Adhyaya 42

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्तु राजेन्द्र पिप्पलेश्वरमुत्तमम् । यत्र सिद्धो महायोगी पिप्पलादो महातपाः

Sinabi ni Śrī Mārkaṇḍeya: “Pagkaraan nito, O pinakamainam sa mga hari, dapat magtungo sa kataas-taasang Pippaleśvara, kung saan nananahan ang ganap na dakilang yogin na si Pippalāda—makapangyarihan sa mga pag-aayuno at pagninilay.”

Verse 2

युधिष्ठिर उवाच । पिप्पलादस्य चरितं श्रोतुमिच्छाम्यहं विभो । माहात्म्यं तस्य तीर्थस्य यत्र सिद्धो महातपाः

Sinabi ni Yudhiṣṭhira: “O kagalang-galang na Panginoon, nais kong marinig ang kasaysayan ng buhay ni Pippalāda, at ang kadakilaan ng tīrtha na iyon kung saan naroroon ang dakilang asceta, isang ganap na Siddha.”

Verse 3

कस्य पुत्रो महाभाग किमर्थं कृतवांस्तपः । एतद्विस्तरतः सर्वं कथयस्व ममानघ

“O mapalad, kaninong anak siya, at sa anong layon niya isinagawa ang mahigpit na tapas? Isalaysay mo sa akin ang lahat nang masinsinan, O walang kasalanan.”

Verse 4

मार्कण्डेय उवाच । मिथिलास्थो महाभागो वेदवेदाङ्गपारगः । याज्ञवल्क्यः पुरा तात चचार विपुलं तपः

Sinabi ni Mārkaṇḍeya: “Noong una, mahal kong anak, ang marangal na Yājñavalkya—naninirahan sa Mithilā at bihasa sa mga Veda at mga Vedāṅga—ay nagsagawa ng malawak na tapas.”

Verse 5

तापसी तस्य भगिनी याज्ञवल्क्यस्य धीमतः । सा सप्तमेऽपि वर्षे च वैधव्यं प्राप दैवतः

Si Tāpasī, ang kapatid na babae ng marunong na si Yājñavalkya—sa hatol ng tadhana—ay naging balo kahit sa ikapitong taon pa lamang ng kanyang buhay.

Verse 6

पूर्वकर्मविपाकेन हीनाभूत्पितृमातृतः । नाभूत्तत्पतिपक्षेऽपि कोऽपीत्येकाकिनी स्थिता

Dahil sa paghinog ng dating karma, naulila siya sa ama at ina; at sa panig ng kanyang asawa man ay wala ring sinuman—kaya’t nanatili siyang ganap na nag-iisa.

Verse 7

भूमौ भ्रमन्ती भ्रातुः सा समीपमगमच्छनैः । चचार च तपः सोऽपि परलोकसुखेप्सया

Pagala-gala sa lupa, siya’y dahan-dahang lumapit sa kanyang kapatid; at siya man ay nagsasagawa ng tapas, na nagnanais ng kaligayahan sa kabilang daigdig.

Verse 8

चचार सापि तत्रस्था शुश्रूषन्ती महत्तपः । कस्मिंश्चित्समये साथ स्नाताहनि रजस्वला

Nanahan din siya roon, masinop na naglilingkod sa dakilang pagsasadhana; at sa isang pagkakataon, matapos maligo sa araw, siya’y dinatnan ng buwanang dalaw.

Verse 9

अन्तर्वासो धृतवती दृष्ट्वा कर्पटकं रहः । याज्ञवल्क्योऽपि तद्रात्रौ सुप्तो यत्र सुसंवृतः

Palihim niyang napansin ang isang pirasong tela at kinuha iyon bilang panloob na saplot; at si Yājñavalkya naman ay natulog nang gabing iyon, natatakpang mabuti sa kinahihigaan niya.

Verse 10

स्वप्नं दृष्ट्वात्यजच्छुक्रं कौपीने रक्तबिन्दुवत् । विराजितेन तपसा सिद्धं तदनलप्रभम्

Pagkakita niya ng isang panaginip, naglabas siya ng binhi sa kaniyang bahag na tila patak ng dugo; datapwat sa ningning ng kaniyang tapas, iyon ay naging ganap, kumikislap na parang apoy.

Verse 11

यावत्प्रबुद्धो विप्रोऽसौ वीक्ष्योच्छिष्टं तदंशुकम् । चिक्षेप दूरतोऽस्पृश्यं शौचं कृत्वा विधानतः

Nang magising ang brāhmaṇa at makita ang telang nadungisan, inihagis niya iyon sa malayo bilang di-dapat hipuin; saka siya nagsagawa ng paglilinis ayon sa tuntunin.

Verse 12

निषिद्धं तु निशि स्नानमिति सुष्वाप स द्विजः । निशीथे सापि तद्वस्त्रं भगस्यावरणं व्यधात्

Iniisip niyang, “Ipinagbabawal ang pagligo sa gabi,” muling natulog ang dalawang-beses-isinilang; at sa hatinggabi, ginamit niya ang telang iyon bilang pantakip sa kaniyang maselang bahagi.

Verse 13

प्रातरन्वेषयामास मुनिर्वस्त्रमितस्ततः । ततः सा ब्राह्मणी प्राह किं अन्वेषयसे प्रभो । केन कार्यं तव तथा वदस्व मम तत्त्वतः

Pagsapit ng umaga, hinanap ng muni ang kaniyang kasuotan sa iba’t ibang dako. Pagkaraan, nagsalita ang brāhmaṇī: “Panginoon, ano ang iyong hinahanap? Ano ang iyong pakay—ipahayag mo sa akin ang katotohanan.”

Verse 14

याज्ञवल्क्य उवाच । अपवित्रो मया भद्रे स्वप्नो दृष्टोऽद्य वै निशि । सक्लेदं तत्र मे वस्त्रं निक्षिप्तं तन्न दृश्यते

Sinabi ni Yājñavalkya: “O mapalad, ngayong gabi ay nakakita ako ng maruming panaginip. Kaya iniwan ko roon ang aking kasuotan, nabasa; ngunit ngayo’y hindi na ito makita.”

Verse 15

तच्छ्रुत्वा ब्राह्मणी वाक्यं भीतभीतावदन्नृप । तद्वस्त्रं तु मया विप्र स्नात्वा ह्यन्तः कृतं महत्

Pagkarinig sa mga salitang iyon, ang brāhmaṇī—nanginginig sa takot—ay nagsalita: “O Hari; O kagalang-galang na brāhmaṇa: ang kasuotang iyon ay nahawakan ko—pagkatapos maligo, inilagay ko sa loob (ng aking silid), at nakagawa ako ng mabigat na pagkakamali.”

Verse 16

तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा हाहेत्युक्त्वा महामुनिः । निपपात तदा भूमौ छिन्नमूल इव द्रुमः

Pagkarinig sa kaniyang sinabi, ang dakilang muni ay sumigaw, “Ay! Ay!” at agad na bumagsak sa lupa—gaya ng punong naputol ang mga ugat.

Verse 17

किमेतदिति सेत्युक्त्वा ह्याकाशमिव निर्मला । आश्वासयन्ती तं विप्रं प्रोवाच वचनं तदा

Sinasabi, “Ano ito?”, siya—dalisay na gaya ng langit—ay nagsimulang umaliw sa brāhmaṇa, at noon din ay nagsalita sa kaniya.

Verse 18

वदस्व कारणं तात गुह्याद्गुह्यतरं यदि । प्रतीकारोऽस्य येनैव विमृश्य क्रियते त्वरा

“Ihayag mo sa akin ang sanhi, mahal kong anak—kahit higit pang lihim sa lihim—upang matapos pagnilayan, maisagawa agad ang nararapat na lunas.”

Verse 19

ततः स सुचिरं ध्यात्वा लब्धवाग्वै ततः क्षणम् । प्रोवाच साध्वसमना यत्तच्छृणु नरेश्वर

Pagkaraan, siya’y matagal na nagmuni-muni; sandaling lumipas at nagbalik ang kanyang tinig, at sa balisang diwa ay nagsabi: “Makinig ka, O hari ng mga tao, sa nangyari.”

Verse 20

नात्र दोषोऽस्ति ते कश्चिन्मम चैव शुभव्रते । तवोदरे तु गर्भो यस्तत्र दैवं परायणम्

“Walang kasalanan dito—ni sa iyo ni sa akin, O babaeng may mapalad na panata. Ngunit ang sanggol sa iyong sinapupunan—doon, ang tadhana, ang kalooban ng Diyos, ang huling kanlungan.”

Verse 21

तस्य तत्त्वेन रक्षा च त्वया कार्या सदैव हि । विनाशी नैव कर्तव्यो यावत्कालस्य पर्ययः

“Kaya’t dapat mo siyang ingatan sa katotohanan at sa lahat ng panahon. Huwag mong ipahamak siya, hanggang sa maganap ang itinakdang pag-ikot ng panahon.”

Verse 22

तथेति व्रीडिता साध्वी दूयमानेन चेतसा । अपालयच्च तं गर्भं यावत्पुत्रो ह्यजायत

“Gayon nga,” wika ng banal na babae; nahihiya at sugatan ang loob, gayunman ay iningatan niya ang dinadala hanggang sa maisilang ang isang anak na lalaki.

Verse 23

जातमात्रं च तं गर्भं गृहीत्वा ब्राह्मणी च सा । अश्वत्थच्छायामाश्रित्य तमुत्सृज्य वचोऽब्रवीत्

Pagkapanganak na pagkapanganak sa sanggol, kinuha siya ng brāhmaṇī; lumapit siya sa lilim ng punong aśvattha, inilapag ang bata, at nagsalita ng ganitong mga salita.

Verse 24

यानि सत्त्वानि लोकेषु स्थावराणि चराणि च । तानि सर्वाणि रक्षन्तु त्यक्तं वै बालकं मया

Nawa’y ang lahat ng nilalang sa mga daigdig—maging ang di-gumagalaw at ang gumagalaw—ay mag-ingat at magtanggol sa batang ito na iniwan ko.

Verse 25

एवमुक्त्वा गता सा तु ब्राह्मणी नृपसत्तम । तथागतः स तु शिशुस्तत्र स्थित्वा मुहूर्तकम्

Pagkasabi nito, umalis ang brāhmaṇī, O pinakamainam sa mga hari. Ang sanggol, na naiwan gaya ng pagkakalagay, ay nanatili roon sa sandaling panahon.

Verse 26

पाणिपादौ विनिक्षिप्य निकुञ्च्य नयने शुभे । आस्यं तु विकृतं कृत्वा रुरोद विकृतैः स्वरैः

Ibinaba niya ang mga kamay at paa, mariing ipinikit ang magagandang mata; pinilipit ang mukha at umiyak sa magaspang at baluktot na tinig.

Verse 27

तेन शब्देन वित्रस्ताः स्थावरा जङ्गमाश्च ये । आकम्पिता महोत्पातैः सशैलवनकानना

Sa tunog na iyon, nanginig sa takot ang lahat ng nilalang—ang di-gumagalaw at ang gumagalaw; at sa malalaking masamang palatandaan, nayanig ang daigdig kasama ang mga bundok, gubat, at mga kakahuyan.

Verse 28

ततो ज्ञात्वा महद्भूतं क्षुधाविष्टं द्विजर्षभम् । न जहाति नगश्छायां पानार्थाय ततः परम् । अपिबच्च सुतं तस्मादभृतं चैव भारत

Pagkaunawa sa malaking panganib—na ang toro sa mga brāhmaṇa ay pinahihirapan ng gutom—hindi niya iniwan ang lilim ng puno, at naghanap ng maiinom. At, O Bhārata, siya’y sumuso sa kanya, at sa gayon ay iningatan at pinalakas ang anak.

Verse 29

एवं स वर्धितस्तत्र कुमारो निजचेतसि । चिन्तयामास विश्रब्धः किं मम ग्रहगोचरम्

Sa gayon, nang siya’y mapalaki roon, ang batang lalaki, payapa sa sariling diwa, ay nagmuni-muni: “Ano ang nagtatakda ng aking kapalaran—anong impluwensiya ng mga graha ang dumapo sa akin?”

Verse 30

ततः क्रूरसभाचारः क्रूरं दृष्ट्वा निरीक्षितः । पपात सहसा भूमौ शनैश्चारी शनैश्चरः

Pagkatapos, si Śanaiścara—kilala sa malupit na asal sa kapulungan—nang siya’y titigan nang mariin, ay biglang bumagsak sa lupa; ang mabagal na lumalakad ay napabagsak.

Verse 31

उवाच च भयत्रस्तः कृताञ्जलिपुटस्तदा । किं मयापकृतं विप्र पिप्पलाद महामुने

Takot na takot, at nakapagdaupang-palad sa paggalang, sinabi niya noon: “Anong kasalanan ang nagawa ko, O brāhmaṇa—O Pippalāda, dakilang muni?”

Verse 32

चरन्वै गगनाद्येन पातितो धरणीतले । सौरिणा ह्येवमुक्तस्तु पिप्पलादो महामुनिः

Habang siya’y lumilibot sa kalangitan, siya—sa pamamagitan ng kapangyarihang yaon—ay ibinagsak sa ibabaw ng lupa. Nang gayon siyang kausapin ni Sauri (Śani), ang dakilang muni na si Pippalāda ay tumugon.

Verse 33

क्रोधरूपोऽब्रवीद्वाक्यं तच्छृणुष्व नराधिप । पितृमातृविहीनस्य मम बालस्य दुर्मते । पीडां करोषि कस्मात्त्वं सौरे ब्रूहि ह्यशेषतः

Sa anyong poot, nagsalita siya: “Makinig ka, O hari. Bakit mo pinahihirapan ang aking anak na ulila sa ama’t ina? O Sauri, ikaw na may baluktot na isip—ipaliwanag mo sa akin nang lubos ang dahilan.”

Verse 34

शनैश्चर उवाच । क्रूरस्वभावः सहजो मम दृष्टिस्तथेदृशी । मुञ्चस्व मां तथा कर्ता यद्ब्रवीषि न संशयः

Sinabi ni Śanaiścara: “Likas sa akin ang malupit na ugali, at gayon din ang aking titig. Pakawalan mo ako; gagawin ko ang iyong sinasabi—walang pag-aalinlangan.”

Verse 35

पिप्पलाद उवाच । अद्यप्रभृति बालानां वर्षादा षोडशाद्ग्रह । पीडा त्वया न कर्तव्या एष ते समयः कृतः

Sinabi ni Pippalāda: “Mula ngayon, O Graha, hindi mo dapat pahirapan ang mga bata mula isang taong gulang hanggang labing-anim. Ito ang tipang itinatakda ko para sa iyo.”

Verse 36

एवमस्त्विति चोक्त्वा स जगाम पुनरागतः । देवमार्गं शनैश्चारी प्रणम्य ऋषिसत्तमम्

Pagkasabi ng “Gayon na nga,” siya’y umalis at muling nagbalik, dahan-dahang lumalakad sa landas ng mga deva, matapos yumukod sa pinakadakilang rishi.

Verse 37

गते चादर्शनं तत्र सोऽपि बालो महाग्रहः । विचिन्तयन्वै पितरं क्रोधेन कलुषीकृतः

Nang siya’y nakaalis at di na nakita roon, ang batang makapangyarihang Graha man ay nagmuni-muni tungkol sa kanyang ama, at ang isip niya’y dumilim dahil sa galit.

Verse 38

आग्नेयीं धारणां ध्यात्वा जनयामास पावकम् । कृत्यामन्त्रैर्जुहावाग्नौ कृत्या वै संभवत्विति

Sa pagninilay sa maalab na pagtuon (Āgneya-dhāraṇā), kaniyang nilikha ang banal na apoy; at sa mga kṛtyā-mantra ay naghandog siya sa apoy, na nagsasabi: “Sumibol nawa ang Kṛtyā.”

Verse 39

तावज्झटिति सा कन्या ज्वालामालाविभूषिता । हुतभुक्सदृशाकारा किं करोमीति चाब्रवीत्

Pagdaka, sa isang kisap, lumitaw ang dalagang yaon na pinalamutian ng mga kuwintas ng liyab; ang anyo niya’y tulad ng Apoy na tumatanggap at lumalamon ng handog, at nagsabi: “Ano ang ipagagawa mo sa akin?”

Verse 40

शोषयामि समुद्रान् किं चूर्णयामि च पर्वतान् । अवनिं वेष्टयामीति पातये किं नभस्तलम्

“Patutuyuin ko ba ang mga karagatan? Dudurugin ko ba at gagawing pulbos ang mga bundok? Paaikutan ko ba ang daigdig? O ibabagsak ko ba ang mismong bubong ng langit?”

Verse 41

कस्य मूर्ध्नि पतिष्यामि घातयामि च कं द्विज । शीघ्रमादिश्यतां कार्यं मा मे कालात्ययो भवेत्

“Sa ulo nino ako babagsak? Sino ang aking papatayin, O Brāhmaṇa? Iutos mo agad ang gawain, upang ang aking takdang oras ay hindi masayang.”

Verse 42

। अध्याय

Adhyāya — tanda ng kabanata; dito nagtatapos ang bahaging ito.

Verse 43

महता क्रोधवेगेन मया त्वं चिन्तिता शुभे । पिता मे याज्ञवल्क्यश्च तस्य त्वं पत माचिरम्

Dahil sa dambuhalang bugso ng poot, ikaw ay aking tinawag, O mapalad. Ang aking ama ay si Yājñavalkya—dumapo sa kaniya; huwag mag-antala.

Verse 44

एवमुक्त्वागमच्छीघ्रं स्फोटयन्ती नभस्तलम् । मिथिलास्थो महाप्राज्ञस्तपस्तेपे महामनाः

Pagkasabi nito, siya’y dagling lumisan, waring pinupunit ang kalangitan. Samantala, sa Mithilā, ang dakilang pantas—marunong at marangal ang loob—ay nanatiling nagsasagawa ng matinding tapasya.

Verse 45

यावत्पश्यति दिग्भागं ज्वलनार्कसमप्रभम् । याज्ञवल्क्यो महातेजा महद्भूतमुपस्थितम्

Nang tumingin si Yājñavalkya, ang pantas na may dakilang ningning, sa isang panig ng langit na nagliliyab na tila apoy at araw, nakita niya ang isang makapangyarihang nilalang na elemental na nakatindig sa harap niya.

Verse 46

तद्दृष्ट्वा सहसायान्तं भीतभीतो महामुनिः । अनुयुक्तोऽथ भूतेन जनकं नृपतिं ययौ

Nang makita ng dakilang muni ang nilalang na biglang sumasalakay, siya’y nanginig sa matinding takot. Pagkatapos, pinilit siya ng nilalang na iyon, kaya’t nagtungo siya kay Haring Janaka.

Verse 47

शरण्यं मामनुप्राप्तं विद्धि त्वं नृपसत्तम । महद्भूतभयाद्रक्ष यदि शक्नोषि पार्थिव

“Kilalanin mo ako, O pinakamainam sa mga hari, bilang isang lumapit upang magkanlong. Iligtas mo ako sa pangamba sa dambuhalang nilalang na iyon, kung kaya mo, O tagapamahala ng lupa.”

Verse 48

ब्रह्मतेजोभवं भूतमनिवार्यं दुरासदम् । न च शक्नोम्यहं त्रातुं राजा वचनमब्रवीत्

Sumagot ang hari: “Ang nilalang na iyan ay isinilang mula sa naglalagablab na tejas ni Brahmā—di-mapipigil at di-malalapitan. Hindi kita kayang iligtas.”

Verse 49

ततश्चान्यं नृपश्रेष्ठं शरणार्थी महातपाः । जगाम तेन मुक्तोऽसौ चेन्द्रस्य सदनं भयात्

Pagkaraan, ang dakilang mapagpakasakit, naghahanap ng kanlungan, ay nagtungo sa isa pang pinakamainam na hari; at nang siya’y itaboy din doon, sa takot ay tumuloy siya sa tahanan ni Indra.

Verse 50

देवराज नमस्तेऽस्तु महाभूतभयान्नृप । कम्पमानोऽब्रवीद्विप्रो रक्षस्वेति पुनःपुनः

“O devarāja, pagpupugay sa iyo, O hari! Dahil sa takot sa makapangyarihang nilalang,” wika ng nanginginig na brāhmaṇa, “ingatan mo ako,” paulit-ulit.

Verse 51

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा देवराजोऽब्रवीदिदम् । न शक्नोमि परित्रातुं ब्रह्मकोपादहं मुने

Nang marinig ang kanyang pananalita, sinabi ng hari ng mga diyos: “O muni, hindi kita kayang iligtas—dahil sa pangamba sa galit ni Brahmā.”

Verse 52

ततः स ब्रह्मभवनं ब्राह्मणो ब्रह्मवित्तमः । जगाम विष्णुलोकं च तेनापीत्युक्त एव सः

Pagkaraan, ang brāhmaṇa—ang pinakadakilang nakakabatid sa Brahman—ay nagtungo sa tahanan ni Brahmā, at pati sa daigdig ni Viṣṇu; ngunit doon man ay iyon din ang sinabi sa kanya.

Verse 53

ततः स मुनिरुद्विग्नो निराशो जीविते नृप । अनुगम्यमानो भूतेन अगच्छच्छङ्करालयम्

Pagkaraan, ang pantas ay nabagabag at nawalan ng pag-asa sa buhay, O hari; at habang sinusundan pa rin ng nilalang na yaon, siya’y nagtungo sa tahanan ni Śaṅkara.

Verse 54

तस्य योगबलोपेतो महादेवस्य पाण्डव । नखमांसान्तरे गुप्तो यथा देवो न पश्यति

Taglay ang lakas ng yoga, O Pāṇḍava, ang nilalang na yaon ay nagtago sa masikip na pagitan ng kuko at laman ni Mahādeva, upang hindi ito makita ng Panginoon.

Verse 55

तदन्ते चागमद्भूतं ज्वलनार्कसमप्रभम् । मुञ्च मुञ्चेति पुरुषं देवदेवं महेश्वरम्

Sa wakas ng pangyayaring iyon, dumating ang isang kababalaghan, nagniningning na tulad ng apoy at araw. Sumigaw ito, “Pakawalan siya, pakawalan siya!”, at tinawag si Maheśvara—ang Diyos ng mga diyos.

Verse 56

एवमुक्तो महादेवस्तेन भूतेन भारत । योगीन्द्रं दर्शयामास नखमांसान्तरे तदा

Sa gayong pananalita ng espiritung iyon, O Bhārata, ipinakita ni Mahādeva ang dakilang yogin, na noon ay nakikitang nakasilid sa pagitan ng kuko at laman.

Verse 57

संस्थाप्य भूतं भूतेशः परमापद्गतं मुनिम् । उवाच मा भैस्त्वं विप्र निर्गच्छस्व महामुने

Matapos pigilan at ilagay sa nararapat ang espiritung iyon, si Bhūteśa (Śiva) ay nagsalita sa pantas na nalugmok sa sukdulang panganib: “Huwag kang matakot, O brāhmaṇa; lumisan kang ligtas, O dakilang muni.”

Verse 58

ततः सुसूक्ष्मदेहस्थं भूतं दृष्ट्वाब्रवीदिदम् । किमस्य त्वं महाभूत करिष्यसि वदस्व मे

Pagkaraan, nang makita niya ang espiritung nananahan sa isang lubhang maselang katawan, ay sinabi niya: “O makapangyarihang nilalang, ano ang gagawin mo sa taong ito? Ipaalam mo sa akin.”

Verse 59

कृत्योवाच । क्रोधाविष्टेन देवेश पिप्पलादेन चिन्तिता । अस्य देहं हनिष्यामि हिंसार्थं विद्धि मां प्रभो

Sinabi ng Kṛtyā: “O Panginoon ng mga diyos, ako’y nilikha ni Pippalāda nang siya’y lamunin ng poot. Wawasakin ko ang katawan ng taong ito—alamin mo, O Panginoon, na ako’y para sa pananakit.”

Verse 60

एतच्छ्रुत्वा महादेवो भूतस्य वदनाच्च्युतम् । कटिस्थं याज्ञवल्क्यं च मन्त्रयामास मन्त्रवित्

Nang marinig ito, si Mahādeva—ang dalubhasa sa mga mantra—ay sumangguni kay Yājñavalkya na nasa kaniyang baywang, at pinansin din ang salitang lumabas mula sa bibig ng espiritu.

Verse 61

योगीश्वरेति विप्रस्य कृत्वा नाम युधिष्ठिर । विसर्जयित्वा देवेशस्तत्रैवान्तरधीयत

O Yudhiṣṭhira, matapos bigyan ng Panginoon ng mga diyos ang brāhmaṇa ng pangalang “Yogīśvara,” ay pinauwi niya (sila) at doon din siya naglaho.

Verse 62

प्रेषयित्वा तु तं भूतं पिप्पलादोऽपि दुर्मनाः । पितृमातृसमुद्विग्नो नर्मदातटमाश्रितः

Matapos ipadala ang espiritung iyon, si Pippalāda man ay nalugmok; nababagabag sa kaniyang ama at ina, siya’y sumilong sa pampang ng Narmadā.

Verse 63

एकाङ्गुष्ठो निराहारो वर्षादा षोडशान्नृप । तोषयामास देवेशमुमया सह शङ्करम्

O hari, nakatayo sa iisang daliri ng paa at nag-ayuno, sa loob ng labing-anim na taon ay pinasaya niya si Śaṅkara, Panginoon ng mga diyos, kasama si Umā.

Verse 64

ततस्तत्तपसा तुष्टः शङ्करो वाक्यमब्रवीत्

Pagkaraan, si Śaṅkara, nalugod sa gayong matinding tapas, ay nagsalita ng mga salitang ito.

Verse 65

ईश्वर उवाच । परितुष्टोऽस्मि ते विप्र तपसानेन सुव्रत । वरं वृणीष्व ते दद्मि मनसा चेप्सितं शुभम्

Sinabi ni Īśvara: “O brāhmaṇa, O may marangal na panata, lubos akong nalugod sa iyo dahil sa tapas na ito. Pumili ka ng biyaya; ipagkakaloob ko ang mapalad na hangaring nasa iyong isipan.”

Verse 66

पिप्पलाद उवाच । यदि मे भगवांस्तुष्टो यदि देयो वरो मम । अत्र संनिहितो देव तीर्थे भव महेश्वर

Sinabi ni Pippalāda: “Kung ang Mapalad na Panginoon ay nalugod sa akin, at kung may biyayang igagawad sa akin—kung gayon, O Deva, manatili Ka rito sa banal na tīrtha. O Maheśvara, manahan Ka sa pook na ito.”

Verse 67

एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा पिप्पलादं महामुनिम् । जगामादर्शनं देवो भूतसङ्घसमन्वितः

Nang masabi ito, sinabi ng Diyos, “Gayon nga,” sa dakilang muni na si Pippalāda; at saka, kasama ang mga pangkat ng mga nilalang, Siya’y naglaho sa paningin.

Verse 68

पिप्पलादो गते देवे स्नात्वा तत्र महाम्भसि । स्थापयित्वा महादेवं जगामोत्तरपर्वतम्

Nang makaalis na ang Diyos, naligo roon si Pippalāda sa dakilang tubig; at matapos itatag si Mahādeva, siya’y nagtungo sa hilagang bundok.

Verse 69

तत्र तीर्थे नरो भक्त्या स्नात्वा मन्त्रयुतं नृप । तर्पयित्वा पित्ःन् देवान् पूजयेच्च महेश्वरम्

O Hari, sa tīrtha na yaon, ang tao’y dapat maligo nang may debosyon, kalakip ang mga mantra; saka maghandog ng tarpaṇa sa mga Ninuno at sa mga diyos, at sambahin si Maheśvara.

Verse 70

अश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोत्यनुत्तमम् । मृतो रुद्रपुरं याति नात्र कार्या विचारणा

Nakakamtan niya ang walang kapantay na bunga ng sakripisyong Aśvamedha; at pagpanaw, tutungo siya sa Rudrapura. Dito’y di na kailangan ang pag-aalinlangan.

Verse 71

अथ यो भोजयेद्विप्रान् पित्ःनुद्दिश्य भारत । तस्य ते द्वादशाब्दानि मोदन्ते दिवि तर्पिताः

At saka, O Bhārata, sinumang magpakain sa mga brāhmaṇa na iniaalay sa mga Ninuno—ang kaniyang mga ninuno, na napasiyahan, ay nagagalak sa langit sa loob ng labindalawang taon.

Verse 72

संन्यासेन तु यः कश्चित्तत्र तीर्थे तनुं त्यजेत् । अनिवर्तिका गतिस्तस्य रुद्रलोकात्कदाचन

Ngunit sinumang, sa kalagayan ng pagtalikod (saṃnyāsa), magbitiw ng katawan sa tīrtha na yaon—ang kaniyang paglalakbay ay di na mababalikan: kailanma’y di siya babalik mula sa daigdig ni Rudra.

Verse 73

एतत्सर्वं समाख्यातं यत्पृष्ठे हि त्वयानघ । माहात्म्यं पिप्पलादस्य तीर्थस्योत्पत्तिरेव च

Ito’y lahat ay naipaliwanag, O walang kasalanan, ayon sa iyong pagtatanong—ang kadakilaan ni Pippalāda at ang mismong pinagmulan ng tīrtha.

Verse 74

एतत्पुण्यं पापहरं धन्यं दुःस्वप्ननाशनम् । पठतां शृण्वतां चैव सर्वपापक्षयो भवेत्

Ang salaysay na ito’y mapagpala, nag-aalis ng kasalanan, pinagpala, at pumapawi ng masasamang panaginip. Sa nagbabasa at nakikinig nito, nagaganap ang pagkapawi ng lahat ng kasalanan.