Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

युद्धकाण्डे एकोनषष्टितमः सर्गः

Rāvaṇa’s Assault on Nīla and Lakṣmaṇa; Hanumān Bears Rāma

ततस्तुरामस्यनिशम्यवाक्यंविभीषणंश्शक्रसमानवीर्यः ।शशंसरामस्यबलप्रवेगंमहात्मनांराक्षसपुङ्गवानाम् ।।6.59.13।।

tatas tu rāmasya niśamya vākyaṁ vibhīṣaṇaḥ śakrasamānavīryaḥ | śaśaṁsa rāmasya balapravēgaṁ mahātmanāṁ rākṣasapuṅgavānām ||6.59.13||

Pagdaka, si Vibhīṣaṇa—na ang tapang ay tulad ni Śakra (Indra)—nang marinig ang mga salita ni Rāma, ay nagsalaysay kay Rāma ng lakas at biglang pagsalakay ng mga dakilang pinuno ng mga Rākṣasa.

tataḥthen
tataḥ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (temporal adverb)
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (particle/conjunction)
rāmasyaof Rama
rāmasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
niśamyahaving heard
niśamya:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootni-√śam (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), अव्यय; धातुः शम्/शमुँ (to hear/notice) उपसर्गः नि; ‘having heard’
vākyamwords, speech
vākyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
vibhīṣaṇamVibhishana
vibhīṣaṇam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvibhīṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
śakra-samāna-vīryaḥof prowess equal to Indra
śakra-samāna-vīryaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootśakra + samāna + vīrya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः/कर्मधारय-प्रायः (शक्रेण समं वीर्यं यस्य) विशेषणम् (विभीषणः)
śaśaṃsadeclared, reported
śaśaṃsa:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√śaṃs (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; धातुः शंस्
rāmasyaof Rama
rāmasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
bala-pravegamthe forceful might
bala-pravegam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbala + pravega (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (बलस्य प्रवेगः)
mahātmanāmof the great-souled
mahātmanām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmahātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; बहुव्रीहिः (महान् आत्मा येषाम्)
rākṣasa-puṅgavānāmof the leaders among rakshasas
rākṣasa-puṅgavānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrākṣasa + puṅgava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (राक्षसानां पुङ्गवाः)

Thereupon, Vibheeshana, equal to Indra in valour, on hearing the great soul Rama, revealed about the Rakshasa army endowed with great strength.

R
Rama
V
Vibhishana
I
Indra (Shakra)

FAQs

Satya in counsel: truthful intelligence-sharing for a righteous cause—Vibhīṣaṇa supports dharma by honestly reporting the enemy’s strength.

After hearing Rāma, Vibhīṣaṇa briefs him about the power and assault-capacity of the leading Rākṣasa warriors.

Vibhīṣaṇa’s integrity and loyalty to dharma over clan—he aids Rāma with accurate, timely counsel.