Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 158
Devanagari script
साविष्कारं सधिक्कारं प्रयातो दानवेश्वरः । स युक्तं रथमास्थाय सहस्रेण गरुत्मताम्
Transliteration
sāviṣkāraṃ sadhikkāraṃ prayāto dānaveśvaraḥ | sa yuktaṃ rathamāsthāya sahasreṇa garutmatām
Translation
Sumulong ang panginoon ng mga Dānava, hayagang nagpapakita at nagbubuga ng mga paghamak. Sumakay siya sa karwaheng nakayuko na ang mga kabayo, at lumabas na may sanlibong kabayong tila Garuḍa.
Word by Word
स-अविष्कारम्with ostentation
स-अविष्कारम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootअविष्कार (प्रातिपदिक) + स (सहित)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; सहित-तत्पुरुष (with display/manifestation)
स-अधिक्कारम्with contempt
स-अधिक्कारम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootअधिक्कार (प्रातिपदिक) + स (सहित)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; सहित-तत्पुरुष (with contempt/insult)
प्रयातःdeparted
प्रयातः:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle, active sense); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
दानव-ईश्वरःlord of the Dānavas
दानव-ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदानव (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (दानवानाम् ईश्वरः)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
युक्तम्harnessed
युक्तम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier of ‘रथम्’)
TypeAdjective
Rootयुज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; ‘युक्त’ = harnessed/attached
रथम्chariot
रथम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन
आस्थायhaving mounted
आस्थाय:
Kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootआ + स्था (धातु) + ल्यप् (अव्ययकृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वकालिक क्रिया (having mounted)
सहस्रेणwith a thousand
सहस्रेण:
Karaṇa (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootसहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd case), एकवचन; करण (instrumental)
गरुत्मताम्of the winged ones
गरुत्मताम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगरुत्मत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th case), बहुवचन; ‘गरुत्मत्’ = पक्षिविशेष/गरुडसदृश (winged ones)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: Tāraka advances openly, shouting insults; his chariot surges forward drawn by a thousand Garuḍa-like steeds—swift, wing-imagery suggested in horse trappings and crests.
Characters & Entities
D
Dānaveśvara (Tāraka, implied)G
garutmat (Garuḍa-like)FAQs
Power joined with contempt becomes spiritually corrosive; the Purāṇas portray arrogance as a prelude to ruin.
None mentioned.
None.