Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

कालाक्षोरण भद्रस्तु कौलेयः कालकंपनः । एते पूर्वेण रक्षंति गंगापारे स्थिता गणाः

kālākṣoraṇa bhadrastu kauleyaḥ kālakaṃpanaḥ | ete pūrveṇa rakṣaṃti gaṃgāpāre sthitā gaṇāḥ

Si Kālākṣa, Oraṇabhadra, Kauleya, at Kālakaṃpana—ang mga gaṇang ito, na nakahimpil sa kabilang pampang ng Gaṅgā, ang nagtatanggol sa silangang panig.

कालाक्षोरणKālākṣoraṇa (proper name)
कालाक्षोरण:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाल + अक्ष + उरण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम; तत्पुरुष-समास (काल-अक्ष-उरण)
भद्रःBhadra
भद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम/विशेषणरूपेण
तुand/but
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (contrast/emphasis)
कौलेयःKauleya
कौलेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकौलेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम
कालकंपनःKālakampana
कालकंपनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाल + कंपन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (कालस्य कंपनः) नाम
एतेthese
एते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
पूर्वेणon the eastern side / by the east
पूर्वेण:
Adhikarana (Locative sense via Instrumental/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; दिक्-निर्देशे अव्ययीभावार्थे (by the east/ on the eastern side)
रक्षन्तिprotect
रक्षन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
गंगापारेon the far bank of the Ganges
गंगापारे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootगङ्गा + पार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुषः (गङ्गायाः पारः)
स्थिताःstationed
स्थिताः:
Karta (Subject-Qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + स्थित (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त), विशेषण
गणाःgaṇas (attendant hosts)
गणाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

Skanda

Tirtha: Gaṅgā at Kāśī (gaṅgā-pāra boundary)

Type: sangam

Scene: On the far bank of the Gaṅgā, a line of gaṇas—Kālākṣa, Oraṇabhadra, Kauleya, Kālakaṃpana—stand watch facing Kāśī, with moonlit water between, boats drifting, and the city’s temples silhouetted.

K
Kāśī (Vārāṇasī)
G
Gaṅgā
K
Kālākṣa
O
Oraṇabhadra
K
Kauleya
K
Kālakaṃpana
G
Gaṇas

FAQs

Even the river-banks and borders of Kāśī are integrated into a sacred protective order, affirming the kṣetra’s inviolability.

Kāśī in relation to the Gaṅgā—especially the eastern side across the river.

None; the verse catalogs protective gaṇas and their placement.