नन्दिकेश्वरशिवलिङ्गमाहात्म्यवर्णनम् (The Māhātmya of the Nandikeśvara Śiva-liṅga)

Verse 1

ऋषय ऊचुः । कथं गंगा समायाता वैशाखे सप्तमीदिने । नर्मदायां विशेषेण सूतैतद्वर्णय प्रभो

Wika ng mga rishi: “Paano naparito ang ilog na Gaṅgā sa ikapitong araw (saptamī) ng buwan ng Vaiśākha—lalo na sa Narmadā? O Sūta, kagalang-galang, isalaysay mo ito sa amin.”

Verse 2

ईश्वरश्च कथं जातो नन्दिकेशो हि नामतः । वृत्तं तदपि सुप्रीत्या कथय त्वं महामते

“At paano isinilang si Īśvara na kilala sa pangalang Nandikeśa? O dakilang-isip, isalaysay mo rin ang pangyayaring iyon nang may mabuting kalooban.”

Verse 3

सूत उवाच । साधु पृष्टमृषिश्रेष्ठा नन्दिकेशाश्रितं वचः । तदहं कथयाम्यद्य श्रवणात्पुण्यवर्द्धनम्

Sinabi ni Sūta: “O pinakamainam sa mga rishi, mabuti ang inyong tanong—mga salitang nakaugat kay Nandikeśa. Kaya ngayon ay isasalaysay ko ito; sa pakikinig pa lamang, nadaragdagan ang puṇya.”

Verse 4

ब्राह्मणी ऋषिका नाम्ना कस्यचिच्च द्विजन्मनः । सुता विवाहिता कस्मैचिद्द्विजाय विधानतः

May isang babaeng Brahmin na ang pangalan ay Ṛṣikā, anak na babae ng isang tiyak na “dalawang-beses na isinilang.” Ayon sa itinakdang mga ritwal, siya’y naikasal sa isang Brahmin.

Verse 5

पूर्वकर्मप्रभावेन पत्नी सा हि द्विजन्मनः । सुव्रतापि च विप्रेन्द्रा बालवैधव्यमागता

Dahil sa bisa ng dating karma, ang babaeng iyon—ang asawa ng nasabing dalawang-beses na isinilang—bagaman marangal at matatag sa mabuting panata, O pinakamahusay sa mga Brahmin, ay naging balo habang bata pa.

Verse 6

अथ सा द्विजपत्नी हि ब्रह्मचर्य्यव्रतान्विता । पार्थिवार्चनपूर्वं हि तपस्तेपे सुदारुणम्

Pagkaraan, ang asawa ng dalawang-beses na isinilang ay nanatiling matatag sa panatang brahmacarya. Nagsagawa siya ng napakahigpit na tapas, na sinimulan sa pagsamba sa Pārthiva-liṅga—ang sagisag ni Śiva na hinubog mula sa lupa.

Verse 7

इति श्रीशिवमहापुराणे चतुर्थ्यां कोटिरुद्रसंहितायां नन्दिकेश्वरशिवलिंगमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तमोऽध्यायः

Kaya nga, sa Śrī Śiva-Mahāpurāṇa, sa Ikaapat na Aklat—ang Koṭirudra Saṃhitā—nagtatapos ang ikapitong kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Kaluwalhatian ng Nandikeśvara Śiva-Liṅga.”

Verse 8

तपन्तीं तां समालोक्य सुन्दरीमतिकामिनीम् । तया भोगं ययाचे स नानालोभं प्रदर्शयन्

Nang makita siyang nakikibahagi sa penitensya—ngunit napakaganda at isang matinding hangarin—nakiusap siyang tamasahin ang mga sekswal na kasiyahan kasama siya, na nagpapakita ng maraming uri ng mga tukso at sakim na pang-akit.

Verse 9

अथ सा सुव्रता नारी शिवध्यानपरायणा । तस्मिन्दृष्टिं दधौ नैव कामदृष्ट्या मुनीश्वराः

Pagkatapos ang banal na babaeng iyon, na lubos na nakatuon sa pagmumuni-muni kay Śiva, ay hindi tumingin sa kanya nang may pagnanasa—O pinakamahusay sa mga pantas.

Verse 10

न मानितवती तं च ब्राह्मणी सा तपोरता । अतीव हि तपोनिष्ठासीच्छिवध्यानमाश्रिता

Ang babaeng Brahmin na iyon, na nakatuon sa penitensya, ay hindi nagbigay sa kanya ng anumang espesyal na karangalan; sapagkat siya ay lubos na matatag sa tapas, ganap na abala sa pagmumuni-muni sa Panginoong Śiva.

Verse 11

अथ मूढः स दैत्येन्द्रः तया तन्व्या तिरस्कृतः । चुक्रोध विकटं तस्यै पश्चाद्रूपमदर्शयत्

Pagkaraan, ang naliligaw na panginoon ng mga Daitya, nang hamakin ng dalagang payat, ay nag-alab sa kakila-kilabot na poot at pagkaraan ay ipinamalas sa kanya ang isang anyong nakapanghihilakbot.

Verse 12

अथ प्रोवाच दुष्टात्मा दुर्वचो भयकारकम् । त्रासयामास बहुशस्तां च पत्नीं द्विजन्मनः

Pagkatapos, ang masamang-loob na iyon ay nagsalita ng mababangis na salitang nakapangingilabot, at paulit-ulit niyang pinahirapan ang asawa ng yaong dalawang-beses-na-isinilang (brahmana).

Verse 13

तदा सा भयसंत्रस्ता बहुवारं शिवेति च । बभाषे स्नेहतस्तन्वी द्विजपत्नी शिवाश्रया

Noon, sa matinding takot, ang payat na asawa ng brāhmaṇa—na sumilong kay Śiva—ay paulit-ulit na bumigkas ng pangalang “Śiva,” na may taimtim na debosyon mula sa puso.

Verse 14

विह्वलातीव सा नारी शिवनामप्रभाषिणी । जगाम शरणं शम्भोः स्वधर्मावनहेतवे

Ang babaeng iyon, labis na nababalisa at naghihirap, ay patuloy na bumibigkas ng Pangalan ni Śiva; at upang ingatan ang sariling dharma, siya’y nagtungo upang sumilong kay Śambhu (Śiva).

Verse 15

शरणागतरक्षार्थं कर्तुं सद्वृत्तमाहितम् । आनन्दार्थं हि तस्यास्तु शिव आविर्बभूव ह

Upang ingatan ang lumapit na humingi ng kanlungan at upang itatag ang matuwid na asal, si Śiva ay tunay na nagpakita—upang siya’y magkamit ng galak at kapanatagan.

Verse 16

अथ तं मूढनामानं दैत्येन्द्रं काम विह्वलम् । चकार भस्मसात्सद्यः शंकरो भक्तवत्सलः

Pagkaraan, si Śaṅkara—na laging mahabagin sa Kanyang mga deboto—ay agad na ginawang abo ang panginoon ng mga Daitya na tinawag na Mūḍha, na nalinlang at nabagabag ng pagnanasa.

Verse 17

ततश्च परमेशानो कृपादृष्ट्या विलोक्य ताम् । वरं ब्रूहीति चोवाच भक्तरक्षणदक्षधीः

Pagkatapos, ang Kataas-taasang Panginoon (Śiva), tumingin sa kanya nang may mahabaging titig at nagsabi: “Magsalita—pumili ka ng isang biyaya.” Gayon ang wika Niya, na ang matalinong isip ay bihasa sa pag-iingat sa mga deboto.

Verse 18

श्रुत्वा महेशवचनं सा साध्वी द्विजकामिनी । ददर्श शांकरं रूपमानन्दजनकं शुभम्

Nang marinig ang mga salita ni Mahesha, ang banal na babaeng Brahmin ay namasdan ang mapalad na anyo ni Śaṅkara, na siyang pinagmumulan ng espirituwal na kaligayahan.

Verse 19

ततः प्रणम्य तं शंभुं परमेशसुखावहम् । तुष्टाव साञ्जलिः साध्वी नतस्कन्धा शुभाशया

Pagkaraan, yumukod siya kay Śambhu, ang nagkakaloob ng kaligayahan ng Kataas-taasang Panginoon. Ang banal na babae, na magkapatong ang mga palad sa paggalang, ay nagpuri sa Kanya—nakayuko ang balikat sa pagpapakumbaba at pusong hitik sa mabuting hangarin.

Verse 20

ऋषिकोवाच । देवदेव महादेव शरणागतवत्सल । दीनबन्धुस्त्वमीशानो भक्तरक्षाकरः सदा

Wika ng pantas: “O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, lagi Kang mapagmahal sa mga lumalapit upang magkanlong. Ikaw ang kaibigan ng mga dukha, ang Īśāna na Panginoon, at palaging tagapagtanggol ng Iyong mga deboto.”

Verse 21

त्वया मे रक्षितो धर्मो मूढनाम्नोऽसुरादिह । यदयं निहतो दुष्टो जगद्रक्षा कृता त्वया

Sa pamamagitan Mo, ang aking dharma ay napangalagaan dito laban sa asurang nagngangalang Mūḍha. Yamang napatay ang masamang ito, natupad Mo ang pag-iingat sa sanlibutan.

Verse 22

स्वपादयोः परां भक्तिं देहि मे ह्यनपायिनीम् । अयमेव वरो नाथ किमन्यदधिकं ह्यतः

Ipagkaloob Mo sa akin ang sukdulang bhakti sa Iyong mga paang-loto—bhaktíng hindi kailanman lumilipas. Ito lamang ang biyaya, O Panginoon; ano pa ang hihigit dito?

Verse 23

अन्यदाकर्णय विभो प्रार्थनां मे महेश्वर । लोकानामुपकारार्थमिह त्वं संस्थितो भव

O Panginoong sumasaklaw sa lahat, Maheshvara, dinggin Mo pa ang isa kong panalangin: para sa kapakinabangan ng mga daigdig, manatili Ka rito, na nahahayag bilang mahabaging presensya.

Verse 24

सूत उवाच । इति स्तुत्वा महादेवमृषिका सा शुभव्रता । तूष्णीमासाथ गिरिशः प्रोवाच करुणाकरः

Sabi ni Sūta: Pagkapuri niya kay Mahādeva nang gayon, ang babaeng rishi na may mapalad na panata ay nanahimik. Pagkaraan, si Girīśa—ang Panginoong bukal ng habag—ay nagsalita.

Verse 25

गिरिश उवाच । ऋषिके सुचरित्रा त्वं मम भक्ता विशेषतः । दत्ता वराश्च ते सर्वे तुभ्यं येये हि याचिताः

Sinabi ni Girish (Panginoong Śiva): “O banal na babae, marangal ang iyong asal at lalo kang tapat na deboto Ko. Lahat ng biyayang iyong hiniling—bawat isa nang walang kulang—ay ipinagkaloob Ko na sa iyo.”

Verse 26

एतस्मिन्नंतरे तत्र हरिब्रह्मादयः सुराः । शिवाविर्भावमाज्ञाय ययुर्हर्षसमन्विताः

Samantala, sa mismong oras at lugar na iyon, ang mga diyos—si Hari (Viṣṇu), si Brahmā, at ang iba pa—nang malaman ang pagpapakita ng Panginoong Śiva, ay nagtungo roon na puspos ng kagalakan.

Verse 27

शिवं प्रणम्य सुप्रीत्या समानर्चुश्च तेऽखिलाः । तुष्टुवुर्नतका विप्राः करौ बद्ध्वा सुचेतसः

Yumukod kay Śiva nang may malalim na kagalakan, ang lahat ng mga brāhmaṇa ay sabay-sabay na sumamba sa Kanya. Taglay ang dalisay at nakatuong isipan, sila’y tumindig nang may paggalang, magkadikit ang mga palad sa añjali, at nagpuri sa Kanya.

Verse 28

एतस्मिन्समये गंगा साध्वी तां स्वर्धुनी जगौ । ऋषिकां सुप्रसन्नात्मा प्रशंसन्तो च तीद्विधिम्

Noong sandaling iyon, ang banal na Gaṅgā—na pinupuri bilang Svardhunī, ang ilog na makalangit—ay nagsalita nang may pusong lubhang nalulugod, pinupuri ang mga ṛṣi at ang banal na tuntuning iyon.

Verse 29

गंगोवाच । ममार्थे चैव वैशाखे मासि देयं त्वया वचः । स्थित्यर्थं दिनमेकं मे सामीप्यं कार्य्यमेव हि

Wika ni Gaṅgā: “Para sa akin, sa buwan ng Vaiśākha, ibigay mo ang iyong pangako. Para sa aking pagpapatuloy, tunay na kailangan mong manatiling malapit sa akin sa loob ng isang araw.”

Verse 30

सूत उवाच । गंगावचनमाकर्ण्य सा साध्वी प्राह सुव्रता । तथास्त्विति वचः प्रीत्या लोकानां हितहेतवे

Sabi ni Sūta: Nang marinig ang mga salita ni Gaṅgā, ang banal at matatag sa panata na babae ay sumagot nang may galak, “Mangyari nawa,” para sa kapakanan at kabutihan ng lahat ng daigdig.

Verse 31

आनन्दार्थं शिवस्तस्याः सुप्रसन्नश्च पार्थिवे । तस्मिंल्लिंगे लयं यातः पूर्णांशेन तया हरः

Para sa kanyang kagalakan, si Śiva ay naging lubhang mapagpala sa sagisag na Liṅga na yari sa lupa. Doon, sa Liṅga ring iyon, si Hara—sa Kanyang ganap at di-nahahating presensya—ay lumubog sa paglalapat sa samādhi, at lubos na nagpakita sa pamamagitan ng Liṅga para sa ligaya ng deboto.

Verse 32

देवः सर्वे सुप्रसन्नाः प्रशंसंति शिवं च ताम् । स्वंस्वं धाम ययुर्विष्णुब्रह्माद्या अपि स्वर्णदी

Ang lahat ng mga diyos, lubos na nalugod, ay nagpuri kay Panginoong Śiva at sa banal na Ginang na iyon. Pagkaraan, sina Viṣṇu, Brahmā, at ang iba pang mga diyos ay nagsiuwi sa kani-kanilang tahanang makalangit (mula sa ginintuang pampang).

Verse 33

तद्दिनात्पावनं तीर्थमासीदीदृशमुत्तमम् । नन्दिकेशः शिवः ख्यातः सर्वपापविनाशनः

Mula sa araw na iyon, ang banal na tīrtha ay naging lubhang nakapagdalisay. Doon, si Śiva ay nakilala bilang Nandikeśa—ang Panginoong pumupuksa sa lahat ng kasalanan.

Verse 34

गंगापि प्रतिवर्षं तद्दिने याति शुभेच्छया । क्षालनार्थं स्वपापस्य यद्ग्रहीतं नृणां द्विजाः

O mga pantas na dalawang ulit isinilang, maging ang Diyosa Gaṅgā ay dumarating taon-taon sa araw na iyon, taglay ang mapalad na hangarin—upang hugasan ang mga kasalanang pinasan ng mga tao.

Verse 35

तत्र स्नातो नरः सम्यङ् नंदिकेशं समर्च्य च । ब्रह्महत्यादिभिः पापैर्मुच्यते ह्यखिलैरपि

Doon, ang taong malinis na naligo nang wasto at sumamba kay Nandikeśa nang may taimtim na debosyon ay tunay na napapalaya sa lahat ng kasalanan—mula sa mabigat na brahmahatyā at sa bawat iba pang dungis.