Adhyaya 32
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 3259 Verses

व्योमवाणी-श्रवणं, गणानां शरणागमनं, सती-दाह-वृत्तान्तः — Hearing the Heavenly Voice; The Gaṇas Seek Refuge; Account of Satī’s Self-Immolation

Ipinagpapatuloy ng Adhyaya 32 ang mga pangyayari matapos ang alitan sa paghahandog (yajña) ni Dakṣa. Tinanong ni Nārada si Brahmā tungkol sa naging bunga ng “vyoma-gir” (tinig o pahayag mula sa langit): ano ang ginawa ni Dakṣa at ng mga dumalo, at saan nagtungo ang mga natalong Śiva-gaṇa. Isinalaysay ni Brahmā na ang mga deva at ang kapulungan ay nayanig sa tinig na makalangit, kaya’t nanahimik at nalito. Ang matatapang na gaṇa na umatras dahil sa lakas ng mantra ni Bhṛgu ay muling nagtipon; ang mga nakaligtas ay lumapit kay Śiva upang magkanlong. Yumukod sila at iniulat ang lahat: ang kayabangan ni Dakṣa, ang paghamak kay Satī, ang pagtanggi sa bahagi ni Śiva sa handog, ang mabibigat na salita, at ang malawak na kawalang-galang ng mga diyos. Isinalaysay nila ang poot ni Satī nang makita si Śiva na inalis sa yajña, ang pagsaway niya sa ama, at ang pagsunog niya sa sariling katawan—isang mapagpasiyang pangyayaring Śakti na naglalantad sa kawalan ng saysay ng ritwal na pinapatakbo ng pagmamataas. Binibigyang-diin ng kabanata ang pagkanlong kay Śiva, ang bigat ng paglapastangan sa Banal, at ang karmiko at kosmikong bunga ng adharmikong paghahandog.

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । श्रुत्वा व्योमगिरं दक्षः किमकार्षीत्तदाऽबुधः । अन्ये च कृतवंतः किं ततश्च किमभूद्वद

Sinabi ni Nārada: “Pagkarinig sa tinig mula sa kalangitan, ano ang ginawa noon ni Dakṣa na salat sa karunungan? At ano ang ginawa ng iba? Isalaysay mo rin sa akin ang nangyari pagkatapos.”

Verse 2

पराजिताः शिवगणा भृगुमंत्रबलेन वै । किमकार्षुः कुत्र गतास्तत्त्वं वद महामते

Tunay ngang natalo ang mga pangkat ng mga tagapaglingkod ni Śiva dahil sa lakas ng mga mantra ni Bhṛgu. Ano ang ginawa nila noon, at saan sila nagtungo? O dakilang pantas, sabihin mo ang tunay na pangyayari.

Verse 3

ब्रह्मोवाच । श्रुत्वा व्योमगिरं सर्वे विस्मिताश्च सुरादयः । नावोचत्किंचिदपि ते तिष्ठन्तस्तु विमोहिताः

Sinabi ni Brahmā: Nang marinig ang tinig na nagmula sa kalangitan, ang lahat ng mga diyos at iba pa ay napamangha. Nalito, nanatili silang nakatayo roon at hindi man lamang makapagsalita ng isang salita.

Verse 4

पलायमाना ये वीरा भृगुमंत्रबलेन ते । अवशिष्टा श्शिवगणाश्शिवं शरणमाययुः

Ang mga bayaning tumakas, na napasailalim sa lakas ng mantra ni Bhṛgu—ang mga natitirang gaṇa ni Śiva—ay lumapit kay Śiva at sumilong sa Kanya.

Verse 5

सर्वं निवेदयामासू रुद्रायामिततेजसे । चरित्रं च तथाभूतं सुप्रणम्यादराच्च ते

Pagkaraan, sila’y magalang na yumukod at nag-ulat ng lahat kay Rudra na may di-masukat na kaningningan, isinalaysay nang may pagpipitagan ang buong pangyayari ayon sa tunay na naganap.

Verse 6

गणा ऊचुः । देवदेव महादेव पाहि नश्शरणागतान् । संशृण्वादरतो नाथ सती वार्तां च विस्तरात्

Nagsalita ang mga Gaṇa: “O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, ingatan Mo kami na lumapit na humihingi ng kanlungan. O Panginoon, pakinggan Mo nang may pag-iingat ang salaysay tungkol kay Satī, at dinggin Mo ito nang ganap at masinsin.”

Verse 7

गर्वितेन महेशानदक्षेन सुदुरात्मना । अवमानः कृतस्सत्याऽनादरो निर्जरैस्तथा

Dahil kay Dakṣa na mapagmataas—kaaway ni Maheśa at lubhang masama ang kalooban—si Satī ay inalipusta; at gayundin, ang mga diyos na naroon ay nagpakita ng pagwawalang-bahala at paghamak sa kanya.

Verse 8

तुभ्यं भागमदात्रो स देवेभ्यश्च प्रदत्तवान् । दुर्वचांस्यवदत्प्रोच्चैर्दुष्टो दक्षस्सुगर्वितः

Ang masamang Dakṣa, namamaga sa pagmamataas, ay hindi nagkaloob ng bahagi ng handog sa Iyo; ngunit nagbahagi siya sa ibang mga diyos. At malakas niyang binigkas ang mararahas at mapanlait na salita.

Verse 9

ततो दृष्ट्वा न ते भागं यज्ञेऽकुप्यत्सती प्रभो । विनिंद्य बहुशस्तातमधाक्षीत्स्वतनुं तदा

Pagkaraan, nang makita niyang walang bahaging inilaan sa Iyo sa handog, nag-alab sa galit si Satī, O Panginoon. Paulit-ulit niyang sinisi ang kanyang ama, at saka inialay ang sarili niyang katawan sa apoy.

Verse 10

गणास्त्वयुतसंख्याका मृतास्तत्र विलज्जया । स्वांगान्याछिद्य शस्त्रैश्च क्रुध्याम ह्यपरे वयम्

Doon, ang mga Gaṇa na umaabot sa sampu-sampung libo ay namatay dahil sa matinding hiya. At ang ilan sa amin, sa tindi ng galit, ay pumutol pa ng sariling mga bahagi ng katawan gamit ang sandata.

Verse 11

तद्यज्ञे ध्वंसितुं वेगात्सन्नद्धास्तु भयावहाः । तिरस्कृता हि भृगुणा स्वप्रभावाद्विरोधिना

Upang wasakin ang handog na yaon, sila’y sumugod nang ubod-bilis, ganap na may sandata at nakapanghihilakbot. Sapagkat sila’y inalipusta ni Bhṛgu, na dahil sa sariling kapangyarihan ay naging isang puwersang sumasalungat.

Verse 12

ते वयं शरणं प्राप्तास्तव विश्वंभर प्रभो । निर्भयान् कुरु नस्तस्माद्दयमानभवाद्भयात्

O Panginoon, Tagapagtaguyod ng sansinukob! Kami’y dumulog sa Iyo bilang kanlungan. Kaya, sa Iyong habag, gawin Mo kaming walang pangamba—iligtas Mo kami sa takot na nagmumula sa malupit at walang-awa.

Verse 13

अपमानं विशेषेण तस्मिन् यज्ञे महाप्रभो । दक्षाद्यास्तेऽखिला दुष्टा अकुर्वन् गर्विता अति

O dakilang Panginoon, sa handog na yaon ay sadyang gumawa sila ng matinding paglapastangan. Si Dakṣa at ang iba pa—pawang masasama at labis na palalo—ang siyang nagsagawa nito.

Verse 14

इत्युक्तं निखिलं वृत्तं स्वेषां सत्याश्च नारद । तेषां च मूढबुद्धीनां यथेच्छसि तथा कुरु

Kaya, O Nārada, isinalaysay ni Satyā (Satī) sa iyo ang buong pangyayari tungkol sa kaniyang mga tao. Ngayon, ayon sa iyong nais, gawin mo ang nararapat sa mga yaong naligaw ang pag-unawa.

Verse 15

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्यवचस्तस्य स्वगणानां वचः प्रभुः । सस्मार नारदं सर्वं ज्ञातुं तच्चरितं लघु

Wika ni Brahmā: Nang marinig ang kanyang mga salita at ang mga salita rin ng sariling mga tagapaglingkod, ang Panginoon (Brahmā), na nagnanais malaman agad ang buong salaysay, ay ipinatawag si Nārada.

Verse 16

आगतस्त्वं द्रुतं तत्र देवर्षे दिव्यदर्शन । प्रणम्य शंकरं भक्त्या सांजलिस्तत्र तस्थिवान्

O Devarṣi na may banal na paningin, mabilis kang dumating doon; at sa debosyon, yumukod ka kay Śaṅkara at nanatili roon na magkatiklop ang mga kamay.

Verse 17

त्वां प्रशस्याथ स स्वामी सत्या वार्त्तां च पृष्टवान् । दक्षयज्ञगताया वै परं च चरितं तथा

Pagkaraan, pinuri ka ng Panginoon at nagtanong tungkol sa balita ni Satī—lalo na ang dakilang salaysay ng nangyari nang siya’y nagtungo sa handog na yajña ni Dakṣa.

Verse 18

पृष्टेन शंभुना तात त्वयाश्वेव शिवात्मना । तत्सर्वं कथितं वृतं जातं दक्षाध्वरे हि यत्

O minamahal, nang tanungin ka ni Śambhu—ikaw na tunay na may kalikasang kay Śiva—agad mong isinalaysay nang buo ang lahat ng naganap sa paghahandog ni Dakṣa.

Verse 19

तदाकर्ण्येश्वरो वाक्यं मुने तत्त्वन्मुखोदितम् । चुकोपातिद्रुतं रुद्रो महारौद्रपराक्रमः

O pantas, nang marinig ng Panginoon ang mga salitang iyon mula sa iyong bibig, agad siyang nag-alab sa galit; si Rudra, na may lubhang kakila-kilabot na kapangyarihan, ay mabilis na nagngitngit.

Verse 20

उत्पाट्यैकां जटां रुद्रो लोकसंहारकारकः । आस्फालयामास रुषा पर्वतस्य तदोपरि

Si Rudra, ang banal na kapangyarihang nagdadala ng pagkalusaw ng mga daigdig, ay pumunit ng isang hibla ng Kanyang buhol-buhol na jata; at sa poot ay hinampas at inihagis iyon sa ibabaw ng bundok na yaon.

Verse 21

तोदनाच्च द्विधा भूता सा जटा च मुने प्रभोः । संबभूव महारावो महाप्रलयभीषणः

O pantas, nang ito’y hampasin, ang buhol na jaṭā ng Panginoon ay nahati sa dalawa; at sumiklab ang isang napakalakas na ugong, nakapanghihilakbot na gaya ng sindak ng dakilang pagkalusaw ng sansinukob (mahāpralaya).

Verse 22

तज्जटायास्समुद्भूतो वीरभद्रो महाबलः । पूर्वभागेन देवर्षे महाभीमो गणाग्रणीः

O banal na rishi, mula sa mismong jaṭā na iyon ay sumilang si Vīrabhadra—may sukdulang lakas, nakapanghihilakbot ang anyo—isang pangunahing pinuno ng mga gaṇa ni Śiva, na lumitaw mula sa unahang bahagi.

Verse 23

स भूमिं विश्वतो वृत्त्वात्यतिष्ठद्दशांगुलम् । प्रलयानलसंकाशः प्रोन्नतो दोस्सहस्रवान्

Pinalibutan niya ang daigdig sa lahat ng panig at tumindig na sampung lapad ng daliri ang taas mula sa lupa—matayog, nagliliyab na gaya ng apoy ng pralaya, at may sanlibong bisig na di-masasalag.

Verse 24

कोपनिश्वासतस्तत्र महारुद्रस्य चेशितुः । जातं ज्वराणां शतकं संनिपातास्त्रयोदश

Mula sa galit na hininga ni Mahārudra, ang Kataas-taasang Panginoon, ay sumibol ang sandaang lagnat, at labintatlong pinagsamang lagnat na bunga ng paghahalo ng mga katas ng katawan.

Verse 25

महाकाली समुत्पन्ना तज्जटापरभा गतः । महाभयंकरा तात भूतकोटिभिरावृता

Mula sa mga buhol-buhol na buhok (jata) Niya, sumibol si Mahākālī, taglay ang ningning na isinilang mula roon. O minamahal, siya’y lubhang nakapanghihilakbot, napalilibutan ng mga koṭi ng bhūta—ang hukbong espiritu ni Śiva.

Verse 26

सर्वे मूर्त्तिधराः क्रूराः स्वर लोकभयंकराः । स्वतेजसा प्रज्वलंतो दहंत इव सर्वतः

Silang lahat sila’y may anyong katawan, mabagsik at nakapanghihilakbot maging sa mga daigdig ng langit. Naglalagablab sa sariling ningning, wari’y sinusunog nila ang lahat sa bawat panig.

Verse 27

अथ वीरो वीरभद्रः प्रणम्य परमेश्वरम् । कृतांजलिपुटः प्राह वाक्यं वाक्यविशारदः

Pagkaraan, ang magiting na Vīrabhadra ay yumukod at nagpatirapa kay Parameśvara (Panginoong Śiva). Nakapagdaupang-palad sa paggalang, siya’y nagsalita—siya na bihasa at maingat sa pananalita.

Verse 28

वीरभद्र उवाच । महारुद्र महारौद्र सोमसूर्याग्निलोचन । किं कर्तव्यं मया कार्यं शीघ्रमाज्ञापय प्रभो

Wika ni Vīrabhadra: “O Mahārudra, O Mahāraudra, Ikaw na ang mga mata ay ang Buwan, ang Araw, at ang Apoy—ano ang dapat kong gawin? Anong gawain ang aking isasakatuparan? Ipag-utos Mo agad, O Panginoon.”

Verse 29

शोषणीयाः किमीशान क्षणार्द्धेनैव सिंधवः । पेषणीयाः किमीशान क्षणार्द्धेनैव पर्वताः

O Īśāna (Panginoong Śiva), ano pa ang hindi magagawa? Sa kalahating kisapmata, matutuyo ang mga karagatan; sa kalahating kisapmata, madudurog na pulbos ang mga bundok.

Verse 30

क्षणेन भस्मसात्कुर्यां ब्रह्मांडमुत किं हर । क्षणेन भस्मसात्कुर्याम्सुरान्वा किं मुनीश्वरान्

O Hara (Śiva), sa isang kisapmata kaya kong gawing abo ang buong “itlog ng sansinukob” (ang uniberso)—ano pa nga ba iyon? Sa isang kisapmata kaya ko ring sunugin at gawing abo ang mga diyos, maging ang mga dakilang muni at panginoong rishi.

Verse 31

व्याश्वासः सर्वलोकानां किमु चार्यो हि शंकर । कर्तव्य किमुतेशान सर्वप्राणिविहिंसनम्

Kung kahit bahagyang pagdududa sa lahat ng nilalang ay di nararapat, lalo na sa Iyo, O Śaṅkara, ang tunay na Guro! O Īśāna, ano ang maituturing na “tama” sa pananakit sa alinmang may-buhay?

Verse 32

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे वीरभद्रोत्पत्तिशिवोपदेशवर्णनं नाम द्वात्रिंशोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa—sa ikalawang Rudra Saṃhitā, sa ikalawang Satī Khaṇḍa—nagtatapos ang ika-32 kabanata na pinamagatang “Ang pagpapakita ni Vīrabhadra at ang paglalarawan ng tagubilin ni Śiva.”

Verse 33

यत्र यत्कार्यमुद्दिश्य प्रेषयिष्यसि मां प्रभो । तत्कार्यं साधयाम्येव सत्वरं त्वत्प्रसादतः

O Panginoon, anumang gawain ang isugo Mo sa akin, ayon sa layuning yaon—tiyak kong matatapos ko ang gawaing iyon nang mabilis, sa bisa ng Iyong biyaya.

Verse 34

क्षुद्रास्तरंति लोकाब्धिं शासनाच्छंकरस्य ते । हरातोहं न किं तर्तुं महापत्सागरं क्षमः

Kahit ang hamak ay nakakatawid sa karagatan ng pag-iral sa sanlibutan sa utos at biyaya ni Śaṅkara. Kaya bakit ako, na iniingatan ni Hara, ay hindi makakatawid sa malawak na dagat ng malalaking kapahamakan?

Verse 35

त्वत्प्रेषिततृणेनापि महत्कार्यं मयत्नतः । क्षणेन शक्यते कर्तुं शंकरात्र न संशयः

O Śaṅkara, kahit isang hibla ng damong ipinadala Mo ay makapagtatapos ng dakilang gawain nang walang hirap, sa isang kisap—walang alinlangan dito.

Verse 36

लीलामात्रेण ते शंभो कार्यं यद्यपि सिद्ध्यति । तथाप्यहं प्रेषणीयो तवैवानुग्रहो ह्ययम्

O Śambhu, bagama’t sa Iyong līlā pa lamang ay natutupad na ang nilalayong gawain, gayon pa man ako’y isinusugo bilang Iyong sugo—tunay, ito mismo ang Iyong biyaya sa akin.

Verse 37

शक्तिरेतादृशी शंभो ममापि त्वदनुग्रहात् । विना शक्तिर्न कस्यापि शंकर त्वदनुग्रहात्

O Śambhu, maging ako’y nagkamit ng ganitong kapangyarihan dahil lamang sa Iyong biyaya. Kung wala ang Śakti, walang sinuman ang may kakayahan, O Śaṅkara—lahat ay kumikilos sa pamamagitan ng Iyong pagpapala.

Verse 38

त्वदाज्ञया विना कोपि तृणादीनपि वस्तुतः । नैव चालयितुं शक्तस्सत्यमेतन्न संशयः

Kung wala ang Iyong utos, walang sinuman ang tunay na makapagpapakilos kahit isang hibla ng damo. Ito ang katotohanan—walang alinlangan.

Verse 39

शंभो नियम्यास्सर्वेपि देवाद्यास्ते महेश्वर । तथैवाहं नियम्यस्ते नियंतुस्सर्वदेहिनाम्

O Śambhu, O Maheśvara—tunay na ang lahat ng mga deva at iba pang nilalang ay nasa ilalim ng Iyong pagpipigil at pamamahala. Gayon din ako’y pinamamahalaan Mo, sapagkat Ikaw ang Kataas-taasang Tagapamahala ng lahat ng may katawan.

Verse 40

प्रणतोस्मि महादेव भूयोपि प्रणतोस्म्यहम् । प्रेषय स्वेष्ट सिद्ध्यर्थं मामद्य हर सत्वरम्

O Mahādeva, nagpupugay ako sa Iyo; muli’t muli akong nagpupugay. Upang matupad ang aking pinakaminimithing hangarin, O Hara, isugo Mo ako ngayon, agad, sa wakas na itinakda sa akin.

Verse 41

स्पंदोपि जायते शंभो सख्यांगानां मुहुर्मुहुः । भविष्यत्यद्य विजयो मामतः प्रेषय प्रभो

O Śambhu, muli’t muli, may panginginig na sumisibol sa mga sangkap ng aking mga kasama. Tiyak na sa amin ang tagumpay ngayon; kaya, O Panginoon, isugo Mo ako mula rito.

Verse 42

हर्षोत्साहविशेषोपि जायते मम कश्चन । शंभो त्वत्पादकमले संसक्तश्च मनो मम

O Śambhu, may isang natatanging galak at sigasig na sumisibol sa akin; at ang aking isipan ay lubos na nakakapit sa lotus ng Iyong mga paa.

Verse 43

भविष्यति प्रतिपदं शुभसंतानसंततिः

Araw-araw, lilitaw ang isang mapalad na sunod-sunod na lahi ng mga supling.

Verse 44

तस्यैव विजयो नित्यं तस्यैव शुभमन्वहम् । यस्य शंभौ दृढा भक्तिस्त्वयि शोभनसंश्रये

Sa kanya lamang ang walang patid na tagumpay; sa kanya lamang ang pagpapala araw-araw—yaong may matatag na debosyon kay Śambhu, O marikit na kanlungan.

Verse 45

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तं तद्वचः श्रुत्वा संतुष्टो मंगलापतिः । वीरभद्र जयेति त्वं प्रोक्ताशीः प्राह तं पुनः

Wika ni Brahma: Nang marinig ang mga salitang iyon, si Maṅgalāpati (Panginoong Shiva) ay nalugod, at muling nagsalita sa kanya, na nagbigay ng pagpapala: “O Vīrabhadra, magtagumpay ka!”

Verse 46

महेश्वर उवाच । शृणु मद्वचनं तात वीरभद्र सुचेतसा । करणीयं प्रयत्नेन तद्द्रुतं मे प्रतोषकम्

Wika ni Maheshvara: “Pakinggan mo ang aking salita, anak—O Vīrabhadra—na may malinaw at matatag na isip. Ang dapat gawin, gawin mo nang buong pagsisikap; gawin mo agad, sapagkat iyon ay magbibigay-lugod sa Akin.”

Verse 47

यागं कर्तुं समुद्युक्तो दक्षो विधिसुतः खलः । मद्विरोधी विशेषेण महागर्वोऽबुधोऽधुना

Ang masamang si Dakṣa, anak ni Brahma, ay nagbangon ngayon upang magsagawa ng handog. Lalo na, siya’y laban sa akin; sa ngayon siya’y namamaga sa matinding pagmamataas at binubulag ng kamangmangan.

Verse 48

तन्मखं भस्मसात्कृत्वा सयागपरिवारकम् । पुनरायाहि मत्स्थानं सत्वरं गणसत्तम

Pagkatapos mong gawing abo ang handog na yaon—kasama ang buong kasama at kaayusang pang-ritwal—bumalik ka agad sa Aking tahanan, O pinakamainam sa mga Gaṇa.

Verse 49

सुरा भवंतु गंधर्वा यक्षा वान्ये च केचन । तानप्यद्यैव सहसा भस्मसात्कुरु सत्वरम्

Maging sila man ay mga Deva, Gandharva, Yakṣa, o sinumang iba pa—gawin mo rin silang abo sa araw na ito mismo, bigla at walang pagkaantala.

Verse 50

तत्रास्तु विष्णुर्ब्रह्मा वा शचीशो वा यमोपि वा । अपि चाद्यैव तान्सर्वान्पातयस्व प्रयत्नतः

“Hayaan doon—maging si Viṣṇu man, o si Brahmā, o si Indra (panginoon ni Śacī), o kahit si Yama. Maging ngayon din, sa lahat ng paraan at buong pagsisikap, ibagsak silang lahat.”

Verse 51

सुरा भवंतु गंधर्वा यक्षा वान्ये च केचन । तानप्यद्यैव सहसा भस्मसात्कुरु सत्वरम्

Maging sila man ay mga Deva, Gandharva, Yaksha, o sinuman—tupukin din sila, sa mismong araw na ito, nang biglaan at walang pagkaantala, hanggang maging abo.

Verse 52

दधीचिकृतमुल्लंघ्य शपथं मयि तत्र ये । तिष्ठंति ते प्रयत्नेन ज्वालनीयास्त्वया ध्रुवम्

Ang mga naroon na lumabag sa sumpa ni Dadhīci at nananatiling kaaway Ko—sa pamamagitan ng iyong pagsisikap, dapat silasiguradong masunog nang walang pagkukulang.

Verse 53

प्रमथाश्चागमिष्यंति यदि विष्ण्वादयो भ्रमात् । नानाकर्षणमंत्रेण ज्वालयानीय सत्वरम्

Kung ang mga Pramatha ay dumating—o kahit si Viṣṇu at ang iba pa, dahil sa maling akala, ay lumapit—dapat agad na pasiklabin ang apoy na pananggalang sa pamamagitan ng iba't ibang mantra.

Verse 54

ये तत्रोल्लंघ्य शपथं मदीयं गर्विताः स्थिताः । ते हि मद्द्रोहिणोऽतस्तान् ज्वालयानलमालया

Ang mga mayabang na tumayo roon matapos labagin ang Aking banal na sumpa—dahil sila ay mga taksil sa Akin—kaya naman sunugin sila ng isang kuwintas ng apoy.

Verse 55

सपत्नीकान्ससारांश्च दक्षयागस्थलस्थितान् । प्रज्वाल्य भस्मसात्कृत्वा पुनरायाहि सत्वरम्

Sunugin ang lahat ng naroroon sa arena ng sakripisyo ni Daksha—kasama ang kanilang mga asawa at ang kanilang buong pangkat—gawin silang abo, at pagkatapos ay bumalik dito agad.

Verse 56

तत्र त्वयि गते देवा विश्वाद्य अपि सादरम् । स्तोष्यंति त्वां तदाप्याशु ज्वालया ज्वालयैव तान्

Pagdating mo roon, ang mga diyos—ang mga Viśvadeva at iba pa—ay pupuri sa iyo nang may paggalang. Gayunman, agad mo silang sunugin sa iyong liyab; oo, sunugin sila kaagad.

Verse 57

देवानपि कृतद्रोहान् ज्वालामालासमाकुलः । ज्वालय ज्वलनैश्शीघ्रं माध्यायाध्यायपालकम्

Kahit ang mga diyos na nagkanulo—na napalilibutan ng mga kuwintas ng apoy—sunugin mo sila agad sa naglalagablab na apoy, O tagapangalaga at tagapag-ingat ng banal na pagbigkas at ng wastong kaayusan nito.

Verse 58

दक्षादीन्सकलांस्तत्र सपत्नीकान्सबांधवान् । प्रज्वाल्य वीर दक्षं नु सलीलं सलिलं पिब

O bayani, matapos mong pag-alabin doon ang apoy ng paglipol, sunugin si Dakṣa at ang lahat ng iba pa—kasama ang kanilang mga asawa at mga kamag-anak. Pagkaraan, sa paglalaro, inumin mo ang tubig na wari’y pampalamig sa sarili.

Verse 59

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तो रोषताम्राक्षो वेदमर्यादपालकः । विरराम महावीरं कालारिस्सकलेश्वरः

Sinabi ni Brahmā: Nang masabihan nang gayon, ang dakilang bayani—namumula ang mga mata sa poot—ngunit tagapagbantay ng kaayusang Veda, ang Panginoon ng lahat, ang kaaway ni Kāla (Kamatayan), ay umurong at tumigil.

Frequently Asked Questions

The immediate aftermath of Dakṣa’s sacrifice: the devas’ bewilderment after a heavenly proclamation, the defeated gaṇas retreating and taking refuge in Śiva, and the gaṇas recounting Satī’s self-immolation due to Dakṣa’s insult and Śiva’s denied share.

It frames the Dakṣa-yajña not merely as a quarrel but as a doctrinal demonstration that sacrifice without reverence to Rudra is spiritually defective; Satī’s act functions as a śakti-driven correction of cosmic order and a condemnation of ego-based ritualism.

Bhṛgu’s mantra-bala (ritual/mantric power) is contrasted with Śiva’s role as ultimate refuge; the ‘vyoma-vāṇī’ underscores supra-human divine governance, while Satī’s śakti is shown as transformative power capable of overturning sacrificial authority.