Next Verse

Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 47, Shloka 1

पुष्पकविमानेन सीताया युद्धभूमिदर्शनम्

Sita Shown the Battlefield in the Pushpaka

प्रतिप्रविष्टेलङ्कायांकृतार्थेरावणात्मजे ।राघवंपरिवार्यार्तुरक्षुर्वानरर्षभाः ।।।।

pratipraviṣṭe laṅkāyāṁ kṛtārthe rāvaṇātmaje |

rāghavaṁ parivāryārtu rakṣur vānararṣabhāḥ ||6.47.1||

Nang muling pumasok sa Laṅkā ang anak ni Rāvaṇa, na natamo na ang kanyang layon, pinalibutan ng mga pangunahing bayani ng vānara si Rāghava at binantayan siya sa kanyang pagdadalamhati.

pratipraviṣṭewhen (he) had entered back/again
pratipraviṣṭe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootprati + praviṣṭa (कृदन्त; √viś प्रवेशने)
Formसप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter); भूतकृदन्त (Past passive participle)
laṅkāyāmin Lanka
laṅkāyām:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootlaṅkā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular)
kṛtārthein/when (he was) successful (having achieved the aim)
kṛtārthe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootkṛta-artha (कृदन्त/प्रातिपदिक; √kṛ करणॆ + artha)
Formतत्पुरुष समास (कृतः अर्थः यस्य/कृतः अर्थः = accomplished purpose); सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular), पुंलिङ्ग (Masculine)
rāvaṇātmajein/with Ravana's son (Indrajit)
rāvaṇātmaje:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootrāvaṇa + ātmaja (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (rāvaṇasya ātmajaḥ); पुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular)
rāghavamRaghava (Rama)
rāghavam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootrāghava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
parivāryahaving surrounded
parivārya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpari + vārya (कृदन्त; √vṛ आवरणे/वरणे)
Formक्त्वान्त (Absolutive/Gerund), अव्ययवत् प्रयोग (indeclinable usage)
ārtaḥdistressed
ārtaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootārta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier)
rarakṣuḥguarded/protected
rarakṣuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√rakṣ (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद
vānararṣabhāḥthe best of the monkeys
vānararṣabhāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvānara + ṛṣabha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (vānarāṇāṃ ṛṣabhāḥ = bulls among monkeys); पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)

After accomplishing the task Ravana's son entered Lanka while the bull among monkeys guarded Raghava staying around.

I
Indrajit (Rāvaṇātmaja)
L
Laṅkā
R
Rāma (Rāghava)
V
Vānara leaders (vānararṣabhāḥ)

FAQs

Protecting the vulnerable leader in crisis reflects dhārmic solidarity; guardianship (rakṣā) is a duty when righteousness is threatened.

Indrajit withdraws back into Laṅkā after his strike, while the vānara champions form a protective ring around the afflicted Rāma.

Courageous loyalty and protective discipline among the vānara elite.