ईश्वरागमनं हिमवदादि-समागमश्च / The Arrival of Īśvara and the Assembly of Himālaya, Devas, and Mountains

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथाकर्ण्य गिरीशश्च निजपुर्य्युपकण्ठतः । प्राप्तमीशं सर्वगं वै मुमुदेति हिमालयः

Wika ni Brahmā: Nang marinig na dumating na si Panginoong Girīśa (Śiva) malapit sa sariling lungsod, nagalak si Himālaya—yamang batid niyang ang Panginoon ay ang Īśvara na sumasaklaw sa lahat at naroroon sa bawat dako.

Verse 2

अथ सम्भृतसम्भार स्सम्भाषां कर्तुमीश्वरम् । शैलान्प्रस्थापयामास ब्राह्मणानपि सर्वशः

Pagkaraan, nang maihanda ang lahat ng kailangan, siya’y umalis upang makipagpulong at magsalita sa Panginoon; at sa bawat panig ay nagpadala rin siya ng mga bundok at ng mga brāhmaṇa.

Verse 3

स्वयं जगाम सद्भक्त्या प्राणेप्सुन्द्रष्टुऽमीश्वरम् । भक्त्युद्रुतमनाश्शैलः प्रशंसन् स्वविधिम्मुदा

Dahil sa dalisay na debosyon, si Śaila ay nagtungo mismo—sabik na masilayan ang Panginoon kahit kapalit ang buhay. Natunaw ang kanyang puso sa bhakti, at masayang pinuri niya ang sariling kapalaran habang naglalakbay.

Verse 4

देवसेनां तदा दृष्ट्वा हिमवान्वि स्मयं गतः । जगाम सम्मुखस्तत्र धन्योऽहमिति चिन्तयन्

Nang sandaling iyon, pagkakita kay Devasenā, napuno si Himavān ng pagkamangha. Iniisip, “Mapalad ako,” lumapit siya roon upang salubungin siya nang harapan.

Verse 5

देवा हि तद्बलं दृष्ट्वा विस्मयम्परमं गताः । आनन्दम्परमम्प्रापुर्देवाश्च गिरयस्तथा

Tunay nga, nang masdan ng mga deva ang kapangyarihang iyon, sila’y napuno ng sukdulang pagkamangha; at ang mga deva—gayundin ang mga bundok—ay nakamtan ang kataas-taasang ligaya.

Verse 6

पर्वतानां महासेना देवानां च तथा मुने । मिलित्वा विरराजेव पूर्वपश्चिमसागरौ

O pantas, ang napakalaking hukbo ng mga bundok at ang kapulungan ng mga deva, nang magtipon, ay nagningning nang marilag—gaya ng mga karagatang Silangan at Kanluran sa kanilang kadakilaan.

Verse 7

परस्परं मिलित्वा ते देवाश्च पर्वतास्तथा । कृतकृत्यन्तथात्मानम्मेनिरे परया मुदा

Nang magsama sa pagkakaisa ang mga deva at ang mga panginoon ng bundok, sila’y nagalak nang lubos, at sa loob nila’y nadama nilang natupad na ang kanilang layon.

Verse 8

अथेश्वरम्पुरो दृष्ट्वा प्रणनाम हिमालयः । सर्वे प्रणेमुर्गिरयो ब्राह्मणाश्च सदाशिवम्

Pagkaraan, nang makita ni Himālaya ang Panginoon (Sadāśiva) sa harap niya, siya’y yumukod sa pagpupugay. Ang lahat ng bundok at ang mga brāhmaṇa man ay nagpatirapa kay Sadāśiva.

Verse 9

वृषभस्थम्प्रसन्नास्यन्नानाभरणभूषितम् । दिव्यावयवलावण्यप्रकाशितदिगन्तरम्

Nakaupo sa ibabaw ng Vṛṣabha (toro), may payapang at mapagpalaang mukha, at pinalamutian ng sari-saring hiyas; ang Kanyang banal na mga sangkap, nagliliwanag sa kagandahan, ay tumatanglaw sa abot-tanaw sa lahat ng dako.

Verse 10

सुसूक्ष्माहतसत्पट्टवस्त्रशोभितविग्रहम् । सद्रत्नविलसन्मौलिं विहसन्तं शुचिप्रभम्

Ang Kanyang anyo ay pinalamutian ng napinong, mahusay na hinabing kasuotang sutla; ang korona sa Kanyang ulo ay kumikislap sa mariringal na hiyas. Siya’y marahang ngumiti at nagningning ng dalisay at walang dungis na liwanag—isang mapalad na pagpapakita (saguṇa) na humihila sa isip ng deboto sa mapitagang pagninilay kay Śiva.

Verse 11

भूषाभूताहियुक्तांगमद्भुतावयवप्रभम् । दिव्यद्युतिं सुरेशैश्च सेवितं करचामरैः

Ang Kanyang katawan ay pinalamutian ng mga ahas bilang alahas; ang bawat sangkap ay kumikislap sa kahanga-hangang ningning. Nagniningning sa banal na liwanag, Siya’y pinaglilingkuran ng mga panginoon ng mga diyos, na pumapaypay sa Kanya ng mga chowrie na hawak-kamay.

Verse 12

वामस्थिताच्युतन्दक्षभागस्थितविभुम्प्रभुम् । पृष्ठस्थितहरिं पृष्ठपार्श्वस्थितसुरादिकम्

Nasdan niya ang Panginoon na nakaayos nang banal: si Acyuta (Viṣṇu) ay nakatayo sa kaliwa, ang Makapangyarihan at Soberanong Isa sa kanan, si Hari sa likuran, at ang mga pangkat ng mga diyos at iba pang nilalang sa langit ay nakahanay sa magkabilang gilid sa likod—isang maayos na pangitain ng banal na kapulungan sa paligid ng kataas-taasang presensya ni Śiva.

Verse 13

नानाविधिसुराद्यैश्च संस्तुतं लोकशंकरम् । स्वहेत्वात्ततनुम्ब्रह्मसर्वेशं वरदायकम्

Siya’y pinupuri ng mga diyos at iba pang nilalang sa langit sa sari-saring paraan—ang Mapagkalinga sa mga daigdig. Sa Kanyang sariling malayang kalooban, Siya’y nag-aanyong may katawan; Siya ang Brahman, ang Panginoon ng lahat, at ang mahabaging Tagapagkaloob ng mga biyaya.

Verse 14

सगुणं निर्गुणं चापि भक्ताधीनं कृपाकरम् । प्रकृतेः पुरुषस्यापि परं सच्चित्सुखात्मकम्

Siya’y kapwa may mga katangian (saguṇa) at lampas sa mga katangian (nirguṇa); Siya’y mahabagin at, sa pamamagitan ng biyaya, wari’y nagiging nakasalalay sa mga deboto. Siya ang Kataas-taasan, higit pa sa Prakṛti at Puruṣa, at ang Kanyang likas na diwa ay sat–cit–sukha: Pag-iral, Kamalayan, at Kaligayahang banal.

Verse 15

प्रभोर्दक्षिणभागे तु ददर्श हरिमच्युतम् । विनतातनयारूढं नानाभूषणभूषितम्

Pagkatapos, sa kanang panig ng Panginoon, nasilayan niya si Hari—ang di-nagkakamaling Viṣṇu—na nakaluklok sa anak ni Vinatā (Garuḍa), at pinalamutian ng sari-saring hiyas.

Verse 16

प्रभोश्च वामभागे तु मुने मां सन्ददर्श ह । चतुर्मुखं महाशोभं स्वपरीवारसंयुतम्

O pantas, sa kaliwang panig ng Panginoon ay nakita ko si Brahmā na may apat na mukha, nagliliwanag sa dakilang karilagan, at napapaligiran ng sarili niyang mga kasama.

Verse 17

एतौ सुरेश्वरौ दृष्ट्वा शिवस्याति प्रियौ सदा । प्रणनाम गिरीशश्च सपरीवार आदरात्

Nang makita ang dalawang panginoon ng mga diyos—na laging lubhang minamahal ni Śiva—si Girīśa (Himālaya), kasama ang kanyang mga kasama, ay yumukod at nagpatirapa nang may paggalang.

Verse 18

तथा शिवस्य पृष्ठे च पार्श्वयोस्तु विराजितान् । देवादीन्प्रणनामासौ दृष्ट्वा गिरिवरेश्वरः

Pagkaraan, nang makita ng Panginoon ng pinakadakilang bundok (Himālaya) ang mga deva at iba pang nilalang sa langit na nagniningning sa likuran ni Śiva at sa Kaniyang magkabilang panig, siya’y yumukod at nagbigay-galang sa kanila nang may paggalang na debosyonal.

Verse 19

शिवाज्ञया पुरो भूत्वा जगाम स्वपुरं गिरिः । शेषहर्यात्मभूश्शीघ्रं मुनिभिः निर्जरादिभिः

Sa utos ni Śiva, ang Bundok (Himālaya) ay nauna bilang pinuno at nagtungo sa sarili niyang lungsod. Mabilis na sumunod si Śeṣa, si Hari (Viṣṇu), ang Sariling-Isinilang (Brahmā), kasama ang mga muni at ang mga pangkat ng mga diyos na walang-kamatayan.

Verse 20

सर्वे मुनिसुराद्याश्च गच्छन्तः प्रभुणा सह । गिरेः पुरं समुदिताः शशंसुर्बहु नारद

O Nārada, ang lahat ng mga muni, mga deva, at iba pa, na sumasama sa Panginoon, ay nagtipon sa lungsod ng Bundok (Himālaya) at nagsalita nang mahaba, naghandog ng maraming papuri.

Verse 21

रचिते शिखरे रम्ये संस्थाप्य देवतादिकम् । जगाम हिमवांस्तत्र यत्रास्ति विधिवेदिका

Matapos iluklok ang mga deva at iba pang banal na pagtatalaga sa tuktok na marikit na inihanda, si Himavān ay nagtungo sa pook na kinaroroonan ng vedikā—ang dambanang pang-ritwal na inayos ayon sa tuntuning pangkasulatan.

Verse 22

कारयित्वा विशेषेण चतुष्कन्तो रणैर्युतम् । स्नानदानादिकं कृत्वा परीक्षामकरोत्तदा

Pagkaraan, ipinagawa niya nang natatangi ang isang apat-na-panig na arena at nilagyan ng mga kagamitang pandigma; matapos isagawa ang paliligo bilang ritwal, ang pagkakaloob ng limos, at iba pang kaugnay na gawain, saka niya isinagawa ang pagsubok noon ding sandali.

Verse 23

स्वपुत्रान्प्रेषयामास शिवस्य निकटे तथा । हिमो विष्ण्वादिसम्पूर्णवर्गयुक्तस्य शैलराट्

Pagkatapos, ang hari ng mga bundok na si Himavān, na may ganap na kasamang pangkat kabilang si Viṣṇu at iba pang mga diyos, ay nagsugo ng sarili niyang mga anak na lalaki upang lumapit at manatili sa piling ni Panginoong Śiva.

Verse 24

कर्तुमेच्छद्वराचारं महोत्सवपुरस्सरम् । महाहर्षयुतस्सर्वबन्धुयुग्घिमशैलराट्

Nagnanais na isagawa ang mga dakilang ritwal na marangal, na pinangungunahan ng isang malaking pagdiriwang, ang hari ng mga bundok—Himālaya—na puspos ng matinding galak, kasama ang lahat ng kanyang mga kamag-anak, ay naging sabik na magpatuloy.

Verse 25

अथ ते गिरिपु त्राश्च तत्र गत्वा प्रणम्य तम् । सस्ववर्गं प्रार्थनान्तामूचुश्शैलेश्वरस्य वै

Pagkaraan, ang mga anak na babae ng Bundok ay nagtungo roon; lumapit at yumukod na may pagpupugay sa Kanya, at nagsalita ng mapagpakumbabang panalangin—para sa kanilang sarili at sa kanilang mga kasama—kay Śaileśvara, ang Panginoon ng Bundok.

Verse 26

ततस्ते स्वालयं जग्मुश्शैलपुत्रास्तदाज्ञया । शैलराजाय संचख्युस्ते चायान्तीति हर्षिताः

Pagkatapos, ayon sa utos niya, ang mga anak na babae ng Bundok ay bumalik sa kanilang tahanan. Sa galak, ibinalita nila sa Hari ng Bundok, si Himālaya, na “sila’y parating na.”

Verse 27

अथ देवाः प्रार्थनान्तां गिरेः श्रुत्वातिहर्षिताः । मुने विष्ण्वादयस्सर्वे सेश्वरा मुमुदुर्भृशम्

Pagkaraan, O pantas, nang marinig ng mga diyos na natapos na ang panalangin ng Bundok, sila’y labis na nagalak. Si Viṣṇu at ang iba pa, kasama ang kani-kanilang banal na kapangyarihan, ay nagdiwang nang buong puso.

Verse 28

कृत्वा सुवेषं सर्वेपि निर्जरा मुनयो गणाः । गमनं चक्रुरन्येपि प्रभुणा गिरिराड्गृहम्

Matapos magbihis ng maringal na kasuotan, ang lahat ng walang-kamatayan—mga rishi at mga gaṇa, mga tagasunod ni Śiva—ay naglakbay. Ang iba pa rin, kasama ang Panginoon, ay tumungo sa palasyong-tahanan ng Hari ng mga Bundok (Himālaya).

Verse 29

तस्मिन्नवसरे मेना द्रष्टुकामाभवच्छिवम् । प्रभोराह्वाययामास मुने त्वां मुनिसत्तमम्

Sa sandaling iyon, ninais ni Menā na masilayan ang Panginoong Śiva. Kaya, O pantas—pinakamainam sa mga asceta—nakiusap siya sa Panginoon at ipinatawag ka upang dumalo.

Verse 30

अगमस्त्वं मुने तत्र प्रभुणा प्रेरितस्तदा । मनसा शिवहृद्धेतुं पूर्णं कर्तुं तमिच्छता

O muni, noon ay nagtungo ka roon, naudyukan ng Panginoon; sapagkat sa sarili Niyang kalooban, ninanais Niyang ganap na tuparin ang layuning iniingatan sa puso ni Śiva.

Verse 31

त्वाम्प्रणम्य मुने मेना प्राह विस्मितमानसा । द्रष्टुकामा प्रभो रूपं शंकरस्य मदापहम्

Pagkatapos yumukod sa iyo, O muni, si Menā—na namamangha ang isipan—ay nagsabi: “O panginoon, nais kong masilayan ang anyo ni Śaṅkara, ang nag-aalis ng pagmamataas at pagkalango.”

Verse 42

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायान्तृतीये पार्वतीखण्डे देवगिरिमेलवर्णनं नाम द्विचत्वारिंशोऽध्यायः

Sa ganito, sa banal na Śiva Mahāpurāṇa—sa ikalawang Saṃhitā, ang Rudra-saṃhitā, sa ikatlong bahagi, ang Pārvatī-khaṇḍa—nagtatapos ang ika-42 kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Banal na Pagtitipon sa Devagiri.”