Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 19

Devanagari script

यन्नामस्मरणादेव न भयं कलिकालतः । प्रणवाख्यान्महालिंगात्प्राच्यां कल्मषनाशनम्

Transliteration

yannāmasmaraṇādeva na bhayaṃ kalikālataḥ | praṇavākhyānmahāliṃgātprācyāṃ kalmaṣanāśanam

Translation

Sa pag-alaala lamang sa Kanyang Pangalan, nawawala ang takot kahit sa panahon ng Kali. Sa silangan ay naroon ang dakilang Liṅga na tinatawag na Praṇava, tagapaglipol ng karumihan at kasalanan.

Word by Word

• यत्: whose
• यत्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सम्बन्धे (whose)

• नाम: name
• नाम: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नामन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन

• स्मरणात्: from remembering
• स्मरणात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: स्मरण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन

• एव: indeed, just
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधारणार्थक-निपात (emphatic particle)

• न: not
• न: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध-निपात (negation)

• भयम्: fear
• भयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• कलि-कालतः: from the time of Kali (Kali age)
• कलि-कालतः: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: कलि (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (कलियुगस्य कालः)

• प्रणव-आख्यात्: from (that) called ‘Praṇava’
• प्रणव-आख्यात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Adjective
• Root: प्रणव (प्रातिपदिक) + आख्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (प्रणवेन आख्यातम्)

• महा-लिङ्गात्: from the great liṅga
• महा-लिङ्गात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: महा (प्रातिपदिक) + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महच्च तत् लिङ्गम्)

• प्राच्याम्: in the eastern direction
• प्राच्याम्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्राची (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन

• कल्मष-नाशनम्: (that which is) the destroyer of sin
• कल्मष-नाशनम्: Karta (Predicate nominative/विधेय)
• Type: Noun
• Root: कल्मष (प्रातिपदिक) + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (कल्मषस्य नाशनम्)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Praṇava Mahāliṅga (in the eastern direction of Kāśī)

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim in Kāśī’s eastern quarter folds hands before a tall liṅga labeled ‘Praṇava’; a subtle Oṃ glyph glows above; the atmosphere suggests Kali-yuga anxieties dissolving into calm.

Characters & Entities

• Kali-yuga
• Praṇava Liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

In Kali Yuga, remembrance of Śiva’s name is a direct refuge that removes fear and impurity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Praṇava Mahāliṅga situated in the eastern part of Kāśī is praised as sin-destroying.

What ritualistic prescription is mentioned?

Nāma-smaraṇa (remembering/reciting the divine name) is highlighted as the effective practice.