Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 47

Devanagari script

प्रीतिदायं ददौ चाथ भूरिपुत्राननेक्षणात् । पूर्णभद्रस्तथागस्त्य हृष्टा कनककुंडला

Transliteration

prītidāyaṃ dadau cātha bhūriputrānanekṣaṇāt | pūrṇabhadrastathāgastya hṛṣṭā kanakakuṃḍalā

Translation

Pagkatapos, sa galak sa pagtanaw sa mukha ng kanyang maraming supling, si Pūrṇabhadra ay nagkaloob ng mga handog ng pagdiriwang; at si Kanakakuṇḍalā ay nagalak din, O Agastya.

Word by Word

• प्रीतिदायम्: a giver of joy / a joy-bestowing (gift)
• प्रीतिदायम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रीतिदाय (प्रातिपदिक; प्रीति+दाय)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (षष्ठी-तत्पुरुषः: प्रीतेः दायः)

• ददौ: gave
• ददौ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लिट्-लकार (परोक्शभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदी

• च: and
• च: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)

• अथ: then
• अथ: Sambandha (Discourse marker)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक अव्यय (then/now)

• भूरि: many
• भूरि: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: भूरि (अव्यय/प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् विशेषणम्; ‘बहु’ अर्थे, समासपूर्वपदत्वेन प्रयुक्तम्

• पुत्र: of sons
• पुत्र: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन (समासे पूर्वपद-सम्बन्धः)

• आनन: faces
• आनन: Sambandha (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: आनन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन (समासे)

• ईक्षणात्: from/because of (his) seeing
• ईक्षणात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: ईक्षण (प्रातिपदिक; √ईक्ष् धातु-निष्पन्न)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान/हेतु), एकवचन

• पूर्णभद्रः: Pūrṇabhadra (name)
• पूर्णभद्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पूर्णभद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय-समासः (पूर्णः चासौ भद्रः)

• तथा: likewise
• तथा: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: प्रकार/समुच्चयार्थक अव्यय (likewise/also)

• अगस्त्यः: Agastya (sage)
• अगस्त्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अगस्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• हृष्टा: delighted
• हृष्टा: Visheshana (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: हृष्ट (कृदन्त; √हृष्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)

• कनककुण्डला: wearing golden earrings
• कनककुण्डला: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: कनक+कुण्डल (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समासः (कनकस्य कुण्डले)

Speaker

Skanda (addressing Agastya, per Kāśīkhaṇḍa convention)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Agastya

Visual Art Cues

Scene: A prosperous householder Pūrṇabhadra, delighted at seeing the faces of many children, distributes gifts; Kanakakuṇḍalā stands rejoicing, adorned with golden earrings; sages/elders witness the auspicious moment.

Characters & Entities

• Pūrṇabhadra
• Agastya
• Kanakakuṇḍalā

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Blessings received through devotion are to be honored with gratitude, generosity, and dharmic celebration.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The narrative belongs to Kāśī’s sacred landscape (Kāśīkhaṇḍa), connected to Nādeśvara’s glory.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prītidaya—giving gifts in joy/thanksgiving (a form of dāna)—is indicated.