Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 62

Devanagari script

तत्र दिव्यांगना काचिद्दिव्यपर्यंक संस्थिता । वीणामादाय गायंती गाथां गास्यति सुस्वरम्

Transliteration

tatra divyāṃganā kāciddivyaparyaṃka saṃsthitā | vīṇāmādāya gāyaṃtī gāthāṃ gāsyati susvaram

Translation

“Doon, may isang makalangit na dalaga, nakaupo sa banal na higaan. Kukunin niya ang vīṇā at aawit ng isang taludtod sa matamis at mapalad na himig.”

Word by Word

• तत्र: there
• तत्र: Deśa-adhikaraṇa (Locative setting/देशाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (देशवाचक-अव्यय/locative adverb)

• दिव्य-अङ्गना: a divine woman
• दिव्य-अङ्गना: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + अङ्गना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; कर्मधारय (दिव्या अङ्गना)

• काचित्: some (one)
• काचित्: Karta (Apposition/कर्ता-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: क (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितवाचक (indefinite pronoun)

• दिव्य-पर्यङ्के: on a divine couch
• दिव्य-पर्यङ्के: Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + पर्यङ्क (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; कर्मधारय (दिव्यः पर्यङ्कः)

• संस्थिता: seated
• संस्थिता: Karta (Predicative participle/कर्तृवाचक-विशेषण)
• Type: Verb
• Root: सम्-√स्था (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having been seated/placed’

• वीणाम्: a vīṇā
• वीणाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वीणा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• आदाय: having taken
• आदाय: Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-√दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having taken’

• गायन्ती: singing
• गायन्ती: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: √गै (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• गाथाम्: a song/verse
• गाथाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गाथा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

• गास्यति: will sing
• गास्यति: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √गै (धातु)
• Form: लृट्-लकार (भविष्यत्/future), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• सु-स्वरम्: sweetly, with a good tone
• सु-स्वरम्: Kriyāviśeṣaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + स्वर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समास; क्रियाविशेषणरूपेण (adverbial)

Speaker

Nārada

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sindhu-madhya divya-gāthā-darśana (vision of celestial song)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Nṛpa (King)

Visual Art Cues

Scene: A radiant celestial maiden on a jeweled couch holds a vīṇā; her song ripples across moonlit waters while the chariot and wish-fulfilling grove gleam nearby.

Characters & Entities

• Nārada
• Divyāṅganā (celestial maiden)
• Vīṇā
• Divine couch (paryaṅka)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The sacred realm is recognized by signs of refined beauty—divine music and elevated speech that awaken inner purity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No named tīrtha appears; the verse describes a visionary scene encountered during the instructed journey.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a descriptive marker of the divine encounter.