दधीच-शाप-हेतु-वर्णनम् / The Cause of Dadhīca’s Curse (Explaining Viṣṇu’s Role at Dakṣa’s Sacrifice)

Verse 1

सूत उवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य विधेरमितधीमतः । पप्रच्छ नारदः प्रीत्या विस्मितस्तं द्विजोत्तमः

Sinabi ni Sūta: Nang marinig niya ang gayong mga salita ni Vidhī (Brahmā), na may di-masukat na karunungan, si Nārada—pinakamainam sa mga pantas—ay nagalak at namangha, at magalang na nagtanong sa kanya.

Verse 2

नारद उवाच । शिवं विहाय दक्षस्य सुरैर्यज्ञं हरिर्गतः । हेतुना केन तद् ब्रूहि यत्रावज्ञाऽ भवत्ततः

Sinabi ni Nārada: “Iniwan si Śiva, si Hari (Viṣṇu) ay nagtungo sa paghahandog na yajña ni Dakṣa kasama ang mga deva. Ipagpaumanhin—sa anong dahilan siya pumaroon, sa lugar na doo’y sumibol ang paghamak kay Śiva?”

Verse 3

जानाति किं स शंभुं नो हरिः प्रलयविक्रमम् । रणं कथं च कृतवान् तद्गणैरबुधो यथा

Paano makikilala ni Hari (Viṣṇu) si Śambhu, na ang kapangyarihan ay tulad ng lakas ng pralaya na nagwawakas sa sansinukob? At paano siya nakipagdigma sa mga gaṇa ni Śiva na wari’y isang walang pagkaunawa?

Verse 4

एष मे संशयो भूयांस्तं छिंधि करुणानिधे । चरितं ब्रूहि शंभोस्तु चित्तोत्साहकरं प्रभो

Isang malaking pag-aalinlangan ang sumibol sa akin—pakiwaksi ito, O bukal ng habag. O Panginoon, isalaysay mo ang mga banal na gawa ni Śambhu na nagpapasigla at nagpapalakas ng puso.

Verse 5

ब्रह्मोवाच । द्विजवर्य शृणु प्रीत्या चरितं शशिमौलिनः । यत्पृच्छते कुर्वतश्च सर्वसंशयहारकम्

Wika ni Brahmā: “O pinakamainam sa mga dvija, makinig nang may debosyon sa banal na salaysay ng Panginoong Śiva, ang may koronang buwan. Aalisin nito ang lahat ng pag-aalinlangan—tungkol sa iyong itinatanong at sa iyong ginagawa.”

Verse 6

दधीचस्य मुनेः शापाद्भ्रष्टज्ञानो हरिः पुरा । सामरो दक्षयज्ञं वै गतः क्षुवसहायकृत्

Noong una, dahil sa sumpa ng pantas na si Dadhīci, si Hari (Viṣṇu) ay napagkaitan ng wastong pag-unawa; at kasama ang mga deva, siya’y nagtungo sa paghahandog ni Dakṣa, taglay si Kṣuva bilang katuwang.

Verse 7

नारद उवाच । किमर्थं शप्तवान्विष्णुं दधीचो मुनिसत्तमः । कोपाकारः कृतस्तस्य हरिणा तत्सहायिना

Sinabi ni Nārada: “Sa anong dahilan isinumpa ng pinakadakilang muni na si Dadhīci si Viṣṇu? At bakit si Hari, kasama ang kanyang kapanalig, ay nagpakita ng anyo ng poot laban sa kanya?”

Verse 8

ब्रह्मोवाच । समुत्पन्नो महातेजा राजा क्षुव इति स्मृतः । अभून्मित्रं दधीचस्य मुनीन्द्रस्य महाप्रभोः

Wika ni Brahmā: “May lumitaw na isang haring may dakilang ningning, na naaalala sa pangalang Kṣuva. Siya’y naging kaibigan ng dakilang muni na si Dadhīca, ang pinuno sa mga rishi.”

Verse 9

चिरात्तपःप्रसंगाद्वै वादः क्षुवदधीचयोः । महानर्थकरः ख्यातस्त्रिलोकेष्वभवत्पुरा

Noong unang panahon, dahil sa matagal na pagkakababad sa tapas (pag-aayuno at pagninilay), sumiklab ang pagtatalo nina Kṣuva at ng pantas na si Dadhīca. Ang alitang iyon ay sumikat sa tatlong daigdig bilang sanhi ng malaking kapinsalaan.

Verse 10

तत्र त्रिवर्णतः श्रेष्ठो विप्र एव न संशयः । इति प्राह दधीचो हि शिवभक्तस्तु वेदवित्

Sa gayong kalagayan, sa tatlong varṇa, ang Brāhmaṇa lamang ang pinakadakila—walang pag-aalinlangan. Ganito nga ang wika ni Dadhīci, ang dakilang muni na batid ang Veda at deboto ni Śiva.

Verse 11

तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य दधीचस्य महामुने । क्षुवः प्राहेति नृपतिः श्रीमदेन विमोहितः

Nang marinig ang mga salita ng dakilang muni na si Dadhīci, ang Haring Kṣuva—nalinlang ng karangyaan ng daigdig at pagmamataas—ay nagsalita nang ganito.

Verse 12

क्षुव उवाच । अष्टानां लोकपालानां वपुर्धारयते नृपः । तस्मान्नृपो वरिष्ठो हि वर्णाश्रमपतिः प्रभुः

Sinabi ni Kṣuva: “Taglay ng hari sa kanyang katawan ang mga kapangyarihan ng walong tagapangalaga ng mga daigdig. Kaya ang hari ang tunay na pinakapanguna—ang makapangyarihang panginoon na nagtataguyod at namamahala sa kaayusan ng varṇa at āśrama.”

Verse 13

सर्वदेवमयोराजा श्रुति प्राहेति तत्परा । महती देवता या सा सोहमेव ततो मुने

Ipinahahayag ng Śruti na ang hari, na naglalaman ng lahat ng mga diyos, ay nakatuon sa kataas-taasang katotohanan. At ang dakilang pagka-Diyos na iyon—sinuman Siya—ay nakikilala bilang: “Ako nga Siya (Śiva),” O pantas.

Verse 14

तस्माद्विप्राद्वरो राजा च्यवनेय विचार्यताम् । नावमंतव्य एवातः पूज्योऽहं सर्वथा त्वया

Kaya nga, O anak ni Cyavana, pag-isipan mong mabuti: kahit ang isang hari ay mas mababa kaysa sa isang brāhmaṇa. Kaya huwag mo akong hamakin; sa lahat ng paraan, nararapat mo akong parangalan at igalang.

Verse 15

ब्रह्मोवाच । श्रुत्वा तथा मतं तस्य क्षुवस्य मुनिसत्तमः । श्रुतिस्मृतिविरुद्धं तं चुकोपातीव भार्गवः

Wika ni Brahmā: Nang marinig ang gayong pananaw ni Kṣuva, ang pinakadakilang pantas na si Bhārgava ay nag-alab sa matinding galit, sapagkat salungat iyon sa Śruti at Smṛti.

Verse 16

अथ क्रुद्धो महातेजा गौरवाच्चात्मनो मुने । अताडयत्क्षुवं मूर्ध्नि दधीचो वाममुष्टितः

Pagkaraan nito, O pantas, si Dadhīca—nagniningas sa dakilang espirituwal na ningning—ay nagalit; at dahil sa bigat ng sariling dangal, sinuntok niya sa ulo si Kṣuva gamit ang kaliwang kamao.

Verse 17

वज्रेण तं च चिच्छेद दधीचं ताडितः क्षुवः । जगर्जातीव संक्रुद्धो ब्रह्मांडाधिपतिः कुधीः

Si Kṣuva na tinamaan ay gumamit ng vajra at pinaghati si Dadhīca. At ang panginoon ng saklaw ng sansinukob, naliliman ang isip ng poot, ay umungal na wari’y nag-aalab sa matinding galit.

Verse 18

पपात भूमौ निहतो तेन वज्रेण भार्गवः । शुक्रं सस्मार क्षुवकृद्भार्गवस्य कुलंधरः

Nang mapabagsak ng vajra na iyon, bumagsak sa lupa ang Bhārgava. Pagkaraan, si Kulaṃdhara—na naghatid ng kapahamakan sa angkan ng Bhārgava—ay nagunita at nanawagan kay Śukra.

Verse 19

शुक्रोथ संधयामास ताडितं च क्षुवेन तु । योगी दधीचस्य तदा देहमागत्य सद्रुतम्

Pagkatapos, agad na ibinalik ni Śukra ang anumang pinabagsak ni Kṣuvu. Sa sandaling iyon din, dumating nang mabilis ang yogin na si Dadhīca, taglay ang sarili niyang katawan.

Verse 20

संधाय पूर्ववद्देहं दधीचस्याह भार्गवः । शिवभक्ताग्रणीर्भृत्यं जयविद्याप्रवर्तकः

Nang maibalik ni Bhārgava ang katawan ni Dadhīca sa dating anyo, sinabi niya: “Siya ang pinakadakila sa mga deboto ni Śiva, tapat na tagapaglingkod, at siyang nagpasimuno ng Vidyā ng tagumpay—ang kaalamang nagbibigay ng pananaig.”

Verse 21

शुक्र उवाच । दधीच तात संपूज्य शिवं सर्वेश्वरं प्रभुम् । महामृत्युंजयं मंत्रं श्रौतमग्र्यं वदामि ते

Sinabi ni Śukra: “O mahal kong anak na si Dadhīca, matapos mong sambahin nang wasto si Śiva—ang Kataas-taasang Panginoon, ang Maykapangyarihan sa lahat—ipahahayag ko ngayon sa iyo ang Mahāmṛtyuñjaya mantra, ang pinakadakilang śrauta na mantra ng Veda.”

Verse 22

त्र्यम्बकं यजामहे त्रैलोक्यं पितरं प्रभुम् । त्रिमंडलस्य पितरं त्रिगुणस्य महेश्वरम्

Sinasamba namin si Tryambaka, ang Panginoong Tatlong-Mata, ang Amang Soberano at Guro ng tatlong daigdig; ang Ama ng tatlong saklaw, at si Maheśvara, ang Panginoong namamahala sa tatlong guṇa.

Verse 23

त्रितत्त्वस्य त्रिवह्नेश्च त्रिधाभूतस्य सर्वतः । त्रिदिवस्य त्रिबाहोश्च त्रिधाभूतस्य सर्वतः

Siya ang may tatlong prinsipyo at tatlong banal na apoy; sa lahat ng paraan Siya’y nahahayag na tatluhan. Siya ang may tatlong langit at ang Tatlong-Braso; sa bawat dako, tunay na Siya’y lumilitaw sa tatlong anyo.

Verse 24

त्रिदेवस्य महादेवस्सुगंधि पुष्टिवर्द्धनम् । सर्वभूतेषु सर्वत्र त्रिगुणेषु कृतौ यथा

Si Mahādeva, ang Kataas-taasang Panginoon ng tatlong deva, ay may banal na halimuyak at tagapagpalago ng pag-aaruga at kagalingan. Siya’y naroroon sa lahat ng nilalang, sa lahat ng dako, at nananahan maging sa tatlong guṇa, gaya ng pagkakatatag Niya sa nahayag na sangnilikha.

Verse 25

इन्द्रियेषु तथान्येषु देवेषु च गणेषु च । पुष्पे सुगंधिवत्सूरस्सुगंधिममरेश्वरः

Sa mga pandama at gayundin sa iba pang nilalang—sa gitna ng mga deva at ng mga gaṇa—naroroon Siya. Kung paanong ang halimuyak ay nananahan sa bulaklak, gayon din ang Panginoon ng mga walang-kamatayan, ang Maningning, ay nananahan bilang mismong halimuyak, ang banayad na diwa, sa lahat.

Verse 26

पुष्टिश्च प्रकृतेर्यस्मात्पुरुषाद्वै द्विजोत्तम । महदादिविशेषांतविकल्पश्चापि सुव्रत

O pinakamainam sa mga dalawang-ulit-isinilang, yamang ang pag-usbong at pag-alaga ng Prakṛti ay nagmumula sa Puruṣa, ang buong pagkakaiba-iba—mula sa Mahat (kosmikong talino) hanggang sa mga partikular na sangkap—ay lumilitaw din bilang isang natatanging hanay; O ikaw na may marangal na panata.

Verse 27

विष्णोः पितामहस्यापि मुनीनां च महामुने । इन्द्रियस्य च देवानां तस्माद्वै पुष्टिवर्द्धनः

O dakilang pantas, maging para kay Viṣṇu, para sa Lolo (Brahmā), para sa mga muni, at para sa mga deva at sa kanilang mga pandama, Siya nga ang tagapagpalago ng sustansiya at lakas; kaya Siya ang tunay na nagpaparami ng kagalingan para sa lahat.

Verse 28

तं देवममृतं रुद्रं कर्मणा तपसापि वा । स्वाध्यायेन च योगेन ध्यानेन च प्रजापते

O Prajāpati, ang banal at walang-kamatayang Rudra ay dapat lapitan at mapagtanto sa pamamagitan ng sagradong gawa, sa pamamagitan ng pag-aayuno at pagtitika, sa pamamagitan ng svādhyāya (sariling pag-aaral ng Veda), sa pamamagitan ng yoga, at sa pamamagitan ng dhyāna (pagmumuni-muni).

Verse 29

सत्येनान्येन सूक्ष्माग्रान्मृत्युपाशाद्भवः स्वयम् । वंधमोक्षकरो यस्मादुर्वारुकमिव प्रभुः

Sa pamamagitan ng Katotohanan—at maging ng maseselang panloob na paraan—si Bhava (Panginoong Śiva) mismo ang nagpapalaya sa nilalang na may katawan mula sa silo ng kamatayan; sapagkat ang Panginoon ang tagapagkaloob ng pagkagapos at paglaya, gaya ng hinog na pipinong madaling humihiwalay sa baging.

Verse 30

मृतसंजीवनीमन्त्रो मम सर्वोत्तमः स्मृतः । एवं जपपरः प्रीत्या नियमेन शिवं स्मरन्

“Ang Mṛtasaṃjīvanī mantra ay kinikilalang Aking pinakadakilang mantra. Kaya’t sa pag-ibig at paggalang, magpakasigasig sa japa ayon sa wastong disiplina, at alalahanin ang Panginoong Śiva.”

Verse 31

जप्त्वा हुत्वाभिमंत्र्यैव जलं पिब दिवानिशम् । शिवस्य सन्निधौ ध्यात्वा नास्ति मृत्युभयं क्वचित्

Matapos magsagawa ng japa at mga handog na homa, at basbasan ang tubig sa pamamagitan ng mantra, inumin ang tubig na iyon araw at gabi. Sa pagninilay sa mismong presensya ni Śiva, walang takot sa kamatayan saanman.

Verse 32

कृत्वा न्यासादिकं सर्वं संपूज्य विधिवच्छिवम् । संविधायेदं निर्व्यग्रश्शंकरं भक्तवत्सलम्

Matapos isagawa ang lahat ng paunang ritwal gaya ng nyāsa at iba pa, at sambahin si Śiva ayon sa itinakdang pamamaraan, saka, nang may isip na hindi naliligalig, isakatuparan ang pagtalimang ito—na nakasentro kay Śaṅkara, ang Panginoong laging mapagmahal sa Kanyang mga deboto.

Verse 33

ध्यानमस्य प्रवक्ष्यामि यथा ध्यात्वा जपन्मनुम् । सिद्ध मन्त्रो भवेद्धीमान् यावच्छंभुप्रभावतः

Ngayon ay ipahahayag ko ang pagninilay para sa (mantra) na ito. Sa pagninilay nang ganito at saka pagbigkas ng banal na pormula, ang marunong ay nagiging ganap ang mantra—sa biyaya at kapangyarihan ni Śambhu (Śiva).

Verse 34

हस्तांभोजयुगस्थकुंभयुगलादुद्धृत्यतोयं शिरस्सिंचंतं करयोर्युगेन दधतं स्वांकेभकुंभौ करौ । अक्षस्रङ्मृगहस्तमंबुजगतं मूर्द्धस्थचन्द्रस्रवत्पीयूषार्द्रतनुं भजे सगिरिजं त्र्यक्षं च मृत्युंजयम्

Sinasamba ko si Mṛtyuñjaya, ang tatlong-matang Panginoong Śiva, kasama si Girijā: sa dalawang kamay na tila lotus, itinataas Niya ang dalawang banga ng tubig at ibinubuhos sa sariling ulo; sa isa pang pares ng kamay, hawak Niya ang mga banga na nakapatong sa Kanyang kandungan; tangan ang mālā at kuwintas ng bulaklak, at may hawak na usa; nakaluklok sa lotus, at ang Kanyang katawan ay nababasa ng amṛta na dumadaloy mula sa buwan sa Kanyang ulo.

Verse 35

ब्रह्मोवाच । उपदिश्येति शुक्रः स्वं दधीचिं मुनिसत्तमम् । स्वस्थानमगमत्तात संस्मरञ् शंकरं प्रभुम्

Sinabi ni Brahmā: Matapos turuan ang sarili niyang alagad—si Dadhīci, ang pinakadakilang pantas—o minamahal, bumalik si Śukra sa kanyang tahanan, habang patuloy na inaalala si Śaṅkara, ang makapangyarihang Panginoon.

Verse 36

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा दधीचो हि महामुनिः । वनं जगाम तपसे महाप्रीत्या शिवं स्मरन्

Nang marinig ang mga salitang iyon, ang dakilang pantas na si Dadhīci—na may malalim na galak na inaalala ang Panginoong Śiva—ay nagtungo sa gubat upang magsagawa ng mga pag-aayuno at pagninilay (tapas).

Verse 37

तत्र गत्वा विधानेन महामृत्युंजयाभिधम् । तं मनुं प्रजपन् प्रीत्या तपस्तेपे शिवं स्मरन्

Pagdating doon, ayon sa itinakdang paraan, nagsagawa siya ng tapas habang may pag-ibig na inuulit sa japa ang mantrang tinatawag na “Mahāmṛtyuñjaya,” at walang patid na inaalala ang Panginoong Śiva.

Verse 38

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीयसतीखंडे क्षुवदधीचवादवर्णनं नामाष्टत्रिंशोऽध्यायः

Sa ganito nagtatapos, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa Ikalawang Aklat—ang Rudra-saṃhitā, sa loob ng Ikalawang Satī-khaṇḍa—ang ika-tatlumpu’t walong kabanata na pinamagatang “Ang salaysay ng pag-uusap nina Kṣuva at Dadhīci.”

Verse 39

अथ शंभुः प्रसन्नात्मा तज्जपाद्भक्तवत्सलः । आविर्बभूव पुरतस्तस्य प्रीत्या महामुने

Pagkaraan, si Śambhu, na ang puso’y nalugod at laging mapag-aruga sa mga deboto, dahil sa japa na iyon ay nagpakita nang tuwiran sa harap niya—sa pag-ibig, O dakilang muni.

Verse 40

तं दृष्ट्वा स्वप्रभुं शंभुं स मुमोद मुनीश्वरः । प्रणम्य विधिवद्भक्त्या तुष्टाव सुकृतांजलिः

Nang makita niya si Śambhu—ang sarili niyang Panginoon—nagalak ang dakilang muni. Yumukod siya ayon sa wastong ritwal na may debosyon, nag-anjali nang may paggalang, at nagpuri sa Kanya.

Verse 41

अथ प्रीत्या शिवस्तात प्रसन्नश्च्यावनिं मुने । वरं ब्रूहीति स प्राह सुप्रसन्नेन चेतसा

Pagkaraan, dahil sa pag-ibig, nalugod si Panginoong Śiva. O muni, sa lubos na payapang isipan ay sinabi Niya kay Cyavana: “Magsalita—pumili ng isang biyaya.”

Verse 42

तच्छुत्वा शंभुवचनं दधीचो भक्तसत्तमः । सांजलिर्नतकः प्राह शंकरं भक्तवत्सलम्

Nang marinig ang mga salita ni Śambhu, si Dadhīca—pinakamainam sa mga deboto—ay yumukod na magka-anjali at nagsalita kay Śaṅkara, ang Panginoong laging mapagmahal sa mga deboto.

Verse 43

दधीच उवाच । देवदेव महादेव मह्यं देहि वरत्रयम् । वज्रास्थित्वादवध्यत्वमदीनत्वं हि सर्वतः

Wika ni Dadhīca: “O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva (Śiva), ipagkaloob mo sa akin ang tatlong biyaya: nawa’y maging tulad ng vajra (kulog) ang tigas ng aking mga buto, nawa’y maging di-masusugatan at di-masalakay ako, at nawa’y hindi ako kailanman mapasailalim sa pagdarahop o kawalang-kakayahan sa anumang paraan.”

Verse 44

ब्रह्मोवाच । तदुक्तवचनं श्रुत्वा प्रसन्नः परमेश्वरः । वरत्रयं ददौ तस्मै दधीचाय तथास्त्विति

Wika ni Brahmā: Nang marinig ang mga salitang iyon, naging mapagpala si Parameśvara (Panginoong Śiva), at ipinagkaloob niya kay Dadhīca ang tatlong biyaya, na nagsasabing, “Mangyari nawa.”

Verse 45

वरत्रयं शिवात्प्राप्य सानंदश्च महामुनिः । क्षुवस्थानं जगामाशु वेदमार्गे प्रतिष्ठितः

Matapos tanggapin mula sa Panginoong Śiva ang tatlong banal na biyaya, ang dakilang muni—punô ng galak—ay dagling nagtungo sa tahanan ni Kṣuva, matatag na nakaugat sa landas ng Veda.

Verse 46

ब्रह्मोवाच । प्राप्यावध्यत्वमुग्रात्स वज्रास्थित्वमदीनताम् । अताडयच्च राजेन्द्रं पादमूलेन मूर्द्धनि

Wika ni Brahmā: Matapos makamtan mula sa mabagsik na iyon ang di-mapaslang, ang katawang tigas na gaya ng vajra, at ang di-natitinag na kawalang-takot, hinampas niya sa ulo ang hari ng mga hari sa pamamagitan ng talampakan ng paa.

Verse 47

क्षुवो दधीचं वज्रेण जघानोरस्यथो नृपः । क्रोधं कृत्वा विशेषेण विष्णुगौरवगर्वितः

O Hari, noon si Kṣuva—na nagmamataas dahil sa kadakilaan ni Viṣṇu—ay lalo pang nag-alab sa galit at hinampas sa dibdib si Dadhīca gamit ang vajra.

Verse 48

नाभून्नाशाय तद्वज्रं दधीचस्य महात्मनः । प्रभावात्परमेशस्य धातृपुत्रो विसिस्मिये

Ang vajra na iyon, na isinilang mula sa dakilang kaluluwa na si Dadhīci, ay hindi naghatid ng pagwasak—gayon kalakas ang nangingibabaw na kapangyarihan ni Parameśvara, ang Panginoong Śiva. Nang makita ito, ang anak ni Dhātṛ (ang diyos na Lumikha) ay namangha.

Verse 49

दृष्ट्वाप्यवध्यत्वमदीनतां च वज्रस्य चात्यंतपरप्रभावम् । क्षुवो दधीचस्य मुनीश्वरस्य विसिस्मिये चेतसि धातृपुत्रः

Kahit nakita na niya ang pagiging di-mapaslang at ang di-natitinag na katatagan ng panginoon ng mga muni na si Dadhīci, at pati ang lubhang nangingibabaw na lakas ng vajra, ang anak ni Dhātṛ ay namangha pa rin sa kaibuturan ng puso.

Verse 50

आराधयामास हरिं मुकुन्दमिन्द्रानुजं काननमाशु गत्वा । प्रपन्नपालश्च पराजितो हि दधीचमृत्युंजयसेवकेन

Mabilis siyang nagtungo sa gubat at sumamba kay Hari—si Mukunda, nakababatang kapatid ni Indra. Ngunit ang tinatawag na “tagapangalaga ng mga sumusuko” ay tunay na napagtagumpayan ng lingkod ni Mṛtyuṃjaya, si Dadhīci—na nagpapakita na ang biyaya ni Śiva ay nakahihigit sa lahat ng ibang kanlungan.

Verse 51

पूजया तस्य सन्तुष्टो भगवान् मधुसूदनः । प्रददौ दर्शनं तस्मै दिव्यं वै गरुडध्वजः

Nalugod sa kanyang pagsamba, ang Mapalad na Panginoong Madhusūdana—yaong may watawat ni Garuḍa—ay nagkaloob sa kanya ng banal na darśana, isang makalangit na pagtanaw sa Kanyang sarili.

Verse 52

दिव्येन दर्शनेनैव दृष्ट्वा देवं जनार्दनम् । तुष्टाव वाग्भिरिष्टाभिः प्रणम्य गरुडध्वजम्

Sa pamamagitan ng banal na pangitain, nasilayan niya ang Panginoong Janārdana; saka siya yumukod at nagpatirapa sa May bandilang Garuḍa, at pinuri ang Deva sa mga salitang mahal at angkop.

Verse 53

सम्पूज्य चैवं त्रिदशेश्वराद्यैः स्तुतं देवमजेयमीशम् । विज्ञापयामास निरीक्ष्य भक्त्या जनार्दनाय प्रणिपत्य मूर्ध्ना

Kaya nito, matapos sambahin nang wasto ang Panginoong di-madadaig—na pinupuri nina Indra at ng iba pang pinuno ng mga deva—siya’y tumingin nang puspos ng debosyon, yumukod na nakababa ang ulo, at iniharap ang kanyang pagsusumamo kay Janārdana (Viṣṇu).

Verse 54

राजोवाच । भगवन् ब्राह्मणः कश्चिद्दधीच इति विश्रुतः । धर्मवेत्ता विनीतात्मा सखा मम पुराभवत्

Wika ng Hari: “O kagalang-galang, may isang Brahmana na bantog sa pangalang Dadhīca. Siya’y nakaaalam ng dharma, mapagpakumbaba ang diwa, at noong unang panahon ay naging kaibigan ko.”

Verse 55

अवध्यस्सर्वदा सर्वैश्शंकरस्य प्रभावतः । तमाराध्य महादेवं मृत्युंजयमनामयम्

Sa kapangyarihan ni Śaṅkara, ang tao’y nagiging di-masusugatan magpakailanman laban sa lahat. Kaya sambahin si Mahādeva—si Mṛtyuñjaya, ang Mananaig sa Kamatayan—na malaya sa anumang pighati at karamdaman.

Verse 56

सावज्ञं वामपादेन मम मूर्ध्नि सदस्यपि । ताडयामास वेगेन स दधीचो महातपाः

Kahit nakaupo sa kapulungan, ang dakilang ascetic na si Dadhīca ay may paghamak na mabilis na tumama sa aking ulo gamit ang kanyang kaliwang paa.

Verse 57

उवाच तं च गर्वेण न बिभेमीति सर्वतः । मृत्युंजयाप्त सुवरो गर्वितो ह्यतुलं हरिः

Sa kapalaluan ay sinabi niya sa kanya, “Mula sa alinmang dako, hindi ako natatakot.” Nang matamo ang biyayang pagwawagi laban sa kamatayan, ang walang kapantay na Hari ay naging labis na mapagmataas.

Verse 58

ब्रह्मोवाच । अथ ज्ञात्वा दधीचस्य ह्यवध्यत्वं महात्मनः । सस्मारास्य महेशस्य प्रभावमतुलं हरिः

Wika ni Brahmā: Pagkaraan, nang maunawaan na ang dakilang si Dadhīca ay tunay na di-masusugatan, inalaala ni Hari (Viṣṇu) ang walang kapantay na kapangyarihan at karilagan ni Maheśa (Panginoong Śiva).

Verse 59

एवं स्मृत्वा हरिः प्राह क्षुवं विधिसुतं द्रुतम् । विप्राणां नास्ति राजेन्द्र भयमण्वपि कुत्रचित्

Sa gayong pagninilay, mabilis na nagsalita si Hari (Viṣṇu) kay Kṣuva, anak ni Vidhī (Brahmā): “O pinakadakila sa mga hari, para sa mga brāhmaṇa ay walang kahit munting takot saanman.”

Verse 60

विशेषाद्रुद्रभक्तानां भयं नास्ति च भूपते । दुःखं करोति विप्रस्य शापार्थं ससुरस्य मे

O hari, lalo na yaong mga deboto ni Rudra (Śiva) ay ganap na walang takot. Ngunit ang brāhmaṇa na ito ay pinapagdusa—upang maganap ang isang sumpa laban sa aking biyenan.

Verse 61

भविता तस्य शापेन दक्षयज्ञे सुरेश्वरात् । विनाशो मम राजेन्द्र पुनरुत्थानमेव च

O pinakadakila sa mga hari, dahil sa sumpa niya, sa paghahandog ni Dakṣa ay tunay na magaganap ang aking pagkapuksa sa kamay ng Panginoon ng mga deva; ngunit magkakaroon din ng aking muling pagbangon.

Verse 62

तस्मात्समेत्य राजेन्द्र सर्वयज्ञो न भूयते । करोमि यत्नं राजेन्द्र दधीचविजयाय ते

Kaya nga, O hari ng mga hari, kahit matipon na ang lahat ng kailangan, ang ganap na paghahandog ay hindi maisasakatuparan. Kaya, O pinakamahusay na hari, magsisikap ako upang makamtan mo ang tagumpay laban kay Dadhīca.

Verse 63

श्रुत्वा वाक्यं क्षुवः प्राह तथास्त्विति हरेर्नृपः । तस्थौ तत्रैव तत्प्रीत्या तत्कामोत्सुकमानसः

Nang marinig ang mga salitang iyon, si Haring Kṣuva—na deboto ni Hari—ay sumagot, “Mangyari nawa.” Nalugod ang kanyang puso, nanatili siya roon mismo, at ang isip ay sabik sa katuparan ng layuning iyon.