शिवाश्रम-नित्यनैमित्तिककर्मविधिः / Śaiva Āśrama-Duties: Daily and Occasional Rites (Morning Purity & Bath Procedure)

Verse 1

कृष्ण उवाच । भगवञ्छ्रोतुमिच्छामि शिवाश्रमनिषेविणाम् । शिवशास्त्रोदितं कर्म नित्यनैमित्तिकं तथा

Sinabi ni Kṛṣṇa: “O kagalang-galang, nais kong marinig ang tungkol sa mga nananahan sa banal na disiplina ni Śiva—ang mga tungkuling itinuro sa Śiva-śāstra, kapwa ang araw-araw (nitya) na pagtalima at ang paminsan-minsang (naimittika) mga ritwal.”

Verse 2

उपमन्युरुवाच । प्रातरुत्थाय शयनाद्ध्यात्वा देवं सहाम्बया । विचार्य कार्यं निर्गच्छेद्गृहादभ्युदिते ऽरुणे

Sinabi ni Upamanyu: “Sa pagsikat ng bukang-liwayway, bumangon mula sa higaan, magnilay sa Panginoon kasama ang Ina (Ambā), at pag-isipan ang mga tungkuling gagawin; saka lumabas ng bahay kapag sumilang na ang mapulang liwanag ng umaga.”

Verse 3

अबाधे विजने देशे कुर्यादावश्यकं ततः । कृत्वा शौचं विधानेन दंतधावनमाचरेत्

Sa isang liblib na lugar na walang panggugulo, gawin muna ang kinakailangang gawain ng katawan. Pagkaraan, magsagawa ng paglilinis ayon sa tuntunin, at saka linisin ang mga ngipin.

Verse 4

अलाभे दंतकाष्ठानामष्टम्यादिदिनेषु च । अपां द्वादशगण्डूषैः कुर्यादास्यविशोधनम्

Kapag walang sanga para sa paglilinis ng ngipin—at gayundin sa mga araw ng pagtalima tulad ng ikawalong araw ng buwan (aṣṭamī)—dapat linisin ang bibig sa pamamagitan ng labindalawang beses na pagmumog ng tubig.

Verse 5

आचम्य विधिवत्पश्चाद्वारुणं स्नानमाचरेत् । नद्यां वा देवखाते वा ह्रदे वाथ गृहे ऽपि वा

Pagkatapos magsagawa ng ācamana ayon sa tuntunin, gawin naman ang Vāruṇa na paliligo (ang ritwal ng paglilinis sa pamamagitan ng tubig). Maaari itong gawin sa ilog, sa banal na daluyan ng tubig (devakhāta), sa lawa, o kahit sa bahay.

Verse 6

स्नानद्रव्याणि तत्तीरे स्थापयित्वा बहिर्मलम् । व्यापोह्य मृदमालिप्य स्नात्वा गोमयमालिपेत्

Ilagay muna sa pampang ng banal na tubig ang mga gamit sa pagligo; alisin ang dumi sa labas, saka pahiran ng panlinis na lupa ang katawan at maligo; pagkaligo, pahiran din ang sarili ng dumi ng baka bilang pampadalisay.

Verse 7

स्नात्वा पुनः पुनर्वस्त्रं त्यक्त्वावाथ विशोध्य च । सुस्नातो नृपवद्भूयः शुद्धं वासो वसीत च

Pagkaligo nang paulit-ulit, itapon ang maruming damit, o kaya’y linisin itong mabuti. Pagkatapos, kapag ganap nang dalisay—na parang isang hari—magsuot muli ng malinis na kasuotan.

Verse 8

मलस्नानं सुगंधाद्यैः स्नानं दन्तविशोधनम् । न कुर्याद्ब्रह्मचारी च तपस्वी विधवा तथा

Ang brahmacārin, ang asetiko, at gayundin ang balo ay hindi dapat magpakasasa sa marangyang paliligo na may pabango at iba pa; ni hindi rin dapat gumawa ng paglilinis na parang pampaganda gaya ng masalimuot na pagpapakinis ng ngipin.

Verse 9

सोपवीतश्शिखां बद्धा प्रविश्य च जलांतरम् । अवगाह्य समाचांतो जले न्यस्येत्त्रिमंडलम्

Suot ang sagradong sinulid (yajñopavīta) at nakatali nang maayos ang tuktok na buhok (śikhā), pumasok siya sa tubig. Pagkalubog at pagligo, at kapag payapa at dalisay na ang loob, ilagak niya sa tubig ang tatlong banal na bilog (trimandala), bilang paghahanda sa pagsamba kay Śiva ayon sa wastong ritwal.

Verse 10

सौम्ये मग्नः पुनर्मंत्रं जपेच्छक्त्या शिवं स्मरेत् । उत्थायाचम्य तेनैव स्वात्मानमभिषेचयेत्

Habang nakalubog sa mapalad na tubig, muli niyang bigkasin ang mantra nang buong lakas at alalahanin si Śiva. Pag-ahon, magsagawa ng ācamana, at sa mismong tubig na iyon ay paliguan at basbasan ang sarili, nililinis ang kaluluwang nasa katawan sa pamamagitan ng pag-alaala kay Śiva.

Verse 11

गोशृंगेण सदर्भेण पालाशेन दलेन वा । पाद्मेन वाथ पाणिभ्यां पञ्चकृत्वस्त्रिरेव वा

Gamit ang sungay ng baka, ang banal na damong darbha, ang dahon ng palāśa, o ang lotus—maging ang sariling mga kamay—dapat gawin ang pag-aalay/pagwiwisik nang paulit-ulit, limang ulit o kahit tatlong ulit man lamang.

Verse 12

उद्यानादौ गृहे चैव वर्धन्या कलशेन वा । अवगाहनकाले ऽद्भिर्मंत्रितैरभिषेचयेत्

Sa hardin o sa loob ng tahanan, gamit ang sisidlang pangwisik o ang kalaśa (banga ng tubig), dapat paliguan sa pamamagitan ng pagbubuhos ng tubig na binasbasan ng mga mantra, lalo na sa oras ng ritwal na paglulubog, upang luminis ang katawan at isip para sa pagsamba kay Śiva.

Verse 13

अथ चेद्वारुणं कर्तुमशक्तः शुद्धवाससा । आर्द्रेण शोधयेद्देहमापादतलमस्तकम्

Kung hindi magawa ang ritwal ng paglilinis sa tubig (vāruṇa), kung gayon—na nakasuot ng malinis na kasuotan—linisin ang katawan sa pamamagitan ng basang tela, mula sa talampakan hanggang sa tuktok ng ulo.

Verse 14

आग्नेयं वाथ वा मांत्रं कुर्यात्स्नानं शिवेन वा । शिवचिंतापरं स्नानं युक्तस्यात्मीयमुच्यते

Maaaring isagawa ang paliligo sa pamamagitan ng Agneya (may kaugnayan sa apoy) na mantra, o paliligo sa mantra ni Śiva. Ngunit ang paliligo na ang isip ay lubos na nakatuon sa pagninilay kay Śiva ang tinatawag na tunay na “sariling” paliligo—ang panloob na paliligo ng disiplinadong sādhaka.

Verse 15

स्वसूत्रोक्तविधानेन मंत्राचमनपूर्वकम् । आचरेद्ब्रह्मयज्ञांतं कृत्वा देवादितर्पणम्

Ayon sa paraang itinakda sa sariling Gṛhya-sūtra, at nagsisimula sa ācamana—pag-inom ng kaunting tubig na may kasamang mantra—dapat isagawa ang Brahma-yajña. Pagkatapos nito, ialay ang tarpaṇa upang bigyang-kasiyahan ang mga deva at ang iba pa, gaya ng mga ṛṣi at mga ninuno.

Verse 16

मंडलस्थं महादेवं ध्यात्वाभ्यर्च्य यथाविधि । दद्यादर्घ्यं ततस्तस्मै शिवायादित्यरूपिणे

Pagbulayan si Mahādeva na nananahan sa bilog ng araw (maṇḍala) at sambahin Siya ayon sa itinakdang ritwal; saka ialay ang arghya kay Śiva na nag-anyong Araw.

Verse 17

अथ वैतत्स्वसूत्रोक्तं कृत्वा हस्तौ विशोधयेत् । करन्यासं ततः कृत्वा सकलीकृतविग्रहः

Pagkaraan, matapos gawin ang itinakda sa sariling sūtra ng ritwal, linisin at dalisayin ang dalawang kamay. Pagkatapos ay isagawa ang kara-nyāsa; at ang sumasamba—na ang katawan ay ‘nabuo nang ganap’ sa pamamagitan ng mantra at nyāsa—ay magpapatuloy sa susunod na hakbang.

Verse 18

वामहस्तगतांभोभिर्गंधसिद्धार्थकान्वितैः । कुशपुंजेन वाभ्युक्ष्य मूलमंत्रसमन्वितैः

Pagkaraan, gamit ang tubig na hawak sa kaliwang kamay—hinaluan ng mababangong sangkap at puting buto ng mustasa—iwisik sa pook ng pagsamba o sa banal na pundasyon sa pamamagitan ng kumpol ng damong kuśa, habang sabay na binibigkas ang mūla-mantra ni Śiva.

Verse 19

आपोहिष्ठादिभिर्मन्त्रैः शेषमाघ्राय वै जलम् । वामनासापुटेनैव देवं संभावयेत्सितम्

Pagkatapos, sa mga mantra na nagsisimula sa “Āpo hi ṣṭhā…”, marahang singhutin ang natitirang tubig; at sa kaliwang butas ng ilong lamang, taimtim na magnilay at manawagan sa mapalad at maningning na Panginoong Śiva.

Verse 20

अर्घमादाय देहस्थं सव्यनासापुटेन च । कृष्णवर्णेन बाह्यस्थं भावयेच्च शिलागतम्

Kunin ang arghya (handog na ritwal) na nasa loob ng sariling katawan at ilabas ito sa kaliwang butas ng ilong; pagnilayan ng nagsasagawa na ito’y nahahayag sa labas—may kulay na maitim—at pumasok na sa banal na bato, ang Śiva-liṅga.

Verse 21

तर्पयेदथ देवेभ्य ऋषिभिश्च विशेषतः । भूतेभ्यश्च पितृभ्यश्च दद्यादर्घ्यं यथाविधि

Pagkaraan, ayon sa itinakdang ritwal, dapat maghandog ng tarpaṇa upang bigyang-kasiyahan ang mga deva at—lalo na—ang mga ṛṣi; at dapat ding mag-alay ng arghya nang wasto para sa mga nilalang na may buhay at para sa mga ninuno (pitṛ). Sa ganitong paraan, ang sumasamba ay nagkakaisa sa lahat ng antas ng pag-iral habang nananatiling deboto kay Śiva, ang Kataas-taasang Panginoon (Pati).

Verse 22

रक्तचंदनतोयेन हस्तमात्रेण मंडलम् । सुवृत्तं कल्पयेद्भूमौ रक्तचूर्णाद्यलंकृतम्

Gamit ang tubig na hinaluan ng pulang sandalwood, iguhit sa lupa ang isang bilog na maṇḍala na kasinlaki ng isang dangkal, gawing ganap na pabilog, at palamutian ng pulang pulbos at iba pa.

Verse 23

तत्र संपूजयेद्भानुं स्वकीयावरणैः सह । स्वखोल्कायेति मंत्रेण सांगतस्सुखसिद्धये

Doon, dapat sambahin nang wasto si Bhānu, ang Diyos-Araw, kasama ang kaniyang mga kasamang diyos. Sa tamang kaayusan ng ritwal, gawin ito sa pamamagitan ng mantra na “svakholkāya” upang makamtan ang kagalingan at ganap na tagumpay.

Verse 24

पुनश्च मंडलं कृत्वा तदंगैः परिपूज्य च । तत्र स्थाप्य हेमपात्रं मागधप्रस्थसंमितम्

Pagkaraan, muling iguhit ang banal na maṇḍala at sambahin ito ayon sa mga itinakdang sangkap ng ritwal. Doon ay ilagay ang isang sisidlang ginto na may sukat ayon sa pamantayang Māgadha prastha.

Verse 25

पूरयेद्गंधतोयेन रक्तचंदनयोगिना । रक्तपुष्पैस्तिलैश्चैव कुशाक्षतसमन्वितैः

Dapat niyang punuin (at ihandog) ang mabangong tubig na hinaluan ng pulang sandal paste, kasama ang mga pulang bulaklak at linga, na may kasamang damong kuśa at buo-buong bigas (akṣata)—sa gayon natatapos ang itinakdang pagsamba kay Śiva.

Verse 26

दूर्वापामार्गगव्यैश्च केवलेन जलेन वा । जानुभ्यां धरणीं गत्वा नत्वा देवं च मंडले

Gamit ang damong dūrvā, apāmārga, at mga kaloob ng baka—o kahit dalisay na tubig lamang—dapat lumuhod sa lupa sa dalawang tuhod at, yumukod nang may paggalang, maghandog ng pagpupugay sa Panginoon sa itinalagang maṇḍala.

Verse 27

कृत्वा शिरसि तत्पात्रं दद्यादर्घ्यं शिवाय तत् । अथवांजलिना तोयं सदर्भं मूलविद्यया

Ipatong sa ulo ang sisidlan bilang paggalang, at ialay ang arghya na iyon kay Panginoong Śiva. O kaya, sa nakasahod na mga palad, maghandog ng tubig na may banal na damong darbha, na pinabanal sa pamamagitan ng ugat na mantra.

Verse 28

उत्क्षिपेदम्बरस्थाय शिवायादित्यमूर्तये । कृत्वा पुनः करन्यासं करशोधनपूर्वकम्

Pagkaraan, matapos munang linisin ang mga kamay, gawin muli ang hand-nyāsa, at ihandog paitaas kay Śiva na nananahan sa kalangitan—si Śiva na ang anyo ay ang Araw (Āditya).

Verse 29

बुद्ध्वेशानादिसद्यांतं पञ्चब्रह्ममयं शिवम् । गृहीत्वा भसितं मन्त्रैर्विमृज्याङ्गानि संस्पृशेत्

Sa pagkaunawa kay Śiva bilang Limang-Brahman—mula kay Īśāna hanggang Sadyojāta—dapat kunin ang bhasma (banal na abo) at, habang binibigkas ang mga mantra, ipahid at hipuin ang mga bahagi ng katawan upang mapabanal.

Verse 30

या दिनांतैश्शिरोवक्त्रहृद्गुह्यचरणान्क्रमात् । ततो मूलेन सर्वांगमालभ्य वसनान्तरम्

Sa pagtatapos ng araw, dapat ipahid ang vibhūti (banal na abo) nang ayon sa ayos sa ulo, mukha, puso, lihim na bahagi, at mga paa; saka, sa pamamagitan ng mūla-mantra, hipuin at pabanalin ang buong katawan, at pagkatapos ay magsuot ng sariwang kasuotan.

Verse 31

परिधाय द्विराचम्य प्रोक्ष्यैकादशमन्त्रितैः । जलैराच्छाद्य वासो ऽयद्द्विराचम्य शिवं स्मरेत्

Pagkatapos isuot ang kasuotan, dapat magsagawa ng ācamana nang dalawang ulit; saka wisikan ito ng tubig na pinabanal sa labing-isang mantra, at takpan (linisin) ang damit sa tubig na iyon; muli, magsagawa ng ācamana nang dalawang ulit at alalahanin ang Panginoong Śiva.

Verse 32

पुनर्न्यस्तकरो मन्त्री त्रिपुंड्रं भस्मना लिखेत् । अवक्रमाय तं व्यक्तं ललाटे गन्धवारिणा

Pagkaraan, ang debotong may kaalaman sa mantra, matapos muling ayusin ang mga kamay ayon sa wastong ayos, ay dapat gumuhit ng Tripuṇḍra gamit ang banal na abo (bhasma). Pagkatapos nito, dapat niyang markahan nang malinaw sa noo gamit ang mabangong tubig, upang maging tiyak, maayos, at ganap ang anyo.

Verse 33

वृत्तं वा चतुरस्रं वा बिन्दुमर्धेन्दुमेव वा । ललाटे यादृशं पुण्ड्रं लिखितं भस्मना पुनः

Maging bilog, parisukat, isang tuldok, o maging hugis kalahating buwan—anumang uri ng puṇḍra na muling iginuhit sa noo gamit ang banal na abo (bhasma), iyon ang dapat maunawaan bilang mapalad na tanda para sa deboto.

Verse 34

तादृशं भुजयोर्मूर्ध्नि स्तनयोरंतरे लिखेत् । सर्वांगोद्धूलनं चैव न समानं त्रिपुण्ड्रकैः

Dapat ding markahan ang gayunding tanda sa dalawang bisig, sa ulo, at sa pagitan ng dalawang dibdib. Kahit ang pagpapahid ng banal na abo sa buong katawan ay hindi pa rin kapantay ng kadakilaan ng mga tanda ng Tripuṇḍra.

Verse 35

तस्मात्त्रिपुण्ड्रमेवैकं लिखेदुद्धूलनं विना । रुद्राक्षान्धारयेद्मूर्ध्नि कंठे श्रोते करे तथा

Kaya nga, ang dapat iguhit ay ang Tripuṇḍra lamang, kahit wala ang ganap na pagpapahid ng abo sa buong katawan. At dapat ding magsuot ng mga butil na Rudrākṣa—sa ulo, sa leeg, sa mga tainga, at gayundin sa mga kamay.

Verse 36

सुवर्णवर्णमच्छिन्नं शुभं नान्यैर्धृतं शुभम् । विप्रादीनां क्रमाच्छ्रेष्ठं पीतं रक्तमथासितम्

Ito’y nararapat na kulay ginto, buo at hindi napuputol, at mapalad—isang mapagpalang tanda na hindi dinadala ng iba. Para sa brāhmaṇa at sa iba pang varṇa ayon sa pagkakasunod, ang pinakamainam na mga kulay ay: dilaw, saka pula, at saka itim.

Verse 37

तदलाभे यथालाभं धारणीयमदूषितम् । तत्रापि नोत्तरं नीचैर्धार्यं नीचमथोत्तरैः

Kung hindi makakamit ang (pinakamainam na pagtalima o bagay), tanggapin ayon sa abot-kaya ang anumang dalisay at walang dungis. Gayunman, ang may mababang antas ay huwag umangkin ng disiplina ng mas mataas; at ang may mataas na antas ay huwag pumili ng mas mababa.

Verse 38

नाशुचिर्धारयेदक्षं सदा कालेषु धारयेत् । इत्थं त्रिसंध्यमथवा द्विसंध्यं सकृदेव वा

Ang marumi o hindi pa nalilinis ay hindi dapat magsuot ng rudrākṣa. Sa halip, isuot ito sa mga wastong oras. Sa ganitong paraan, maaari itong isuot sa tatlong sandhyā sa maghapon, o sa dalawa, o kahit minsan lamang (sa isang araw).

Verse 39

कृत्वा स्नानादिकं शक्त्या पूजयेत्परमेश्वरम् । प्रजास्थानं समासाद्य बद्ध्वा रुचिरमासनम्

Matapos gawin ang paliligo at iba pang paglilinis ayon sa makakaya, sambahin si Parameśvara (Panginoong Śiva). Pagkaraan, lumapit sa angkop na pook ng ritwal at ihanda ang isang malinis at kaaya-ayang upuan (āsana).

Verse 40

ध्यायेद्देवं च देवीं च प्राङ्मुखो वाप्युदङ्मुखः । श्वेतादीन्नकुलीशांतांस्तच्छिष्यान्प्रणमेद्गुरुम्

Nakaharap sa silangan—o kaya’y sa hilaga—magnilay sa Panginoon at sa Diyosa. Pagkaraan, yumukod nang may paggalang sa Guru, at sa kanyang linya ng pagpapasa ng aral—mula kay Śveta hanggang kay Nakulīśa—at sa kanilang mga alagad.

Verse 41

पुनर्देवं शिवं नत्वा ततो नामाष्टकं जपेत् । शिवो महेश्वरश्चैव रुद्रो विष्णुः पितामहः

Pagkaraan, muling yumuk at sumamba sa Panginoong Śiva, at saka bigkasin ang walong-bahaging himno ng Kanyang mga Pangalan: “Śiva, Maheśvara, Rudra, Viṣṇu, at Pitāmaha (Brahmā) …”

Verse 42

संसारवैद्यस्सर्वज्ञः परमात्मेति चाष्टकम् । अथवा शिवमेवैकं जपित्वैकादशाधिकम्

Maaari ring bigkasin ang walong epithets: “Manggagamot ng pag-iral sa saṃsāra, ang Lubos na Nakaaalam, at ang Kataas-taasang Sarili (Paramātman).” O kaya’y ulitin na lamang ang iisang Pangalan na “Śiva” nang labing-isang ulit (at higit pa).

Verse 43

प्रकुर्वीत करन्यासं करशोधनपूर्वकम्

Matapos munang isagawa ang paglilinis ng mga kamay, saka gawin ang kara-nyāsa—ang ritwal na paglalagay ng kapangyarihan ng mantra sa mga kamay.