamangmangan—kapag lumalapit sa babaeng mapang-akit na inaakalang kaaya-aya, gaya ng gamu-gamong sumusuong sa apoy?”

Verse 143

कन्योवाच । निर्मुखौ च कठोरौ च प्रोद्धतौ च मनोरमौ । स्त्रीस्तनौ सेवते धन्यो मधुमांसे विशेषतः

Wika ng dalaga: “Matigas at nakaangat, kaaya-aya bagaman ‘walang mukha’; mapalad ang naglilingkod at tumitikim sa dibdib ng babae, lalo na sa panahon ng tagsibol.”

Verse 144

मुनिरुवाच । आभोगिनौ मंडलिनौ तत्क्षणान्मुक्तकंचुकौ । वरमाशीविषौ स्पृष्टौ न तु पत्न्याः पयोधरौ

Wika ng pantas: “Mas mabuti pang humipo sa dalawang ahas na may talukbong at nakapulupot, na sa isang kisap ay naghuhubad ng balot—kaysa humipo sa dibdib ng sariling asawa.”

Verse 145

कन्योवाच । न चासां रचनामात्रं केवलं रम्यमंगिभिः । परिष्वंगोऽपि रामाणां सौख्याय पुलकाय च

Wika ng dalaga: “Hindi lamang anyo ng katawan ang kaakit-akit sa may laman; maging ang yakap ng minamahal na babae ay nagdudulot ng ligaya at pangingilabot (balat-manok).”

Verse 146

मुनिरुवाच । न चासां रचनामात्रं रम्यं स्यात्पापदं दृशः । वपुः स्पृष्टं विनाशाय स्त्रीणां प्रेत्य नरकाय च

Wika ng pantas: “Ang anyong iyon ay hindi tunay na ‘kaaya-aya’; sa mata, nagiging sanhi ito ng kasalanan. Ang paghipo sa katawan ay humahantong sa kapahamakan—at pagkamatay, sa impiyerno.”

Verse 147

कन्योवाच । को नाम न सुखी लोके को नाम सुकृती न च । स्पृहणीयतमः को न स्त्रीजनो यस्य रज्यते

Wika ng dalaga: “Sino sa daigdig ang hindi masaya? Sino ang hindi marapat sa kabutihang-loob? At sino ang hindi pinakaiinggitan—yaong minamahal at kinahuhumalingan ng samahan ng mga babae?”

Verse 148

मुनिरुवाच । को न मुक्तिं व्रजेत्तत्र को न शस्यतरो भवेत् । को न स्यात्क्षेमसंयुक्तः स्त्रीजने यो न रज्यते

Wika ng pantas: “Sino ang hindi tutungo sa paglaya? Sino ang hindi magiging tunay na kapuri-puri? At sino ang hindi mananatili sa katiwasayan at kagalingan—yaong hindi nakakapit sa samahan ng mga babae?”

Verse 149

कन्योवाच । संसारांतः प्रसुप्तस्य कीटस्यापि प्ररोचते । स्त्रीशरीरं नरस्यात्र किं पुनर्न विवेकिनः

Wika ng dalaga: “Kahit ang uod na natutulog sa putik ng sansara ay nakakakita ng bagay na kaaya-aya. Gayon din sa mundong ito, ang katawan ng babae ay tila kaakit-akit sa lalaki—lalo na sa walang pag-unawa at paghiwatig.”

Verse 150

मुनिरुवाच । अमेध्यजा तस्य यथा तथा तद्रोचनं कृमेः । तथा संसारसूतस्य स्त्रीशरीरं च कामिनः

Wika ng pantas: “Kung paanong ang uod na isinilang sa karumihan ay nasisiyahan sa mismong karumihang iyon, gayon din ang lalaking pinapatakbo ng pita at hinahabi ng mga hibla ng sansara ay nagagalak sa katawan ng babae.”

Verse 151

कन्योवाच । सौख्यस्थानं नृणां किंचिद्वेधसा ऽन्यदपश्यता । शाश्वतं चिंतयित्वाथ स्त्रीरत्नमिदमाहृतम्

Wika ng dalaga: “Ang Manlilikha (Vidhata), nang hindi makakita ng ibang himlayan ng ligaya para sa mga tao, ay nagmuni sa walang-hanggang bagay at saka inihatid ang hiyas na ito—ang pagkababae.”

Verse 152

मुनिरुवाच । बंधनं जगतः किंचिद्वेधसाऽन्यदपश्यता । स्त्रीरूपेण ततः कोपि पाशोऽयं स्त्रीमयः कृतः

Wika ng pantas: “Ang Lumikha (Brahmā), nang walang makita pang ibang tali para sa sanlibutan, ay humubog ng bitag na ito sa anyo ng babae—isang lubid na buhol na yari sa pang-akit at pagkahumaling.”

Verse 153

सूत उवाच । एवं स मुनिशार्दूलस्तयातीव समागमे । निरुत्तरीकृतो यावत्ततः प्राह निजां सुताम्

Sabi ni Sūta: “Gayon nga, ang ‘tigre’ sa mga pantas, nang masagot siya nang lubos sa gitna ng pag-uusap, ay napatahimik; at saka niya kinausap ang sarili niyang anak na babae.”

Verse 154

मुनिरुवाच । त्वया सह न संवादो मया कार्योऽधुना क्वचित् । या त्वं बालापि मामेवं निषेधयसि सर्वतः

Wika ng pantas: “Ngayon, wala na akong anumang pag-uusap pang dapat gawin sa iyo; sapagkat ikaw, bagaman dalagita pa, ay pinipigil mo ako sa lahat ng paraan nang ganito.”

Verse 155

तस्माद्धन्यतरं मन्ये अहमात्मानमद्य वै । यस्य मे त्वं सुता ईदृगीदृक्छास्त्रविचक्षणा

“Kaya nga, ngayong araw ay itinuturing kong ako’y lubhang mapalad—sapagkat ikaw ang aking anak na babae, napakatalas ng pag-unawa at bihasa sa paghimay ng mga kasulatan.”

Verse 156

तस्मान्न मे महाभागे कोपः स्वल्पोऽपि विद्यते । तस्माद्यथेच्छया क्रीडां कुरु योगिनिमध्यगा

“Kaya nga, O marangal, wala kahit bahagyang galit sa aking kalooban. Kaya gawin mo ang nais mo—ipagpatuloy ang iyong paglalaro, ikaw na gumagalaw sa gitna ng mga yoginī.”

Verse 157

ततः सा लज्जिता दृष्ट्वा पितरं स्नेहवत्सलम् । प्रणिपत्य पुनःप्राह योगिनीमध्यसंस्थिता

Pagkaraan, siya’y napahiya nang makita ang kanyang ama na puspos ng pag-ibig; siya’y nagpatirapa at muling nagsalita, na nakaupo sa gitna ng mga yoginī.

Verse 158

अज्ञानाद्यदि वा ज्ञानात्त्वं निषिद्धो मया प्रभो । क्षंतव्यं सकलं मेऽद्य वालिकाया विशेषतः

“Maging dahil sa kamangmangan o dahil sa kaalamang nagamit nang mali, kung napigilan ko kayo, O Panginoon—nawa’y patawarin ninyo ang lahat ngayon, lalo na’t ako’y isang batang dalaga lamang.”

Verse 159

अत्र पीठे समागत्य प्रथमं ते द्विजोत्तमाः । पूजां सर्वे करिष्यंति मानवा भक्तितत्पराः । पश्चाच्च सर्वपीठस्य यास्यंति च परां गतिम्

Pagdating muna sa banal na pīṭha na ito, ang mga pinakadakila sa mga dvija ay pinararangalan sa pagsamba; at ang mga taong deboto, na nakatuon sa bhakti, ay nagsasagawa ng pagsamba rito. Pagkaraan, sa biyaya ng kataas-taasang pīṭha na ito, nararating nila ang pinakamataas na kalagayan.

Verse 160

एवं सा तत्र संजाता जाबालिमुनिसंभवा । जाबालिश्च मुनिश्रेष्ठस्तथा चित्रांगदेश्वरः

Kaya nga, siya’y nagkaroon ng pag-iral doon, na isinilang mula sa pantas na si Jābāli. At si Jābāli—pinakamainam sa mga muni—ay naroon din, gayundin si Citraṅgadeśvara (ang Panginoon ng Citraṅga).

Verse 161

त्रयाणामपि यस्तेषां पूजां मर्त्यः समाचरेत् । दिवसेदिवसे तत्र स सिद्धिं समवाप्नुयात्

Sinumang mortal na magsagawa ng pagsamba sa tatlong iyon doon, araw-araw, ay tiyak na makakamtan ang siddhi—ang ganap na pagtatamo sa espiritu.

Verse 162

नासाध्यं विद्यते किंचित्तावदत्र धरातले । पूज्यते भूमिपालाद्यैर्भोगान्दिव्यांस्तथा लभेत्

Sa ibabaw ng mundong ito, walang bagay na hindi maaabot. Ang tao’y nagiging karapat-dapat parangalan maging sa harap ng mga hari, at tumatamo rin ng makalangit na ligaya at mga pagpapala.

Verse 163

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन स मुनिः सा च कन्यका । पूजनीया विशेषेण स देवोऽथ महेश्वरः

Kaya nga, sa buong pagsisikap, ang pantas na iyon at ang dalagang iyon ay dapat sambahin—lalo na—at gayundin ang Diyos na si Maheśvara.

Verse 164

एतद्वः सर्वमाख्यातमाख्यानं सर्वकामदम् । पठतां शृण्वतां चैव इहलोके परत्र च

Ang lahat ng ito’y naipahayag na sa inyo—ang salaysay na nagbibigay ng lahat ng minimithi. Sa mga bumibigkas at sa mga nakikinig, nagbubunga ito sa mundong ito at sa kabilang daigdig.