Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 8

Devanagari script

कदाचित्ते महावीरा भ्रातृव्यप्रतिपादिताम् । विपत्तिमाप्य महतीं बभूवुः काननौकसः

Transliteration

kadācitte mahāvīrā bhrātṛvyapratipāditām | vipattimāpya mahatīṃ babhūvuḥ kānanaukasaḥ

Translation

Noong minsan, ang mga dakilang bayani, dahil sa panunulsol ng kanilang mga kaagaw na kamag‑anak, ay napasapit sa malaking kapahamakan at naging mga naninirahan sa gubat.

Word by Word

• कदाचित्: once/at some time
• कदाचित्: Kriya-viseshana (temporal)
• Type: Indeclinable
• Root: कदाचित् (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb of time)

• ते: they
• ते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• महावीराः: great heroes
• महावीराः: Karta (apposition)
• Type: Noun
• Root: महā + वीर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय (महान्तः वीराः)

• भ्रातृव्यप्रतिपादिताम्: brought about by enemies/cousins
• भ्रातृव्यप्रतिपादिताम्: Karma (qualifier of object)
• Type: Adjective
• Root: भ्रातृव्य + प्रतिपादित (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘प्रतिपादित’ = caused/produced; तत्पुरुष (भ्रातृव्यैः प्रतिपादिता)

• विपत्तिम्: calamity
• विपत्तिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विपद् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• आप्य: having met/obtained
• आप्य: Purvakala-kriya (prior action)
• Type: Verb
• Root: आ + आप् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having obtained/encountered’

• महतīm: great
• महतīm: Visheshana (qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘विपत्तिम्’ इति विशेषण

• बभूवुः: became
• बभूवुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd), बहुवचन

• काननौकसः: forest-dwellers
• काननौकसः: Karta (predicate nominal)
• Type: Noun
• Root: कानन + ओकस् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष (कानने ओकः यस्य/ये = forest-dwellers)

Speaker

Skanda (context continuation)

Visual Art Cues

Scene: The Pandavas, stripped of royal ease, live in a forest hermitage: leaf-huts, sacred fire, deer and peacocks nearby; their faces show sorrow tempered by heroic resolve.

Characters & Entities

• Pāṇḍavas (implied)
• rival kinsmen (Kauravas implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the righteous face trials; endurance in hardship is part of Dharma and prepares the ground for ultimate justice.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; it functions as narrative setup within the Kāśīkhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.